II GZ 994/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Joanna Kabat-Rembelska po rozpoznaniu w dniu 12 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia Z. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 2 sierpnia 2016 r. sygn. akt I SA/Ol 158/16 w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi Z. B. na decyzję Dyrektora Warmińsko-Mazurskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Olsztynie z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemu wsparcia bezpośredniego na rok 2014 postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie postanowieniem z 2 sierpnia 2016 r., sygn. akt I SA/Ol 158/16, odmówił Z. B. przywrócenia terminu do wniesienia skargi na decyzję Dyrektora Warmińsko-Mazurskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Olsztynie z 4 września 2015 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2014. Z uzasadnienia postanowienia Sądu pierwszej instancji wynika, że za podstawę rozstrzygnięcia przyjął następujące ustalenia: Z. B. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na decyzję Dyrektora Warmińsko - Mazurskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Olsztynie z [...] września 2015 r., w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2014. Wraz ze skargą strona złożyła wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Skarżący podniósł, że do uchybienia terminowi do wniesienia skargi doszło bez jego winy. Wyjaśnił, że decyzja została mu doręczona w jednej kopercie wraz z decyzją Dyrektora Warmińsko-Mazurskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Olsztynie z [...] września 2015 r. nr [...]. Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie uważając, że zaskarżył obie doręczone mu łącznie decyzje. Dopiero 27 stycznia 2016 r., w związku z rozprawą w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie, w sprawie sygn. akt I SA/Ol 719/15, dowiedział się, że Sąd rozpoznaje tylko skargę na decyzję Nr [...], choć w skardze powołał dwa numery decyzji widniejące na kopercie a podniesione argumenty dotyczyły obu spraw. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie postanowieniem z 14 marca 2016 r. odmówił skarżącemu przywrócenia terminu do wniesienia skargi. Z. B. wniósł zażalenie na powyższe postanowienie. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 17 maja 2016 r., sygn. akt II GSK 453/16, uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie. NSA polecił, by Sąd pierwszej instancji, rozpoznając sprawę ponownie, ustalił, czy treść pisma zawierającego skargę na decyzję Dyrektora Warmińsko-Mazurskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Olsztynie z 4 września 2015 r. nr [...], które powinno znajdować się w aktach sprawy prowadzonej pod sygnaturą I SA/Ol 719/15, wskazuje, że strona zaskarżyła jednocześnie decyzję Dyrektora Warmińsko-Mazurskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Olsztynie z [...] września 2015 r. nr [...]. Na tej podstawie Sąd pierwszej instancji powinien ocenić, czy skarga na drugą z tych decyzji została złożona w terminie przewidzianym przepisami prawa, a w konsekwencji, czy wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia skargi nadaje się do merytorycznego rozpoznania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalając ponownie wniosek stwierdził, że przedmiotem skargi i rozpoznania w sprawie sygn. akt I SA/Ol 719 /15 była decyzja Dyrektora Warmińsko - Mazurskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Olsztynie z [...] września 2015 r., nr [...] w przedmiocie przyznania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2014. Natomiast przedmiotem skargi w sprawie sygn. akt I SA/Ol 158/16 jest decyzja Dyrektora Warmińsko - Mazurskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Olsztynie z [...] września 2015 r., nr [...] w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemu wsparcia bezpośredniego na rok 2014. Ta ostatnio wymieniona skarga złożona została po terminie. Do skargi został złożony wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Skarżący podał, że o uchybieniu terminu dowiedział się na rozprawie w dniu 27 stycznia 2016 r. Sąd pierwszej instancji nie znalazł podstaw do zastosowania art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718, dalej: p.p.s.a.) W ocenie Sądu brak było podstaw do przyjęcia, że intencją skarżącego było zaskarżenie obu decyzji dotyczących płatności na rok 2014. Stanowisko to pozostaje w sprzeczności z faktami i nie wynika z treści skargi. Ponadto, w sprawie o sygn. akt I SA/Ol 719/15, skarżący był wzywany do uzupełnienia braków formalnych skargi i wówczas wyraźnie zaznaczono, że sprawa dotyczy decyzji nr [...]. Skarżący wezwanie pozostawił bez odpowiedzi. W ocenie Sądu pierwszej instancji z przytoczonych okoliczności jednoznacznie wynika, że zaniedbania skarżącego doprowadziły do naruszenia terminu do wniesienia skargi, o czym również świadczy treść skargi i brak jego reakcji na wezwanie Sądu do usunięcia braków formalnych skargi. Z. B. złożył zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie. Skarżący zarzucił naruszenie art. 86 § 1 p.p.s.a. poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że w sprawie brak było podstaw do przywrócenia skarżącemu terminu do wniesienia skargi na decyzję nr [...], albowiem do uchybienia terminu do wniesienia skargi doprowadziły zaniedbania skarżącego, podczas gdy jedynie słusznym w tej sprawie jest uznanie, że do uchybienia terminu do wniesienia skargi doprowadziło jedynie wadliwe działanie organu administracji, w konsekwencji którego skarżący poniósł niepowetowane straty, zaś termin do wniesienia skargi powinien być skarżącemu przywrócony. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona uchybiła terminowi, jego przywrócenie możliwe jest jedynie wówczas, gdy uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy. W orzecznictwie przyjmuje się, że brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Może mieć ono miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienie NSA z 12 czerwca 2008 r., sygn. akt II OZ 580/08; postanowienie NSA z 20 września 2013 r., sygn. akt II GZ 516/13). Stosownie natomiast do art. 87 § 2 p.p.s.a. w piśmie zawierającym wniosek o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, należy podzielić stanowisko Sądu pierwszej instancji, że skarżący nie wykazał, że uchybienie terminowi do wniesienia skargi na decyzję Dyrektora Warmińsko-Mazurskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Olsztynie z 4 września 2015 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemu wsparcia bezpośredniego na rok 2014, miało miejsce wskutek okoliczności, za które nie ponosi on winy. W sprawie brak jest dostatecznych podstaw do przyjęcia, że intencją strony przy wnoszeniu skargi w sprawie o sygn. akt I SA/Ol 719/15 było zaskarżenie także decyzji Dyrektora Warmińsko - Mazurskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Olsztynie z [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2014. Podkreślenia wymaga, że w skardze w sprawie sygn. akt I SA/Ol 719/15 skarżący podał numer decyzji, której dotyczyła skarga tj. [...]. W związku z tym nie można uznać, że dopiero na rozprawie przed WSA w sprawie sygn. akt I SA/Ol 719/15 dowiedział się, że decyzja nr [...] nie została przez niego zaskarżona. W związku z powyższym należało uznać, że skarżący nie wykazał by uchybienie terminowi nastąpiło bez jego winy, zaś Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie słusznie oddalił wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., oddalił zażalenie.