II SO/Wa 169/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Maciejuk po rozpoznaniu w dniu 12 listopada 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M. R. o wymierzenie PGE Dystrybucja S. A. Oddział w [...] grzywny za nieprzekazanie w ustawowym terminie skargi z dnia 15 lipca 2015 r. na bezczynność w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia 22 maja 2015 r. o udostępnienie informacji publicznej wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę postanawia: 1. wymierzyć PGE Dystrybucja S. A. Oddział w [...] grzywnę w wysokości 2000 zł (słownie: dwa tysiące) złotych, 2. zasądzić na rzecz M. R. od PGE Dystrybucja S.A. Oddział [...] kwotę 357 zł (słownie: trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Pismem z dnia 15 września 2015 r. M. R. zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z wnioskiem o wymierzenie PGE Dystrybucja S.A. Oddział w [...] grzywny w trybie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: P.p.s.a.), za nieprzekazanie w ustawowym terminie skargi z dnia 15 lipca 2015 r. na bezczynność w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia 22 maja 2015 r. o udostępnienie informacji publicznej wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. Pismem z dnia 29 września 2015 r. PGE Dystrybucja S.A. Oddział w [...] udzieliła odpowiedzi na ww. wniosek. Organ wyjaśnił, że M. R. nie złożyła skargi bezpośrednio do PGE Dystrybucja S.A. Oddział w [...] lecz do PGE Polska Grupa Energetyczna S.A., co spowodowało, że nie zostało wszczęte nowe postępowanie zmierzające do wydania decyzji, a skarga została dołączona do wcześniejszych informacji oraz korespondencji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. W myśl art. 54 § 1 P.p.s.a. skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Organ, o którym mowa w § 1, przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia (art. 54 § 2). Stosownie do treści art. 55 § 1 P.p.s.a., w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6, tj. do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Grzywna, o której mowa w art. 55 § 1 P.p.s.a. ma charakter mieszany: dyscyplinująco-represyjny. Jest to środek, którego zastosowanie ma doprowadzić do wykonania przez organ obowiązku z art. 54 § 2 P.p.s.a., jednak wyłączną, materialnoprawną przesłanką takiego orzeczenia jest niewypełnienie tego obowiązku w terminie przewidzianym w tym przepisie (v. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 2006 r., sygn. akt II OSK 1024/06, ONSAiWSA, 2006r., Nr 6, poz. 156). Stosownie do treści art. 55 § 1 P.p.s.a. "sąd może orzec" o wymierzeniu organowi grzywny, co oznacza, że rozstrzygając w tej kwestii, sąd powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc między innymi przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 P.p.s.a., a także czas, jaki upłynął od wniesienia skargi, oraz czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny organ ten obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu (T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 381). W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się nawet, że fakt przekazania skargi przed rozpoznaniem wniosku o nałożenie na organ grzywny nie może przesądzać o braku przesłanek do jej wymierzenia. Podobnie, przyczyny które spowodowały nieprzekazanie sądowi skargi w zakreślonym przez prawo terminie oraz okres uchybienia, nie mają znaczenia dla możliwości wymierzenia grzywny, a mogą jedynie rzutować na jej wysokość (v. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 25 kwietnia 2013r., sygn. akt I OZ 278/13; z 17 kwietnia 2013 r., sygn. akt I OZ 232/13; z 19 lutego 2013 r., sygn. akt: I OZ 68/13, dostępne pod adresem: https://cbois.nsa.gov.pl). Sąd może orzec grzywnę według swego uznania i wymierzyć w wysokości adekwatnej do stopnia niewypełnienia przez organ obowiązku przesłania skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie, z uwzględnieniem okresu w jakim organ pozostawał w zwłoce oraz okoliczności faktycznych, które legły u podstaw uchybienia przez organ temu obowiązkowi. Ponadto w uchwale z 3 listopada 2009 r., sygn. akt II GPS 3/09 (ONSA/WSA 2010/1/2) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że oprócz funkcji dyscyplinującej oraz represyjnej, wymierzenie grzywny z art. 55 § 1 P.p.s.a. pełni również funkcję prewencyjną. Ukaranie organu służy bowiem także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ, jak i przez inne organy. Jak wynika z akt sprawy, pismem z dnia 15 lipca 2015 r. M. R. wniosła za pośrednictwem organu, skargę na bezczynność PGE Dystrybucja S.A. Oddział w [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z 22 maja 2015 r. o udostępnienie informacji publicznej. Skarga wpłynęła do organu w dniu 17 lipca 2015 r. PGE Dystrybucja S.A. Oddział w [...] pismem z dnia 29 września 2015 r. (1 października 2015 r. – data nadania w urzędzie pocztowym), udzieliła odpowiedzi na ww. skargę i na wniosek o wymierzenia grzywny, jednocześnie przesłała do WSA w Warszawie skargę oraz akta sprawy. Przedmiotowa skarga wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę wpłynęła do Sądu w dniu 5 października 2015 r. (data wpływu na Biuro Podawcze WSA w Warszawie) i została zarejestrowana pod sygn. akt II SAB/Wa 1053/15. W ocenie Sądu, wniosek M. R. o wymierzenie PGE Dystrybucja S.A. Oddział w [...] grzywny za nieprzekazanie w ustawowym terminie skargi wraz z aktami sprawy oraz odpowiedzią na skargę zasługuje na uwzględnienie. W niniejszej sprawie PGE Dystrybucja S.A. Oddział w [...] spóźniła się z wypełnieniem ciążącego na niej obowiązku o 59 dni. Skarga M. R., jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru załączonego do wniosku o wymierzenie grzywny, wpłynęła do organu w dniu 17 lipca 2015 r. Powyższe oznacza, że ostatnim dniem na jej przekazanie wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę był dzień 3 sierpnia 2015 r. Organ wykonał zaś swój obowiązek 1 października 2015 r., tj. prawie 2 miesiące po upływie piętnastodniowego terminu, o którym mowa w art. 54 § 2 P.p.s.a. W związku z powyższym należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie wymierzenie grzywny ma przede wszystkim charakter represyjny, bowiem w sytuacji, gdy skarga oraz odpowiedź na skargę wraz z aktami sprawy, została przekazana do Sądu ze wskazanym powyżej opóźnieniem, odstąpienie od wymierzenia grzywny przeczyłoby przypisanej tej instytucji funkcji. Grzywnę za naruszenie powyższego obowiązku, zgodnie z art. 154 § 6 P.p.s.a. w związku z art. 55 § 1 P.p.s.a., wymierza się w wysokości do dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego. Należy jednak podkreślić, że wysokość grzywny sąd miarkuje w zależności od stopnia winy organu w niedokonaniu czynności. Wniosek o wymierzenie grzywny został złożony w 2015 r., a zatem do ustalenia wysokości grzywny należało zastosować przeciętne wynagrodzenie w gospodarce narodowej w 2014 r. ogłoszone komunikatem Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 10 lutego 2015 r. (M. P. z 2014 r., poz. 179). Stosownie do tego obwieszczenia przeciętne wynagrodzenie w gospodarce narodowej w 2014 r. wyniosło 3.783,46 zł. Ustalając wysokość grzywny, Sąd wziął pod uwagę fakt, że skarga M. R. rozpatrywana jest w postępowaniu o udostępnienie informacji publicznej, które jest trybem szczególnym i zawiera bardziej restrykcyjne unormowania co do terminu przekazania skargi sądowi oraz fakt, że opóźnienie organu w wykonaniu powyższego obowiązku było znaczne (59 dni). Jednocześnie Sąd uwzględnił okoliczność, że przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie grzywny organ ten obowiązek wypełnił. w związku z powyższym Sąd uznał, że grzywną adekwatną w przypadku niniejszej sprawy jest kwota 2000 zł. Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 55 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w punkcie 1 postanowienia. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200, art. 205 § 1 w zw. z art. 64 § 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.