II SAB/Gl 26/16

WyrokWSA w Gliwicach2016-08-31

Skład orzekający: Maria Taniewska-Banacka, Piotr Broda, Łucja Franiczek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prowadzi postępowanie w sposób przewlekły, jeśli opóźnienie w jego załatwieniu wynika z przyczyn niezależnych od organu, takich jak konieczność ustalenia danych osobowych strony postępowania?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę na przewlekłość postępowania, uznając, że opóźnienie w załatwieniu sprawy wynikało z przyczyn niezależnych od organu, w szczególności z konieczności ustalenia danych osobowych jednej ze stron postępowania. Zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego, okresy opóźnień spowodowanych z przyczyn niezależnych od organu nie wlicza się do terminów załatwiania sprawy, a ustalenie danych strony jest niezbędne do prawidłowego doręczenia aktów procesowych i uniknięcia wznowienia postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego. Wcześniejsza skarga skarżącego na przewlekłość została częściowo uwzględniona przez WSA, który stwierdził przewlekłość, ale bez rażącego naruszenia prawa. Po wydaniu poprzedniego wyroku, PINB podjął szereg czynności mających na celu ustalenie stron i poprawienie projektu budowlanego. Skarżący zarzucił organowi dalszą przewlekłość, podczas gdy organ argumentował, że opóźnienia wynikały z konieczności uzyskania danych osobowych jednej ze stron oraz skomplikowanego charakteru sprawy.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka, Sędziowie Sędzia WSA Piotr Broda, Sędzia NSA Łucja Franiczek (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 31 sierpnia 2016 r. sprawy ze skargi W. F. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego budynku mieszkalnego oddala skargę. Prawomocnym wyrokiem z dnia 5 maja 2016 r. sygn. akt II SAB/Gl 3/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wskutek skargi W. F. z dnia 8 stycznia 2016 r. na przewlekłe prowadzenie postępowania w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego budynku mieszkalnego, stwierdził przewlekłość postępowania prowadzonego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z., która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Nadto, Sąd umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu oraz oddalił skargę w części, dotyczącej wymierzenia organowi grzywny i przyznania skarżącemu od organu sumy pieniężnej. Powyższy wyrok uprawomocnił się z dniem 23 czerwca 2016 r. W dniu 25 maja 2016 r. W. F. wniósł za pośrednictwem PINB w Z. kolejną skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez ten organ, domagając się nadto wymierzenia organowi grzywny oraz przyznania odpowiedniej sumy pieniężnej i zobowiązania organu do wydania decyzji w terminie nie dłuższym niż 1 miesiąc, a ponadto, zasądzenia zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi podano, że w sprawie II SAB/Gl 3/16, przedmiotem kontroli sądowej podlegał okres do dnia wniesienia poprzedniej skargi. Następnie PINB w dniu [...] r. wydał decyzję nr [...] w przedmiotowej sprawie. Jednakże wskutek odwołania, decyzja ta została uchylona decyzją z dnia [...]r. nr [...], a sprawa przekazana organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Pismem z dnia 16 marca 2016 r. skarżący wniósł skargę na powyższą decyzję do WSA w Gliwicach. Zarzucając przewlekłe prowadzenie postępowania przez PINB, skarżący podniósł, że z chwilą wydania decyzji z dnia [...] r., nie ustała przewlekłość tego organu, bowiem podjęte rozstrzygnięcie pozostaje w jawnej sprzeczności ze wskazaniami co do sposobu i kierunku rozpoznania sprawy, zawartymi w prawomocnych wyrokach WSA w Gliwicach z dnia 15 maja 2013 r. sygn. akt II SA/Gl 1315/12 i NSA z dnia 12 czerwca 2015 r. sygn. akt OSK 2693/13. Zatem do dnia sporządzenia skargi organ I instancji nie załatwił sprawy, mimo że wniesienie skargi na decyzję kasacyjną nie wstrzymało jej wykonania. Jedyną czynnością było przeprowadzenie wizji w dniu [...]r. W konsekwencji, przez nieudolne i przewlekłe prowadzenie postępowania, sprawa toczy się już niemal 6 lat. Dla poparcia stanowiska skarżący przywołał orzecznictwo sądowe (wyroki NSA z dnia 30 września 2014 r. sygn. akt II OSK 387/14 i z dnia 12 marca 2014 r. sygn. akt II OSK 2845/13 oraz wyrok WSA w Gliwicach z dnia 3 lipca 2015 r. sygn. akt II SA/Gl 5/15). W odpowiedzi na skargę PINB w Z. podał, że w dniu [...] r. do organu wpłynęła decyzja organu odwoławczego z dnia [...] r. Stosując się do zawartego w niej uzasadnienia podjęto następujące czynności: 1) pismem z dnia 17 marca 2016 r. zwrócono się do UM w Z. o wypis z aktualnego planu miejscowego dla działek nr ew. 1, 2 i 3 w Z., 2) dnia 17 marca 2016 r. zaktualizowano dane rejestrowe dla sąsiedniej działki nr 4, 3) 24 marca 2016 r. w celu ustalenia stron zwrócono się do UM w Z. o udostępnienie danych osobowych U. J., 4) dnia 24 marca 2016 r. wystosowano pismo do WINB w K., 5) dnia 25 kwietnia 2016 r. rozpytano sąsiadów dla ustalenia miejsca zamieszkania U. J., 6) dnia 9 maja 2016 r. zwrócono się do UM w S. o udostępnienie jej danych osobowych, 7) postanowieniem z dnia [...] r. po uzyskaniu danych osobowych wezwano inwestora do poprawienia projektu budowlanego zamiennego rozbudowy przedmiotowego budynku mieszkalnego z częścią garażową. W związku z treścią odpowiedzi na skargę, pismem z dnia 20 czerwca 2016 r. skarżący podniósł, że postanowieniem z dnia [...] r. organ powiatowy po raz trzeci wezwał inwestora do poprawy projektu budowlanego, tym razem uwzględniającego scalenie działek. Skoro zaś na postanowienie nie służy zażalenie, niezasadne było oczekiwanie organu na uzyskanie danych osobowych jednej ze stron. Sprawę należało zaś załatwić do dnia 14 maja 2016 r., a o opóźnieniu organ powiadomił strony dopiero pismem z dnia [...] r., naruszając powinność z art. 36 § 1 kpa. Nadto, skarżący nadesłał odpis zażalenia na przewlekłe prowadzenie postępowania z dowodem jego nadania na adres organu odwoławczego za pośrednictwem poczty w dniu 25 maja 2016 r. Rozpoznając sprawę w trybie uproszczonym Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest uzasadniona. Wbrew zarzutom skarżącego, brak bowiem podstaw do stwierdzenia przewlekłości z powodu wydania przez PINB decyzji, która w ocenie skarżącego narusza wskazania co do dalszego postępowania, zawarte w przywołanych wyżej wyrokach. Przede wszystkim wyjaśnić należy, że w poprzedniej sprawie tut. Sądu II SAB/Gl 3/16, przedmiotem kontroli był nie tylko etap do dnia wniesienia skargi, lecz ocenie podlegało postępowanie do dnia orzekania, co wynika z motywów wyroku z dnia 5 maja 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny umorzył wszak postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu, mając na uwadze, że decyzja rozstrzygająca sprawę co do istoty została podjęta przez organ po wniesieniu skargi, lecz przed wydaniem wyroku. Sąd podkreśli, że decyzja ta nie podlegała merytorycznej kontroli w niniejszej sprawie i wskazał na jej skomplikowany charakter. Opisując przebieg postępowania administracyjnego, przedstawiono też czynności organu, podjęte już po wniesieniu skargi na przewlekłość postępowania. Zawarte w motywach wyroku stanowisko, że kontroli sądowej podlegał okres do dnia wniesienia skargi należy zaś rozumieć jako odniesienie co do samej zasadności skargi. Dalsze rozważania Sądu w zakresie oceny charakteru stwierdzonej wówczas przewlekłości postępowania i konkluzja, że nie miała cech rażącego naruszenia prawa, niewątpliwie odnosi się do czynności podjętych przez organ po wniesieniu skargi w sprawie II SAB/Gl 3/16. Jedynie w ramach poprzedniego postępowania sądowego mogło zatem podlegać ocenie, czy działanie organu i prowadzone postępowania, zakończone decyzją z dnia [...] r., należało kwalifikować jako rażące naruszenie prawa, skutkujące także wymierzeniem organowi grzywny i przyznaniem skarżącemu odpowiedniej sumy pieniężnej. Sąd jednak nie znalazł podstaw do stosowania takich środków, bowiem uznał, ze podejmowane przez organ czynności dowodowe były co do zasady poprawne, aczkolwiek wykonywane bez należytej dynamiki (str. 7 uzasadnienia wyroku). Po wydaniu wyroku w sprawie II SAB/Gl 3/16, nie mógł zatem skarżący podnosić skutecznie nowych argumentów dla wykazania rażącego naruszenia przez organ przepisów postępowania co do etapu po wniesieniu skargi. W niniejszym postępowaniu sądowym skład orzekający z uwagi na walor prawomocności wyroku z dnia 5 maja 2016 r. władny był jedynie do zbadania przebiegu dalszego postępowania administracyjnego po wydaniu tego wyroku, do czego nawiązał skarżący w piśmie z dnia 20 czerwca 2016 r. w związku z treścią odpowiedzi na skargę. Opisany przez organ administracyjny tok postępowania i podejmowane działania, wyżej opisane i udokumentowane przedłożonymi aktami administracyjnymi, zdaniem sądu administracyjnego nie pozwala na stwierdzenie przewlekłego sposobu prowadzenia postępowania przez organ po wydaniu wyroku w sprawie II SAB/Gl 3/16. Postępowanie w sprawie samowolnie wykonanych robót z istoty składa się z szeregu etapów. Na skomplikowany charakter sprawy wskazał już Sąd w poprzedniej sprawie. Brak podstaw do przyjęcia, aby wystąpienie o uzyskanie danych osobowych jednej ze stron i oczekiwanie na odpowiedź, stanowiło przewlekanie sprawy i uchylanie się od powinności jej załatwienia zgodnie z zasadą szybkości postępowania z art. 12 kpa. Sprawa wymagała zbierania dowodów i informacji o adresie strony (właściciela nieruchomości sąsiedniej). Pominięcie strony w postępowaniu i podejmowanych czynnościach niweczy bowiem efekt w postaci rozstrzygnięcia sprawy, stanowiąc przesłankę wznowieniową z art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Z mocy art. 35 § 5 kpa, do terminów załatwiania sprawy nie wlicza się zaś okresów opóźnień spowodowanych z przyczyn niezależnych od organu. Dotyczy to okresu oczekiwania na odpowiedź w sprawie adresu strony do właściwej miejscowo gminy, co było możliwe dopiero po rozpytaniu sąsiadów. Nie jest też zasadny zarzut skargi, że skoro na postanowienie z dnia [...] r., podjęte w trybie art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego, nie służy odrębne zażalenie, jego wydanie mogło nastąpić przed ustaleniem adresu strony. Wszelkie postanowienia w toku postępowania podlegają doręczeniu stronom, a dopiero po ustaleniu adresu, było możliwe wydanie jakiegokolwiek aktu w toku sprawy. Załatwienie sprawy nie było więc w żadnej mierze możliwe do dnia 14 maja 2016 r. Naruszenie powinności z art. 36 § 1 kpa, co dotyczy także opóźnienia z przyczyn niezależnych od organu (§2), co miało miejsce w niniejszej sprawie, nie stanowi przesłanki do stwierdzenia przewlekłości postępowania. Wreszcie trafność postanowienia organu zobowiązującego do poprawienia projektu budowlanego nie podlega kontroli w ramach niniejszego postępowania. Jest to rozstrzygnięcie, na które zażalenie przysługuje łącznie z odwołaniem od decyzji w przedmiocie zatwierdzenia projektu (art. 142 kpa). Zatem przebieg postępowania administracyjnego i konieczność ustalenia adresu jednej ze stron, należy kwalifikować jako opóźnienie w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu w rozumieniu art. 36 § 5 kpa. Stąd też okres ten nie podlegał wliczeniu do terminów załatwienia sprawy o charakterze skomplikowanym. Zatem brak podstaw do stwierdzenia, że doszło do naruszenia art. 35 § 3 kpa wskutek braku załatwienia sprawy po uchyleniu poprzedniej decyzji organu i zwrocie akt w dniu 14 marca 2016 r. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę jako nieuzasadnioną na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.). Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym nastąpiło zgodnie z art. 119 pkt 3 i art. 120 tej ustawy. ec

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło