I GSK 960/16
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2019-01-18
Skład orzekający: Zofia Borowicz, Hanna Kamińska, Barbara Kołodziejczak- Osetek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy celne mogą zastosować dłuższy, pięcioletni termin na powiadomienie dłużnika o kwocie długu celnego, jeśli dług ten powstał w wyniku czynu podlegającego, w chwili popełnienia, wszczęciu postępowania karnego, nawet jeśli postępowanie karne nie zostało formalnie wszczęte lub zakończone prawomocnym wyrokiem?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że do zastosowania pięcioletniego terminu na powiadomienie o długu celnym (art. 221 ust. 4 WKC w zw. z art. 56 prawa celnego) wystarczające jest wykazanie przez organ celny, że czyn, który spowodował powstanie długu celnego, był w momencie popełnienia zagrożony sankcją karną. Nie jest wymagane prawomocne orzeczenie skazujące ani nawet formalne wszczęcie postępowania karnego. Kwalifikacja czynu jako podlegającego postępowaniu karnemu leży w kompetencji organów celnych.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła określenia kwoty długu celnego oraz podatku VAT od importowanej bielizny i ręczników. Organy celne zakwestionowały zadeklarowaną przez skarżącego niską wartość towaru, opierając się na informacjach uzyskanych od chińskich władz celnych w ramach współpracy międzynarodowej. Wartość towaru została skorygowana, co skutkowało naliczeniem dodatkowego długu celnego i podatku VAT. Skarżący kwestionował prawidłowość ustaleń organów, w tym zastosowanie pięcioletniego terminu na naliczenie długu celnego oraz sposób pozyskania i wykorzystania dowodów z Chin. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, a Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną. Zasądzono od skarżącego na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. kwotę 7200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Zofia Borowicz sędzia NSA Hanna Kamińska (spr.) sędzia del. WSA Barbara Kołodziejczak- Osetek Protokolant Anna Wojtowicz- Hess po rozpoznaniu w dniu 18 stycznia 2019 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 16 lutego 2016 r. sygn. akt III SA/Kr 361/15 w sprawie ze skarg [...] na decyzje Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] lutego 2015 r. [...] w przedmiocie określenia kwoty długu celnego oraz kwoty podatku od towarów i usług 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od [...] na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. kwotę 7200 (siedem tysięcy dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 16 lutego 2016 r. sygn. akt III SA/Kr 361/15 oddalił skargi [...] na decyzje Dyrektora Izby Celnej w Krakowie z dnia 18 lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty wynikającej z długu celnego, z dnia 18 lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty podatku od towarów i usług.
Wyrok zapadł na tle następujących okoliczności sprawy:
[...] – dalej: skarżący - w dniu 18 stycznia 2011 r. za zgłoszeniem celnym SAD nr [...] zadeklarował do procedury celnej dopuszczenia do wolnego obrotu towar: bielizna toaletowa, ręczniki bawełniane z materiałów włókienniczych pętelkowych, odpowiednio: na fakturze: [...] sztuk, 617 opakowań; kontener: [...] zgłoszony na podstawie faktury handlowej nr [...] z dnia 17 stycznia 2011 r., opiewającej na kwotę [...] USD, na fakturze: [...] sztuk, 651 opakowań; kontener: [...] zgłoszony na podstawie faktury handlowej nr [...] z dnia 17 stycznia 2011 r., opiewającej na kwotę [...] USD. Wystawcą ww. faktur była firma [...] , będąca pośrednikiem w zakupie towaru od chińskiego sprzedawcy, tj. od firmy [...] Do zgłoszeń celnych dołączono: faktury chińskiego sprzedawcy: o nr [...] z dnia 12 stycznia 2011r. , opiewającą na kwotę [...] USD, o nr [...] z dnia 12 stycznia 2011 r. opiewająca na kwotę [...] USD. Obie faktury wystawione na [...] , świadectwo pochodzenia [...] z dnia 14 stycznia 2011r., konosament [...] , deklarację wartości celnej, packing list, [...] Nr [...] zawarty pomiędzy [...] , CMR dotyczący usługi transportu towaru na trasie [...]) oraz oświadczenie dotyczące płatności.
W dniach 17 i 18 stycznia 2011 r. towar objęty ww. zgłoszeniami celnymi został zwolniony do deklarowanej procedury, bez rewizji celnej i bez weryfikacji zgłoszenia celnego. Następnie w firmie skarżącego została przeprowadzona kontrola postimportowa, w ramach, której poddano weryfikacji faktury o nr: [...] z dnia 12 stycznia 2011 r., wystawione na [...] przez [...] Wartość towaru wskazana w ww. fakturach była wielokrotnie niższa od średnich wartości towaru, objętego tym samym kodem CN importowanego na obszar Unii Europejskiej. Wniosek o weryfikację został przekazany do władz chińskich w ramach współpracy celnej określonej w Umowie między Wspólnotą Europejską, a rządem Chińskiej Republiki Ludowej o współpracy i wzajemnej pomocy administracyjnej w sprawach celnych (Dz.Urz. UE L 375 z 23.12.2004). W odpowiedzi Główny Urząd Celny Chińskiej Republiki Ludowej pismem z dnia 21 marca 2014 r. przekazał władzom celnym informację, z której wynikało, że z ewidencji administracji chińskiej dotyczących towaru objętego konosamentem:
- nr [...] łączna wartość transakcji dla towaru o wadze brutto [...] kg, ilości sztuk – [...] w 617 opakowaniach, wywożonego z Chin w kontenerze [...] (dla takiego nr kontenera weryfikowano wartość towarów), wynosi [...] USD. Przy czym rodzaj towaru, waga, ilość sztuk, ilość opakowań oraz nr konosamentu są tożsame z danymi wynikającymi ze zgłoszenia celnego SAD [...] z dnia 18.01.2011r. oraz z załączonymi do tego zgłoszenia dokumentami,
- nr [...] , łączna wartość transakcji dla towaru o wadze brutto [...] kg, ilości sztuk – [...] w 651 opakowaniach, wywożonego z Chin w kontenerze [...] , wynosi [...] USD. Rodzaj towaru, waga, ilość sztuk, ilość opakowań oraz nr konosamentu są tożsame z danymi wynikającymi ze zgłoszenia celnego SAD [...] z dnia 18.01.2011r. oraz z załączonymi do tego zgłoszenia dokumentami.
Naczelnik Urzędu Celnego w Nowym Targu decyzjami z dnia 20 listopada 2014 r.:
- nr [...] określił skarżącemu kwotę należności wynikających z długu celnego podlegającego zaksięgowaniu retrospektywnemu w wysokości [...] zł, z tytułu importu [...] szt. ręczników bawełnianych o wartości celnej [...] zł objętych procedurą dopuszczenia do wolnego obrotu według zgłoszeni celnego SAD [...] z dnia 18 stycznia 2011 r., kwalifikowanego według kodu CN 6302 60 00 90, powiadomił o jej retrospektywnym zaksięgowaniu oraz poinformował o obowiązku zapłaty odsetek;
- nr [...] określającą skarżącemu kwotę należności wynikających z długu celnego podlegającego zaksięgowaniu retrospektywnemu w wysokości [...] zł, z tytułu importu [...] szt. ręczników bawełnianych o wartości celnej [...] zł objętych procedurą dopuszczenia do wolnego obrotu według zgłoszeni celnego SAD [...] z dnia 18 stycznia 2011 r., kwalifikowanego według kodu CN 6302 60 00 90, powiadomił o jej retrospektywnym zaksięgowaniu oraz poinformował o obowiązku zapłaty odsetek.
Ustalenie wartości celnej towaru zostało dokonane na podstawie art. 29 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 302 z dnia 19.10. 1992 r. ze zm. dalej: WKC).
Równolegle do postępowania celnego, Naczelnik Urzędu Celnego w Nowym Targu, wszczął względem skarżącego postępowanie podatkowe dotyczące zgłoszenia celnego. Organ ten decyzjami z dnia 20 listopada 2014 r.
- nr [...] , określił podatek od towarów i usług w prawidłowej wysokości, tj. [...] zł oraz poinformował skarżącego, że do zapłaty pozostaje kwota [...] zł stanowiąca różnicę pomiędzy kwotą podatku określoną w decyzji, a kwotą podatku wykazaną w zgłoszeniu celnym w wysokości [...] zł.
- nr [...] , określił podatek od towarów i usług w prawidłowej wysokości, tj. [...] zł oraz poinformował skarżącego, że do zapłaty pozostaje kwota [...] zł stanowiąca różnicę pomiędzy kwotą podatku określoną w decyzji, a kwotą podatku wykazaną w zgłoszeniu celnym w wysokości [...] zł.
Orzekając na skutek odwołań skarżącego Dyrektor Izby Celnej w Krakowie decyzjami z dnia 18 lutego 2015 r. utrzymał w mocy decyzje Naczelnika Urzędu Celnego w Nowym Targu z dnia 20 listopada 2014 r.
Dyrektor Izby Celnej w Krakowie decyzjami z dnia 18 lutego 2015 r. utrzymał w mocy decyzje Naczelnika Urzędu Celnego w Nowym Targu z dnia 20 listopada 2014 r., w przedmiocie podatku od towarów i usług.
W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, że ceny jednostkowe towarów, występujące na weryfikowanej fakturze, były wielokrotnie niższe od średnich wartości podobnego towaru importowanego na obszar celny Wspólnoty. Chińskie organy celne, weryfikujące fakturę, przekazały wydruk z ewidencji administracji chińskiej dotyczący towaru objętego konosamentem:
- nr [...] , z którego wynikało, że łączna wartość transakcji dla towaru o wadze brutto [...] kg, ilości sztuk - [...] w 617 opakowaniach, wywożonego z Chin w kontenerze [...] , wynosiła [...] USD, przy czym rodzaj towaru, waga, ilość sztuk, ilość opakowań oraz nr konosamentu były tożsame z danymi wynikającymi ze zgłoszenia celnego SAD [...] dnia 18.01.2011 roku oraz z załączonymi do tego zgłoszenia dokumentami,
- nr [...] , z którego wynikało, że łączna wartość transakcji dla towaru o wadze brutto [...] kg, ilości sztuk – [...] w 651 opakowaniach, wywożonego z Chin w kontenerze [...] , wynosiła [...] USD, a rodzaj towaru, waga, ilość sztuk, ilość opakowań oraz nr konosamentu są tożsame z danymi wynikającymi ze zgłoszenia celnego SAD [...] z dnia 18.01.2011 roku oraz z załączonymi do tego zgłoszenia dokumentami.
Powyższe dokumenty, jako autentyczne zostały przekazane przez chińską administrację celną w ramach realizacji Umowy o współpracy i wzajemnej pomocy administracyjnej w sprawach celnych. Zostały przyjęte przez organy celne za dokumenty potwierdzające faktyczną wartość transakcyjną sprowadzonych towarów. Dokumenty te zostały sporządzone i przekazane przy zastosowaniu zasad ustalonych w umowie międzynarodowej z zachowaniem obowiązujących w jej ramach procedur. Nawiązanie do numeru konosamentu, podmiotu wysyłającego towar z Chin, daty eksportu, wagi brutto towaru, rodzaju towaru pozwoliło powiązać w sposób jednoznaczny dokument chiński z importem będącym przedmiotem niniejszej sprawy.
Organ II instancji podał, że postępowanie weryfikacyjne, dotyczące faktur nr [...] jest postępowaniem o odmiennym charakterze niż postępowanie celne w sprawie wartości celnej towaru. W postępowaniu weryfikacyjnym biorą udział tylko organy celne państwa importującego i organy celne państwa eksportującego (jako przeprowadzający weryfikację). Postępowanie to nie kończy się wydaniem decyzji, natomiast kończy się przekazaniem organom celnym państwa importującego informacji, czy wynik weryfikacji jest pozytywny, czy negatywny. Zatem niezasadny jest zarzut o pozbawieniu skarżącego możliwości odniesienia się do pozyskanego w ramach umowy o współpracy dowodu od chińskich władz celnych. Skarżący w trakcie postępowania, był powiadamiany o możliwości zapoznania się z aktami sprawy, w tym także z informacjami uzyskanymi od chińskich władz celnych.
Organ odwoławczy podniósł, że w przypadku postępowania weryfikacyjnego chińskie władze celne nie były zobowiązane, do ustalania wartości towarów eksportowanych przez [...] , w tym uwzględniania jakości towaru, wielkości obrotu i innych czynników mogących mieć wpływ na wartość towaru, lecz przekazania informacji, które znajdują się w posiadaniu organu będącego adresatem wniosku o pomoc. Wniosek weryfikacyjny dotyczył bowiem m.in. sprawdzenia, czy wystawiona przez ten podmiot faktura jest autentyczna, a wartość towaru w niej określona odpowiada wartości zadeklarowanej w zgłoszeniu wywozowym. Na etapie postępowania weryfikacyjnego nie można mówić o kwestionowaniu, czy ustalaniu wartości transakcyjnej, zarówno przez polskie, jak i przez chińskie organy celne. Na tym etapie nie mają zastosowania przepisy WKC (art. 29 ust, 1 oraz art. 30-33 WKC oraz art. 181a rozporządzenia Komisji (EWG) Nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny – Dz. Urz. WE L 253 z 11 października 1993 r., dalej: RWKC.
Organ II instancji podkreślił, że do zastosowania art. 221 ust. 3 i 4 WKC nie jest konieczne ani stwierdzenie prawomocnym wyrokiem popełnienie czynu zabronionego, ani nawet wszczęcie postępowania karnego, lecz stwierdzenie wystąpienia czynu, który zaledwie podlega wszczęciu postępowania karnego. Kwalifikacji danego czynu organy celne dokonują we własnym zakresie. Dokonywana przez organy celne kwalifikacja danego czynu jako "czynu podlegającego, w chwili popełnienia, wszczęciu postępowania karnego" jest realizowana wyłącznie na użytek postępowania celnego zmierzającego do ustalenia prawidłowej kwoty należności celnych przywozowych. Wystarczającą przesłanką do zastosowania przepisu art. 221 ust. 4 WKC jest wykazanie przez organ celny, że czyn który spowodował powstanie długu celnego był w momencie popełnienia zagrożony przez obowiązujące przepisy sankcją karną. W razie zaistnienia tej przesłanki organ celny może zawiadomić dłużnika o kwocie długu celnego, po upływie trzech lat, nie później jednak niż przed upływem lat pięciu. W sprawach zgłoszenie celne zostało dokonane w dniu 18 stycznia 2011 r.
Organ odwoławczy zauważył, że w dniu 20 września 2012 r., postanowieniem sygn. akt [...] , prokurator Prokuratury Rejonowej w [...] del. do Prokuratury Okręgowej, na podstawie art. 151 a § 1 wz. z art. 37 § 1 Kodeksu karnego skarbowego (kks), wszczął śledztwo w sprawie: wprowadzenia w okresie od 1.01.2010 r. do 30.01.2012 r. w Krakowie, funkcjonariuszy Izby Celnej w błąd, co do rzeczywistej wartości importowanej - za pośrednictwem m.in. spółki [...] - odzieży tekstylnej, skutkiem czego doszło do uszczuplenia należności celnych, tj. o przestępstwo z art. 87 § 1 kks w zw. z art. 37 § 1 pkt 1 kks w zw. z art. 6 § 1 kks oraz w sprawie narażenia w okresie od 1.01.2010 r. do 30.01.2012 r., Skarbu Państwa, na uszczuplenie podatku od towarów i usług tj. o przestępstwo z art. 56 § 1 kks i art. 76 § 1 kks i art. 55 § 1 kks w zw. z art. 7 § 1 kks i a art. 6 § 2 kks. Ponadto Naczelnik Urzędu Celnego w Nowym Targu, w dniu 30.07.2014 r. wszczął postępowanie karne skarbowe o przestępstwo skarbowe określone w art. 56 § 1 kks oraz art. 87 § 3 kks, w związku z art. 6 § 2 kks, pod pozycją [...] , a postanowieniem Prokuratury Okręgowej w Krakowie sygn. [...] z dnia 08.08.2014 r. sprawa ta została połączona ze sprawą prowadzoną pod. Sygn. [...] przez Prokuraturę Okręgową w Krakowie Wydział VI Do Spraw Przestępczości Gospodarczej. Naczelnik Urzędu Celnego w Nowym Targu, korzystając z uprawnienia wynikającego z art. 221 ust. 4 WKC w związku z art. 56 Prawa celnego, po stwierdzeniu, że przyczyną braku możliwości określenia dokładnej kwoty prawnie należnych opłat celnych przywozowych, był czyn, podlegający postępowaniu sądowemu w sprawach karnych, wydał w dniu 20 listopada 2014 r., decyzje celne, po upływie trzech lat od powstania długu celnego prokurator Prokuratury Okręgowej w Krakowie dokonał kwalifikacji czynu wskazując, że czyny, który spowodował powstanie długu celnego był w momencie popełnienia zagrożony przez obowiązujące przepisy sankcją karną, w prawidłowo zastosowano dłuższy, pięcioletni termin na powiadomienie dłużnika o kwocie należności celnych.
Z kolei w decyzjach dotyczących określenia kwoty podatku VAT organ II instancji wskazał, że zaskarżone i utrzymane w mocy przez Dyrektora Izby Celnej w Krakowie decyzje Naczelnika Urzędu Celnego w Nowym Targu z dnia 20 listopada 2014 r. w sprawach celnych, z momentem doręczenia decyzji, jako prawidłowe należy przyjąć elementy zgłoszenia celnego, które zmieniono zaskarżoną decyzją i jako prawidłową należy przyjąć prawnie należną kwotę cła. Zatem mając na uwadze prawidłowe ustalenie wartości celnej towarów, określenie prawnie należnej kwoty cła, zmianę elementów zgłoszenia celnego zaistniały przesłanki do zmiany podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług, jako że kwota tego podatku obliczona i wykazana w zgłoszeniu celnym była nieprawidłowa.
Uzasadniając oddalenie skarg [...] na powyższe decyzje WSA w Krakowie podniósł, że decyzje określające kwotę należności wynikające z długu celnego podlegające retrospektywnemu zaksięgowaniu z tytułu importu towaru objętego zgłoszeniem celnym SAD [...] z dnia 18 stycznia 2011 r., obliczona od ustalonej przez organy celne wartości celnej tego towaru - jest zgodna z prawem. Zmiana wartości celnej towaru oraz kwoty długu celnego dokonana powyższymi decyzjami obligowała organy celne do prawidłowego określenia wysokości podatku od towarów i usług z tytułu importu towarów objętych przedmiotowym zgłoszeniem celnym. Treść decyzji podatkowych jest bowiem ściśle związana z treścią decyzji celnych, gdyż zgodnie z art. 29 ust. 13 ustawy o podatku od towarów i usług (Dz.U.2011.177.1054; dalej: ustawa o VAT), podstawą opodatkowania w imporcie towarów jest wartość celna powiększona o należne cło.
Sąd I instancji podkreślił, że już wstępna analiza danych zadeklarowanych w zgłoszeniach celnych SAD nr [...] , z dnia 18 stycznia 2011 r. wskazywała, iż wartość celna towarów objętych tymi zgłoszeniami w sposób znaczący odbiegała od danych dostępnych polskiej i unijnej administracji celnej. Rozbieżności te spowodowały wszczęcie procedury weryfikacyjnej. Ponieważ towar był importowany z Chińskiej Republiki Ludowej, procedurę weryfikacyjną faktur o nr [...] z 12 stycznia 2011 r. przeprowadzono w oparciu o "Umowę między Wspólnotą Europejską a rządem Chińskiej Republiki Ludowej o współpracy i wzajemnej pomocy administracyjnej w sprawach celnych. Weryfikacja potwierdziła wątpliwości organu celnego. Chińskie organy celne, przekazały polskim organom celnym wydruk z ewidencji administracji chińskiej dotyczący towaru objętego konosamentem:
- nr [...] , z którego wynikało, że łączna wartość transakcji dla towaru o wadze brutto [...] kg, ilości sztuk - [...] w 617 opakowaniach, wywożonego z Chin w kontenerze HJCU1132827, wynosiła [...] USD, przy czym rodzaj towaru, waga, ilość sztuk, ilość opakowań oraz nr konosamentu były tożsame z danymi wynikającymi ze zgłoszenia celnego SAD [...] z dnia 18 stycznia 2011 r. oraz z załączonymi do tego zgłoszenia dokumentami,
- nr [...] , z którego wynikało, że łączna wartość transakcji dla towaru o wadze brutto [...] kg, ilości sztuk – [...] w 651 opakowaniach, wywożonego z Chin w kontenerze [...] , wynosiła [...] USD, a rodzaj towaru, waga, ilość sztuk, ilość opakowań oraz nr konosamentu są tożsame z danymi wynikającymi ze zgłoszenia celnego SAD [...] z dnia 18 stycznia 2011 r. oraz z załączonymi do tego zgłoszenia dokumentami.
Dokumenty powyższe zostały uznane przez organy celne za dokumenty potwierdzające faktyczna wartość transakcyjną sprowadzonego przez skarżącego z Chin towaru.
Sąd I instancji podał, że polskie organy celne uzyskały od chińskiej administracji celnej dokumenty potwierdzające łączną wartość towaru wywożonego z Chin na kwotę [...] USD oraz [...] USD. Dokumenty te, stanowiące dowód na okoliczność wartości transakcyjnej towarów objętych ww. zgłoszeniem celnym, organy pozyskały w sposób legalny i zgodny z postanowieniami umowy o współpracy i wzajemnej pomocy administracyjnej w sprawach celnych. Kwoty [...] USD oraz [...] USD zostały zadeklarowana przez chińskiego sprzedawcę tego towaru organom administracji chińskiej i wprowadzone do chińskiej ewidencji urzędowej i dlatego polskie organy celne zasadnie przyjęły kwoty: [...] USD oraz [...] USD jako kwoty faktycznie należne za towar objęty dokumentem SAD nr [...] oraz nr [...] z 18 stycznia 2011 r. Organy nie miały obowiązku, ani potrzeby prowadzenia postępowania dowodowego na okoliczność zawarcia przez skarżącego transakcji dotyczącej towaru. Przesłane przez chińską administrację celną dokumenty uzasadniały przyjęcie kwot [...] USD oraz [...] USD za ceny transakcyjne. W związku z tym art. 181a RWKC – nie ma zastosowania w sprawie. W postępowaniu celnym wartość transakcyjna towarów została ustalona przez organ celny w wyniku postępowania weryfikacyjnego i nie budzi wątpliwości. W konsekwencji nie zachodziła konieczność ustalania tej wartości przy użyciu metod określonych w art. 30 - 32 WKC.
W ocenie WSA w razie zastosowania przez organy celne przepisu art. 221 ust. 4 WKC, termin retrospektywnego zaksięgowania długu celnego określa art. 56 ustawy Prawo celne. W przypadku, o którym mowa w art. 221 ust. 4 WKC, powiadomienie dłużnika o kwocie należności nie może nastąpić po upływie 5 lat, licząc od dnia powstania długu celnego. Art. 221 ust. 3 zdanie drugie WKC stosuje się odpowiednio. W sprawach już we wrześniu 2012 r. zostało wszczęte śledztwo przez Prokuratora Prokuratury Rejonowej [...] na podstawie art. 151a § 1 w zw. z art. 37 § 1 kks. Nadto 30 lipca 2014 r. Naczelnik Urzędu Celnego w Nowym Targu wszczął postępowanie karne skarbowe o przestępstwo skarbowe określone w art. 56 § 1 kks oraz art. 87 § 3 kks, w związku z art. 6 § 2 kks, pod pozycją [...] a postanowieniem Prokuratury Okręgowej w Krakowie sygn. [...] z dnia 8 sierpnia 2014 r. sprawa ta została połączona ze sprawą prowadzoną pod. Sygn. [...] przez Prokuraturę Okręgową w Krakowie Wydział VI Do Spraw Przestępczości Gospodarczej. Przepis art. 221 ust. 4 WKC nie wymaga, aby istniało orzeczenie stwierdzające fakt popełnienia przestępstwa, ani nawet aby wszczęte było postępowanie karne. Organy celne we własnym zakresie decydują i oceniają, czy miał miejsce czyn podlegający w chwili popełnienia wszczęciu postępowania karnego. Kwalifikacja czynu, o którym mowa w art. 221 ust. 4 WKC leży w kompetencji organów celnych, powołanych do określania kwoty należności celnych wywozowych lub przywozowych. W 2012 r. prokurator, dokonując kwalifikacji czynu wskazał, że czyn, który spowodował powstanie długu celnego, w momencie jego popełnienia zagrożony był sankcją karną, co uzasadniało zastosowanie art. 221 ust. 4 WKC.
Sąd podał, że zaskarżone decyzje nie naruszają art. 122, czy art. 123 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613 ze zm.; dalej: op). Organ odwoławczy prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy, a nadto wyjaśnił i wykazał w uzasadnieniach zaskarżonych decyzji jakie zebrane dowody i poczynione na ich podstawie ustalenia przesądziły o wydaniu zaskarżonych decyzji. Z kolei przyjęta przez organ ocena dowodów nie nosiło znamion dowolności.
