II OSK 1815/16

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2017-06-21

Skład orzekający: Jacek Chlebny, Roman Hauser, Andrzej Irla

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy ograniczająca czas funkcjonowania instalacji lub korzystania z urządzeń emitujących hałas, podjęta na podstawie art. 157 Prawa ochrony środowiska, może być uznana za legalną bez wykazania, że hałas faktycznie negatywnie oddziałuje na środowisko i czy takie ograniczenia nie naruszają zasady równości wobec prawa?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Gminy Rewal, uznając, że uchwała ograniczająca czas funkcjonowania instalacji lub korzystania z urządzeń emitujących hałas, podjęta na podstawie art. 157 Prawa ochrony środowiska, jest niezgodna z prawem, jeśli rada gminy nie wykazała, że hałas faktycznie negatywnie oddziałuje na środowisko. Sąd stwierdził również, że uchwała narusza zasadę równości wobec prawa poprzez nieuzasadnione zróżnicowanie sytuacji podmiotów prowadzących działalność gospodarczą.
Stan faktyczny
Gmina Rewal podjęła uchwałę ograniczającą czas funkcjonowania instalacji lub korzystania z urządzeń emitujących hałas. Skarżący, prowadzący działalność gospodarczą, zakwestionowali uchwałę, zarzucając naruszenie prawa własności, swobody działalności gospodarczej oraz przepisów Prawa ochrony środowiska i Konstytucji RP. Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził nieważność uchwały, wskazując na brak uzasadnienia i naruszenie zasady równości. Gmina Rewal wniosła skargę kasacyjną, kwestionując te ustalenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną Gminy Rewal i zasądzono od Gminy Rewal na rzecz G. G. oraz A. J. kwotę 240 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 21 czerwca 2017 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jacek Chlebny sędzia NSA Roman Hauser sędzia del. NSA Andrzej Irla (spr.) po rozpoznaniu w dniu 21 czerwca 2017 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Gminy Rewal od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 17 marca 2016 r. sygn. akt II SA/Sz 1353/15 w sprawie ze skargi G. G. i A. J. na chwałę Rady Gminy Rewal z dnia 9 czerwca 2015 r., nr XIV/57/15 w sprawie ograniczenia czasu funkcjonowania instalacji lub korzystania z urządzeń, z których emitowany hałas może negatywnie oddziaływać na środowisko na terenie Gminy Rewal 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od Gminy Rewal na rzecz G. G. oraz A. J. kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie objętym skargą kasacyjną wyrokiem z dnia 17.03.2016 r. (sygn. akt II SA/Sz 1353/15) po rozpoznaniu skargi G. G. i A. J. stwierdził nieważność uchwały Rady Gminy Rewal nr XIV/57/15 z dnia 9 czerwca 2015 r. w przedmiocie ograniczenia czasu funkcjonowania instalacji lub korzystania z urządzeń, z których emitowany hałas może negatywnie oddziaływać na środowisko na terenie Gminy Rewal. Wyrok ten zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych Rada Gminy Rewal podjęła w dniu 9 czerwca 2015 r. uchwałę w sprawie ograniczenia czasu funkcjonowania instalacji lub korzystania z urządzeń, z których emitowany hałas może negatywnie oddziaływać na środowisko na terenie Gminy Rewal (Dz. Urz. Woj. Zach. z 2014 r. poz. 2832). Skargę do sądu administracyjnego na tę uchwałę wnieśli G. G. i A. J., domagając się stwierdzenia nieważności tej uchwały w całości. Skarżonej uchwale zarzucili naruszenie: 1. art. 21 ust. 1 Konstytucji RP w związku z art. 140 k.c., poprzez uchybienie zasadzie ochrony prawa własności, 2. art. 22 Konstytucji RP w związku z art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 584 ze zm.), poprzez uchybienie zasadzie swobody działalności gospodarczej, 3. art. 113-120 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. prawo ochrony środowiska (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 1232 ze zm.), poprzez nieprzeprowadzenie stosownych badań i konsultacji z członkami społeczności lokalnej celem ustalenia czy podjęcie uchwały w ogóle jest konieczne, 4. art. 18 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym w związku z art. 3 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym z dnia 27 marca 2003 r. (t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 199 ze zm.), poprzez podjęcie uchwały niezgodnej z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego dla Gminy Rewal, 5. art. 157 ust. 1 Prawa ochrony środowiska, poprzez skorzystanie z ustawowego uprawnienia w sposób niezgodny z jego założeniami, które mają na celu ochronę środowiska, nie zaś umożliwienie organowi dowolności w nakładaniu ograniczeń na gwarantowane prawem uprawnienia skarżących, tj. swobodę działalności gospodarczej czy prawo własności. W uzasadnieniu skargi zarzucili m.in., że uchwała narusza ich prawnie chroniony interes, a mianowicie godzi w ich prawo własności nieruchomości oraz prawo do prowadzenia działalności gospodarczej. Mimo, iż prowadzona przez skarżących działalność nie powoduje zakłócania ciszy nocnej, podjęta uchwała doprowadziła do sytuacji, w której faktycznie działalność ta nie może być wykonywana, nie tylko z uwagi na godziny w których obowiązywać ma zakaz używania urządzeń nagłośniających, ale również z uwagi na to, że sformułowania użyte w uchwale są nieprecyzyjne i powodować mogą dowolność przy jej stosowaniu. W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy Rewal, wniósł o oddalenie skargi. Wskazał na brak interesu prawnego skarżących. W ocenie organu administracji, przywołanie przez skarżących zasad ogólnych wyrażonych w Konstytucji RP, jak również ogólnej zasady swobody działalności gospodarczej wyrażonej w ustawie o swobodzie działalności gospodarczej, w żadnej mierze nie może być uznane za wykazanie interesu prawnego, w szczególności biorąc pod uwagę kryteria bezpośredniości, konkretności i realności, a tym bardziej nie może być mowy o naruszeniu takiego interesu. O istnieniu interesu prawnego nie może być także mowy w kontekście przywołanych w skardze art. 113 - 120 ustawy Prawo ochrony środowiska, albowiem przepisy te nie tylko w ogóle nie zostały naruszone, lecz także nie mają związku z sytuacją prawną skarżących. Przede wszystkim jednak, przedmiotowe regulacje nie mają związku z niniejszą sprawą. Uzasadnienia nie znajdują także dalsze twierdzenia w zakresie wykazania interesu prawnego, tj. rzekomego podjęcia uchwały niezgodnej z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (MPZP) oraz art. 157 ustawy Prawo ochrony środowiska, albowiem skarżona uchwała pozostaje zbieżna z treścią MPZP oraz w pełni odpowiada treści wskazanego przepisu. Niezależnie od powyższego Wójt wskazał, że strona skarżąca, choć podkreśla, iż prowadzona działalność dalece wykracza poza organizowanie dyskotek, to w dalszej części skargi upatruje źródeł naruszenia prawa wyłącznie w ewentualnych trudnościach w organizowaniu dyskotek, a nie w innych aspektach działalności. Skoro zatem działalność skarżących jest o wiele bardziej różnorodna, to nie sposób twierdzić aby podjęcie uchwały faktycznie uniemożliwiało prowadzenie takiej działalności. Jednakże nie jest tak, iż uchwała uniemożliwia prowadzenie działalności dyskotekowej w ogóle, lecz jedynie o tyle, o ile przekroczone zostałyby określone prawem normy hałasu (stosowne normy formułuje rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku) przy jednoczesnym braku zabezpieczenia budynku przed wydostawaniem się hałasu na zewnątrz. Skoro sami skarżący twierdzą, iż nie naruszają określonego prawem dopuszczalnego poziomu hałasu, niepodobna uznać, iż uchwała w jakikolwiek sposób (choćby częściowo) uniemożliwia im prowadzenie działalności. Nadto, w odpowiedzi na skargę podkreślono, że nie znajdują także podstaw twierdzenia skarżących, jakoby treść uchwały godziła w zasadę pewności prawa, choćby poprzez niesformułowanie definicji hałasu. W ocenie organu powielanie w uchwale definicji legalnych poszczególnych pojęć jest niecelowe i sprzeczne z zasadami techniki prawodawczej. Legalna definicja hałasu sformułowana została w art. 3 pkt 5 ustawy Prawo ochrony środowiska, zaś dopuszczalne poziomy hałasu - w treści ww. rozporządzenia z dnia 14 czerwca 2007 r. Dotyczy to także definicji "instalacji" (art. 3 pkt 6) czy "urządzenia" (art. 3 pkt 42). Wójt wyjaśnił również, że niezrozumiałe są także twierdzenia o rzekomych "karach pieniężnych nakładanych przez organy gminy za naruszenie uchwały" albowiem naruszenie uchwały podjętej na podstawie art. 157 Prawa ochrony środowiska stanowi - w myśl art. 343 tej ustawy - wykroczenie podlegające karze grzywny. Co oczywiste, odpowiedzialność ta nie jest jednoznaczna z nakładaniem przez organy gminy jakichkolwiek kar. Organ administracji wskazał także, iż jakkolwiek teren, na którym skarżący prowadzą działalność gospodarczą, przeznaczony jest na działalność usługowo - pensjonatową, to stan ten nie wyklucza wprowadzenia ograniczeń, o których mowa w art. 157 wskazanej ustawy, gdyż żaden przepis prawa takiej możliwości nie wyłącza. Co także istotne, ograniczeń, o których mowa w zaskarżonej uchwale, nie stosuje się do lokali zabezpieczonych przed wydostawaniem się hałasu na zewnątrz budynku. W żaden zaś sposób przepisy uchwały nie uniemożliwiają prowadzenia działalności rozrywkowej, a jedynie kreują odpowiedzialność wykroczeniową, w przypadku niezabezpieczenia lokalu przed wydostawaniem się hałasu na zewnątrz pomieszczenia. Jest to istotne także w kontekście twierdzenia skarżących, iż ich działalność w ogóle nie zakłóca ciszy. Nadto, choć plan miejscowy przewiduje zabudowę usługowo - pensjonatową, to jednak w planie wskazuje się, iż na obszarze tym mogą być prowadzone usługi wyłącznie nieuciążliwe z preferencją łączenia z funkcją pensjonatową. Zwracała odpowiedź na skargę także uwagę na to, iż bezpodstawnie skarżący powołują się także na rzekome naruszenie art. 113 - 120 Prawa ochrony środowiska, skoro zakres normowania ww. przepisów jest odmienny niż przedmiot regulacji z art. 157 tej ustawy. Nie sposób zatem przyjąć naruszenia tych przepisów poprzez wydanie przez radę gminy uchwały, o której mowa w art. 157 Prawa ochrony środowiska. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 17 marca 2016 r. (II SA/Sz 1353/15) stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały. Uzasadniając rozstrzygnięcie podał, że kontrolowana uchwała podjęta została bez należytego uzasadnienia. W jej uzasadnieniu podano bowiem jedynie, że ma umożliwić wypoczynek mieszkańcom i turystom w godzinach wieczornych i nocnych na terenie gminy Rewal oraz, że w roku 2014 i 2015 wpływały do Urzędu Gminy w Rewalu skargi mieszkańców na hałas i zakłócenia ciszy nocnej i przez to niemożność spokojnego wypoczynku. Wg WSA w Szczecinie, takie uzasadnienie nie wyjaśnia należycie tego, jakimi racjami kierowała się Rada Gminy Rewal wprowadzając ograniczenia adresowane do wskazanych w uchwale grup podmiotów prowadzących działalność określonego rodzaju, a także przewidując wyłączenia w zakresie imprez organizowanych przez jednostki organizacyjne Gminy Rewal. Podkreślił sąd I instancji, że art. 157 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska przyznaje radzie gminy kompetencję do ograniczenia czasu funkcjonowania instalacji lub korzystania z urządzeń, z których emitowany hałas może negatywnie oddziaływać na środowisko, z zastrzeżeniem, że ograniczenia te nie dotyczą instalacji lub urządzeń znajdujących się w miejscach kultu religijnego (ust. 1 i 2). Przytoczony przepis nie może być odczytywany w ten sposób, że przyznaje on radzie gminy możliwość wprowadzania ograniczeń, co do czasu funkcjonowania wszelkich instalacji mogących, czy też emitujących hałas, nawet uciążliwy. Odnosi się on bowiem wyłącznie do instalacji lub urządzeń, z których emitowany hałas może negatywnie oddziaływać na środowisko. Tymczasem Rada Gminy Rewal nie wykazała, że hałas emitowany przez instalacje oraz urządzenia wyliczone w uchwale faktycznie może negatywnie oddziaływać na środowisko, a tym samym nie wykazała, że zachodzą przesłanki do podjęcia uchwały w tym zakresie. Niewątpliwie skargi mieszkańców oraz turystów nie mogą stanowić podstawy do stwierdzenia negatywnego oddziaływania hałasu na środowisko. Wskazał również WSA w Szczecinie, że art. 157 Prawa ochrony środowiska nie stanowi podstawy do podjęcia uchwały mającej na celu ochronę przed zakłócaniem ciszy nocnej, która to ochrona została zapewniona w innych obowiązujących przepisach. Zdaniem Sądu I instancji, zaskarżona uchwała wydana została również z istotnym naruszeniem zawartej w art. 32 Konstytucji zasady równości wobec prawa. Uchwała ta w § 1 i 2 różnicuje sytuację podmiotów prowadzących działalność budowlaną oraz prowadzących i organizujących dyskoteki, wieczorki taneczne, koncerty, festyny, salony gry oraz działalność gastronomiczną, w ten sposób, że wobec wymienionych kategorii podmiotów wprowadzone zostały ograniczenia co do czasu funkcjonowania instalacji lub korzystania z urządzeń, z których emitowany hałas może negatywnie oddziaływać na środowisko. Ograniczenia te nie dotyczą natomiast podmiotów prowadzących inne rodzaje działalności, chociaż podmioty te również mogą korzystać z instalacji i urządzeń emitujących hałas negatywnie oddziaływujący na środowisko. Przede wszystkim jednak – w ocenie WSA w Szczecinie - brak jest racjonalnego uzasadnienia dla przyjętych w § 3 uchwały wyłączeń spod zakazu korzystania z urządzeń i używania instalacji, z których hałas może negatywnie oddziaływać na środowisko w godz. od 23.00 do godz. 9.00 w odniesieniu do lokali, z których hałas nie wydostaje się na zewnątrz budynku oraz imprez organizowanych przez jednostki organizacyjne Gminy Rewal. Niewątpliwie brak wskazania na jasne oraz jednoznaczne kryteria dokonanego w § 1, § 2 i § 3 uchwały zróżnicowania, nie spełnia warunków wynikających z konstytucyjnej zasady równości wobec prawa, a także stanowi naruszenie zasady proporcjonalności. W związku z powyższym Sąd I instancji uznał, że zaskarżona uchwała została wydana z istotnym naruszeniem prawa, tj. art. 157 Prawa ochrony środowiska oraz konstytucyjnej zasadny równości wobec prawa – art. 32 Konstytucji RP, które to naruszenia uzasadniają stwierdzenie nieważności uchwały. Skargę kasacyjną od opisanego wyżej wyroku WSA w Szczecinie wniosła Gmina Rewal. W ramach określenia podstaw skargi kasacyjnej, zarzucono wyrokowi sądu I instancji: 1. naruszenie prawa materialnego tj.: a) art. 157 Prawa ochrony środowiska poprzez błędną wykładnię i uznanie, że podjęcie przedmiotowej uchwały było dopuszczalne tylko w przypadku zaistnienia wykazania, że hałas faktycznie może negatywnie oddziaływać na środowisko, podczas gdy przesłanka ta nie wynika ze wskazanego wyżej przepisu; b) art. 157 Prawa ochrony środowiska poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że przepis ten nie pozwala na podjęcie uchwały w celu ochrony przed zakłócaniem ciszy nocnej, podczas gdy wskazany przepis nie formułuje takiego ograniczenia; c) art. 32 Konstytucji RP poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że zróżnicowanie sytuacji prawnej podmiotów o odmiennych cechach, narusza zasadę niedyskryminacji; d) art. 31 Konstytucji RP poprzez niewłaściwe zastosowanie poprzez stwierdzenie, że ograniczenia nałożone uchwałą są nieproporcjonalne, podczas gdy uchwała nie odnosi się do lokali zabezpieczonych przed wydostawaniem się hałasu; 2. naruszenie przepisów postępowania tj.: a) art. 58 par. 1 pkt 5a p.p.s.a. w zw. z art. 101 ustawy o samorządzie gminnym przez błędne przyjęcie, że przedmiotowa uchwała narusza interes prawny skarżących, a w konsekwencji brak odrzucenia skargi; b) art. 147 par. 1 w zw. z art. 134 par. 1 i art. 135 p.p.s.a. poprzez brak stwierdzenia nieważności uchwały jedynie w części co do par. 3. Strona skarżąca kasacyjnie domagała się uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania sądowi I instancji. Żądała także zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego. W odpowiedzi na skargę kasacyjną G. G. i A. J. wnieśli o oddalenie tej skargi i zasądzenie na ich rzecz kosztów postępowania kasacyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 par. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2016 r., poz. 718; dalej ustawa powoływana jako p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W rozpatrywanej sprawie nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego określone w art. 183 par. 2 p.p.s.a., zatem Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. Powyższe oznacza, że zakres rozpoznawania sprawy przez wskazanie podstaw kasacyjnych wyznaczyła strona wnosząca skargę kasacyjną. Strona, która kwestionuje orzeczenie wojewódzkiego sądu administracyjnego, wnosząc skargę kasacyjną, obowiązana jest wskazać przepisy prawa materialnego lub przepisy postępowania, które jej zadaniem zostały przez Sąd naruszone (art. 174 p.p.s.a.), a nadto obowiązana jest uzasadnić przytoczone podstawy kasacyjne (art. 176 par. 1 pkt 2 p.p.s.a.). Skarga kasacyjna nie zawierała usprawiedliwionych podstaw, w związku z czym podlegała oddaleniu. Zajmując w pierwszej kolejności stanowisko względem zarzutów naruszenia przepisów postępowania należy wskazać, iż nie był trafny stawiany sądowi I instancji zarzut uchybienia art. 58 par. 1 pkt 5a) p.p.s.a. w zw. z art. 101 ustawy o samorządzie gminnym. Skarga kasacyjna upatrywała naruszania tych przepisów w błędnym przyjęciu przez WSA w Szczecinie, że przedmiotowa uchwała narusza interes prawny skarżących. W związku z tym zarzutem zauważyć należy, że przepis art. 58 par. 1 pkt 5a) p.p.s.a. stanowi podstawę odrzucenia skargi w sytuacji, gdy interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, nie zostały naruszone stosownie do wymagań przepisu szczególnego. Przepis zaś art. 101 ust. 1. ustawy o samorządzie gminnym stanowi, iż każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. Badając interes prawny skarżących w zaskarżeniu spornej uchwały zauważyć i podkreślić należy fakt, iż skarżący są współwłaścicielami nieruchomości znajdującej się na obszarze obowiązywania kwestionowanej uchwały. Nadto, bez wątpienia, na terenie własnej nieruchomości prowadzą działalność gospodarczą polegającą na organizacji dyskotek z wykorzystaniem urządzeń nagłaśniających. Zwrócić uwagę trzeba, iż zaskarżona do sądu administracyjnego uchwała wprowadza istotne ograniczenia w zakresie możliwości prowadzenia wskazanego wyżej rodzaju działalności gospodarczej, immanentnie związanej z emisją hałasu do środowiska (par. 1 i par. 2 uchwały). Oznacza to więc, że sposób wykonywania działalności gospodarczej przez skarżących został określony postanowieniami zaskarżonej uchwały. Wpływa ona bowiem na prawonmaterialną sferę skarżących ograniczając uprawnienia do swobodnego prowadzenia działalności gospodarczej. W tym więc zakresie stwierdzić należy, iż nie ulega w sprawie wątpliwości to, iż istnieje bezpośredni związek miedzy treścią zaskarżonej uchwały, a prawnie gwarantowaną sytuacją skarżących, gdyż przedmiotowa uchwała dotyczy sfery prawnej skarżących, ograniczając uprawnienie do nieskrępowanego prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie powyżej wskazanym. Nie była zatem wadliwa dokonana przez sąd I instancji ocena legitymacji skargowej G. G. i A. J. w sprawie ich skargi na uchwałę Rady Gminy Rewal nr XIV/57/15 z dnia 9 czerwca 2015 r. w przedmiocie ograniczenia czasu funkcjonowania instalacji lub korzystania z urządzeń, z których emitowany hałas może negatywnie oddziaływać na środowisko na terenie Gminy Rewal. Zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 147 par. 1 w zw. z art. 134 par. 1 i art. 135 p.p.s.a. poprzez brak stwierdzenia nieważności uchwały jedynie w części dotyczącej par. 3, wiąże się z zarzutami dotyczącymi prawa materialnego (naruszenia art. 157 Prawa ochrony środowiska). W związku z powyższym, zarzuty te zostaną rozważone łącznie. Skarżący kasacyjnie zarzucił naruszenie 157 ust. 1 ustawy Prawo ochrony środowiska poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że podjęcie przedmiotowej uchwały było dopuszczalne tylko w przypadku wykazania, że hałas faktycznie może negatywnie oddziaływać na środowisko, podczas gdy przesłanka ta nie wynika ze wskazanego wyżej przepisu oraz błędne przyjęcie przez sąd I instancji, że przepis ten nie pozwala na podjęcie uchwały w celu ochrony przed zakłócaniem ciszy nocnej. Zgodnie z treścią art. 157 ust. 1 ustawy Prawo ochrony środowiska Rada gminy może, w drodze uchwały, ustanawiać ograniczenia co do czasu funkcjonowania instalacji lub korzystania z urządzeń, z których emitowany hałas może negatywnie oddziaływać na środowisko (...). W przedmiotowej uchwale Rada Gminy ustanowiła ograniczenia co do czasu funkcjonowania instalacji i korzystania z urządzeń, których hałas może negatywnie oddziaływać na środowisko, w odniesieniu do instalacji i urządzeń wykorzystywanych w pracach budowlanych i innych urządzeń emitujących hałas, w godz. od 16.00 do 9.00 dnia następnego w dni robocze, oraz przez całą dobę w niedziele i święta w okresie od 15 czerwca do 15 września każdego roku na terenie Gminy Rewal (par. 1). Nadto, w par. 2 wprowadzone zostały ograniczenia czasu funkcjonowania instalacji i korzystania z urządzeń, których hałas może negatywnie oddziaływać na środowisko, w odniesieniu do urządzeń nagłaśniających wykorzystywanych przy organizacji m. in. dyskotek, wieczorków tanecznych, koncertów, festynów, w salonach gier, przy prowadzeniu działalności gastronomicznej, jak również w prywatnym użyciu przez osoby fizyczne w godz. od 23.00 do 9.00 dnia następnego w okresie całego roku. Sąd I instancji zwrócił uwagę, że w uzasadnieniu tej uchwały podano jedynie, że ma ona zapewnić umożliwienie wypoczynku mieszkańcom i turystom, w godzinach wieczornych i nocnych. Aksjologią dla przedstawionych wyżej regulacji było to, iż w roku 2014 i 2015 wpływały do Urzędu Gminy w Rewal skargi mieszkańców na hałas i zakłócenia ciszy nocnej i przez to niemożność spokojnego wypoczynku. W ocenie NSA, w realiach tej sprawy, prawidłowo uznał sąd I instancji, że sporna uchwała narusza art. 157 § 1 ustawy Prawo ochrony środowiska. Zwrócić należy bowiem uwagę, że ustawodawca nie upoważnił rady gminy do dowolnej i samowolnej oceny, iż danego typu instalacja bądź urządzenia emituje hałas który negatywnie oddziałuje na środowisko. Rada gminy wprowadzając zatem ograniczenia, o którym mowa w art. 157 § 1 ustawy Prawo ochrony środowiska, winna wykazać, że hałas emitowany z danej instalacji lub urządzenia faktycznie negatywnie oddziałuje na środowisko. Dopiero bowiem ustalenie, że emitowany hałas z tego typu instalacji lub urządzeń przekracza dopuszczalne granice poziomów hałasu w środowisku, których normy określono z rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku, może stanowić podstawę, do wydania przez radę gminy aktu przewidzianego art. 157 ustawy Prawo ochrony środowiska (por. też NSA w wyroku z dnia 2.02.2016 r.; II OSK 1355/14). Z akt niniejszej sprawy, w tym z uzasadnienia zaskarżonej uchwały wynika, że Rada Gminy Rewal nie przeprowadziła stosownych badań (ocen, analiz) wykazujących, iż korzystanie z instalacji i urządzeń określonych w uchwale może - w zakresie hałasu -negatywnie oddziaływać na środowisko, w tym przekraczać dopuszczalne normy. Nie mogą bowiem świadczyć o spełnieniu powyższego wymogu jedynie "skargi mieszkańców gminy". Brak zaś wykazania przez Radę Gminy tego, że hałas emitowany z określonego typu urządzeń może negatywnie oddziaływać na środowisko, świadczy o naruszeniu art. 157 ustawy Prawo ochrony środowiska. Skoro zaś cała oceniana uchwała podjęta została z naruszeniem wskazanego przepisu, to brak było przez to podstaw do przyjęcia za trafny zarzutu skargi kasacyjnej, iż stwierdzeniu nieważności winien podlegać jedynie jej § 3. Konsekwencją zajętego wyżej stanowiska jest również stwierdzenie nietrafności zarzutów naruszenia art. 31 i art. 32 Konstytucji RP. Trafnie bowiem zwrócił uwagę sąd I instancji, iż uchwała w § 1 i 2 różnicuje sytuację podmiotów prowadzących działalność budowlaną oraz prowadzących i organizujących m.in. dyskoteki albowiem wobec wymienionych kategorii podmiotów wprowadzone zostały ograniczenia, przy jednoczesnym braku takich restrykcji względem podmiotów prowadzących inne rodzaje działalności, chociaż podmioty te także mogą korzystać z instalacji i urządzeń emitujących hałas, negatywnie oddziaływujący na środowisko. NSA podziela zapatrywanie sądu I instancji, iż brak wskazania jasnych i jednoznacznych kryteriów dokonanego sporną uchwała zróżnicowania podmiotów prowadzących działalność gospodarczą, narusza zasadę równości wobec prawa. Z przedstawionych względów uznając, że skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw Naczelny Sąd Administracyjny, na mocy art. 184 p.p.s.a., orzekł o jej oddaleniu (pkt 1 sentencji wyroku). O kosztach orzeczono na podstawie art. 204 pkt 2 p.p.s.a. (pkt 2 sentencji). Zgodnie z treścią tego przepisu, w razie oddalenia skargi kasacyjnej strona, która wniosła skargę kasacyjną, obowiązana jest zwrócić niezbędne koszty postępowania kasacyjnego poniesione przez skarżącego - jeżeli zaskarżono skargą kasacyjną wyrok sądu pierwszej instancji uwzględniający skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło