II GSK 1686/16
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2018-03-16
Skład orzekający: Wojciech Kręcisz, Joanna Zabłocka, Maria Jagielska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy prawomocne skazanie w postępowaniu dyscyplinarnym, które uległo zatarciu w rejestrze karnym, może stanowić podstawę do odmowy wpisu na listę adwokatów z powodu braku rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że fakt popełnienia czynów, które skutkowały skazaniem w postępowaniu dyscyplinarnym i wyczerpały znamiona przestępstwa, może być podstawą do oceny braku rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu adwokata, nawet jeśli samo skazanie karne uległo zatarciu. Zatarcie skazania wywołuje skutki prawne w sferze prawnej, tworząc fikcję niekaralności, ale nie usuwa obiektywnie istniejących faktów popełnienia czynów, które mogą być brane pod uwagę przy ocenie kandydata.Stan faktyczny
W.C. złożył wniosek o wpis na listę adwokatów w trybie art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa o adwokaturze, jako osoba zajmująca wcześniej stanowisko prokuratora. Minister Sprawiedliwości sprzeciwił się wpisowi, uznając, że W.C. nie daje rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu adwokata z powodu skazania w postępowaniu dyscyplinarnym na karę wydalenia ze służby prokuratorskiej za czyny polegające na przekroczeniu uprawnień, ujawnieniu informacji ze śledztwa i przyjęciu korzyści majątkowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę W.C., podzielając stanowisko Ministra. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną W.C.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną W.C. Zasądzono od W.C. na rzecz Ministra Sprawiedliwości kwotę 480 zł tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Wojciech Kręcisz Sędzia NSA Joanna Zabłocka (spr.) Sędzia NSA Maria Jagielska Protokolant Sylwia Koszewska po rozpoznaniu w dniu 16 marca 2018 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej W.C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 listopada 2015 r. sygn. akt VI SA/Wa 1119/15 w sprawie ze skargi W.C. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [..] lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie sprzeciwu od wpisu na listę adwokatów 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od W.C. na rzecz Ministra Sprawiedliwości kwotę 480 (czterysta osiemdziesiąt) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 12 listopada 2015 r., sygn. akt VI SA/Wa 1119/15 oddalił w całości skargę W.C. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] lutego 2015 r. w przedmiocie sprzeciwu wobec wpisu na listę adwokatów.
Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy:
W dniu 18 listopada 2014 r. W.C. wystąpił do Okręgowej Rady Adwokackiej w L. z wnioskiem o dokonanie wpisu na listę adwokatów w trybie art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (Dz. U. z 2014 r. poz. 635 ze zm.; dalej: ustawa prawo o adwokaturze, u.p.o.a.), tj. w związku zajmowaniem stanowiska prokuratora.
Okręgowa Rada Adwokacka w L. uchwałą z dnia [..] stycznia 2015 r. wpisała W.C. na listę adwokatów tej Izby.
Decyzją z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] działając na podstawie art. 104 i art. 107 § 1 i 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.; dalej: k.p.a.) w związku z art. 69a ust. 1 w związku z art. 65 pkt 1 i art. 66 ust. 1 pkt 3 u.p.o.a. Minister Sprawiedliwości sprzeciwił się wpisowi skarżącego na listę adwokatów Izby Adwokackiej w [..].
Minister wskazał, że skarżący w dniu 2 lipca 1991 r. ukończył wyższe studia magisterskie na Uniwersytecie [...] uzyskując tytuł magistra prawa. Następnie odbył aplikację prokuratorską i w październiku 1993 r. złożył z wynikiem pozytywnym egzamin prokuratorski. Z dniem 1 stycznia 1994 r. W.C. został mianowany asesorem Prokuratury Rejonowej w [..], a następnie od dnia 1 czerwca 1995 r. został powołany na stanowisko prokuratora tej Prokuratury. Dnia 1 lipca 1999 r. Prokurator Generalny powołał W.C. na stanowisko prokuratora Prokuratury Okręgowej w L., gdzie od dnia [..] października 2001 r. pełnił funkcję kierownika Działu ds. Aferalnej Przestępczości Gospodarczej w Wydziale ds. Przestępczości Zorganizowanej. W dniu [..] grudnia 2001 r. W.C. złożył dymisję z zajmowanej funkcji. W okresie od dnia [...] stycznia 2002 r. na mocy decyzji Prokuratora Apelacyjnego w L. W.C. został delegowany do wykonywania czynności służbowych w Wydziale II ds. Przestępczości Zorganizowanej w Prokuraturze Apelacyjnej w L.