[...] w skardze kasacyjnej zaskarżył powyższy wyrok w całości domagając się jego uchylenia w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie:
I. Przepisów postępowania, mających istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 122. w związku z art. 187 § 1 op — poprzez oddalenie skargi administracyjnej na decyzje organu II - ej instancji, pomimo, iż wystąpiły przesłanki do jej uchylenia w całości, albowiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w ślad za organami I-ej oraz II - ej instancji utrzymał w mocy zaskarżone decyzje w sposób rażący naruszające przepisy postępowania, a to:
a) art. 56 prawa celnego w zw. z art. 221. ust. 3 oraz 4 WKC poprzez wydanie decyzji po upływie trzech lat od powstania długu celnego oraz całkowicie dowolnym, jak również gołosłownym przyjęciu wyłącznie na potrzeby niniejszego postępowania podatkowego, iż "dług celny powstał na skutek czynu podlegającego, w chwili popełnienia, wszczęciu postępowania karnego";
b) art. 121 § 1 op w zw. z art. 73. ust. 1 prawo celne poprzez przeprowadzenie postępowania w zakresie ustalenia wartości transakcyjnej towaru objętego zgłoszeniem celnym z dnia 18 stycznia 2011 r. (SAD nr [...]) przez organy I - ej oraz II - ej instancji w sposób niebudzący zaufania stron tj. oparciu ustaleń dotyczących rzekomej ceny transakcyjnej zadeklarowanych towarów w oparciu o bliżej nieokreślony dokument wystawiony przez organy Chińskiej Republiki Ludowej bez poczynienia jakichkolwiek ustaleń dotyczących procedury dotyczącej jego wystawienia czy też zasad zgłaszania towarów do ewidencji obowiązującej w Chińskiej Republice Ludowej,
c) artykułu 122 op w zw. z art. 73 ust. 1 prawo celne poprzez zaniechanie przez organy I - ej oraz II - ej instancji przeprowadzenia wszelkich czynności niezbędnych dla wyjaśnienia sprzeczności pomiędzy wartością transakcyjną wskazaną w dokumentacji przedłożonej przez skarżącego a wartością wskazaną w dokumentach przedłożonych przez organy Chińskiej Republiki Ludowej w szczególności poprzez zaniechanie zwrócenia się do organów Chińskiej Republiki Ludowej o przedłożenie dokumentów źródłowych w postaci np. faktur VAT będących podstawą zgłoszenia do ewidencji podatkowej;
d) artykułu 123 § 1 op w zw. z art. 73 ust. 1 prawo celne poprzez przeprowadzenie postępowania w zakresie ustalenia wartości transakcyjnej towaru objętego zgłoszeniem celnym z dnia 18 stycznia 2011 r. (SAD nr [...]) przez organy I - ej oraz II - ej instancji bez udziału skarżącego polegającym na całkowicie bezkrytycznym oparciu zaskarżonej decyzji na dokumencie wystawionym przez organy Chińskiej Republiki Ludowej bez zapewnienia stronie możliwości jakiegokolwiek uprzedniego odniesienia się do treści dokumentu, zweryfikowania jego poprawności jak również wyjaśnienia sprzeczności pomiędzy wartością transakcyjną wskazaną w dokumentacji przedłożonej przez skarżącego a dokumentach przedłożonych przez organy Chińskiej Republiki Ludowej;
e) art. 86 ust. 1 prawa celnego poprzez całkowicie wadliwe nadanie przez organy I — ej oraz II - ej instancji mocy dokumentu urzędowego dokumentowi otrzymanemu od organów Chińskiej Republiki Ludowej w zakresie ceny transakcyjnej towarów podczas gdy wskazany dokument stanowić może jedynie dowód tego, jaką kwotę bliżej nieokreślony podmiot trzeci deklarował w swym rozliczeniu podatkowym, jak i tego że organ celny Chińskiej Republiki Ludowej odebrał od podmiotu trzeciego oświadczenie treści wynikającej z ww. pisma, a w żadnym wypadku, iż wskazana kwota stanowi urzędowo stwierdzoną cenę transakcyjną;
II. Obrazę przepisów prawa materialnego, a to art. 29. ust. 13., art. 41 ust. 1, art. 146a ustawy o VAT, w zw. z art. 29 ust. 1, art.30-32 WKC, art. 181a RWKC oraz art. 23 ust. 3 prawo celne poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w sprawie, prowadzące do przyjęcia, iż znacznie wyższego niż zapłacony przez skarżącego podatek od towarów i usług z tytułu importu przez skarżącego towaru objętego zgłoszeniem celnym SAD nr [...]
Ponadto skarżący kasacyjnie wniósł o zawieszenie postępowania i zwrócenie się do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym "czy przepis art. 56 Prawa celnego, w zakresie w jakim wywołuje skutek w postaci przedłużenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania w związku z uznaniem przez organ celny, iż dług celny powstał na skutek czynu podlegającego, w chwili popełnienia, wszczęciu postępowania karnego, o którym to przedłużeniu terminu przedawnienia podatnik nie jest informowany, jest zgodny z art. 2 oraz art. 42 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.".
Argumentację na poparcie powyższych zarzutów skarżący kasacyjnie przedstawił w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.
W piśmie procesowym z dnia 6 czerwca 2016 r. autor skargi kasacyjnej oświadczył, że zrzeka się rozprawy.
Dyrektor Izby Celnej w Krakowie w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. Organ wniósł o rozpoznanie sprawy na rozprawie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod uwagę tylko nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie stwierdzono żadnej z przesłanek nieważności wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a., wobec czego rozpoznanie jej nastąpiło w granicach zgłoszonych podstaw i zarzutów skargi kasacyjnej. Związanie podstawami skargi kasacyjnej polega na tym, że wskazanie przez stronę skarżącą naruszenia konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego określa zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Odnosząc się w pierwszej kolejności do wniosku o zawieszenie postępowania w sprawie i skierowanie pytania do Trybunału Konstytucyjnego Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że w jego ocenie brak jest podstaw prawnych do wystąpienia z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego o treści wskazanej w skardze kasacyjnej. Instytucja pytania prawnego przewidziana art. 193 Konstytucji, nie daje skarżącemu w postępowaniu sądowoadministracyjnym uprawnienia do skutecznego domagania się przedłożenia przez sąd pytania prawnego Trybunałowi Konstytucyjnemu. Warunkiem wystąpienia z pytaniem prawnym jest wątpliwość powstała w składzie orzekającym co do zgodności przepisu prawa z Konstytucją, ratyfikowanymi umowami międzynarodowymi lub ustawą, jeżeli od odpowiedzi na pytanie prawne zależy rozstrzygnięcie sprawy toczącej się przed sądem. Przewidziane w art. 193 Konstytucji uprawnienie sądu staje się obowiązkiem tylko w tym wypadku, gdy sąd ma wątpliwości co do konstytucyjności danego przepisu. Taka sytuacja w tej sprawie nie wystąpiła.
W rozpatrywanej sprawie skarga kasacyjna wskazuje na obie podstawy określone w art. 174 pkt 1 i pkt 2 p.p.s.a. W takiej sytuacji NSA kontrolę zaskarżonego wyroku musi rozpocząć od zarzutów dotyczących naruszenia prawa procesowego, bowiem dopiero postępowanie przeprowadzone zgodnie z obowiązującym prawem i dokonane na jego podstawie ustalenia pozwalają na ocenę prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego.
Pierwszym z grupy zarzutów dotyczących naruszenia przepisów prawa procesowego był zarzut naruszenia przepisu art. 56 ustawy - Prawo celne w zw. z art. 221 ust. 3 oraz ust. 4 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny, poprzez wydanie przedmiotowej decyzji po upływie trzech lat od powstania długu celnego oraz dowolnym przyjęciu, iż "dług celny powstał na skutek czynu podlegającego, w chwili popełnienia, wszczęciu postępowania karnego". Zarzut ten jest nieuzasadniony. Przepis art. 221 ust. 3 i 4 WKC, określa terminy, w których organy celne mogą powiadomić dłużnika o kwocie zaksięgowanych należności celnych. Bieg tego terminu zostaje zawieszony z chwilą złożenia odwołania w rozumieniu art. 243 WKC na czas trwania procedury odwoławczej (art. 221 ust. 3 WKC). Jeżeli dług celny powstał wskutek czynu podlegającego, w chwili popełnienia, wszczęciu postępowania karnego, dłużnika można powiadomić o kwocie długu celnego na warunkach przewidzianych w obowiązujących przepisach, po upływie trzech lat określonych w ust. 3 (art. 221 ust. 4 WKC). Termin ten jest ograniczony przepisem art. 56 Prawa celnego, zgodnie z którym w przypadku, o którym mowa w art. 221 ust. 4 WKC, powiadomienie dłużnika o kwocie należności celnych nie może nastąpić po upływie 5 lat, licząc od dnia powstania długu celnego. Art. 221 ust. 3 zdanie drugie WKC stosuje się odpowiednio. W rozpoznawanej sprawie, o kwocie należności celnej, dłużnik został powiadomiony po upływie 3 lat ale przed upływem 5 lat od powstania długu celnego. Naczelny Sąd Administracyjny aprobuje stanowisko Sądu I instancji, że w rozpatrywanej sprawie zachodzą przesłanki z art. 221 ust. 4 WKC. Istnieje niewątpliwy związek pomiędzy powstaniem długu celnego, a czynem polegającym na wprowadzeniu w błąd organu celnego, poprzez podanie w zgłoszeniu celnym nieprawdziwych danych dotyczących wartości transakcyjnej importowanego towaru. Czyn, który spowodował powstanie długu celnego był w momencie popełnienia, zagrożony sankcją karną. Okoliczność ta została wykazana faktem wydania przez Prokuratora Prokuratury Rejonowej w [...] delegowanego do Prokuratury Okręgowej w Krakowie, w dniu 20 września 2012 r. w sprawie [...], postanowienia o wszczęciu, na podstawie art. 151a § 1 w zw. z art. 37 § 1 pkt 1 k.k.s. śledztwa w sprawie : wprowadzenia - w okresie od 1 stycznia 2010 r. do 30 stycznia 2012 r. w Krakowie - funkcjonariuszy Izby Celnej w błąd, co do rzeczywistej wartości importowanej odzieży tekstylnej, skutkiem czego doszło do uszczuplenia należności celnych, to jest o przestępstwo z art. 87 § 1 k.k.s. w zw. z art. 37 § 1 pkt 1 k.k.s. w zw. z art. 6 § 2 k.k.s., oraz w sprawie narażenia w okresie od 1 stycznia 2010 r. do 30 stycznia 2012 r., Skarbu Państwa, na uszczuplenie podatku od towarów i usług (...), to jest o przestępstwo z art. 56 § 1 k.k.s. i art. 55 § 1 k.k.s. w zw. z art.7 § 1 k.k.s. i art. 6 § 2 k.k.s. W aktach kontrolnych znajduje się m.in. postanowienie z dnia 9 lipca 2014 r., którym Naczelnik Urzędu Celnego w Nowym Targu wezwał skarżącego [...] o przedłożenie dokumentacji księgowej za okres objęty kontrolą to jest od 1 stycznia 2010 r. do 31 stycznia 2012 r. Uzasadniając wezwanie Naczelnik Urzędu Celnego w Nowym Targu, poinformował skarżącego, że część dokumentów za okres objęty kontrolą, zabezpieczonych na potrzeby śledztwa prowadzonego przez Prokuraturę Okręgową w K. pod sygn. akt [...], znajduje się w Delegaturze ABW w Krakowie. Skarżący został poinformowany o tym w uzasadnieniu postanowienia z dnia 9 listopada 2014 r. Poza tym zwrotne potwierdzenie odbioru wskazuje na doręczenie skarżącemu protokołu kontroli w dniu 27 listopada 2014 r., co świadczy o tym, że skarżący miał wiedzę na temat wszczęcia śledztwa [...]
Podkreślić należy, że przepisy prawa celnego nie definiują pojęcia czynu podlegającego, w chwili popełnienia przestępstwa wszczęciu postępowania karnego. Problem ten był przedmiotem rozważań Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W wyroku z 18 grudnia 2007 r., sygn. akt C-62/06 TSUE dokonał interpretacji pojęcia "czynu podlegającego postępowaniu sądowemu w sprawach karnych" zawartego w art. 3 akapit pierwszy rozporządzenia Rady (EWG) nr 1697/79 z 24 lipca 1979 r. w sprawie odzyskiwania po dokonaniu odprawy celnej należności celnych przywozowych lub wywozowych, które były wymagane od osoby zobowiązanej do zapłaty za towary zgłoszone do procedury celnej przewidującej obowiązek uiszczenia takich należności (Dz.Urz. L 197, s.1). TSUE wskazał, że dla możliwości zastosowania przewidzianego w art. 3 rozporządzenia nr 1697/79 odstępstwa w zakresie terminu przedawnienia odnoszącego się do pokrycia nieuzyskanych należności, przepis ten nie wymaga, aby organy ścigania danego państwa członkowskiego rzeczywiście wszczęły dochodzenie karne, które doprowadziło do skazania sprawców danego czynu, ani tym bardziej, by nie nastąpiło przedawnienie ścigania (teza 25). Co ważne, TSUE uznał, że kwalifikacja czynu jako podlegającego postępowaniu sądowemu w sprawach karnych w rozumieniu art. 3 akapit pierwszy rozporządzenia nr 1697/79 w sprawie odzyskiwania po dokonaniu odprawy celnej należności celnych przywozowych lub wywozowych, które nie były wymagane od osoby zobowiązanej do zapłaty za towary zgłoszone do procedury celnej przewidującej obowiązek uiszczenia takich należności, leży w kompetencji organów celnych powołanych do określania dokładnej kwoty należności celnych przywozowych lub wywozowych. Stanowisko to podtrzymał Trybunał w wyroku z 16 lipca 2009 r. w sprawach C-124/08 i C-125/08. Zarówno orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, jak i orzecznictwo krajowych sądów administracyjnych oraz wykładnia językowa art. 221 ust. 4 WKC wskazują, że do zastosowania tego przepisu nie jest konieczne ani stwierdzenie prawomocnym wyrokiem popełnienia czynu zabronionego, ani nawet wszczęcie postępowania karnego, lecz stwierdzenie wystąpienia czynu, który zaledwie podlega wszczęciu postępowania karnego. Wystarczającą przesłanką do zastosowania art. 221 ust. 4 WKC jest wykazanie przez organ celny, że czyn, który spowodował powstanie długu celnego był w momencie popełnienia zagrożony przez obowiązujące przepisy sankcją karną. Tym samym, w razie zaistnienia tej przesłanki organ celny może zawiadomić dłużnika o kwocie długu celnego, po upływie trzech lat, nie później niż przed upływem lat pięciu (art. 221 ust 4 WKC w zw. z art. 56 prawa celnego). W kwestii interpretacji art. 221 ust. 4 WKC wypowiadał się także Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach: z dnia 27 lipca 2011 r. , sygn. akt I GSK 190/10, z dnia 21 stycznia 2014 r., sygn. akt I GSK 908/12, z dnia 21 stycznia 2014 r. sygn. akt I GSK 868/12 i z dnia 21 stycznia 2014 r., sygn. akt I GSK 1244/12.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie ulega wątpliwości, że podstawą do zastosowania przez organ celny okresu powiadomienia o kwocie długu celnego po upływie terminu trzech lat określonych w art. 221 ust. 3 WKC, była dokonana przez organ kwalifikacja czynu jako czynu penalizowanego w przepisach karnych. W tej sytuacji, decyzje organu celnego I instancji utrzymane w mocy decyzjami organu II instancji nie były wydane w warunkach przedawnienia. Tak więc zarzut skarżącego zawarty w pkt 1 a skargi kasacyjnej jest nieuprawniony.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów naruszenia przepisów prawa procesowego, to jest art. 121 § 1, art. 122 i art. 123 O.p. w zw. z art. 73 ust. 1 Prawa celnego oraz naruszenie art. 86 ust. 1 Prawa celnego poprzez wadliwe nadanie przez organy celne mocy dokumentu urzędowego dokumentowi otrzymanemu od organów celnych ChRL stwierdzić należy, że nie zasługują one na uwzględnienie.
W związku z kontrolą postimportową skarżącego organ celny poddał weryfikacji faktury nr [...] z dnia 12 stycznia 2011 r. Wniosek o weryfikację faktur organ uzasadnił wątpliwościami dotyczącymi wartości towaru, która była niższa w porównaniu z towarem tego samego rodzaju, zgłaszanym w tym samym czasie przez inne podmioty. Wniosek o weryfikację został przekazany do władz chińskich w ramach współpracy celnej określonej w Umowie między Wspólnotą Europejską a rządem Chińskiej Republiki Ludowej o współpracy i wzajemnej pomocy administracyjnej w sprawach celnych (Dz. Urz. UE L 375 z 23 grudnia 2004 r.). Zgodnie z tą umową organy celne umawiających się stron udzielają sobie wzajemnej pomocy, przekazując informacje służące właściwemu stosowaniu przepisów celnych, zapobieganiu naruszeniom, prowadzeniu dochodzeń oraz zwalczaniu wszelkich działań sprzecznych z przepisami celnymi. Procedura przewidziana umową wskazuje jako strony tego postępowania organy celne, a nie osoby fizyczne, czy prawne, których postępowanie wyjaśniające dotyczy. Zgodnie z art. 1 pkt c i d umowy, ilekroć mowa o "organie wnioskującym", rozumie się przez to właściwy organ celny wyznaczony w tym celu przez jedną z Umawiających się Stron, który występuje z wnioskiem o udzielenie pomocy na podstawie Umowy. Przez "organ otrzymujący wniosek" rozumie się właściwy organ celny wyznaczony w tym celu przez jedną z Umawiających się Stron, który otrzymuje wniosek o udzielenie pomocy na podstawie Umowy. Z tego względu bezzasadny jest zarzut braku udziału strony w tym postępowaniu.
Wynik weryfikacji został przekazany przez Główny Urząd Celny Chińskiej Republiki Ludowej pismem z dnia 21 marca 2014 r. do którego dołączony został wydruk z chińskiej ewidencji urzędowej, dotyczący towaru:
- nr [...] , z którego wynikało, że łączna wartość transakcji dla towaru o wadze brutto [...] kg, ilości sztuk - [...] w 617 opakowaniach, wywożonego z Chin w kontenerze [...]wynosiła [...] USD, przy czym rodzaj towaru, waga, ilość sztuk, ilość opakowań oraz nr konosamentu były tożsame z danymi wynikającymi ze zgłoszenia celnego SAD [...] z dnia 18.01.2011 roku oraz z załączonymi do tego zgłoszenia dokumentami,
- nr [...] z którego wynikało, że łączna wartość transakcji dla towaru o wadze brutto [...] kg, ilości sztuk – [...] w 651 opakowaniach, wywożonego z Chin w kontenerze [...] , wynosiła [...] USD, a rodzaj towaru, waga, ilość sztuk, ilość opakowań oraz nr konosamentu są tożsame z danymi wynikającymi ze zgłoszenia celnego SAD [...] z dnia 18.01.2011 roku oraz z załączonymi do tego zgłoszenia dokumentami.
Zadeklarowana przez chińskiego eksportera wartość towaru jest więc znacznie wyższa, niż wartość towaru zadeklarowana przez skarżącego w zgłoszeniach celnych SAD [...]z dnia 18 stycznia 2011 r. do procedury celnej dopuszczenia do obrotu. Dokumenty uzyskane od władz celnych chińskich w postaci wydruku z ewidencji urzędowej Głównego Urzędu Celnego Chińskiej Republiki Ludowej zostały przetłumaczone z języka chińskiego przez tłumacza przysięgłego. Uzyskano tłumaczenie poświadczone z języka chińskiego dokonane przez tego tłumacza przysięgłego - dokumentu w postaci pisma Głównego Urzędu Celnego Chińskiej Republiki Ludowej z dnia 21 marca 2014 r., o numerze [...], za którym przekazano stronie polskiej wynik stanowiący odpowiedź m.in. na wniosek polskich władz celnych. Bezpodstawne jest więc twierdzenie skarżącego, że "organy celne dokonały ustaleń rzekomej ceny transakcyjnej zadeklarowanych towarów na bliżej nieokreślonym dokumencie wystawionym przez organy Chińskiej Republiki Ludowej bez poczynienia jakichkolwiek ustaleń dotyczących procedury jego wystawienia". Należy zgodzić się z Sądem I instancji aprobującym stanowisko organów celnych, że organ celny nie miał podstaw nie przyjąć, jako dowodu w postępowaniu, dokumentów otrzymanych od Głównego Urzędu Ceł Chińskiej Republiki Ludowej w ramach ww. Umowy. Umowa nie przewiduje jakiegokolwiek trybu weryfikacji przekazanych informacji, wręcz przeciwnie wskazuje, że informacje lub dokumenty uzyskane zgodnie z Umową mogą być wykorzystane w charakterze dowodów w postępowaniu administracyjnym wszczętym w związku ze stwierdzeniem naruszenia przepisów celnych (art. 17 ust. 3 Umowy). Postępowanie weryfikacyjne, które jest postępowaniem sprawdzającym, kontrolnym, odmiennym w charakterze niż postępowanie celne w sprawie ustalenia wartości celnej, kończy się przekazaniem organom celnym państwa importującego informacji, czy wynik weryfikacji jest pozytywny czy negatywny. Z umowy o współpracy nie wynika obowiązek chińskich władz celnych przeprowadzenia procesu ustalania wartości towarów eksportowanych, lecz przekazania informacji, które co do zasady, znajdują się w posiadaniu organu będącego adresatem wniosku o pomoc. Na etapie postępowania weryfikacyjnego nie mają zastosowania przepisy WKC i RWKC. Weryfikacja przeprowadzona była bowiem na podstawie umowy międzynarodowej, a nie na podstawie przepisów celnych UE. W postępowaniu dowodowym, co wynika z akt administracyjnych sprawy, skarżący i jego pełnomocnik byli powiadomieni o zebranym materiale dowodowym, mieli możliwość odniesienia się do tego materiału, w tym dokumentów przekazanych przez Urząd Celny Chińskiej Republiki Ludowej. Wbrew zarzutom skargi kasacyjnej organy zebrały w sprawie materiał dowodowy w stopniu wystarczającym do wydania decyzji i materiał ten potwierdza zasadność wydanych rozstrzygnięć. Ocena materiału dowodowego mieści się w granicach swobodnej oceny i nie można jej postawić zarzutu dowolności. Fakt, że organy celne ustaliły wartość transakcyjną towaru w oparciu o informację uzyskaną od organów celnych ChRL i dowód ten uznały za wiarygodny nie budzi żadnych wątpliwości Naczelnego Sądu Administracyjnego. Podkreślić należy, że chińskie organy celne podały tę wartość prawidłowo identyfikując towar po numerze konosamentu, dacie wywozu, ilości sztuk, ilości opakowań, wadze i numerze kontenera. Okoliczność, że ocena materiału dowodowego jest odmienna od tej, jakiej oczekiwałby skarżący kasacyjnie nie świadczy o wadliwym zaaprobowaniu przez WSA w Krakowie naruszenia przez organy
Odnosząc się do zarzutu naruszenia prawa materialnego tj. art. 29. ust. 13., art. 41 ust. 1 oraz art. 146a ustawy o podatku od towarów i usług w zw. z art. 29 ust. 1., art. 30 - art. 32 rozporządzenia Rady. (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny, art. 181a rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 z 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy wykonawcze w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z 12 października 1992 r. oraz art. 23 ust. 3 ustawy - Prawo celne z 19 marca 2004 r., poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w sprawie, prowadzące do przyjęcia wyższego niż zapłacony przez skarżącego podatku od towarów i usług z tytułu importu towaru objętego przedmiotowym zgłoszeniem celnym wskazać należy, że podstawową metodą ustalania wartości celnej towaru jest metoda wartości transakcyjnej. Zastosowanie innych metod wchodzi w grę wtedy, gdy nie jest możliwe oparcie obliczeń na metodzie podstawowej zgodnie z treścią art. 29 WKC. Ponieważ organy celne przyjęły cenę potwierdzoną przez urząd celny eksportu towaru jako cenę faktycznie należną, a więc za cenę transakcyjną w rozumieniu art. 29 ust. 1 WKC, brak było podstaw do stosowania trybu określonego w art. 181a RWKC. W sprawie nie znalazły zastosowania art. 30-32 WKC bowiem wartość celna towaru została określona na podstawie art. 29 WKC.
Decyzje wydane w sprawie nie określają też wysokości podatku od towarów i usług, stąd zarzuty skargi kasacyjnej w tym zakresie należało uznać za bezprzedmiotowe.
Mając na uwadze powyższe okoliczności Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, dlatego na podstawie przepisu art. 184 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.
Naczelny Sąd Administracyjny zasądził na rzecz organu od strony skarżącej kasacyjnie koszty postępowania kasacyjnego obejmujące wynagrodzenie radcy prawnego - stosownie do art. 204 pkt 1 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło