I OZ 255/16

Dnia 22 marca 2016 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Irena Kamińska po rozpoznaniu w dniu 22 marca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K.B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 19 stycznia 2016 r. o sygn. akt II SA/Rz 1683/15 odmawiające wstrzymania wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie z dnia 15 października 2015 r. nr [...] oraz decyzji Burmistrza Sędziszowa Małopolskiego z dnia 26 marca 2015 r. nr [...] w sprawie ze skargi K.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie z dnia 15 października 2015 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu opłaty za pobyt matki w DPS postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie. W dniu 8 grudnia 2015 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wpłynęła skarga K.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie z dnia 15 października 2015 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu opłaty za pobyt matki w DPS. W skardze sformułowany został wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Wniosek nie zawierał uzasadnienia. W piśmie z dnia 30 grudnia 2015 r. skarżąca ponowiła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, w którym opisała swoją sytuację osobistą oraz zawarła wyjaśnienia dotyczące sprawowania opieki nad matką. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie z dnia 19 stycznia 2015 r. o sygn. akt II SA/Rz 1683/15 odmówił wstrzymania ww. decyzji. Sąd wskazał, że w treści skargi ograniczono się tylko do sformułowania wniosku o wstrzymanie wykonania objętej nią decyzji oraz decyzji pierwszoinstancyjnej, co jednak nie czyni zadość ciążącemu na skarżącej obowiązkowi wynikającemu z przepisu art. 61 § 3 p.p.s.a. Takiego warunku nie spełnia także uzasadnienie wniosku z dnia 30 grudnia 2015 r. Skarżąca nie wykazała zatem, zdaniem Sądu pierwszej instancji że wykonanie objętych wnioskiem decyzji mogłoby spowodować trudne do odwrócenia skutki lub grozić wyrządzeniem znacznej szkody. Wobec braku uzasadnienia wniosku, Sąd pierwszej instancji stwierdził, że pozbawiony został możliwości jego oceny i nie miał podstaw do przyjęcia, iż w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania objętych nim decyzji. Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła K.B. Niezgodziła się z twierdzeniem, że nie opisała skutków niewstrzymania decyzji. Jednocześnie przedstawiała swój stan majątkowy i swoją ocenę wpływu decyzji na niego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie wyjaśnić należy, że wbrew stanowisku Sądu pierwszej instancji, sąd administracyjny nie jest ograniczony wyłącznie do podanych przez wnioskodawcę okoliczności uprawdopodabniających konieczność zastosowania środka w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, o którym mowa w art. 61 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Jakkolwiek bowiem okoliczności przemawiające za wstrzymaniem aktu powinna przedstawić w pierwszej kolejności wnioskująca strona, to jednak sąd administracyjny zasadność jej wniosku bada z uwzględnieniem argumentów nie tylko w nim podniesionych, ale także w aspekcie całokształtu okoliczności sprawy. Sąd ma bowiem obowiązek uwzględniać z urzędu fakty przemawiające za uwzględnieniem lub odmową wstrzymania wykonania aktu lub czynności (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 grudnia 2006 r. o sygn. akt II OZ 1352/06, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl; T. Woś, w: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, red. T. Woś, Warszawa 2011, s. 436 oraz cyt. tam orzecznictwo i literaturę; M. Bogusz, Glosa do postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 marca 2005 r. o sygn. akt II OZ 155/05, "Gdańskie Studia Prawnicze – Przegląd Orzecznictwa" 2006, nr 1, s. 12-15). Zagadnienie, czy sąd administracyjny orzekając o udzieleniu ochrony tymczasowej na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. jest zobowiązany uwzględnić oprócz wniosku skarżącego materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy – została rozstrzygnięta w postanowieniu składu siedmiu sędziów NSA z dnia 17 lutego 2014 r. o sygn. akt II FPS 9/13. Naczelny Sąd Administracyjny odmówił w nim odpowiedzi na zadane pytanie prawne, gdyż pogląd, że rozpatrując wniosek o udzielenie ochrony tymczasowej sąd bada całość materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy, uznał za jednoznaczny i niebudzący najmniejszych wątpliwości, w świetle art. 133 § 1 w związku z art. 166 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 26 lutego 2016 r. o sygn. akt I OZ 188/16). Niezależnie jednak od powyższego, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wnioskodawczyni dostarczyła Sądowi pierwszej instancji znacznie szerszy materiał do oceny jej wniosku, niż zostało to opisane w uzasadnieniu skarżonego postanowienia. Wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy w tym uzasadnieniu narusza zatem art. 141 § 4 p.p.s.a., mogąc świadczyć o nazbyt powierzchownej ocenie przez Sąd pierwszej instancji wniosku skarżącej. Sąd ten nie uwzględnił np. załącznika do skargi w postaci wyroku Sądu Rejonowego w Ropczycach z dnia 8 marca 2010 r. i licznych informacji w nim zawartych mogących wpływać na zastosowanie art. 61 § 3 p.p.s.a. w sprawie (zob. np. s. 4 na k. 8 akt sądowych). Sąd pierwszej instancji nie rozważył także sytuacji wnioskodawczyni, jaka wyłania się z pisma wnioskodawczyni z dnia 30 grudnia 2015 r. i załączników (k. 30-35). Tymczasem zawarte w nich informacje mają istotne znaczenie z punktu widzenia zasadności zastosowanie art. 61 § 3 p.p.s.a., gdyż rzutują na ocenę, czy może wystąpić znaczna szkoda, o której mowa w tym przepisie, oceniana przez pryzmat sytuacji skarżącej. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżone postanowienie wymaga uchylenia, a wniosek skarżącej – ponownej i wnikliwej oceny przez Sąd pierwszej instancji w świetle całokształtu akt sprawy. Z tych względów orzekł na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.