I SA/Gd 38/16

Dnia 30 marca 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Alicja Stępień po rozpoznaniu w dniu 30 marca 2016 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi "A" sp. z o.o. z siedzibą w R. na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia 2 października 2015 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług p o s t a n a w i a: odrzucić skargę Minister Finansów, na wniosek "A" sp. z o.o. z siedzibą w R. (dalej w skrócie zwana Spółką), wydał w dniu 2 października 2015 r. pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego. Przesyłka zawierająca interpretację indywidualną została doręczona Spółce w dniu 6 października 2015 r. W piśmie z dnia 14 października 2015 r., nadanym w urzędzie pocztowym w tym samym dniu Spółka wezwała Ministra Finansów do usunięcia naruszenia prawa. W dniu 4 grudnia 2015 r. Spółka (data nadania przesyłki zawierającej skargę), wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na interpretację Ministra Finansów. W dniu 8 grudnia 2015 r. Spółce doręczono odpowiedź Ministra Finansów na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga w rozpatrywanej sprawie została wniesiona przedwcześnie i jako taka podlegać musi odrzuceniu. Zgodnie z art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a, można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu - w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności - do usunięcia naruszenia prawa. Sąd, po wniesieniu skargi, może uznać, że uchybienie tego terminu nastąpiło bez winy skarżącego i rozpoznać skargę. Zgodnie natomiast z art. 53 § 2 p.p.s.a. w przypadkach, o których mowa w art. 52 § 3 i § 4 p.p.s.a., w przypadkach, o których mowa w art. 52 § 3 i 4, skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa. W rozpoznawanej sprawie skarżąca, nie zgadzając się ze stanowiskiem organu wyrażonym w interpretacji podatkowej, wezwała organ do usunięcia naruszenia prawa pismem z dnia 14 października 2015 r., nadanym w tym samym dniu. Następnie zaś, przed udzieleniem przez organ odpowiedzi na to wezwanie, w dniu 4 grudnia 2015 r. (data nadania) wniosła do sądu administracyjnego skargę na powyższą interpretację. Odpowiedź organu na wezwanie udzielona została natomiast skarżącej w piśmie z dnia 2 grudnia 2015 r., doręczonym Spółce w dniu 8 grudnia 2015 r. Należy w tym miejscu zwrócić uwagę na najnowsze orzecznictwo sądów administracyjnych, zgodnie z którym przyjęcie, że strona skarżąca ma jedynie obowiązek wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa, nie jest natomiast zobowiązana czekać na odpowiedź organu, czyniłoby całkowicie zbędną procedurę wzywania do usunięcia naruszenia prawa w ramach postępowania o wydanie interpretacji indywidualnej; prowadziłoby również do wszczynania postępowań sądowoadministracyjnych w sytuacji, gdy organ zmienił stanowisko wyrażone w zaskarżonej interpretacji (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 września 2014 r., sygn. akt II FSK 2715/12, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W orzecznictwie wskazuje się nadto, że przyjęcie, iż strona nie ma obowiązku wyczekiwania na udzielenie przez organ interpretacyjny odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, czyniłoby niepotrzebną pierwszą część przepisu art. 53 § 2 p.p.s.a. mówiącą o trzydziestodniowym terminie, gdyż norma ta w każdym wypadku byłaby "konsumowana" przez normę przewidującą termin sześćdziesięciodniowy, a to skutkowałoby naruszeniem jednej z podstawowych zasad wykładni prawa zakazującej interpretować przepisy w ten sposób, by niektóre z nich (lub ich fragmenty) były zbędne (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 7 kwietnia 2015 r., sygn. akt I SA/Gl 775/14, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Podkreślić także należy w ślad za Naczelnym Sądem Administracyjnym, że określony w art. 52 § 1 i § 3 p.p.s.a. warunek dopuszczalności wniesienia skargi do sądu administracyjnego, jakim jest wyczerpanie środków zaskarżenia lub wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, może być uznany za spełniony w sposób odpowiadający celowi jego ustanowienia tylko wtedy, gdy wezwanie do usunięcia naruszenia prawa wywrze skutek rzeczywisty w postaci: uchylenia przez organ zaskarżonego aktu albo uznania przez stronę racji organu wskutek zapoznania się z argumentacją zawartą w odpowiedzi na wezwanie. Osiągnięcie tego celu wymaga jednakże, z jednej strony, zapewnienia organowi administracji czasowej możliwości merytorycznego odniesienia się do zarzutów podniesionych w wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa, a z drugiej strony – odczekania przez stronę postępowania na rezultat wniesionego przez nią wezwania. W rezultacie znajduje uzasadnienie stanowisko, że w przypadku zastosowania trybu wezwania do usunięcia naruszenia prawa i nieudzielenia przez organ odpowiedzi na to wezwanie, skargę do sądu administracyjnego można wnieść między trzydziestym a sześćdziesiątym dniem, licząc od dnia wniesienia wezwania, natomiast jeżeli odpowiedź zostanie udzielona – termin do wniesienia skargi wynosi trzydzieści dni od dnia doręczenia odpowiedzi. Taka wykładnia odpowiada zarówno literalnemu brzmieniu przepisu, jak i służy realizacji celu, dla którego został on ustanowiony (por. np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 kwietnia 2015 r., sygn. akt II FSK 3422/14, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Reasumując, skarga w rozpatrywanej sprawie wniesiona została przedwcześnie, gdyż skarżąca Spółka nie odczekała na odpowiedź organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Rodzi to obowiązek odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Końcowo zaznaczyć należy, że Sądowi znana jest obowiązująca poprzednio linia orzecznicza, zgodnie z którą strona przed wniesieniem skargi ma jedynie obowiązek wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa, nie jest natomiast zobowiązana do czekania na odpowiedź organu na to wezwanie (por. np. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 27 września 2012 r., sygn. akt II FSK 1650/12; z dnia 19 grudnia 2012 r., sygn. akt II FSK 2433/12, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Zaakcentowania wymaga jednak, że w rozpatrywanej sprawie zarówno wezwanie do usunięcia naruszenia prawa jak i skarga wniesione zostały już po odstąpieniu przez Naczelny Sąd Administracyjny od dotychczasowej linii orzeczniczej, co nastąpiło w powołanym już wyżej postanowieniu z dnia 2 kwietnia 2015 r., sygn. akt II FSK 3422/14. Mając na względzie przedstawioną argumentację na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.