II SA/Ol 379/15

WyrokWSA w Olsztynie2015-06-18

Skład orzekający: Bogusław Jażdżyk, Hanna Raszkowska, Piotr Chybicki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji (starosta) prowadzący postępowanie w sprawie skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy, może samodzielnie oceniać prawidłowość wpisów w ewidencji punktów karnych prowadzonej przez Komendanta Wojewódzkiego Policji, w szczególności w kontekście odliczenia punktów za odbyte szkolenie?
Ratio decidendi
Organ administracji (starosta) prowadzący postępowanie w sprawie skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy jest związany danymi zawartymi w ewidencji punktów karnych prowadzonej przez Komendanta Wojewódzkiego Policji. Organ ten nie posiada kompetencji do samodzielnego ustalania ilości punktów przypisanych kierowcy ani do kwestionowania prawidłowości wpisów w tej ewidencji, w tym do samodzielnego odliczania punktów za odbyte szkolenie. Kwestie te należą do wyłącznej kompetencji Policji, a ewentualne nieprawidłowości w ewidencji mogą być kwestionowane jedynie w drodze skargi na czynność materialnoprawną do sądu administracyjnego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi K. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta o skierowaniu skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdami. Decyzja ta została wydana na wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji z powodu przekroczenia przez K. W. limitu 28 punktów karnych w ciągu roku. Skarżący argumentował, że odbyte przez niego szkolenia powinny zmniejszyć liczbę punktów, a także kwestionował zgodność z prawem przepisu § 8 ust. 7 rozporządzenia dotyczącego odstępów między szkoleniami. Sąd oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Jażdżyk Sędziowie Sędzia WSA Hanna Raszkowska Sędzia WSA Piotr Chybicki (spr.) Protokolant Referent-Stażysta Marta Kudła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 czerwca 2015 r. sprawy ze skargi K. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji oddala skargę. Decyzją z dnia "[...]", Nr "[...]", Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na podstawie art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 1137) oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U z 2013 r., poz. 267), po rozpatrzeniu odwołania K. W. od decyzji wydanej z upoważnienia Prezydenta przez Dyrektora Wydziału Komunikacji z dnia "[...]", znak: "[...]", w przedmiocie skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdami w zakresie posiadanych kategorii prawa jazdy, utrzymało zaskarżoną decyzję w całości w mocy. Zakwestionowana decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym. W dniu "[...]" do Prezydenta "[...]" wpłynął wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji o sprawdzenie kwalifikacji kierującego pojazdem dotyczący K. W. We wniosku podano, że w okresie 29 listopada 2013 r. – 15 września 2014 r. K. W. dopuścił się wielokrotnego naruszenia przepisów i zasad ruchu drogowego, skutkiem czego liczba punktów karnych przypisanych ww. w ciągu jednego roku kalendarzowego wyniosła 28. Pismem z dnia "[...]" Prezydent "[...]" zawiadomił K. W. o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie skierowania na egzamin kontrolny. Następnie, w dniu "[...]" została wydana decyzja o skierowaniu K. W. na egzamin kontrolny w zakresie posiadanych kategorii prawa jazdy. W uzasadnieniu ww. decyzji organ wskazał, że w dniu "[...]" do Wydziału Komunikacji Urzędu Miasta wpłynął wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji, z którego wynika, iż K. W. w ciągu roku od dnia 29 listopada 2013 r. dopuścił się wielokrotnego naruszenia przepisów i zasad bezpieczeństwa w ruchu drogowym. Organ przytoczył daty ww. naruszeń oraz liczbę przypisanych punktów za poszczególne naruszenia. Organ I instancji wyjaśnił również, że był związany wnioskiem Komendanta Wojewódzkiego Policji i nie mógł odstąpić od wydania przedmiotowej decyzji z uwagi na trudną sytuację życiową kierowcy. W odwołaniu od decyzji organu I instancji K. W. podał, że dwukrotnie odbywał szkolenie w Wojewódzkim Ośrodki Ruchu Drogowego w celu zmniejszenia liczby punktów karnych, po raz pierwszy w dniu "[...]", a następnie w dniu "[...]". Wskazał, że odbycie ww. szkoleń potwierdzone zostało stosownymi zaświadczeniami. Wyjaśnił, że był przekonany, iż odbyte szkolenia spowodowały zmniejszenie liczy punktów karnych o 12 oraz, że ich liczba wynosi 16. Dopiero jesienią 2014 r., w Komendzie Wojewódzkiej Policji dowiedział się, że szkolenie z dnia "[...]" nie spowodowało zmniejszenia liczby punktów, ponieważ przeprowadzone zostało przed upływem 6 miesięcy od poprzedniego szkolenia. Stwierdził, iż nie wiedział, że pomiędzy szkoleniami należy zachować odstęp 6 miesięcy oraz, że o powyższym nie został powiadomiony przez pracowników WORD-u. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji wskazując, iż odebranie mu wszystkich kategorii spowoduje, że pozostanie bez środków do życia. W uzasadnieniu decyzji z dnia "[...]" Samorządowe Kolegium Odwoławcze, przytaczając treść mających zastosowanie w sprawie przepisów ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz przepisów rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz. U. z 2012 r., poz. 488), podniosło m.in., że w aktach sprawy znajduje się pismo Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia "[...]", w którym wskazano, iż K. W. w 2014 r. odbył dwa szkolenia w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego. Szkolenie z dnia "[...]" spowodowało zmniejszenie o 6 liczbę punktów przypisanych za naruszenie popełnione w dniu "[...]", natomiast szkolenie z dnia "[...]" nie zostało uznane, ponieważ zostało przeprowadzone z naruszeniem § 8 ust. 7 rozporządzenia w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego, tj. przed upływem 6 miesięcy od poprzedniego szkolenia. Komendant podtrzymał wniosek o skierowanie K. W. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy. Stosownie do ww. wniosku organ wydał w dniu "[...]" decyzję o skierowaniu K. W. na egzamin kontrolny w zakresie posiadanych kategorii prawa jazdy. Podkreślono, że rozstrzygnięcia wydane w oparciu o art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo o ruchu drogowym mają charakter związany, zatem w razie wystąpienia okoliczności wymienionych w tym przepisie skierowanie na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdem jest obligatoryjne. Powyższe znajduje potwierdzenie w treści § 7 ust. 1 pkt § 7 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 rozporządzenia w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego, z którego jednoznacznie wynika, że komendant wojewódzki policji występuje o sprawdzenie kwalifikacji kierowcy w zakresie wszystkich posiadanych przez niego kategorii praw jazdy w razie przekroczenia przez niego 24 punktów otrzymanych za naruszenia. Zdaniem Kolegium wykładnia literalna powołanego przepisu nie budzi wątpliwości i pozostaje w zgodzie z wykładnią celowościową, bowiem za skierowaniem kierowcy w zaistniałej sytuacji, na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie wszystkich posiadanych przez niego kategorii przemawia również interes publiczny. Wobec powyższego w sytuacji wystąpienia przez Komendanta Powiatowego Policji ze stosownym wnioskiem, zawierającym odpowiednią podstawę prawną oraz uzasadnienie w zakresie przekroczenia określonej prawem liczby punktów karnych, obowiązkiem Prezydenta było wydanie decyzji o skierowaniu osoby objętej przedmiotowym wnioskiem na egzamin kontrolny. Kolegium zaznaczyło, że powołane w odwołaniu argumenty nie zasługują na uwzględnienie, bowiem z wnioskiem o skierowanie na egzamin kontrolny można wystąpić jedynie na podstawie ostatecznych wpisów w ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego, te zaś dokonywane są jeżeli naruszenie zostało stwierdzone prawomocnym: wyrokiem sądu, postanowieniem sądu o warunkowym umorzeniu postępowania, mandatem karnym albo orzeczeniem organu orzekającego w sprawie o naruszenie w postępowaniu dyscyplinarnym. Odnośnie nieuwzględnienia szkolenia z dnia "[...]" wskazano, iż kwestia ta została wyjaśniona w piśmie Komendanta z dnia "[...]" Ponadto Kolegium podkreśliło, że zarzuty związane z ww. kwestią powinny być podnoszone wobec organu prowadzącego ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego prowadzonego przed właściwym organem. Skargę na decyzję Kolegium z dnia "[...]" wywiódł do tut. Sądu reprezentowany przez pełnomocnika K. W. żądając jej uchylenia, jak tez uchylenia poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Zakwestionowanemu rozstrzygnięciu zarzucił: 1. naruszenie § 8 ust. 7 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego w związku z art. 130 ust. 4 pkt 3 i 4 Prawo o ruchu drogowym oraz art. 92 ust. 1 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej poprzez ich niewłaściwe zastosowanie w sytuacji, gdy § 8 ust. 7 wyżej powołanego rozporządzenia został wydany z przekroczeniem ustawowej delegacji zawartej w art. 130 ust. 4 pkt 3 i 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym i jest w związku z powyższym niezgodny z tą ustawą, wobec czego nie powinien mieć zastosowania. 2. naruszenie art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym poprzez jego błędną wykładnię polegającą na wadliwym przyjęciu, że zmniejszenie liczby punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego w drodze odbycia szkolenia przewidzianego w tym przepisie jest uzależnione od dodatkowych kryteriów, poza przewidzianymi wart. 130 ust. 3 zd. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym, a mianowicie dodatkowego kryterium w postaci braku możliwości zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego w przypadku odbycia szkolenia w okresie krótszym niż 6 miesięcy od ostatniego szkolenia, podczas gdy nie wynika to z przepisów ustawy, w szczególności zaś z art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym. W uzasadnieniu skargi, przytaczając dotychczasowy przebieg postępowania, wskazano, że organ odwoławczy błędnie przyjął, iż w sprawie zastosowanie znajdzie § 8 ust. 7 rozporządzenia, albowiem przepis ten - jako wydany z przekroczeniem delegacji ustawowej zawartej w art. 130 ust. 4 pkt 3 i 4 prawa ruchu drogowego - uznać należy za niekonstytucyjny. Upoważnienie ustawowe zawarte w wyżej przytoczonym przepisie prawa uprawnia bowiem do wydania rozporządzenia jedynie w zakresie programu szkolenia i jednostki upoważnionej do prowadzenia szkolenia oraz liczby punktów odejmowanych z tytułu odbytego szkolenia. W tak skonstruowanym upoważnieniu, zdaniem skarżącego, nie mieści § 8 ust. 7 rozporządzenia określający dodatkowe ograniczenia w zakresie odejmowania punktów za naruszenie przepisów dotyczących ruchu drogowego. Wskazano, że zgodnie z brzmieniem art. 130 ust. 3 prawa ruchu drogowego "kierowca wpisany do ewidencji, o której mowa w ust. 1, może na własny koszt uczestniczyć w szkoleniu, którego odbycie spowoduje zmniejszenie liczby punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Nie dotyczy to kierowcy w okresie 1 roku od dnia wydania po raz pierwszy prawa jazdy". A zatem jedyne ograniczenie w możliwości uczestniczenia w szkoleniu skutkującym redukcją punktów karnych dotyczy kierowców w okresie roku od dnia wydania po raz pierwszy prawa jazdy. Oznacza to, że przepis § 8 ust. 7 rozporządzenia przewidujący możliwość odbywania szkoleń raz na sześć miesięcy jest niezgodny z art. 130 ust. 4 pkt 3 i 4 przez to, że po pierwsze przekracza delegację ustawową, a po drugie, że reguluje materię zastrzeżoną dla ustawy (sferę praw i wolności obywatelskich). W konsekwencji przepis ten nie mógł znaleźć zastosowania w realiach niniejszej sprawy. W odpowiedzi na skargę Kolegium, w całości podtrzymując argumentację zawartą w zakwestionowanej decyzji, wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst. jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwanej dalej: p.p.s.a) wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art.134 § 1 p.p.s.a) Dokonując tak rozumianej kontroli uznać należy, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Prawną podstawę kwestionowanego aktu stanowiły przepisy ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym. Przepis art. 130 ust. 1 Prawa o ruchu drogowym stanowi, że Policja prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego oraz, że określonemu naruszeniu przypisuje się odpowiednią liczbę punktów w skali od 0 do 10 i wpisuje się ją do tej ewidencji. Punkty za naruszenie przepisów ruchu drogowego wpisane do ewidencji usuwa się po upływie 1 roku od dnia naruszenia, chyba że przed upływem tego okresu kierowca dopuścił się naruszeń, za które na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć przypisana liczba punktów przekroczyłaby 24 punkty lub w przypadku kierowców, o których mowa w art. 140 ust. 1 pkt 3 - 20 punktów (art. 130 ust. 2 prawa o ruchu drogowym). Zmniejszenie liczby punktów, a więc ich usunięcie z ewidencji, powoduje również odbycie przez kierowcę na własny koszt szkolenia (art. 130 ust. 3 prawa o ruchu drogowym). Szczegółowe regulacje dotyczące sposobu punktowania i liczby punktów odpowiadających naruszeniu przepisów ruchu drogowego, warunków i sposobu prowadzenia ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego oraz trybu występowania z wnioskami o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji; programu szkolenia i jednostek upoważnionych do prowadzenia szkolenia; liczby punktów odejmowanych z tytułu odbytego szkolenia; podmiotów uprawnionych do uzyskiwania informacji zawartych w ewidencji, zawarte zostały, na podstawie delegacji określonej w art. 130 ust. 4 prawa o ruchu drogowym, w rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego. W akcie tym określa się w szczególności, że ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego prowadzi komendant wojewódzki Policji właściwy ze względu na miejsce zamieszkania ewidencjonowanych (§ 3 ust. 1), że wpisu do ewidencji dokonuje policjant lub pracownik jednostki Policji (§ 4 ust. 8), z tym, że wpisu ostatecznego dokonuje się, jeżeli naruszenie przepisów ruchu drogowego stwierdzone zostanie prawomocnym wyrokiem sądu, postanowieniem sądu o warunkowym umorzeniu postępowania, mandatem karnym albo orzeczeniem organu orzekającego w sprawie o naruszenie w postępowaniu dyscyplinarnym, a wpisu tymczasowego niezwłocznie po ujawnieniu naruszenia, jednakowoż - po stwierdzeniu naruszenia jednym ze ww. rozstrzygnięć - wpis ten staje się wpisem ostatecznym (§ 4 ust. 1, 2 i 4), a ponadto, że organ prowadzący ewidencję usuwa z niej punkty przyznane na podstawie wpisu ostatecznego, jeżeli od dnia popełnienia naruszenia upłynął rok, chyba że przed upływem tego okresu kierowca dopuścił się naruszeń, za które suma punktów ostatecznych i podlegających wpisowi tymczasowemu przekroczyła 24 punkty, a w przypadku kierowców, o których mowa w art. 140 ust. 1 pkt 3 ustawy prawo o ruchu drogowym - 20 punktów (§ 6 ust. 1 pkt 3). Nadto organ prowadzący ewidencję usuwa punkty w razie odbycia szkolenia o którym mowa w art. 130 ust. 3 ustawy z zastrzeżeniem § 8 ust. 4 – 6 (§ 6 ust. 1 pkt 4). Z § 8 rozporządzenia wynika, że szkolenie, o którym mowa w art. 130 ust. 3 ustawy, organizuje dyrektor wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego (ust. 1). Potwierdza on odbycie szkolenia, wydając uczestniczącemu w nim kierowcy zaświadczenie. Kopię zaświadczenia o odbyciu szkolenia przez kierowcę dyrektor wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego niezwłocznie przesyła komendantowi wojewódzkiemu Policji właściwemu ze względu na miejsce zamieszkania kierowcy (ust. 2). Kierowcy wpisanemu do ewidencji, po przedstawieniu przez niego zaświadczenia o odbyciu szkolenia lub otrzymaniu tego zaświadczenia od dyrektora wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego, właściwy dla miejsca zamieszkania ewidencjonowanego komendant wojewódzki Policji, zmniejsza o 6 liczbę posiadanych punktów, odejmując je według kolejności wpisów, począwszy od wpisu odpowiadającego naruszeniu popełnionemu z datą najwcześniejszą, z zastrzeżeniem ust. 5 i 6 (ust. 4). Liczba punktów odjętych z tytułu odbytego szkolenia nie może być większa od liczby punktów otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego przed jego odbyciem (ust. 5). Odbycie szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego wobec osoby, która przed jego rozpoczęciem dopuściła się naruszeń, za które suma punktów ostatecznych i podlegających wpisowi tymczasowemu przekroczyła lub przekroczyłaby 24 (ust. 6). Kierowca może uczestniczyć w szkoleniu nie częściej niż raz na 6 miesięcy (ust. 7). Z uwagi na to, że skarżący kwestionuje zgodność z konstytucją przepisów rozporządzenia, a w szczególności przepisu § 8 tego aktu, należy powołać art. 92 ust. 1 Konstytucji RP, według którego rozporządzenia są wydawane przez organy wskazane w Konstytucji, na podstawie szczegółowego upoważnienia zawartego w ustawie i w celu jej wykonania. Upoważnienie powinno określać organ właściwy do wydania rozporządzenia i zakres spraw przekazanych do uregulowania oraz wytyczne dotyczące treści aktu. Upoważnienie do wydania rozporządzenia zawarte w art. 130 ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym spełnia te wymagania. Według tego przepisu minister właściwy do spraw wewnętrznych w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw transportu oraz Ministrem Sprawiedliwości, mając na uwadze dyscyplinowanie i wdrażanie kierujących pojazdami do przestrzegania przepisów ustawy oraz zapobieganie wielokrotnemu naruszaniu przepisów ruchu drogowego, określi, w drodze rozporządzenia: 1) sposób punktowania i liczbę punktów odpowiadających naruszeniu przepisów ruchu drogowego; 2) warunki i sposób prowadzenia ewidencji, o której mowa w ust. 1, oraz tryb występowania z wnioskami o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji; 3) program szkolenia i jednostki upoważnione do prowadzenia szkolenia, o którym mowa w ust. 3; 4) liczbę punktów odejmowanych z tytułu odbytego szkolenia; 5) podmioty uprawnione do uzyskiwania informacji zawartych w ewidencji, o której mowa w ust. 1. Sąd nie podziela poglądu zawartego w skardze, że kwestionowane rozporządzenie jest sprzeczne z delegacją ustawową. Regulacja zawarta § 8 ust. 7 rozporządzenia oraz w art. 130 ustawy Prawo o ruchu drogowym jest spójna i służy realizacji celu unormowań ustawowych, czyli motywowaniu kierujących pojazdami do przestrzegania przepisów ustawy oraz zapobiegania wielokrotnemu naruszaniu przepisów ruchu drogowego. W ocenie Sądu, ustrojodawca zawarł wyraźne wskazania treściowe, wyznaczające kierunek unormowań delegowanych do rozporządzenia. Zakwestionowany przepis § 8 ust. 7 rozporządzenia z 2012 r. niewątpliwie realizuje wytyczne ustawodawcy, co do treści aktu oraz kierunku regulacji i mieści się w granicach upoważnienia ustawowego. Należy przyjąć bowiem, że regulacja określona w § 8 ust. 7 rozporządzenia z 2012 r. mieści się w zakresie delegacji określonej w art. 130 ust. 4 pkt 2 u.p.r.d. (warunki i tryb prowadzenia ewidencji), niewątpliwie bowiem kwestia dokonywania wpisów i ich usuwania mieści się w pojęciu sposobu prowadzenia ewidencji. Nie można też zaprzeczyć, że ograniczenie możliwości zmniejszenia ilości punktów karnych częściej niż jeden raz na pół roku ma na celu dyscyplinowanie i wdrażanie kierowców do przestrzegania przepisów ustawy, a także zapobieganie naruszeniu przez nich przepisów ruchu drogowego. Cel ten osiągany jest poprzez samo nałożenie obowiązku poddania kierowcy wielokrotnie naruszającego przepisy ruchu drogowego określonym procedurom weryfikacyjnym (tak w zakresie praktycznych umiejętności prowadzenia pojazdów, jak też posiadanych ku temu predyspozycji psychologicznych) oraz poprzez eliminację z grona uprawnionych do kierowania pojazdami tych kierowców, którzy przeszli ww. procedury weryfikacyjne ze skutkiem negatywnym. Na gruncie niniejszej sprawy należy stwierdzić, że bezsporny jest fakt odbycia przez skarżącego w dniu "[...]" i w dniu "[...]" szkolenia w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego. Jak słusznie wskazały organy, szkolenie z dnia "[...]" nie mogło jednak zostać uznane, bowiem zostało odbyte z naruszeniem § 8 ust. 7 rozporządzenia z 2012 r. Celem tego przepisu jest wyeliminowanie sytuacji, w której kierowca może uczestniczyć w kursie w każdym czasie, jeśli tylko uzna, że uzyskał zbyt dużą liczbę punktów. Bez wskazanych wymogów co do uczestnictwa w kursie cel jego byłby fikcyjny, służyłby bowiem wyłącznie usuwaniu punktów i był skutkiem kalkulacji matematycznej, a nie wdrażaniem do przestrzegania przepisów ustawy. Ponadto funkcja dyscyplinująca powyższego przepisu, regulującego skutki przekroczenia 24 punktów nie byłaby spełniona, gdyby w każdym czasie można było odbyć szkolenie i odjąć punkty poniżej tej granicy. Rozważania powyższe maja jednak znaczenie uboczne w niniejszej sprawie, jako, że Sąd podziela pogląd Kolegium, że zarzuty związane z w/w kwestią powinny być podnoszone wobec organu prowadzącego ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego prowadzonego przed właściwym organem, zgłoszone zaś w postępowaniu odwoławczym od decyzji Prezydenta nie mogą być uwzględnione z przyczyn, o których poniżej. Rozstrzygające w sprawie organy nie mogły naruszyć art. 130 ust. 3 prawa o ruchu drogowym, gdyż go nie stosowały i co ważniejsze nie było to skutkiem błędu w subsumcji. Materialno-prawną podstawą rozstrzygnięć stanowił art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b prawa o ruchu drogowym w brzemieniu powyżej przywołanym. Zgodnie z § 7 ust. 1 pkt 2 w/w rozporządzenia komendant wojewódzki Policji występuje do organu właściwego w sprawach wydawania prawa jazdy z wnioskiem o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy, w zakresie wszystkich posiadanych przez niego kategorii praw jazdy, w razie przekroczenia przez niego 24 punktów otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Przepis ten w kontekście całości unormowań przedmiotowego rozporządzenia wraz z art. 130 ust. 1 prawa o ruchu drogowym jednoznacznie wskazuje, że ewidencja, o której mowa, jest urządzeniem szczególnym, oddanym w całości do wyłącznej kompetencji wskazanego organu Policji. Oznacza to m.in. że to w gestii Policji leży także usuwanie punktów przyznanych na podstawie wpisu ostatecznego w razie odbycia szkolenia, o którym mowa w art. 130 ust. 3 prawa o ruchu drogowym. Stanowi o tym wyraźnie § 6 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia, stwierdzając, że to organ prowadzący ewidencję usuwa z ewidencji punkty przyznane na podstawie wpisu ostatecznego w razie odbycia szkolenia, o którym mowa w art. 130 ust. 3 prawa o ruchu drogowym. Natomiast przepisy § 8 ust. 2 i 4 rozporządzenia precyzują, że zmniejszenia punktów organ prowadzący ewidencję dokonuje po przedstawieniu zaświadczenia o odbytym szkoleniu, wystawionego przez dyrektora wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego. Czynności te nie mogą być zatem dokonane przez starostę, nie jest on także uprawniony do kwestionowania prawidłowości wynikających z ewidencji wpisów. W konsekwencji nie jest on władny dokonać samodzielnego uwzględnienia (odliczenia) punktów z racji odbycia przez skarżącego szkolenia. Dopóki bowiem takiego usunięcia nie dokona Policja jako organ prowadzący ewidencję, dopóty Starosta jest związany wskazaną przez Policję liczbą punktów, przypisaną mu zgodnie z ewidencją z racji naruszeń, których się dopuścił (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Kielcach z dnia 25 listopada 2010 r., sygn. akt II SA/Ke 691/10 - opubl. na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl., zwanej dalej CBOSA). W konsekwencji nie sposób zaakceptować możliwości samodzielnej oceny przez starostę prowadzącego postępowanie w przedmiocie skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, na podstawie przepisu art. 76 § 3 k.p.a., prawidłowości zapisów w przedmiotowej ewidencji. W przeciwnym wypadku doszłoby do naruszenia art. 130 ust. 3 prawa o ruchu drogowym w zw. z § 6 rozporządzenia przez ich błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że starosta, będący organem niewłaściwym rzeczowo w sprawie prowadzenia ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego i dokonywania w niej wpisów oraz ich wykreślania, może bez uprzedniej czynności materialno-technicznej właściwego organu (tj. Komendanta Wojewódzkiego Policji) polegającej na usunięciu w trybie § 8 ust. 4 rozporządzenia w zw. z art. 130 ust. 3 ustawy punktów przyznanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego, oceniać samodzielnie, czy takie punkty powinny być usunięte oraz rozstrzygać o ich usunięciu. Zatem starosta orzekający w trybie art. 114 § 1 pkt 1 lit. b prawa o ruchu drogowym nie może sam określać ilość punktów przypisanych skarżącemu kierowcy, z pominięciem zapisów ewidencyjnych, prowadzonych przez właściwy organ Policji. Przeciwne stanowisko opierałoby się na błędnej wykładni przepisu art. 76 § 3 k.p.a., w myśl którego możliwa byłaby weryfikacja dokumentu urzędowego w postaci wniosku Komendanta Wojewódzkiego Policji "[...]" o sprawdzenie kwalifikacji skarżącego do kierowania pojazdami mechanicznymi nie tylko pod względem jego zgodności z zapisami w ewidencji, ale również do dokonania samodzielnej ingerencji przez organ nieuprawniony do prowadzenia tej ewidencji, przy okazji rozpoznawania sprawy o skierowanie na egzamin sprawdzający kwalifikacje, w treść jej zapisów. Dokument ten (wniosek o skierowanie na egzamin sprawdzający) informował jedynie o treści zapisów ewidencyjnych i żaden dowód podważający prawidłowość tej informacji w postępowaniu administracyjnym nie został przeprowadzony. Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że - zgodnie z jednolitym orzecznictwem sądowoadministracyjnym (vide: wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 kwietnia 2013 r., sygn. akt I OSK 127/13, z dnia 24 października 2012 r., sygn. akt I OSK 1203/11 i I OSK 1306/11, z dnia 15 marca 2012 r., sygn. akt I OSK 413/11, z dnia 9 grudnia 2011 r., sygn. akt I OSK 73/11, z dnia 13 października 2011 r., sygn. akt 1721/10, z dnia 15 września 2010 r., sygn. akt I OSK 1456/09, z dnia 7 września 2010 r., sygn. akt I OSK 1451/09 i postanowienie z dnia 30 sierpnia 2011 r., sygn. akt I OSK 1413/11) - wpis do ewidencji prowadzonej przez komendanta wojewódzkiego Policji stanowi czynność materialnoprawną, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., a zatem przysługuje od niej prawo wniesienia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego, po uprzednim wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 30 sierpnia 2011 r., I OSK 1413/11 ). W przypadkach spornych więc, tylko sąd administracyjny może stwierdzić nieprawidłowość dokonanego wpisu do wspomnianej wyżej ewidencji. Inny organ administracyjny, w toku prowadzonego przez siebie postępowania, takich kompetencji nie posiada i jest związany treścią danych zawartych w ewidencji. Uzasadnionym zatem jest pogląd, że ani starosta, ani samorządowe kolegium odwoławcze, prowadząc postępowania w sprawie dotyczącej uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi, nie mają kompetencji do samodzielnego ustalania ilości punktów przypisanych kierowcy ze względu na naruszenie przez niego przepisów ruchu drogowego. Organy te - po myśli art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. prawo o ruchu drogowym - wiąże wniosek komendanta wojewódzkiego Policji o skierowanie danego kierowcy na egzamin sprawdzający jego kwalifikacje, który to wniosek jest składany, gdy w ewidencji wykazane zostało, że kierowca ten przekroczył limit 24 punktów karnych. Nie jest możliwe przyjęcie poglądu odmiennego, jaki reprezentuje skarżący. Stanowisko takie mogłoby bowiem skutkować tym, że po pierwsze, nie było by żadnej pewności, ile punktów karnych zostało danemu kierowcy przyznane. Inna ich ilość wynikałaby z wpisów zawartych w ewidencji prowadzonej przez komendanta wojewódzkiego Policji, a inna - byłaby przyjmowana jako fakt w prowadzonym przez dany organ postępowaniu administracyjnym. Po drugie, taki stan rzeczy prowadziłby praktycznie do obejścia przepisów prawa, gdyż organ niebędący komendantem wojewódzkim Policji, prowadząc własne postępowanie dowodowe na okoliczność ilości naliczonych kierowcy punktów karnych, w ten sposób w rzeczywistości decydowałby o ich ilości. W rezultacie ewidencja policyjna stawałaby się całkowicie zbędną. Po trzecie, w ten sposób inny organ administracyjny, uznając, że stan faktyczny jest odmienny, niż wynika to z zapisów istniejących w ewidencji, niejako "poprawiałby" zawarte w niej dane. Taka zaś sytuacja powodowałaby, że to nie sąd administracyjny sprawowałby kontrolę administracji publicznej, a kontrolę tę sprawowałby de facto inny organ administracyjny, choć takich uprawnień nie posiada. Skoro zatem jedynie komendant wojewódzki Policji jest organem, który dokonuje wpisów do ww. ewidencji, a więc w drodze czynności materialno-technicznych ujawnia w ewidencji punkty karne przyznane poszczególnym kierowcom i dokonuje ich wykreśleń, a zainteresowany kierowca może zaskarżyć do sądu administracyjnego powyższe czynności, to kwestia prawidłowości takich wpisów, a co za tym idzie, ilości punktów karnych przyznanych danemu kierowcy, może być jedynie rozważana w sprawie ze skargi na taką czynność. Z tej przyczyny w analizowanej sprawie nie miały w ogóle zastosowania przepisy art. 130 ust. 3 ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz § 8 ust. 7 rozporządzenia wykonawczego Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego. Przepisy te mają bowiem zastosowanie tylko w postępowaniu przed organem policyjnym prowadzącym ewidencję. Powyższe czyniło więc automatycznie niezasadnymi zarzuty skargi zarzucające obrazę tych przepisów, a w konsekwencji zarzut naruszenia 92 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. W kontekście powyższego oraz z uwagi na ekonomię postępowania Sąd nie uwzględnił wniosku o zawieszenie przedmiotowego postępowania w oparciu o art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w związku z wnioskiem skarżącego z dnia "[...]" o usunięcie punktów karnych z ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego w związku z odbyciem przez niego szkolenia, o którym mowa w art. 130 ust. 3 ustawy, w dniu "[...]". Zważywszy wszystkie przedstawione wyżej okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uznał, że zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza prawa w stopniu mogącym uzasadniać jego uchylenie i dlatego działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku. .

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło