III SA/Po 1024/15

WyrokWSA w Poznaniu2016-07-13

Skład orzekający: Małgorzata Górecka, Beata Sokołowska, Walentyna Długaszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych obejmujący kategorię B prawa jazdy uniemożliwia uzyskanie prawa jazdy kategorii C i C+E, pomimo że zakaz nie obejmuje bezpośrednio tych kategorii?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych obejmujący kategorię B prawa jazdy, orzeczony prawomocnym wyrokiem sądu, uniemożliwia wydanie prawa jazdy kategorii C i C+E. Interpretacja językowa i celowościowa przepisów ustawy o kierujących pojazdami, w szczególności art. 12 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 2 pkt 2 i 3, wskazuje, że zakaz dotyczący kategorii B ma zastosowanie również do innych kategorii praw jazdy, w tym C i C+E, w celu eliminowania z ruchu drogowego osób stwarzających zagrożenie.
Stan faktyczny
Skarżący S. K. ubiegał się o wydanie prawa jazdy kategorii C i C+E. Starosta odmówił wydania prawa jazdy, ponieważ wobec skarżącego orzeczono zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych z wyłączeniem kategorii C i CE na okres 2 lat, wynikający z wyroku Sądu Rejonowego w P. orzekającego zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych kategorii B. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję Starosty w mocy. Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o kierujących pojazdami.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 13 lipca 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Górecka Sędziowie WSA Beata Sokołowska WSA Walentyna Długaszewska ( spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Piotrowska – Żyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lipca 2016 roku przy udziale sprawy ze skargi S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w... z dnia ... w przedmiocie odmowy wydania prawa jazdy oddala skargę Starosta P. decyzją z dnia 8 lipca 2015 r. nr [...], działając na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm.) oraz w związku z art. 12 ust. 2 ustawy z 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2015 r. poz. 155 z późn. zm.), § 9 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z 31 lipca 2012 r. w sprawie wydawania dokumentów stwierdzających uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz. U. z 2012r. poz. 1005), odmówił S. K. wydania prawa jazdy kategorii C i C+E. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że dnia 7 lipca 2015 r. wpłynął wniosek o wydanie prawa jazdy kat. C, C+E w związku z wyrokiem Sądu Rejonowego w P., sygn. akt. II K [...] r., w którym orzeczono zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych z wyłączeniem kategorii C i CE na okres 2 lat. Po skompletowaniu wniosku z aktami kierowcy organ stwierdził, że zgodnie z art. 12 ust. 2 ustawy o kierujących pojazdami, prawo jazdy nie może być wydane osobie ubiegającej się o wydanie prawa jazdy kategorii: - C - w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych obejmującego uprawnienie w zakresie prawa jazdy kategorii B,- C+E - w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych obejmującego uprawnienie w zakresie prawa jazdy kategorii B lub odpowiednio kategorii C1,C, D1 lub D. S. K. wniósł odwołanie od ww. decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 24 sierpnia 2015 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 17 pkt 1, art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami prawo jazdy nie może zostać wydane osobie, w stosunku do której został orzeczony prawomocnym wyrokiem sądu zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych - w okresie i zakresie obowiązywania tego zakazu. Jak natomiast wynika z art. 12 ust. 2 pkt 2 i 3 ww. ustawy przepis ust. 1 pkt 2 stosuje się także wobec osoby ubiegającej się o wydanie lub zwrot zatrzymanego prawa jazdy, a także o przywrócenie uprawnienia w zakresie prawa jazdy kategorii m.in. C oraz C+E - w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych obejmującego uprawnienie w zakresie prawa jazdy kategorii odpowiednio B lub C. W związki z powyższym, skoro wyrokiem z dnia 28 kwietnia 2015 r. orzeczono środek karny w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych kategorii B, organ I instancji zasadnie wmyśl wskazanych wyżej przepisów odmówił wydania prawa jazdy kategorii C oraz CE. Odnosząc się do argumentów podniesionych w odwołaniu organ stwierdził, ze zarzuty w nim zawarte dotyczą poprzedniego stanu prawnego. Przed nowelizacją ustawy o kierujących pojazdami przepis art. 12 ust 2 odnosił się wyłącznie do osób, które ubiegały się o wydanie prawa jazdy. W chwili obecnej ustawodawca rozszerzył krąg osób, których sytuację reguluje powyższy przepis także o osoby, które ubiegają się o zwrot zatrzymanego prawa jazdy czy tez przywrócenie uprawnień do kierowania pojazdami. S. K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, w której domagając się zmiany zaskarżonej decyzji ewentualnie uchylenia decyzji i przekazania sprawy Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu do ponownego rozpoznania, zarzucił naruszenie art. 12 ust. 1 pkt 2, art. 12 ust. 2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast według art. 3 § 1 i 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. ze zm), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na decyzje i postanowienia. Sąd administracyjny bada legalność wydanego orzeczenia, czyli sprawdza czy prawidłowo ustalono stan faktyczny i czy zastosowana norma prawa materialnego odpowiada ustalonemu stanowi faktycznemu; zatem stwierdzenie, że zaskarżona decyzja lub postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez sąd zaskarżonej decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b, c p.p.s.a.). Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 24 sierpnia 2015 r. utrzymująca w mocy decyzję Starosty [...] z dnia 8 lipca 2015 r. o odmowie wydania S. K. prawa jazdy kategorii C i C+E. W przedmiotowej sprawie poza sporem pozostaje okoliczność orzeczenia prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w P. wobec S. K. środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych z wyłączeniem kategorii C i CE na okres 2 lat. Materialnoprawną podstawę decyzji organów obu instancji stanowiły przepisy art. 12 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2015 r. poz. 155 z późn. zm.) w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 26 czerwca 2014 r. o zmianie ustawy o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2014 r., poz. 970), obowiązującym od dnia 25 października 2014 r. Zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy prawo jazdy nie może być wydane osobie, w stosunku do której został orzeczony prawomocnym wyrokiem sądu zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych – w okresie i zakresie obowiązywania tego zakazu. Z kolei art. 12 ust. 2 pkt 2 stanowi, że art. 12 ust. 1 pkt 2 ma zastosowanie także wobec osoby ubiegającej się o wydanie lub zwrot zatrzymanego prawa jazdy, a także o przywrócenie uprawnienia w zakresie prawa jazdy kategorii: AM, A1, A2, A, C1, D1 lub D - w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych obejmującego uprawnienie w zakresie prawa jazdy kategorii B, a także kategorii: B+E, C1+E, C+E, D1+E lub D+E – w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych obejmującego uprawnienie w zakresie prawa jazdy kategorii B lub odpowiednio kategorii C1, C, D1 lub D (art. 12 ust. 2 pkt 3). Oznacza to zatem, że zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych, do których prowadzenia wymagane jest prawo jazdy kategorii B pozbawia wszelkich kategorii praw jazdy wymienionych w ustawie. Nie ma przy tym znaczenia, czy podmiot, wobec którego orzeczono zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych ubiega się o wydanie prawa jazdy określonej kategorii po raz pierwszy, czy też już wcześniej posiadał uprawnienia do prowadzenia pojazdów. Za taką interpretacją przemawia przede wszystkim wykładnia językowa wskazanego przepisu. Z którego wynika wprost, że osobie, w stosunku do której orzeczono prawomocnie zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych, m.in. kategorii B nie może być zarówno wydane jak i również zwrócone prawo jazdy, a także przywrócone uprawnienia w zakresie, m.in., kategorii: C, C+E. Powyższe stanowisko potwierdza również wykładnia celowościowa wskazanego przepisu. Celem racjonalnego ustawodawcy było bowiem wyeliminowanie z ruchu drogowego kierowców, którzy stwarzają zagrożenie dla bezpieczeństwa ruchu drogowego, zwłaszcza prowadząc pojazdy mechaniczne w stanie nietrzeźwości. Trudno bowiem wyobrazić sobie, że założeniem racjonalnego ustawodawcy było takie ukształtowanie zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych, aby kierowca w okresie zakazu prowadzenia pojazdów obejmującego prawo jazdy kategorii B mógł prowadzić pojazd ciężarowy z przyczepą. Nie budzi zaś wątpliwości, że ewentualne prowadzenie pojazdu ciężarowego oraz pojazdu ciężarowego z przyczepą przykładowo w stanie nietrzeźwości mogłoby stanowić znacznie większe niebezpieczeństwo dla ruchu drogowego, niż prowadzenie pojazdu osobowego. Takim ewentualnym zachowaniom kierowcy w czasie trwania zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych służy ww. przepis prawny. Prawo administracyjne w tym zakresie działa także prewencyjnie, eliminując ewentualne negatywne zachowania kierowców na drogach publicznych. Zdaniem Sądu, nie ma również racji skarżący, że poprzez wykonanie swoich obowiązków organ administracji rozszerzył treść wyroku Sądu Rejonowego w P.. Orzeczony na podstawie norm prawa karnego zakaz jedynie wywołuje określony skutek w sferze prawa administracyjnego - w postaci zakazu prowadzenia pojazdów kategorii C i C+E - gdyż ustawodawca rozciągnął skutki orzeczenia karnego w zakresie prawa jazdy (w tym kategorii B) także na inne uprawnienia do prowadzenia pojazdów, (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia z dnia 18 grudnia 2015 r., I OSK 888/14, z dnia 29 października 2015 r., I OSK 382/14 i z dnia 3 grudnia 2015 r., I OSK 603/14, z dnia 9 grudnia 2015 r., I OSK 678/14). W świetle powyższego, uznając, ze zaskarżona decyzja nie narusza prawa, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. ze zm.), oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło