II SA/Ol 1104/15

Dnia 3 grudnia 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Alicja Jaszczak-Sikora Sędziowie sędzia WSA Ewa Osipuk (spr.) sędzia WSA Tadeusz Lipiński Protokolant referent Marta Kudła po rozpoznaniu w dniu 3 grudnia 2015 roku na rozprawie sprawy ze skargi K. W. na czynność Komendanta Wojewódzkiego Policji w przedmiocie usunięcia punktów z ewidencji kierowców postanawia 1) odrzucić skargę; 2) zwrócić skarżącemu kwotę 200 zł (słownie: dwieście złotych), tytułem uiszczonego wpisu od skargi. Z przedłożonych Sądowi akt administracyjnych wynika, że w dniu 16 października 2014 r., "[...]" , skierował do Wydziału Komunikacji Urzędu Miasta "[...]"pismo, w którym podał - w odpowiedzi na pismo znak "[...]"w sprawie postępowania administracyjnego skierowania na egzamin kontrolny - że odbył dwa szkolenia w celu zmniejszenia liczby punktów karnych. Pismo to zostało przekazane według właściwości Komendantowi Wojewódzkiemu Policji w "[...]". W piśmie z dnia 31 października 2014 r., skierowanym do Urzędu Miasta "[...]" i kierowcy, Naczelnik Wydziału Ruchu Drogowego w "[...]"zauważył, że "[...]"nie kwestionował faktu popełnienia wykroczeń ujętych we wnioskach Komendanta Wojewódzkiego Policji w "[...]"nr "[...]"z dnia 17 września 2014 r. Wyjaśnił, że w związku z odbyciem w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego w dniu 11 stycznia 2014 r. szkolenia, o którym mowa w § 8 Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz. U. 2012 r. poz. 488), zwanego dalej rozporządzeniem, zmniejszono kierowcy o 6 liczbę punktów przyznanych za naruszenie popełnione w dniu 29 listopada 2013 r., które skutkowało przyznaniem 10 punktów ostatecznych. Natomiast szkolenie, które kierowca odbył w dniu 28 czerwca 2014 r. nie zostało uznane, gdyż zostało odbyte z naruszeniem § 8 ust. 7 rozporządzenia, przewidującego, że kierowca może uczestniczyć w szkoleniu nie częściej niż raz na 6 miesięcy. W związku z powyższym, kierowca mógł odbyć kolejne szkolenie dopiero w dniu 12 lipca 2014 r. W aktach administracyjnych brak jest dowodu doręczenia kierowcy tego pisma. Następnie, w dniu 25 maja 2015 r., "[...]"zwrócił się do Komendanta Wojewódzkiego Policji w "[...]"z wnioskiem o usunięcie z ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego 6 punktów karnych przypisanych za popełnione naruszenie, w związku z odbyciem szkolenia w dniu 28 czerwca 2014 r., potwierdzonego zaświadczeniem z Wojewódzkiego Ośrodka Ruchu Drogowego w "[...]". Pismem z dnia 23 czerwca 2015 r., organ poinformował kierowcę, że uczestniczył on w szkoleniu zmniejszającym ilość punktów przyznanych za naruszenia w ruchu drogowym dwukrotnie w ciągu 6 miesięcy. Zgodnie natomiast z § 8 ust. 7 rozporządzenia kierowca może uczestniczyć w szkoleniu nie częściej niż raz na 6 miesięcy. Komendant Wojewódzki Policji dodał - odnosząc się do zarzutów kierowcy, dotyczących wydania § 8 ust. 7 rozporządzenia z przekroczeniem delegacji ustawowej - że jako organ prowadzący ewidencję, nie jest władny do stwierdzenia przekroczenia delegacji ustawowej przepisów prawnych. Ponadto, przytoczony wyżej przepis nie został uznany za niekonstytucyjny przez Trybunał Konstytucyjny, a więc pozostaje aktualny i obowiązujący. "[...]"w dniu 9 lipca 2015 r. wezwał Komendanta Wojewódzkiego Policji w "[...]"do usunięcia naruszenia prawa przez stwierdzenie bezskuteczności czynności polegającej na odmowie usunięcia z ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego 6 punktów karnych przypisanych za popełnione naruszenia, w związku z odbytym szkoleniem. W odpowiedzi, udzielonej pismem z dnia 31 lipca 2015 r., Naczelnik Wydziału Ruchu Drogowego w "[...]"podtrzymał stanowisko zawarte w piśmie z dnia 23 czerwca 2015 r. Jednocześnie podkreślił, że w przedmiotowej sprawie został już wyczerpany tryb określony w art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), powoływanej dalej jako p.p.s.a., gdyż w dniu 16 października 2014 r., do Urzędu Miasta w "[...]"wpłynęło pismo "[...]", w którym (w związku z toczącym się postępowaniem administracyjnym, dotyczącym skierowania na egzamin kontrolny) poinformował on organ o odbyciu dwóch szkoleń i tym samym, w tym dniu, w rozumieniu art. 52 § 3 p.p.s.a., dowiedział się o podjęciu czynności przez organ administracji. W skardze, złożonej do tut. Sądu, "[...]"zarzucił Komendantowi Wojewódzkiemu Policji w Olsztynie naruszenie § 8 ust. 7 rozporządzenia w związku z art. 130 ust. 4 pkt 3 i 4 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku - Prawo o ruchu drogowym (Dz.U.2012.1137 z późn. zm.) oraz art. 92 ust. 1 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej, poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, w sytuacji gdy § 8 ust. 7 rozporządzenia został wydany z przekroczeniem ustawowej delegacji, zawartej w art. 130 ust. 4 pkt 3 i 4 Prawo o ruchu drogowym i w związku z powyższym jest niezgodny z tą ustawą, wobec czego nie powinien mieć zastosowania. Skarżący wniósł o: stwierdzenie bezskuteczności czynności Komendanta Wojewódzkiego Policji w "[...]", polegającej na odmowie usunięcia z ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego 6 punktów karnych przypisanych skarżącemu za popełnione naruszenie w związku z odbyciem przez niego szkolenia w dniu 28 czerwca 2014 r. oraz o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Odnosząc się ponadto do kwestii wyczerpania trybu określonego w art. 52 § 3 p.p.s.a., skarżący wskazał, że pismo z dnia 16 października 2014 r. złożył w ramach innego postępowania, którego przedmiotem było skierowanie go na egzamin kontrolny. W toku tego postępowania nie miał możliwości kwestionowania liczby punktów karnych przypisanych mu za poszczególne naruszenia. W związku z powyższym, pismem z dnia 25 maja 2015 r. zwrócił się Komendanta Wojewódzkiego Policji w "[...]"o usunięcie z ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego 6 punktów karnych przypisanych za popełnione naruszenie w związku odbyciem przez niego szkolenia w dniu 28 czerwca 2014 r. Wobec odmowy usunięcia punktów karnych, skarżący wystosował wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. W odpowiedzi na skargę, Komendant Wojewódzki Policji w "[...]"wniósł o jej odrzucenie jako spóźnionej. Organ podkreślił, że w art. 52 § 3 p.p.s.a. ustawodawca zakreślił termin do wystąpienia z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa oraz określił sposób ustalenia momentu, od którego należy go liczyć. Użył w przytoczonym przepisie sformułowania "od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności". W świetle powołanego przepisu, rozpoczęcie biegu terminu uzależnione jest jedynie od powzięcia lub stwierdzenia możliwości powzięcia informacji o akcie lub czynności. Nie doprecyzowano w nim natomiast, jakiego charakteru ma to być informacja oraz z jakiego źródła ma ona pochodzić. Istotne jest, aby dotarła do osoby wnoszącej skargę lub mogła do niej dotrzeć. Ustawodawca nie doprecyzował również, że informacja o wadliwym akcie lub dokonanej czynności winna być uzyskana z konkretnego katalogu źródeł (np. inny wyrok, orzeczenie administracyjne lub pismo urzędowe), jak również, że informacja ta powinna obejmować dane o wadliwości takiego aktu lub czynności oraz okoliczności związane ze skutkami ich wydania lub podjęcia. Dlatego omawiana informacja musi obejmować wyłącznie kwestię wydania aktu lub podjęcia czynności. Od momentu jej uzyskania lub stwierdzenia takiej możliwości należy liczyć termin, o którym mowa w art. 52 § 3 p.p.s.a. Ewentualna ocena wadliwości takiego aktu lub czynności jest związana subiektywnym odczuciem strony, która przekonana o ich niezgodności z prawem, inicjuje postępowanie sądowoadministracyjne w tym przedmiocie. W ocenie organu administracji, za najwcześniejszą datę dowiedzenia się o wydaniu skarżonego aktu, tj. nałożenia na skarżącego karnych punktów za naruszenie przepisów prawa o ruchu drogowym, należy uznać datę doręczenia skarżącemu zawiadomienia Urzędu Miasta w "[...]"o wszczęciu postępowania administracyjnego (nieustalona). Z dokumentacji wynika, że w dniu 16 października 2014 r. do Urzędu Miasta wpłynęło pismo skarżącego z dnia 14 października 2014 r., które należy uznać za wezwanie do usunięcia naruszenia prawa w rozumieniu art. 52 § 3 p.p.s.a. Skargę do Sądu należało więc wnieść najpóźniej w dniu 16 listopada 2014 r., nadana zaś została w urzędzie pocztowym w dniu 1 września 2015 r., a zatem po upływie terminu do jej wniesienia, co uzasadnia jej odrzucenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Merytoryczne badanie legalności aktów i czynności administracyjnych poddanych kognicji sądu administracyjnego jest możliwe jedynie wówczas, gdy skarga na nie jest dopuszczalna, tzn. gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu administracyjnego, skargę wniósł uprawniony podmiot oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została wniesiona w terminie. Przed przystąpieniem do rozpoznawania sprawy co do meritum, należało zatem zbadać dopuszczalność skargi. Kontrola sądowa w tym zakresie wykazała, iż wniesiona skarga jest niedopuszczalna. Co do zasady, określonej w art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. Nr 270, z późn. zm.), skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Zgodnie natomiast z § 3 zd. pierwsze, jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a, można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu - w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności - do usunięcia naruszenia prawa. Stosownie zaś do art. 53 § 2 p.p.s.a., w przypadkach, o których mowa w art. 52 § 3 i 4, skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa. W niniejszej sprawie należało więc rozstrzygnąć przede wszystkim, czy skarżący wniósł skargę z zachowaniem ustawowego terminu do dokonania tej czynności procesowej. Jak wynika z ustaleń faktycznych, poczynionych przez tut. Sąd w sprawie o sygn. akt II SA/Ol 379/15, zawartych w uzasadnieniu wyroku zapadłego w tej sprawie w dniu 18 czerwca 2015 r., pismem z dnia 24 września 2014 r., Prezydent "[...]"zawiadomił skarżącego o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie skierowania go na egzamin kontrolny, a następnie, w dniu 9 grudnia 2014 r., wydał decyzję o skierowaniu skarżącego na egzamin kontrolny w zakresie posiadanych kategorii prawa jazdy. W odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji skarżący podał, że dwukrotnie odbywał szkolenie w Wojewódzkim Ośrodki Ruchu Drogowego w celu zmniejszenia liczby punktów karnych: po raz pierwszy w dniu 11 stycznia 2014 r., a następnie w dniu 28 czerwca 2014 r. Wskazał, że odbycie ww. szkoleń potwierdzone zostało stosownymi zaświadczeniami. Wyjaśnił, że był przekonany, iż odbyte szkolenia spowodowały zmniejszenie liczy punktów karnych o 12 oraz, że ich liczba wynosi 16. Dopiero jesienią 2014 r., w Komendzie Wojewódzkiej Policji dowiedział się, że szkolenie z dnia 28 czerwca 2014 r. nie spowodowało zmniejszenia liczby punktów, ponieważ przeprowadzone zostało przed upływem 6 miesięcy od poprzedniego szkolenia. Dodać należy, że w skardze inicjującej postępowanie w sprawie II SA/Ol 379/15, pełnomocnik skarżącego nie kwestionował prawidłowości ustalenia stanu faktycznego sprawy, lecz wyłącznie naruszenie przepisów prawa materialnego. Wobec powyższego, należy uznać za bezsporne, że już jesienią 2014 r., skarżący dowiedział się, że szkolenie z dnia 28 czerwca 2014 r. nie spowodowało zmniejszenia liczby punktów karnych. W konsekwencji powyższego, od tego momentu rozpoczął się bieg terminu do wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa, o którym mowa w art. 52 § 3 p.p.s.a. Wezwanie z dnia 25 maja 2015 r., wniesione przez pełnomocnika skarżącego, należało więc uznać za spóźnione i tym samym – bezskuteczne. Z treści art. 52 § 3 p.p.s.a. wywieść bowiem należy, że wezwanie do usunięcia naruszenia prawa po upływie czternastodniowego terminu jest niedopuszczalne. Tym samym, wezwanie faktycznie dokonane po upływie prawem przewidzianego terminu trzeba uznać za nieskuteczne. Takie wadliwe wezwanie do usunięcia naruszenia prawa należy traktować na równi z brakiem wezwania. Upływ terminu, określonego w art. 52 § 3 p.p.s.a. wyłącza bowiem możliwość skutecznego zaskarżenia do sądu czynności, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. (tak NSA w postanowieniu z dnia 8 września 2014 r., I FSK 1301/14, dostępny w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych: http://orzeczenia. nsa.gov.pl). W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. skargę, jako niedopuszczalną, należało odrzucić. Jednocześnie wobec faktu, że wniesiona skarga została odrzucona, skarżącemu przysługuje zwrot uiszczonego wpisu, na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.