Zarządzeniem Prokuratora Apelacyjnego w L z dnia [...] listopada 2002 r. Nr [...] W.C. został zawieszony w czynnościach służbowych, Prokurator Generalny w dniu 15 stycznia 2003 r. odwołał go z delegowania do wykonywania czynności w Prokuraturze Apelacyjnej w [..].
Stosunek służbowy W.C. prokuratora Prokuratury Okręgowej w [..] wygasł w dniu [...] kwietnia 2011r., na podstawie art. 16 ust. 4a ustawy z dnia 20 czerwca 1985 r. o prokuraturze (t j. Dz. U. z 2011 r., Nr 270, poz. 1599). Od dnia 20 kwietnia 2011 r. W.C. prowadzi gospodarstwo rolne. W.C. korzysta z pełni praw publicznych oraz ma pełną zdolność do czynności prawnych.
W ocenie Ministra Sprawiedliwości Okręgowa Rada Adwokacka w l. prawidłowo oceniła, iż wnioskodawca spełnia przesłanki z art. 65 ust. 2 i 3 oraz art. 66 ust. 1 pkt 3 u.p.o.a. do uzyskania wpisu na listę adwokatów bez odbycia aplikacji adwokackiej i złożenia egzaminu adwokackiego.
Zdaniem Ministra skarżący nie spełnia przesłanki wymienionej w art. 65 ust. 1 ustawy Prawo o adwokaturze, tj. nie daje rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu adwokata. Minister Sprawiedliwości wskazał, że po zbadaniu akt sprawy powziął wątpliwość co do nieskazitelności charakteru wnioskodawcy. Okręgowa Rada Adwokacka w L. wpisując W.C. na listą adwokatów tej Izby, zaznaczyła w uchwale z dnia 15 stycznia 2015 r., iż z jego akt osobowych wynika, że orzeczeniem Sądu Dyscyplinarnego dla Prokuratorów, sygn. akt [...] został skazany na karę wydalenia ze służby prokuratorskiej. W.C. został uznany winnym tego, że:
- na przestrzeni stycznia i lutego 2002 r. w [...] przekraczając swoje uprawnienia przekazał osobie nieuprawnionej, kserokopię adresowanego do prokuratury zawiadomienia Urzędu Kontroli Skarbowej w [...], Ośrodek Zamiejscowy w [...] o przestępstwie oznaczonego numerem [...], działając w ten sposób na szkodę interesu publicznego, wyrażającą się utrudnianiem postępowania [...] Prokuratury Okręgowej w L., w zamian za co przyjął korzyść majątkową w kwocie 10.000 PLN,
- w kwietniu 2002 r. przekraczając swoje uprawnienia ujawnił, przekazując osobom nieuprawnionym, pochodzącą ze śledztwa [...] Prokuratury Okręgowej w [...] informację o planowanym na dzień 8 kwietnia 2002 r. zatrzymaniu tych osób, wbrew treści art. 48 ustawy z dnia 20 czerwca 1985 r. o prokuraturze, działając w ten sposób na szkodę interesu publicznego, wyrażającą się utrudnianiem wymienionego postępowania karnego,
które to zachowania uchybiły godności urzędu prokuratorskiego, bowiem wyczerpały znamiona przestępstwa określonego w art. 228 § 3 k.k., art. 266 § 2 k.k. i art. 231 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k., tj. o przewinienie dyscyplinarne określone w art. 66 ust. 1 ustawy o prokuraturze i na podstawie art. 67 pkt 1 ust. 5 ustawy o prokuraturze wymierzono mu karę dyscyplinarną wydalenia ze służby prokuratorskiej. Przedmiotowe orzeczenie jest prawomocne.
Zdaniem Ministra Sprawiedliwości fakt skazania W.C. w postępowaniu dyscyplinarnym na karę wydalenia ze służby prokuratorskiej, charakter zarzutów postawionych w postępowaniu dyscyplinarnym [...] oraz dotychczasowa postawa i zachowanie zainteresowanego wskazują, iż nie dysponuje cechami charakteru, które łącznie składają się na przymiot rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu adwokata. Analiza jego działalności zawodowej podważa w sferze etyczno - moralnej pozytywną ocenę jego kandydatury do sprawowania zawodu adwokata.
Minister stwierdził, że oceny tej nie zmienia fakt, iż na dzień złożenia przez W.C. wniosku o wpis na listę adwokatów, wnioskodawca nie figurował w Kartotece Karnej Krajowego Rejestru Karnego, gdyż prawomocny wyrok skazujący wydany przez Sąd Rejonowy w [..]` w dniu [...] lutego 2010 r., sygn. akt [...] uległ zatarciu.
Pismem z dnia 10 marca 2015 r. Wc. wniósł na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę.
Sąd I instancji wskazał, że skarżący spełnienia przesłanki z art. 65 ust. 2 i 3 oraz art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa o adwokaturze do uzyskania wpisu na listę adwokatów bez odbycia aplikacji adwokackiej i złożenia egzaminu adwokackiego, jednak nie spełnia przesłanki wymienionej w art. 65 ust. 1 ustawy Prawo o adwokaturze, tj. nie daje rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu adwokata.
WSA podzielił stanowisko Ministra Sprawiedliwości, że dotychczasowa postawa skarżącego nie może być uznana za uzasadniającą nieskazitelność charakteru i dającą rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu adwokata. Istotne znaczenie w tej kwestii ma postawa oraz zachowania skarżącego wypełniające znamiona czynów będących przedmiotem postępowania karnego, zakończonego prawomocnym wyrokiem skazującym.
Okoliczność ukarania wnioskodawcy w postępowaniu karnym ma główne znaczenie dla oceny dawania rękojmi należytego wykonywania zawodu adwokata. Ukaranie to skutek określonego zachowania, postępowania podlegającego ocenie w aspekcie przesłanki "rękojmiowej". Zdaniem WSA, ocena dokonana przez organ nie była dowolna i znajduje uzasadnienie w przepisach prawa i bogatym orzecznictwie sądowym. Popełnione przez skarżącego czyny dyskwalifikują go do wykonywania zawodu adwokata. Są bowiem takie czyny w życiu człowieka, które mimo dużych osiągnięć na różnych płaszczyznach, niweczą te osiągnięcia. W przypadku skarżącego, fakt ukarania go w postępowaniu karnym za czyny, które dotyczyły istoty wykonywania funkcji prokuratora oznacza, iż nie jest on nieskazitelnego charakteru i nie może wykonywać zawodu adwokata, albowiem nie daje rękojmi wykonywania tego zawodu.
Sąd I instancji stwierdził również, że w postępowaniu administracyjnym nie naruszono żadnej z zasad postępowania administracyjnego, w tym wyrażonych w art. 7, art. 8 oraz art. 77 k.p.a.
W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku W.C. wniósł o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
Wyrokowi zarzucił:
naruszenie przepisów prawa materialnego, mające istotny wypływ na wynik sprawy, a mianowicie:
art. 65 pkt 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze poprzez jego niewłaściwe zastosowanie do stanu faktycznego i błędne przyjęcie, że skarżący nie daje rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu adwokata,
art. 106 k.k. w zw. z art. 2 i art. 7 Konstytucji RP poprzez nie uwzględnienie instytucji zatarcia skazania i wywodzenie negatywnych skutków prawnych z faktu popełnienia przestępstw, które w świetle prawa nie zaistniały,
art. 6 ust. 1 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka poprzez oparcie rozstrzygnięcia wyłącznie na wyroku sądu karnego wydanym z naruszeniem prawa strony postępowania do rzetelnego procesu.
naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:
art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 6 k.p.a., art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 75 § 1 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. polegające na tym, że Sąd I instancji w wyniku niewłaściwej kontroli legalności działalności administracji publicznej błędnie uznał, iż zaskarżona decyzja Ministra Sprawiedliwości nie narusza przepisów postępowania w stopniu uzasadniającym jej uchylenie, w szczególności nie odniósł się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku do wszystkich zarzutów podniesionych przez skarżącego w skardze na sprzeciw, w tym zwłaszcza nie rozpoznał poniższych zarzutów:
uchylenia się Ministra Sprawiedliwości od wszechstronnego działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, a w konsekwencji wydanie rozstrzygnięcia w oparciu o niepełny i nie w pełni rozpatrzony materiał dowodowy,
naruszenia zasady prowadzenia postępowania w sposób bezstronny oraz budzący zaufanie do organów administracji publicznej,
oparcia rozstrzygnięcia wyłącznie na dowodzie sprzecznym z prawem, tj. wyroku sądu karnego wydanym z naruszeniem art. 6 ust. 1 Konwencji Praw Człowieka,
przekroczenia granic swobodnej oceny dowodów, która przybrała postać oceny całkowicie dowolnej i w sposób oczywisty sprzecznej z wymową zgromadzonego materiału dowodowego,
art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a w zw. z art. 170 p.p.s.a polegające na zignorowaniu treści prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w [...] z dnia [...] kwietnia 2005 r. w sprawie [...], w świetle którego nie mógł zostać wydany wyrok skazujący skarżącego, stanowiący podstawę sprzeciwu od wpisu na listę adwokatów,
art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a w zw. z art. 106 § 3 p.p.s.a w zw. z art. 227 k.p.c., art. 236 k.p.c. polegające na nie rozpoznaniu wniosku dowodowego strony postępowania z dnia [...] lipca 2015 r. o przeprowadzenie dowodu z dokumentów chociaż było to niezbędne dla wyjaśnienia istotnych wątpliwości.
W odpowiedzi na skargą kasacyjną Minister Sprawiedliwości wniósł o jej oddalenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.jed. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej: p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu zaś bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Z akt sprawy nie wynika, by zaskarżone orzeczenie zostało wydane w warunkach nieważności, której przesłanki określa art. 183 § 2 ww. ustawy.
Skarga kasacyjna została oddalona, ponieważ jej zarzuty są nieuzasadnione, a zaskarżony wyrok pomimo częściowo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.
Przedmiotem kontroli w postępowaniu sądowym była decyzja Ministra Sprawiedliwości, którą sprzeciwił się wpisowi W.C. na listę adwokatów Izby Adwokackiej w [...]. Nie budził wątpliwości Ministra Sprawiedliwości fakt spełnienia przez skarżącego przesłanek do uzyskania wpisu na listę adwokatów określonych w art. 65 pkt 2 i 3 oraz przesłanki do uzyskania wpisu na listę adwokatów bez odbycia aplikacji adwokackiej określonej w art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy prawo o adwokaturze.
Minister Sprawiedliwości stwierdził natomiast, że W.C. nie spełnia przesłanki z art. 65 pkt 1 ustawy Prawo o adwokaturze, bowiem jego dotychczasowa postawa i zachowanie wskazują, że nie dysponuje cechami charakteru, które łącznie składają się na przymiot rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu adwokata.
Z uzasadnienia decyzji – sprzeciwu Ministra Sprawiedliwości wynika, że wpływ na negatywną ocenę nieskazitelności charakteru skarżącego pod kątem rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu adwokata miał przede wszystkim fakt dopuszczenia się zachowań, które skutkowały skazaniem go w postępowaniu dyscyplinarnym na karę wydalenia ze służby prokuratorskiej, a także charakter tych zachowań. Minister uznał, że zachowania skarżącego polegające na tym, że:
- na przestrzeni stycznia i lutego 2002 r. w [..] przekraczając swoje uprawnienia przekazał osobie nieuprawnionej, kserokopię adresowanego do prokuratury zawiadomienia Urzędu Kontroli Skarbowej w [..], Ośrodek Zamiejscowy w [...] o przestępstwie oznaczonego numerem [...], działając w ten sposób na szkodę interesu publicznego, wyrażającą się utrudnianiem postępowania [..] Prokuratury Okręgowej w L., w zamian za co przyjął korzyść majątkową w kwocie 10.000 PLN;
- w kwietniu 2002 r. przekraczając swoje uprawnienia ujawnił, przekazując osobom nieuprawnionym, pochodzącą ze śledztwa [..] Prokuratury Okręgowej w L. informację o planowanym na dzień 8 kwietnia 2002 r. zatrzymaniu tych osób, wbrew treści art. 48 ustawy z dnia 20 czerwca 1985 r. o prokuraturze, działając w ten sposób na szkodę interesu publicznego, wyrażającą się utrudnianiem wymienionego postępowania karnego,
uchybiły godności urzędu prokuratorskiego, bowiem wyczerpały znamiona przestępstwa określonego w art. 228 § 3 k.k., art. 266 § 2 k.k .i art. 231 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i stanowiły przewinienie dyscyplinarne określone w art. 66 ust. 1 ustawy o prokuraturze. Minister stwierdził również, że oceny tej nie zmienia fakt, iż na dzień złożenia wniosku o wpis na listę adwokatów wnioskodawca nie figurował w Kartotece Karnej Krajowego Rejestru Karnego, gdyż prawomocny wyrok skazujący wnioskodawcę uległ zatarciu.
WSA akceptując stanowisko Ministra Sprawiedliwości, stwierdził iż czyny popełnione przez skarżącego dyskwalifikują go do wykonywania zawodu adwokata. Sąd odwołał się również do okoliczności skazania strony prawomocnym wyrokiem w postępowaniu karnym.
Istota zarzutów skargi kasacyjnej w znacznej mierze sprowadza się do podważania możliwości powoływania się przez organ orzekający i Sąd na fakt skazania strony w postępowaniu karnym w sytuacji, gdy wyrok skazujący uległ zatarciu. Skarżący podnosi, że sens instytucji zatarcia skazania z art. 106 k.k. jest taki, że wyrok karny uznaje się za niebyły. Podnosi również (powołując się na wyrok SN w spr. o sygn. akt [...]), że skutkiem zatarcia skazania jest fakt, że za niebyłe uważa się również samo popełnienie przestępstwa.
Takie stanowisko skarżącego kasacyjnie Naczelny Sąd Administracyjny uznał za nieuzasadnione. Przede wszystkim podstawą przyjęcia przez Ministra Sprawiedliwości braku nieskazitelności charakteru skarżącego nie był fakt skazania go prawomocnym wyrokiem karnym, ale fakt dopuszczenia się czynów, które skutkowały wydaleniem go ze służby prokuratorskiej i równocześnie wyczerpywały znamiona przestępstwa popełnionego z winy umyślnej. Podkreślić należy, że to zachowanie skarżącego, a nie fakt skazania go prawomocnym wyrokiem karnym, zostało uznane za sprzeniewierzenie podstawowym zasadom wykonywania zawodu prokuratora wynikającym z art. 44 ust. 2 ustawy o prokuraturze.
NSA dostrzegł, że Sąd I instancji w sposób nieuprawniony odwołał się do skazania strony w postępowaniu karnym, co jednak wobec faktu, że na okoliczność tę powołał się obok okoliczności wskazanych przez Ministra Sprawiedliwości w sprzeciwie, nie miało wpływu na treść rozstrzygnięcia.
Ponadto, w ocenie NSA, nietrafny jest pogląd skarżącego kasacyjnie, że po zatarciu skazania niebyłe są także zdarzenia, które legły u podstaw wydania wyroku skazującego. Przepis art. 106 k.k. stanowi, że z chwilą zatarcia skazania uważa się je za niebyłe; wpis o skazaniu usuwa się z rejestru skazanych. Zatarcie skazania wywołuje więc skutki w sferze prawnej – tworzy fikcję niekaralności osoby skazanej, nie może jednak usunąć obiektywnie istniejących faktów – a więc nie niweczy ani popełnionego przestępstwa, ani wydanego wyroku. (por. wyrok SN z 29.10.2015 r., I CSK 893/14, OSNC 2016/10, poz. 121 za M. Mozgawa, Komentarz aktualizowany do art. 106 k.k.; Lex).
Minister Sprawiedliwości badając czy kandydat spełnia przesłankę z art. 65 pkt 1 u.p.o.a., czyli czy jest nieskazitelnego charakteru i swym dotychczasowym postępowaniem daje rękojmię należytego wykonywania zwodu adwokata, powinien brać pod uwagę wszystkie okoliczności składające się na wizerunek kandydata, a więc także znane mu zdarzenia, które legły u podstaw wydania wyroku skazującego, mimo iż skazanie uległo zatarciu. Zachowania te, jako fakty społeczne nadal istnieją i mogą być brane pod uwagę przy ocenie sylwetki kandydata. Analogiczne stanowisko wyraził NSA w wyrokach z dnia 11 marca 2014r. sygn. akt II GSK 2052/12 i z dnia 2 września 2015 r., sygn. akt II GSK 1840/15 (pub.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Wobec powyższego za nieuzasadniony NSA uznał zarzut naruszenia art. 106 k.k. poprzez nieuwzględnienie instytucji zatarcia skazania i wywodzenie negatywnych skutków prawnych z faktu popełnienia przestępstwa, które w ocenie skarżącego, w świetle prawa nie istniały. W sytuacji gdy za nieuzasadniony został uznany zarzut naruszenia art. 106 k.k. pozbawiony usprawiedliwionych podstaw jest też powiązany z nim zarzut naruszenia art. 2 i 7 Konstytucji RP.
Skarżący kasacyjnie zakwestionował stanowisko, zgodnie z którym jednostkowe zachowanie może prowadzić do wniosku, że dana osoba nie posiada przymiotu nieskazitelnego charakteru, bowiem ocena taka powinna wynikać z całokształtu zachowania danego człowieka na przestrzeni całego życia. Wskazał, że pod pojęciem "nieskazitelność charakteru" należy rozumieć takie cechy jak: prawość, uczciwość, odpowiedzialność, rzetelność, prawdomówność, umiejętność krytycznej samooceny, odwagę cywilną czy zdolność empatii. WSA wyraził podobny pogląd, co do przymiotów osobistych, które mogą świadczyć o nieskazitelności charakteru, równocześnie stwierdził jednak, że "są takie czyny w życiu człowieka, które mimo dużych osiągnięć na różnych płaszczyznach niweczą te osiągnięcia." Za takie uznał czyny skarżącego, które dotyczyły istoty wykonywania funkcji prokuratora i stanowiły sprzeniewierzenie się zasadom tego zawodu i w konsekwencji za prawidłowe uznał stanowisko Ministra Sprawiedliwości, że skarżący z powodu dotychczasowego zachowania nie jest nieskazitelnego charakteru.
Art. 65 pkt 1 ustawy - Prawo o adwokaturze jest normą zawierającą kryteria ocenne (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 7 maja 2002 r, SK 20/00, publ.Lex). W hipotezie tej normy prawnej ustawodawca posłużył się zwrotami niedookreślonymi. Nie oznacza to jednak dowolności rozstrzygnięcia organów oceniających te kryteria. Margines swobody w zakresie oceny stanu faktycznego i konkluzji wynikających z tej oceny, pozostawiony w tym przypadku organom dokonującym oceny nie oznacza w żadnym razie dowolności w ocenie stanu faktycznego. Im bardziej niedookreślone są przesłanki podjęcia decyzji, tym bardziej szczegółowe, pełne i przekonujące musi być uzasadnienie powodów przyjęcia przez organ stosujący prawo danego rozumienia określonego pojęcia. Proces ustalania treści pojęcia podlega pełnej kontroli poprawności metodologicznej i merytorycznej również w tym zakresie, w jakim decyzja opierająca się na normie zawierającej pojęcia niedookreślone podlega rygorom określonym w art. 107 k.p.a. Organ stosujący prawo jest zobowiązany do udowodnienia poprawności przyjętego przez siebie rozumienia danego pojęcia i przedstawienia argumentów przemawiających za przyjęciem określonego sposobu rozumowania.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Minister Sprawiedliwości prawidłowo wymienił oraz ocenił czyny i okoliczności, które doprowadziły do uznania, że skarżący nie daje rękojmi należytego wykonywania zawodu, ze względu na brak nieskazitelnego charakteru. Zauważyć należy, że Minister Sprawiedliwości nie stwierdził, że popełnione czyny dożywotnio dyskwalifikują skarżącego, ale że okres, jaki upłyną od skazania go przez Sąd Dyscyplinarny jest jeszcze niewystarczający do uznania, że "W.C. wykonując zawód adwokata gwarantuje wiarygodność, uczciwość i odpowiedzialność przy podejmowanych czynnościach".
Zarzut kasacyjny naruszenia art. 65 pkt 1 u.p.o.a. poprzez jego błędne zastosowanie do stanu faktycznego jest więc nieuzasadniony.
Nietrafnie również autor skargi kasacyjnej podważa możliwość odwołania się przez Ministra Sprawiedliwości do orzeczenia Sądu Dyscyplinarnego dla Prokuratorów przy Prokuraturze Generalnej z dnia [...] listopada 2012 r., zarzucając że wyłączną podstawą wydania orzeczenia dyscyplinarnego był wyrok sądu karnego, który uległ zatarciu. Istotnie Sąd Dyscyplinarny stwierdził, że ponieważ czyny za które skarżący został skazany wyrokiem sądu karnego, są w zasadniczej części tożsame z czynami wskazanymi we wniosku Rzecznika Dyscyplinarnego Prokuratora Apelacyjnego w L., to zbędne jest prowadzenie postępowania dowodowego dotyczącego zarzutów przedstawionych przez Rzecznika, bowiem Sąd Dyscyplinarny jest związany faktem istnienia prawomocnego orzeczenia stwierdzającego popełnienie przez obwinionego czynów wyczerpujących znamiona przestępstwa. Należy zauważyć, że w dacie orzekania przez Sąd Dyscyplinarny wyrok skazujący nie uległ jeszcze zatarciu, odwołanie się do tego wyroku było więc uzasadnione. Odwołanie się przez Ministra Sprawiedliwości do faktu skazania W.C. na karę wydalenia ze służby prokuratorskiej nie naruszało przepisu art. 75 § 1 k.p.a., który nakazuje aby w postępowaniu administracyjnym dopuścić jako dowód wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Minister Sprawiedliwości oceniając spełnienie przez skarżącego przesłanki z art. 65 pkt 1 u.p.o..a. nie mógł pominąć dowodu z akt postępowania dyscyplinarnego.
Okoliczność uznania przez Sąd Dyscyplinarny dla Prokuratorów przy Prokuratorze Generalnym, że czyny zarzucane w postępowaniu dyscyplinarnym są w zasadniczej części tożsame z czynami, za które .W.c. został skazany prawomocnym wyrokiem sądu i uznanie, że w związku z tym prowadzenie postępowania dowodowego w zakresie zarzutów nie jest potrzebne, nie było w rozpoznanej sprawie kwestionowane. W aktach administracyjnych sprawy znajdują się kopie dokumentów z akt postępowania dyscyplinarnego, potwierdzające tę okoliczność. Zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a. sąd orzeka na podstawie akt sprawy. Zatem nie jest też uzasadniony zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 106 § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 227 i 236 k.p.c., poprzez nierozpoznanie wniosku dowodowego strony o przeprowadzenie dowodu z dokumentów składających się na akta postępowania dyscyplinarnego, którym to dowodem skarżący zamierzał wykazać, że wyłączną podstawą wydania orzeczenia dyscyplinarnego był wyrok sądu karnego, który uległ zatarciu.
Zarzut naruszenia art. 6 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka poprzez oparcie rozstrzygnięcia wyłącznie na wyroku sądu karnego wydanym z naruszeniem prawa strony postępowania do rzetelnego procesu jest pozbawiony usprawiedliwionych podstaw po pierwsze dlatego, że jak wyżej wyjaśniono, podstawą sprzeciwu Ministra Sprawiedliwości nie był fakt wydania wyroku przez sąd karny, po drugie wyrok skazujący wydany przez Sąd Rejonowy w [...] został poddany kontroli instancyjnej i utrzymany w mocy wyrokiem Sądu Okręgowego w [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r., sygn. akt [..], a Sąd Najwyższy postanowieniem z dnia [..] maja 2012 r. sygn. akt [...] oddalił skargę kasacyjną obrońców skazanych, jako oczywiście bezzasadną, po trzecie WSA nie był uprawniony do kontroli prawidłowości postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem.
Dlatego za nieuzasadniony należało uznać również zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 170 p.p.s.a. polegający na zignorowaniu treści prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w [...]. z dnia [...] kwietnia 2005 r. w sprawie [...], w świetle którego nie mógł – w ocenie skarżącego - zostać wydany wyrok skazujący.
NSA nie mógł uwzględnić zarzutu naruszenia przez Ministra Sprawiedliwości przepisów art. 6, 7, 8, 77 § 1 oraz 80 k.p.a., których to uchybień miał nie dostrzec WSA, wobec braku uzasadnienia na czym naruszenie wskazanych przepisów k.p.a. polegało.
Z przedstawionych wyżej przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną. O kosztach postępowania NSA orzekł na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło