I OZ 1916/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Roman Ciąglewicz /spr./ po rozpoznaniu w dniu 20 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. D. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 września 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 814/16 o odrzuceniu wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi w sprawie ze skargi M. D. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] marca 2016 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: oddalić zażalenie. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 6 września 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 814/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi M. D. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 marca 2016 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Sąd wskazał, że skarżąca pismem z dnia 16 sierpnia 2016 r. wniosła o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi. Uzasadniła, że w związku z niespodziewaną chorobą jej pełnomocnika, która miała miejsce w czasie biegu terminu do usunięcia braków formalnych skargi i jego pobytem w szpitalu od 28 czerwca 2016 r. do 12 sierpnia 2016 r., jak też w związku z odebraniem w dniu 8 sierpnia 2016 r. odpisu postanowienia z dnia 27 lipca 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 814/16, z którego dowiedziała się, że zobowiązana była do usunięcia jakiś braków skargi występuje z przedmiotowym wnioskiem. Wskazała, że jej pełnomocnik nie może samodzielnie działać, jeszcze w chwili obecnej. Do wniosku załączyła pełnomocnictwo oraz wskazała, że nie udało się jej odnaleźć odpisu skargi, lecz odpis nie musi być uwierzytelniany, gdyż jest nim każdy dalszy jej egzemplarz. Przedłożyła też zaświadczenia z dnia 8 sierpnia 2016 r., iż jej pełnomocnik przebywał w szpitalu w dniach od 22 lipca 2016 r. do 25 lipca 2016 r., oraz z dnia 9 sierpnia 2016 r., potwierdzające pobyt w szpitalu w okresie od 28 czerwca 2016 r. do 22 lipca 2016 r., kartę choroby z izby przyjęć, wskazującą na przyjęcie do szpitala w dniu 28 czerwca 2016 r., kartę informacyjną (wypis) z dnia 22 lipca 2016 r., kartę informacyjną z dnia 25 lipca 2016 r. wskazującą, że pełnomocnik skarżącej w stanie ogólnym dobrym wypisany został do domu, kartę informacyjną leczenia szpitalnego z dnia 12 sierpnia 2016 r., potwierdzająca pobyt w szpitalu w dniach od 2 sierpnia 2016 r. do dnia 12 sierpnia 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznając wniosek o przywrócenie terminu uznał, że jest on niedopuszczalny jako złożony z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 87 §1 P.p.s.a. Sąd uznał, że bieg 7-dniowego terminu rozpoczął się w dniu 26 lipca 2016 r., bowiem w tym dniu ustała przyczyna niedotrzymania uchybionego terminu, gdyż pełnomocnik skarżącej został wypisany do domu w stanie ogólnym dobrym. W tych okolicznościach Sąd nie mógł zatem przyjąć, że przyczyna uchybienia przedmiotowego terminu ustała w dniu 8 sierpnia 2016 r., tj. w dniu kiedy skarżąca otrzymała postanowienie o odrzuceniu skargi, gdyż przyczyną uchybienia terminu była choroba pełnomocnika skarżącej i związana z nią hospitalizacja. Sąd uznał, że termin na złożenie wniosku o przywrócenie przedmiotowego terminu zakończył swój bieg w dniu 1 sierpnia 2016 r. Zatem w tych okolicznościach powoływanie się na kolejny pobyt w szpitalu, który miał miejsce od dnia 2 sierpnia 2016 r. nie mogło odnieść skutku, zwłaszcza że kolejne przyjęcie do szpitala nastąpiło po upływie 7-dniowego terminu, określonego w art. 88 P.p.s.a. Na marginesie Sąd wskazał, że nawet w przypadku zachowania przedmiotowego terminu, Sąd odmówiłby przywrócenia uchybionego terminu z uwagi na nieuzupełnienie braku formalnego skargi, tj. nienadesłanie jej odpisu, poświadczonego za zgodność z oryginałem. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła M. D. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżone postanowienie pomimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu. Jak wynika z akt sprawy skarżąca wniosła skargę kasacyjną od postanowienia Sądu pierwszej instancji z dnia 27 lipca 2016 r. o odrzuceniu skargi oraz wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, który został odrzucony zaskarżonym obecnie postanowieniem z dnia 6 września 2016 r. Skardze kasacyjnej od postanowienia o odrzuceniu skargi nadano dalszy bieg. Została ona potraktowana jako zażalenie, które zostało rozpoznane przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 20 grudnia 2016 r., sygn. akt I OZ 1915/16). W niniejszej sprawie mamy zatem do czynienia z kolizją środków prawnych wymienionych w art. 86 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.; dalej: P.p.s.a.), tj. wniosku o przywrócenie terminu, oraz w art. 194 P.p.s.a. - zażalenia. Podkreślić należy, że w orzecznictwie sądowym ukształtowany jest pogląd, że czynności procesowe polegające na złożeniu środka zaskarżenia od orzeczenia wydanego na skutek uchybienia przez stronę terminowi i wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności wykluczają się wzajemnie zarówno z powodu konkurencyjności zawartych w nich wniosków, zmierzających do wywołania przeciwstawnych skutków procesowych, ale i sprzeczności wewnętrznej ich podstaw. Wniosek o przywrócenie terminu jest oparty na twierdzeniu, że do uchybienia terminowi doszło, jednakże nastąpiło to bez winy strony, która w takim wniosku wskazuje przyczyny usprawiedliwiające to uchybienie. Natomiast środek zaskarżenia od orzeczenia wydanego na skutek uchybienia przez stronę terminowi do dokonania czynności procesowej jest oparty na twierdzeniu, że do uchybienia nie doszło, a sąd zajął w tej kwestii błędne stanowisko (por. postanowienia NSA: z dnia 6 października 2015 r. sygn. akt II OZ 935/15; z dnia 25 lutego 2016 r. sygn. akt II OZ 197/16; z dnia 10 marca 2016 r. sygn. akt II OZ 209/16; z dnia 6 lipca 2016 r. sygn. akt II OZ 709/16; orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Procedura zmierzająca do przywrócenia terminu, któremu strona uchybiła, może być wdrożona dopiero po stwierdzeniu, że czynność procesowa podjęta przez stronę jest - na skutek upływu terminu - bezskuteczna. Takie stwierdzenie może zaś wynikać z prawomocnego orzeczenia o odrzuceniu pisma procesowego. Zatem w sytuacji, gdy strona złożyła zażalenie na postanowienie z dnia 27 lipca 2016 r. o odrzuceniu skargi, początek biegu terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi (będących przyczyną jej odrzucenia) wyznaczać będzie data doręczenia orzeczenia rozstrzygającego w przedmiocie zażalenia na postanowienie z dnia 27 lipca 2016 r. Wobec tego wniosek o przywrócenie terminu złożony w sytuacji, w której strona wniosła jednocześnie zażalenie, podlega odrzuceniu jako przedwczesny, a tym samym niedopuszczalny w rozumieniu art. 88 P.p.s.a. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.