II SA/Bd 1126/15
WyrokWSA w Bydgoszczy2016-02-02
Skład orzekający: Jarosław Wichrowski, Jerzy Bortkiewicz, Grzegorz Saniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na zmianie sposobu użytkowania budynków garażowych i terenu na punkt zbierania odpadów, w sytuacji gdy w obszarze analizowanym brak jest zabudowy o funkcji składowej, a dominuje zabudowa zagrodowa i rolnicza?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając, że organy administracji naruszyły przepisy prawa materialnego i procesowego. Kluczowe naruszenia dotyczyły braku prawidłowego odniesienia się do zarzutów odwołania przez organ odwoławczy oraz wadliwego wyznaczenia obszaru analizowanego, w tym braku wyjaśnienia jego granic i podstawy mapowej. Organy nie wykazały również szerokości frontu działki, co jest istotne dla prawidłowego wyznaczenia obszaru analizowanego zgodnie z rozporządzeniem.Stan faktyczny
Skarżący W. i A. J. domagali się ustalenia warunków zabudowy dla zmiany sposobu użytkowania dwóch budynków garażowych i terenu na punkt zbierania odpadów. Organ I instancji odmówił, uznając, że nie zachodzi "dobre sąsiedztwo" z uwagi na brak funkcji składowej w sąsiednich zabudowaniach (głównie zagrodowych i rolniczych). Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący wnieśli skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym brak ustosunkowania się do wszystkich zarzutów, wadliwe uzasadnienie decyzji oraz nieprawidłowe wyznaczenie obszaru analizowanego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy O. i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jarosław Wichrowski (spr.) Sędziowie sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz sędzia WSA Grzegorz Saniewski Protokolant starszy sekretarz sądowy Elżbieta Brandt po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 lutego 2016 r. sprawy ze skargi W. J. i A. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy [...] z dnia [...] maja 2015 r. nr [...], 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżących solidarnie kwotę 757 (siedemset pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Decyzją z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] Wójt Gminy O. na podstawie art. 1 ust. 2, art. 4 ust. 2 pkt 2, art. 53 ust. 3, art. 59 ust. 1, art. 61 ust. 1, art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 647 z późn. zm., dalej zwana u.p.z.p.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1969 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r. poz. 267, dalej zwana K.p.a.) odmówił ustalenia A. i W. J. warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na zmianie sposobu użytkowania dwóch budynków garażowych i zmianie sposobu użytkowania terenu na punkt do zbierania odpadów na działce nr [...], obręb K. M., położonej w miejscowości K. M., gm. O., określonej w załączniku graficznym stanowiącym integralną część decyzji.
W uzasadnieniu organ wskazał, że A. i W. J., wystąpili o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na zmianie sposobu użytkowania 2 budynków garażowych i placu utwardzonego na zbieranie odpadów. W związku z tym, że dla terenu objętego inwestycją Gmina O. nie posiada aktualnego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy następuje w drodze decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, której sporządzenie powierza się osobie wpisanej na listę samorządu zawodowego urbanistów lub architektów. Projekt decyzji o warunkach zabudowy przygotował mgr inż. arch. T. C., będący członkiem K.-P. Okręgowej Izby Architektów.
Zgodnie z art. 53 ust. 3 u.p.z.p. dokonano analizy warunków i zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy wynikających z przepisów odrębnych oraz stanu faktycznego i prawnego terenu, na którym przewiduje się realizację inwestycji. Analizując wniosek oraz ustalenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy O., uchwalonego uchwałą nr XVII/80/2000 Rady Gminy w Osieku z dnia 19 grudnia 2000 r. organ stwierdził, że nie zachodzi okoliczność dotycząca obowiązku sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla terenu przedmiotowej inwestycji, która wynikałaby z przepisów odrębnych. Nie ma zatem podstawy do obligatoryjnego zawieszenia postępowania w sprawie wydania niniejszej decyzji.
Ponadto na podstawie § 3 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. z 2003 r. Nr 164, poz. 1588, dalej zwane rozporządzeniem z 26.08.20103 r.) przeprowadzono analizę funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu w zakresie warunków, o których mowa w art. 61 ust. 1-5 u.p.z.p. Na podstawie przeprowadzonej analizy ustalono, że proponowana inwestycja nie spełnia wymogów z art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p., tj.: "co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej projektowanego obiektu, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu". W analizowanym przypadku żadna z działek sąsiednich posiadających zabudowę nie pozwala na określenie wymagań dotyczących planowanej funkcji polegającej na zbieraniu odpadów, tj. funkcji składowej. Na w/w sąsiednich działkach leżących w obszarze analizowanym zlokalizowane są wyłącznie budynki mieszkalne jednorodzinne, budynki gospodarcze i budynki inwentarskie, z czego większość tworzy zabudowę zagrodową. Pozostałe działki leżące w obszarze analizowanym stanowią grunty użytkowane w sposób rolniczy. Brak jest na działkach sąsiednich obiektów i terenów składowych, które mogłyby być porównywalne pod względem kontynuacji funkcji oraz cech i wskaźników kształtowania zagospodarowania terenu. Planowana funkcja składowa nie stanowiłaby kontynuacji istniejącej funkcji rolniczej z zabudową zagrodową. Występuje tu zatem brak kontynuacji funkcji oraz cech i wskaźników kształtowania zagospodarowania terenu, co sprawia, że nie jest spełniony przepis art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. Nie są zatem spełnione przesłanki do wydania decyzji o warunkach zabudowy.
Odwołanie od powyższej decyzji złożyli W. i A. J. zarzucając jej:
naruszenie przepisów postępowania, co ma wpływ na wynik sprawy, tj. art. 10 § 1 K.p.a. poprzez to, że organ przed wydaniem zaskarżonej decyzji nie umożliwił im wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszenia żądań;
naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 36 § 1 K.p.a. poprzez to, że organ nie zawiadomił ich o niezałatwieniu sprawy w terminie i nie wskazał nowego terminu załatwienia sprawy,
naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 107 § 3 oraz art. 6 i art. 7 K.p.a. poprzez to, że treść uzasadnienia zaskarżonej decyzji jest niezgodna z obowiązującym prawem, gdyż nie wyczerpuje wymagań w art. 107 § 3 K.p.a.,
nie przeprowadzenie wnikliwej analizy zagospodarowania obszaru zgodnie z art. 61 ust. i pkt 1-5 u.p.z.p.;
obrazę prawa materialnego poprzez jego błędną wykładnię, tj. art. 61 ust. 1 u.p.z.p.,
naruszenie przepisów postępowania, co ma wpływ na wynik sprawy, tj. art. 6 i art. 7 K.p.a. poprzez to, że organ nie działał zgodnie z przepisami prawa, nie stał na straży praworządności i nie podjął wszelkich kroków niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego.
Biorąc powyższe pod uwagę odwołujący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu odwołujący wskazali, że treść uzasadnienia zaskarżonej decyzji jest niezgodna z obowiązującym prawem, gdyż nie wyczerpuje wymagań art. 107 § 3 K.p.a. Decyzja winna zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne. W uzasadnieniu organ przytacza jako podstawę prawną art. 53 ust. 3 u.p.z.p. informując, że dokonał analizy warunków i zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy wynikających z przepisów odrębnych oraz stanu faktycznego i prawnego, na którym przewiduje realizację inwestycji - a następnie - w ogóle przedmiotowej analizy nie zamieszcza. Organ powołując się w uzasadnieniu na ustalenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy O. stwierdził, że nie zachodzi okoliczność dotycząca obowiązku sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, przy czym nie poinformował w sposób wyczerpujący, dlaczego ww. okoliczność nie zachodzi, powołując się na konkretny zapis w studium. Odwołującym nie jest znane ww. studium, gdyż nie jest ono nigdzie publikowane. Natomiast, pomimo prośby, w Urzędzie Gminy w O. nie udostępniono im treści przedmiotowego studium twierdząc, że zaginęło.
Ponadto, pismem z dnia [...] czerwca 2015 r. wydano im informację, że działka nr [...] w przedmiotowym studium przeznaczona jest pod tereny zabudowane. Natomiast pismem z dnia [...] listopada 2014 r. organ informuje, że działka [...] w ww. studium przeznaczona jest pod tereny zabudowane i zainwestowane. Różnica jest o tyle istotna, że pismo z 2014 r. stanowiło załącznik do aktu notarialnego, w drodze którego odwołujący nabyli przedmiotową nieruchomość. Organ ponadto w ww. piśmie z 2014 r. informuje, że dla działki nr [...] wydano decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Pismo z 2014 r. zostało zacytowane w akcie notarialnym. Natomiast w piśmie z 2015 r. organ informuje, że nie wydano decyzji o warunkach zabudowy.
Skarżący wskazali również, że ich wniosek dotyczył jedynie czasowego magazynowania odpadów, które zgodnie z ustawą o odpadach trzeba niezwłocznie przekazać do odzysku innemu, uprawnionemu podmiotowi. Nie zamierzali zamienić terenu nieruchomości w składowisko, natomiast funkcją zabudowy jest funkcja usługowa.
W ocenie odwołujących warunek dobrego sąsiedztwa został spełniony, gdyż działki sąsiadujące z terenem inwestycyjnym są zabudowane w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących projektowanej zmiany, wskazane we wniosku parametry, cechy i wskaźniki dla projektowanego budynku są możliwe do dostosowania do ich odpowiedników w istniejącej zabudowie występującej w obszarze analizowanym. Możliwość dostosowania tychże parametrów, cech i wskaźników zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu, stanowi podstawę do ich kontynuacji oraz możliwości spełnienia zasady "dobrego sąsiedztwa".
Odwołujący podkreślili, że organ w swojej analizie wymienił działki dostępne z innej drogi publicznej niż ta, do której dostęp ma działka nr [...].
Decyzją z dnia 31 lipca 2015 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. na podstawie art. 59 ust. 1, art. 61 ust. 1, art. 53 ust. 3, art. 56 w zw. z art. 64 ust. 1 u.p.z.p. oraz art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organ wskazał, że działka, na której ma być realizowana projektowana inwestycja, nie jest objęta zapisem aktualnie obowiązującego planu miejscowego. Zatem zmiana sposobu zagospodarowania - w tym zmiana sposobu użytkowania istniejących obiektów budowlanych - możliwa jest wyłącznie w drodze ustalenia warunków zabudowy.
W trakcie postępowania organ I instancji przeprowadził analizę funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu. Osoba uprawniona przygotowała projekt decyzji w niniejszej sprawie. Granice obszaru analizowanego wyznaczone zostały zgodnie § 3 rozporządzenia 26.08.2003 r. Jak wynika z akt sprawy, w obszarze analizowanym znajduje się rozproszona zabudowa zagrodowa, na którą składają się budynki mieszkalne jednorodzinne, budynki gospodarcze oraz budynki inwentarskie. Grunty w obszarze analizowanym wykorzystywane są rolniczo. Pojęcie "działka sąsiednia" powinno być interpretowane funkcjonalnie i należy je odnosić do wszystkich nieruchomości znajdujących się obszarze analizowanym, a nie tylko do nieruchomości bezpośrednio graniczących z działką inwestora. Tym samym zabudowa istniejąca w obszarze analizowanym oraz sposób wykorzystania gruntów w tym obszarze nie pozwala na ustalenie warunków zabudowy dla planowanej zmiany sposobu użytkowania obiektów budowlanych i gruntu w granicach działki nr [...]. W obszarze analizowanym nie ma obiektów, które pełniłyby funkcję składową albo wykorzystywane byłyby jako tereny składowe.
Z uwagi na brak tzw. dobrego sąsiedztwa organ I instancji mógł nie przeprowadzać analizy w zakresie spełnienia warunków określonych w art. 61 ust. 1 pkt 2-5 u.p.z.p. Decyzja o warunkach zabudowy nie jest decyzją uznaniową, stąd właściwy organ winien ustalić warunki zabudowy, jeśli zamierzenie inwestycyjne czyni zadość wszystkim wskazanym w art. 61 ust. 1 u.p.z.p. warunkom. Odmowa może nastąpić tylko wówczas, gdy inwestycja nie spełnia chociażby jednej z ustawowych przesłanek.
Skargę na powyższą decyzję wnieśli W. i A. J. zarzucając jej:
1. naruszenie prawa procesowego, w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, tj. art. 107 § 3 K.p.a. polegające na nie wywiązaniu się organu odwoławczego przy uzasadnianiu decyzji z obowiązku ustosunkowania się do wszystkich zarzutów podnoszonych przez stronę;
2. naruszenie przepisów postępowania, co ma wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, art. 77 § 1 w zw. z art. 80 § 1 K.p.a. polegające na zaniechaniu dokonania oceny na podstawie całokształtu dowodów, przez zaniechanie wszechstronnego i dokładnego wyjaśnienia sprawy, w oparciu o wszelkie dostępne dowody, ocenione w prawidłowy sposób,
3. naruszenie przepisów postępowania, co ma wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 K.p.a. w zw. z art. 140 Kodeksu cywilnego poprzez nieuwzględnienie słusznego interesu strony w wydaniu decyzji o warunkach zabudowy polegającej na zmianie sposobu użytkowania dwóch istniejących budynków garażowych na budynki o funkcji czasowego magazynowania w prowadzonej przez właściciela działalności gospodarczej, tj. naruszenie prawa właścicieli do możliwości dysponowania nieruchomością nabytą w celu lokalizacji działalności gospodarczej;
4. naruszenie przepisów postępowania, co ma wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, art. 77 § 1 w zw. z art. 75 § 1 K.p.a. w zw. z art. 271 § 1 Kodeksu karnego, polegające na zaniechaniu przeprowadzenia dowodu z przesłuchania H. M. na okoliczność poświadczenia przez nią nieprawdy poprzez podpisanie w dniu [...].11.2014 r. informacji o przeznaczeniu nieruchomości z adnotacją, że dla tej nieruchomości została wydana decyzja o warunkach zabudowy oraz na okoliczność wyjaśnienia, które z podpisanych przez nią pism jest prawdziwe: czy pismo z [...].11.2014 r. czy pismo z [...].06.2015 r., które informuje, że dla działki nie została wydana decyzja o warunkach zabudowy;
5. naruszenie przepisów postępowania, co ma wpływ na wynik sprawy, tj. art. 304 § 1 i § 3 Kodeksu postępowania karnego polegające na nie wywiązaniu się przez SKO z obowiązku zawiadomienia prokuratury o możliwości popełnienia przestępstwa polegającego na poświadczaniu nieprawdy przez Wójta Gminy O., w imieniu którego pismo podpisała H. M.;
6. naruszenie prawa materialnego, co może mieć na wynik sprawy, tj. art. 28 K.p.a, poprzez zmianę liczby stron postępowania z dwóch wg decyzji Wójta Gminy O. na dziewięć stron wg decyzji SKO, poprzez wskazanie 8 mieszkańców m. K. M. jako otrzymujących zaskarżoną decyzję, bez jakiegokolwiek wyjaśnienia w uzasadnieniu, na jakiej podstawie zmieniła się liczba stron postępowania.
Mając na uwadze powyższe skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu skargi skarżący rozwinęli ww. zarzuty. Między innymi podkreślili, że w sąsiednich obejściach budynki gospodarcze pełnią również funkcję magazynową: stodoła - magazyn siana i słomy, a nawet zboża; silosy - magazyny zboża i innych płodów rolnych; place i wiaty - magazyny nawozów sztucznych, płyty gnojowe - magazyny nawozów naturalnych, budynki gospodarcze - magazyny środków ochrony roślin lub zbiorniki na mleko o pojemności tysięcy litrów. W związku z tym, ograniczeniem do wydania zezwolenia na zbieranie odpadów powinno być postawienie właściwych wymagań środowiskowych, a nie brak w okolicy obiektów o funkcji składowej, bo takich dookoła jest mnóstwo.
Skarżący zaznaczyli, że wniosek o wydanie zgody na zmianę sposobu użytkowania budynków magazynowych dotyczył jedynie czasowego magazynowania odpadów, które zgodnie z ustawą o odpadach trzeba niezwłocznie przekazać do odzysku innemu, uprawnionemu podmiotowi.
Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej przywoływana jako P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W rozumieniu powyższych przepisów, sąd administracyjny bada legalność, czyli innymi słowy zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron, oraz z przepisami proceduralnymi, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Sąd orzekając w sprawie nie kieruje się zasadami słuszności, czy też celowości i nie ocenia kwestionowanego w skardze rozstrzygnięcia z punktu widzenia zasad współżycia społecznego. Natomiast stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji lub postanowienia następuje wówczas, gdy sąd stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b), albo inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).
Po myśli art. 134 § 1 P.p.s.a., rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 P.p.s.a.). W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 P.p.s.a, skarga podlega oddaleniu w oparciu o przepis art. 151 P.p.s.a.
Wychodząc z tych przesłanek Sąd uwzględnił skargę, gdyż stwierdził, że zaskarżona oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji naruszają przepisy prawa materialnego w sposób mający wpływ na wynik sprawy oraz przepisy postępowania administracyjnego w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co w myśl art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) oraz c) i art. 135 P.p.s.a. stanowi podstawę do ich uchylenia. Nie wszystkie zarzuty skargi były jednak zasadne. Niewątpliwie zgodzić się trzeba ze skarżącymi, że organ II instancji nie odniósł się do wszystkich zarzutów, które pojawiły się w odwołaniu. Dotyczy to w szczególności kwestii zarzutów naruszenia przez organ I instancji art. 10 § 1 K.p.a. oraz art. 107 § 3 K.p.a., zarzutu związanego z brakiem udostępnienia skarżącym studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy O. Zgodnie z ostatnim z cyt. przepisów, uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Należy przy tym podkreślić, że istotą postępowania odwoławczego, zgodnie z zawartą w art. 15 K.p.a. zasadą dwuinstancyjności, jest ponowne rozpatrzenie sprawy przez organ odwoławczy w pełnym jej zakresie. Kontrola instancyjna organu odwoławczego obejmuje więc zarówno legalność rozstrzygnięcia sprawy przez organ I instancji jak i ocenę przez ten organ stanu faktycznego sprawy. Słusznie w wyroku z 22.04.1998 r., I SA/Lu 21/98, LEX nr 34147, NSA przyjął, że na organie odwoławczym ciąży również obowiązek ustosunkowania się do wszystkich podniesionych w odwołaniu zarzutów, zgodnie z wymaganiami określonymi w art. 107 § 3 K.p.a., przez wskazanie faktów, które uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, dla których odmówił innym dowodom wiarygodności i mocy dowodowej, a także przyczyn, dla których wnioskowanych dowodów nie przeprowadził i dlaczego nie uznał zasadności argumentów podniesionych w odwołaniu. Natomiast w wyroku z dnia 20.12.1999 r., IV SA 274/97, LEX nr 48234, NSA prawidłowo skonstatował, że organ odwoławczy rozpoznaje sprawę ponownie merytorycznie w jej całokształcie. Oznacza to, że ma on obowiązek rozpoznać wszystkie żądania, wnioski i zarzuty strony oraz ustosunkować się do nich w uzasadnieniu swej decyzji. Wspomniane żądania, wnioski i zarzuty mogą być rzecz jasna zawarte także w złożonym przez stronę odwołaniu. Stąd obowiązkiem organu odwoławczego o podstawowym znaczeniu jest również przytoczenie w tym względzie treści odwołania oraz ustosunkowanie się do niego w uzasadnieniu wydanej decyzji. Decyzja organu odwoławczego w niniejszej sprawie wymogów tych nie spełnia.
Brak zatem prawidłowego odniesienia się przez organ do zarzutów zawartych w odwołaniu i istotnych okoliczności, spornych w sprawie, stanowi naruszenie prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonego aktu (wyrok WSA w Kielcach z 28.02.2013 r., II SA/Ke 56/13, LEX nr 1311189, wyrok WSA we Wrocławiu z 15.03.2012 r., III SA/Wr 693/11, LEX nr 1139507).
Biorąc pod uwagę powyższe stwierdzić trzeba, że sąd administracyjny nie ma za zadanie wyręczania organów administracji w ich obowiązku stosowania zasady przekonywania, wyrażonej w art. 11 K.p.a., a realizowanej na mocy art. 107 § 3 K.p.a.
Konsekwencją naruszenia przez organ art. 107 § 3 K.p.a. było naruszenie również art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a.
Poza tym, że nie ustosunkował się do wszystkich zarzutów odwołania, organ II instancji nie rozpoznał również całokształtu sprawy. W szczególności, podobnie zresztą jak w decyzji organu I instancji, zabrakło w uzasadnieniu decyzji wyjaśnienia przyjęcia obszaru analizowanego w określonym w załączniku do decyzji kształcie i rozmiarze. Zgodnie z § 3 ust. 2 rozporządzenia, granice obszaru analizowanego wyznacza się na kopii mapy, o której mowa w art. 52 ust. 2 pkt 1 u.p.z.p., w odległości nie mniejszej niż trzykrotna szerokość frontu działki objętej wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy, nie mniejszej jednak niż 50 metrów. Organy nie wyjaśniły, jaka jest szerokość frontu działki. Zgodnie z § 2 pkt 5 cyt. rozporządzenia, ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o froncie działki - należy przez to rozumieć część działki budowlanej, która przylega do drogi, z której odbywa się główny wjazd lub wejście na działkę. Organy nie wskazały, co przyjęły za tak rozumiany front działki. Poza tym z załącznika w postaci mapy wynika, że zaznaczony obszar mający stanowić analizowaną działkę jest większy niż sama działka (wchodzi on w obręb sąsiedniej drogi). Podkreślenia wymaga również to, że nie jest wiadomo, na jakiej kopii mapy został sporządzony załącznik do decyzji. Z kopii tej nie wynika bowiem, czy jest to kopia mapy zasadniczej (ewentualnie katastralnej) przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, a tylko na kopii takiej mapy może być zaznaczony obszar analizowany (§ 3 ust. 2 rozporządzenia w zw. z art. 52 ust. 2 pkt 1 u.p.z.p.). Ponadto, z uwagi na złą jakość kopii mapy nie jest wiadome, w jakiej skali została ona sporządzona, tymczasem przytoczone przepisy wymagają, aby była to kopia mapy w skali 1:500 lub 1:1000.
Mając na uwadze powyższe stwierdzić trzeba, że organ naruszyły przepisy postępowania, tj. art. 107 § 3, art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. oraz przepisy prawa materialnego, tj. § 3 ust. 2 cyt. rozporządzenia w zw. z art. 52 ust. 2 pkt 1 u.p.z.p.
Nie był natomiast zasadny zarzut naruszenia przez organy art. 140 K.c. Ograniczenia dotyczące prawa własności nieruchomości są zawarte w ustawie o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w tym w stanowiącym podstawę wydania zaskarżonych decyzji art. 59 ust. 1, i to przez jego pryzmat winna być oceniana sprawa.
Nie były również zasadne zarzuty dotyczące zaniechania przesłuchania w charakterze świadka H. M., ponieważ udostępnione przez nią informacje na temat przeznaczenia nieruchomości nie miały żadnego wpływu na wynik sprawy, natomiast mogą one stanowić podstawę do zgłoszenia przez skarżących ewentualnych roszczeń odszkodowawczych w postępowaniu przed sądem powszechnym.
Również zarzut naruszenia art. 304 § 1-3 Kodeksu postępowania karnego nie był zasadny z uwagi na brak związku pomiędzy ewentualnym zawiadomieniem prokuratury o podejrzeniu popełnienia przestępstwa a wynikiem niniejszej sprawy. To samo dotyczy zarzutu dotyczącego, jak to określili skarżący, zmiany liczby stron postępowania przez organ odwoławczy.
Wskazania do dalszego postępowania wynikają wprost z przedstawionych rozważań Sądu i ponowne rozpoznanie sprawy winno nastąpić z uwzględnieniem poczynionych przez Sąd uwag. W szczególności organ winien w prawidłowy sposób wyznaczyć obszar analizowany i wyjaśnić w uzasadnieniu decyzji, czym kierował się w tym zakresie, przy czym obszar ten musi być wyznaczony na czytelnej kopii mapy określonej w art. 52 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. Mając powyższe na uwadze, w oparciu art. 145 § 1 pkt 1 lit.a) i c) P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.
O kosztach postępowania rozstrzygnięto na podstawie art. 200 P.p.s.a. w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokatów oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r. poz. 461) z uwzględnieniem uiszczonych przez skarżących wpisu w kwocie 500 zł (§ 2 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 221, poz. 2193) oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło