I SA/Gd 1422/13

WyrokWSA w Gdańsku2014-01-09

Skład orzekający: Bogusław Woźniak, Małgorzata Gorzeń, Krzysztof Przasnyski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku nabycia nieruchomości przez małżonków pozostających we wspólności majątkowej, a następnie śmierci jednego z małżonków, drugi małżonek nabywa w drodze spadku po pierwszym małżonku po raz drugi udział w tej samej nieruchomości, co wpływa na możliwość skorzystania z ulgi meldunkowej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że w przypadku nabycia nieruchomości przez małżonków pozostających we wspólności majątkowej, drugi małżonek nie nabywa w drodze spadku po pierwszym małżonku po raz drugi udziału w tej samej nieruchomości. Wspólność majątkowa jest wspólnością bezudziałową, a wyodrębnienie udziałów jest niemożliwe już podczas pierwotnego, wspólnego nabycia. W związku z tym, podatnik, który był zameldowany w lokalu od 2003 r., mógł skorzystać z ulgi meldunkowej w odniesieniu do całego przychodu ze sprzedaży nieruchomości, ponieważ nabycie nastąpiło w 2008 r., a nie w momencie śmierci małżonki.
Stan faktyczny
Podatnik W. B. sprzedał lokal mieszkalny, wykazując w zeznaniu PIT-39 dochód zwolniony z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (u.p.d.o.f.). Organ podatkowy zakwestionował możliwość skorzystania z ulgi meldunkowej (art. 21 ust. 1 pkt 126 u.p.d.o.f.) w odniesieniu do udziału w nieruchomości nabytego w drodze spadku po zmarłej żonie, argumentując, że nabycie to nastąpiło po wejściu w życie przepisów ograniczających ulgę. Organ odwoławczy uchylił decyzję organu pierwszej instancji i określił zobowiązanie podatkowe. Podatnik zaskarżył decyzję organu odwoławczego, kwestionując wykładnię przepisów dotyczących nabycia nieruchomości i ulgi meldunkowej.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej i orzekł, że nie może być ona wykonana. Zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Woźniak (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń, Sędzia WSA Krzysztof Przasnyski, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Sylwia Górny, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 9 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi W. B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 27 sierpnia 2013 r., nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od przychodu ze sprzedaży lokalu mieszkalnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana; 3. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącego kwotę 282 (dwieście osiemdziesiąt dwa) złote tytułem zwrotu kosztów postępowania. Z przedłożonych akt administracyjnych wynika następujący stan sprawy. W. B. w dniu 8 kwietnia 2011 r. złożył do Urzędu Skarbowego zeznanie PIT-36 o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym 2010, w którym wykazał podatek z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych w wysokości 1 540,00 zł. Tego samego dnia do Urzędu Skarbowego wpłynęło oświadczenie W. B., że spełnia warunki do zwolnienia od podatku dochodowego, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 126 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. Z 2010 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) - dalej jako "u.p.d.o.f.", w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 stycznia 2009 r. w związku z tym, że był zameldowany w lokalu na pobyt stały przez okres nie krótszy niż 12 miesięcy przed datą zbycia, to jest w okresie od dnia 7 października 2003 r. do dnia 24 listopada 2010 r. W dniu 26 kwietnia 2011 r. do Urzędu Skarbowego wpłynęło zeznanie PIT-39 W. B. o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym 2010, w którym wykazał: przychód/dochód z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a - c u.p.d.o.f. w kwocie 130 500,00 zł oraz kwotę dochodu zwolnionego na podstawie art. 21 ust.1 pkt 131 u.p.d.o.f. w wysokości 130 500,00 zł, w związku z czym podatek należny nie wystąpił. W dniu 30 listopada 2012 r. do Urzędu Skarbowego wpłynął wniosek W. B. o stwierdzenie i zwrot nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2010 r. w wysokości 1 540,38 zł z tytułu nienależnie uiszczonej kwoty ze sprzedaży gruntu. Podatnik powołał się na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z 2 kwietnia 2012 r., sygn. akt II FPS 3/11, zgodnie z którą ulga meldunkowa (określona w art. 21 ust. 1 pkt 126 u.p.d.o.f.) obejmowała swoim zakresem nie tylko przychody uzyskane z tytułu odpłatnego zbycia budynku mieszkalnego, ale także i grunt, na którym budynek ten został posadowiony. Zdaniem podatnika tezy zawarte w tej uchwale odnoszą się także do sprzedaży prawa odrębnej własności lokalu mieszkalnego wraz z udziałem w gruncie. Ponadto podatnik zakwestionował stanowisko organu podatkowego, że w wyniku śmierci żony nabył (w ramach spadkobrania) udział w wysokości 1/2 w prawie własności lokalu mieszkalnego, który to lokal został pierwotnie nabyty przez oboje małżonków objętych małżeńską wspólnością majątkową. Naczelnik Urzędu Skarbowego uwzględnił wniosek podatnika o zwrot nadpłaty w wysokości 1 540,38zł z tytułu nienależnie uiszczonego podatku od przychodu ze sprzedaży udziału w gruncie. Naczelnik Urzędu Skarbowego wszczął z urzędu w stosunku do W.B. postępowanie podatkowe w sprawie określenia zobowiązania w zryczałtowanym podatku dochodowym od przychodu uzyskanego ze sprzedaży lokalu mieszkalnego a następnie decyzją z dnia 4 lutego 2013 r. określił W. B. zobowiązanie w zryczałtowanym podatku dochodowym od przychodu uzyskanego ze sprzedaży lokalu mieszkalnego w wysokości 9 808,00 zł. W uzasadnieniu decyzji Naczelnik US wskazał, że w związku z dokonaną w dniu 29 grudnia 2010 r. sprzedażą lokalu mieszkalnego (stanowiącego odrębną nieruchomość) opodatkowaniu podlega dochód ze sprzedaży udziału w wysokości 1/2 w prawie własności tej nieruchomości - nabytego przez podatnika w drodze spadku po zmarłej w dniu 30 listopada 2010 r. M. B. (żonie). Ustalając podstawę opodatkowania Naczelnik US nie uznał wydatków na łączna kwotę 37 722,51 zł jako zwolnionych z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 131 u.p.d.o.f. , ponieważ nie są to wydatki objęte zwolnieniem. W. B. złożył odwołanie od wyżej opisanej decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego. Kwestionowanej decyzji zarzuciła naruszenie art. 21 ust. 1 pkt 121 u.p.d.o.f. oraz art. 121, art. 122, art. 180. art. 181, art. 187, art. 191 i art. 199 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.) - dalej jako "Op." Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z dnia 27 sierpnia 2013 r. uchylił decyzję organu I instancji w całości i orzekł, że należne zobowiązanie W. B. w podatku dochodowym od osób fizycznych od dochodu uzyskanego w 2010 r. ze sprzedaży nieruchomości wynosi 7 049,00 zł. Organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji nie naruszył przepisów postępowania wskazanych w odwołaniu. Jednocześnie zaznaczył, że w toku postępowania odwoławczego uzupełniony został materiał dowodowy o dokumentację stałej zabudowy wnęki wykonanej w domu podatnika. W dalszej kolejności przedstawiono, że podatnik nabył udział w wysokości 1/2 w prawie własności wskazanej nieruchomości – w ramach małżeńskiej wspólności majątkowej z żoną M. B. w dniu 19 listopada 2008 r. Przed sprzedażą lokalu mieszkalnego przy ul. X w G. nastąpiła zmiana okoliczności faktycznych sprawy. W dniu 30 listopada 2010 r. zmarła M. B., a w konsekwencji ustała wspólność majątkowa małżeńska i doszło do wyodrębnienia udziałów w prawie własności do lokalu. Udział M. B. należał do masy spadkowej i podlegał dziedziczeniu. Na mocy testamentu pozostawionego przez M. B. udział w prawie własności nieruchomości przypadł jej mężowi W. B. Organ odwoławczy przytoczył treść art. 21 ust. 1 pkt 126 u.p.d.o.f. statuującego tzw. ulgę meldunkową oraz art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 209, poz.1316 ze zm.) wedle którego do przychodu (dochodu) z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a – c ustawy zmienianej w art. 1, nabytych lub wybudowanych (oddanych do użytkowania) w okresie od dnia 1 stycznia 2007 r. do dnia 31 grudnia 2008 r., stosuje się zasady określone w ustawie zmienianej w art. 1, w brzmieniu obowiązującym na dzień 31 grudnia 2008 r. Dyrektor Izby Skarbowej wyjaśnił, że zgodnie z treścią art. 43 § 1 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2012 r. poz. 788) oboje małżonkowie mają równe udziały w majątku wspólnym. Z kolei, w myśl art. 501 wskazanej ustawy w razie ustania wspólności, udziały małżonków są równe, chyba że umowa majątkowa małżeńska stanowi inaczej. Małżeńska wspólność majątkowa ustaje w momencie śmierci jednego z małżonków. Udział wynoszący 1/2 prawa własności nieruchomości wszedł następnie do masy spadkowej i został nabyty przez podatnika w drodze dziedziczenia. Przyjęcie poglądu podatnika, że prawo własności całej nieruchomości nabył w 2008 r. w ramach małżeńskiej wspólności majątkowej, wykluczałoby możliwość dziedziczenia po żonie udziału wynoszącego 1/2 prawa własności nieruchomości. Przyjęte przez organy podatkowe rozwiązanie prawne jest zgodne z całokształtem regulacji dotyczących ustawowej wspólności majątkowej oraz dziedziczenia. Nie można bowiem pominąć okoliczności, że śmierć jednego z małżonków będącego w ustawowej wspólności majątkowej ma wpływ na prawa majątkowe przysługujące drugiemu z małżonków (czego wyrazem są przyjęte przez ustawodawcę zasady dziedziczenia). Zgodnie z treścią art. 924 i art. 925 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks Cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.) spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy, spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku. Moment śmierci spadkodawcy jest zatem momentem nabycia składników majątkowych wchodzących w skład masy spadkowej przez spadkobierców. W konsekwencji przyjąć należało, że zbycie nieruchomości w części przypadającej na udział nabyty przez podatnika w 30 listopada 2010 r. (w wyniku spadkobrania) skutkuje powstaniem przychodu. Dyrektor Izby Skarbowej odnotował, że podatnik w zeznaniu PIT-39 wykazał, że osiągnięty w 2010 r. dochód z odpłatnego zbycia nieruchomości w kwocie 130 500 zł jest zwolniony od opodatkowania na podstawie art. 21 ust.1 pkt 131 u.p.d.o.f. W związku z powyższym wezwano podatnika do wykazania, że osiągnięty ze sprzedaży przychód został przeznaczony na własne cele mieszkaniowe. W ocenie organu odwoławczego podatnik zasadnie pomniejszył uzyskany ze sprzedaży nieruchomości przychód o kwotę 47 635,00 zł przeznaczoną na spłatę kredytu hipotecznego. Organ odwoławczy uznał także wydatki na remont budynku w S. w łącznej wysokości 45 764,90 zł. Podatnik udowodnił bowiem, że zakupiona przez niego zabudowa jest trwale związana z substancją budynku. W ocenie organu odwoławczego nie spełniają warunków, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 131 u.p.d.o.f. wydatki na: elementy wyposażenia wnętrza budynku, narzędzia, rośliny, nawozy do nich, środki chwastobójcze, wykałaczki, taśmy pakowe oraz palety magazynowe, zwrot rabatu, pakiet solarny, żaluzje moskitiery, oprawy oświetleniowe, zakup płyt ażurowych. Organ odwoławczy szczegółowo omówił przyczyny swojej oceny wyżej wymienionych wydatków. Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził także, że podatnik nie przedłożył żadnych dokumentów świadczących o poniesieniu nakładów na sprzedaną nieruchomość w okresie od 30 listopada 2010 r. do 29 grudnia 2010 r., które można byłoby uznać za koszt uzyskania przychodów w rozumieniu art. 22 ust. 6d u.p.d.o.f. W. B. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zaskarżył w całości decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 28 sierpnia 2013 r. Zaskarżonej decyzji zarzucił: naruszenie prawa materialnego tj. art. 10 ust. 1 pkt 8 oraz art. 21 ust. 1 pkt 126 u.p.d.o.f. poprzez błędną wykładnię a następnie niewłaściwe zastosowanie w przedmiotowej sprawie oraz naruszenie art. 120 i 121 Op. poprzez zastosowanie wykładni krzywdzącej dla podatnika. Skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej oraz o zasądzenie od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi W. B. przytoczył obszerne fragmenty uzasadnienia wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 grudnia 2011 r., w sprawie II FSK 1101/10. NSA uznał, że wadliwy jest pogląd, zgodnie z którym, w wyniku śmierci jednego z małżonków znajdującego się w ustroju małżeńskiej wspólności majątkowej z art. 31 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, drugi małżonek nabywa w drodze spadku po pierwszym małżonku, po raz drugi, udział w tej samej nieruchomości, ponieważ z uwagi na istotę wspólności małżeńskiej, nie było możliwe wyodrębnienie przypadającego każdemu z małżonków udziału w nieruchomości już podczas pierwotnego, wspólnego jej nabycia. Skarżący wskazał, że pogląd powyższy został zaakceptowany w orzecznictwie sądów administracyjnych. Dyrektor Izby Skarbowej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga zawiera usprawiedliwione podstawy, zatem zasługuje na uwzględnienie. W rozpoznawanej sprawie kwestię sporną stanowią dwa zagadnienia. Pierwsze z nich sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy w wyniku śmierci jednego z małżonków znajdującego się w ustroju małżeńskiej wspólności majątkowej z art. 31 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, drugi małżonek nabywa w drodze spadku po pierwszym małżonku, po raz drugi, udział w tej samej nieruchomości. Rozstrzygnięcie tej kwestii przesądza z kolei, czy podatnik był uprawniony do skorzystania z tzw. ulgi meldunkowej w odniesieniu do całego przychodu uzyskanego ze sprzedaży nieruchomości. Stanowisko, które prezentuje organ podatkowy wyraża się w twierdzeniu, że wskutek śmierci małżonki podatnik nabył udział w wysokości 1/2 w nieruchomości już wcześniej nabytej do majątku małżeńskiego wspólnego. Takie zaś stanowisko oznacza, że podatnik nie mógł skorzystać w tym zakresie z ulgi meldunkowej albowiem nabycie udziału w nieruchomości nastąpiło w okresie, w którym przepis art. 21 ust. 1 pkt 126 nie obowiązywał. Druga kwestia sporna w sprawie dotyczy tego, czy organ podatkowy zasadnie zakwestionował, w oparciu o art. 21 ust. 1 pkt 131 u.p.d.o.f, wydatki mieszkaniowe poniesione przez podatnika na własne cele mieszkaniowe. Przy czym należy wskazać, że uznanie zasadności zarzutu naruszenia art. 21 ust. 1 pkt 126 u.p.d.o.f. czynić będzie niecelowym rozważanie drugiej z wymienionych kwestii. Cały bowiem przychód uzyskany przez podatnika ze sprzedaży nieruchomości będzie podlegał zwolnieniu na zasadzie art. 21 ust. 1 pkt 126 u.p.d.o.f. Zdaniem Sądu należy odnotować i zaakceptować pogląd wyrażony w wyroku NSA z 8 grudnia 2011 r., w sprawie II FSK 1101/10 (www.orzecznictwo.nsa.gov.pl). Naczelny Sąd Administracyjny uzasadniając wyrok wskazał, że ze stanu faktycznego przedstawionego przez stronę wynika, iż nieruchomość lokalowa została nabyta w 2002 r. przez skarżącą, wraz z mężem, z którym pozostawała w majątkowym ustroju małżeńskiej wspólności ustawowej. Poglądowi temu nie sprzeciwia się stwierdzenie strony, wyrażone w pytaniu o nabyciu ½ części mieszkania "w drodze dziedziczenia po mężu zmarłym 6 marca 2009 r.", ponieważ uwaga ta dotyczy nabycia majątku spadkowego, a nie charakteru wspólności majątkowej nieruchomości. Bezsporne przy tym jest, że nieruchomość tą skarżąca, działając wraz mężem, mogłaby zbyć bez negatywnych konsekwencji podatkowych, ponieważ pięcioletni termin upłynął pod koniec grudnia 2007 r. Podstawą przyjęcia przez organy podatkowe dopuszczalności opodatkowania przychodu z tytułu zbycia nieruchomości w drodze umowy dożywocia jest mylne rozumienie terminu "nabycie" z art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.o.d.f. i niewłaściwe rozumienie instytucji "wspólności małżeńskiej". Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie ma możliwości określenia w jakiej części nastąpiło nabycie nieruchomości, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.f. przez małżonków nabywających razem tą nieruchomość a pozostających w majątkowej wspólności małżeńskiej z art. 31 ustawy z 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz.U. Nr 9, poz. 59 ze zm.). Nie jest też możliwe nabycie w określonym udziale nieruchomości przez małżonków pozostających we wspólności majątkowej małżeńskiej i działających jednocześnie, co wynika z istoty wspólności małżeńskiej. Wadliwy jest pogląd, zgodnie z którym, w wyniku śmierci jednego małżonków znajdującego się w ustroju małżeńskiej wspólności majątkowej z art. 31 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, drugi małżonek nabywa w drodze spadku po pierwszym małżonku, po raz drugi, udział w tej samej nieruchomości, ponieważ, z uwagi na istotę wspólności majątkowej małżeńskiej, nie było możliwe wyodrębnienie przypadającego każdemu z małżonków udziału w nieruchomości już podczas pierwotnego, wspólnego jej nabycia. Konsekwencją powyższych uchybień był błąd organów podatkowych polegający na niewłaściwym zastosowaniu art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.o.d.f. Wspólność małżeńska jest szczególnym rodzajem współwłasności i spotyka się poglądy, że trafniejsze jest używanie dla jej określenia terminu, zamiast "współwłasność łączna" - "wspólność małżeńska". Jest to wspólność bezudziałowa, a w czasie jej trwania małżonkowie nie mogą rozporządzać swoimi prawami do majątku wspólnego jako całości. Wspólność ta jest wspólnością masy majątkowej, to znaczy obejmuje cały zbiór praw majątkowych takich jak własność i inne prawa rzeczowe czy wierzytelności. Wskazać należy, że w małżeństwie, w którym obowiązuje ustrój wspólności majątkowej ustawowej, występują trzy masy majątkowe: majątek wspólny małżonków oraz dwa majątki osobiste każdego z małżonków. Majątki te zwykle w trakcie trwania wspólności ustawowej nie są wyodrębnione i stanowią jedną całość gospodarczą a ich podział następuje dopiero po ustaniu wspólności. Majątek wspólny ma istotne cechy funkcjonalne i ekonomiczne. Przede wszystkim stanowi podstawę bieżącej egzystencji rodziny oraz realizacji jej dalekosiężnych celów, związanych z kolejnymi fazami rozwoju rodziny (jest to osiem faz od małżeństwa przed urodzeniem dzieci aż do wdowieństwa). Umożliwia spełnienie podstawowych funkcji rodziny, nie tylko ekonomicznej, ale także innych funkcji, zwłaszcza funkcji społecznych oraz socjopsychicznych, w tym kulturowej i rekreacyjno - towarzyskiej. Składnikami majątku wspólnego są majątkowe prawa podmiotowe o charakterze zarówno bezwzględnym, jak i względnym, a w szczególności prawa rzeczowe i wierzytelności (Tomasz Sokołowski, Komentarz do art.31 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, zawarty w programie Lex). Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że współwłasność łączna, w tym wypadku wspólność majątkowa, różni się od ułamkowej tym, że nie można w niej określić ilości udziałów każdego współwłaściciela. Obu współwłaścicielom przysługuje pełne prawo do całej masy majątkowej w niej zawartej i dlatego żaden ze współwłaścicieli nie może korzystać z praw własności przez cały czas trwania współwłasności łącznej (Edward Gniewek, Komentarz do art. 196 Kodeksu cywilnego, Lex). Uproszczeniem było przyjęcie przez organy podatkowe (...), że skarżąca dwukrotnie nabyła nieruchomość, w której, z uwagi na ustrój majątkowy, niemożliwe było określenie jej udziałów. Pierwszy raz w chwili zakupu nieruchomości lokalowej wraz mężem, z którym łączyła ją wspólność majątkowa, drugi raz w wyniku dziedziczenia po śmierci męża. Skoro, z uwagi na wspólność majątkową, nie można wyodrębnić udziałów, które skarżąca oraz – odrębnie – jej mąż posiadali w chwili nabycia nieruchomości w małżeństwie, to nie można też przyjąć, że pięcioletni termin biegnie od daty nabycia nieruchomości w drodze spadku. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, rozstrzyganie wątpliwości przy pomocy wykładni na korzyść fiskusa (in dubio pro fisco) ma w tej sprawie charakter wykładni rozszerzającej, która nie ogranicza się tylko do stosowania budzącego wątpliwości art. 10 ust. 1 pkt 8 u.o.p.d.f. Prawotwórczy charakter zakwestionowanej interpretacji dotyczący momentu nabycia nieruchomości i udziału w nieruchomości przypadającego pozostającej we wspólności majątkowej skarżącej, prowadzi w sposób nieuprawniony, do zmiany zakresu stosowania art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.f. poprzez objęcie jego skutkami takich stanów faktycznych, których opodatkowanie nie jest wyraźnie i jednoznacznie wskazane w ustawie. Oznacza to przekroczenie, za pomocą wykładni praktycznej, i to dokonywanej przez organ podatkowy, a więc de facto stronę sporu podatkowego, granicy, która - jak wskazuje SN w wyroku z 22 października 1992 r. - "w utrwalonej tradycji prawa europejskiego może być przekraczana tylko i wyłącznie przez ustawodawcę (...) Zasada niedopuszczalności rozszerzenia zakresu opodatkowania w drodze wykładni jest uznawana także w Polsce". W stanie faktycznym będącym przedmiotem sporu przed organami podatkowymi, należało raczej rozważyć, wobec wypełnienia przez podatnika warunku dotyczącego terminu zbycia nieruchomości z art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.f., a w każdym razie niemożności wykazania faktu niedopełnienia tego warunku – zastosowanie zasady in dubio pro tributario – tj. w razie wątpliwości na korzyść podatnika. Przenosząc powyższe rozważania Naczelnego Sądu Administracyjnego na grunt rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, iż skoro nie doszło do ponownego nabycia udziału w nieruchomości przez W. B. po zmarłej małżonce, to błędny jest pogląd, że podatnik nie mógł skorzystać z tzw. ulgi meldunkowej. Przyjąć bowiem należy, że nabycie nieruchomości przez podatnika nastąpiło w dniu 19 listopada 2008 r. - akt notarialny Rep. A nr [...], którym ustanowiono odrębną własność lokalu mieszkalnego położonego w G. przy ul. X i przeniesiono jego własność na małżonków W. i M. B. Bezsporne jest, że W. B. był zameldowany w tym lokalu od dnia 7 października 2003 r. Z treści art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 209, poz.1316 ze zm.) wynika, że do przychodu (dochodu) z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a - c ustawy zmienianej w art. 1, nabytych lub wybudowanych (oddanych do użytkowania) w okresie od dnia 1 stycznia 2007 r. do dnia 31 grudnia 2008 r., stosuje się zasady określone w ustawie zmienianej w art. 1, w brzmieniu obowiązującym na dzień 31 grudnia 2008 r. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) uchylił zaskarżoną decyzję. Na zasadzie art. 152 ww. ustawy Sąd orzekł, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. O kosztach orzeczono w oparciu o art. 200 w zw. z art. 209 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło