VII SA/Wa 378/16
WyrokWSA w Warszawie2016-09-08
Skład orzekający: Włodzimierz Kowalczyk, Mariola Kowalska, Maria Tarnowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wolnostojący nośnik reklamowy o wysokości ok. 9,8 m, z tablicą LED i betonowym fundamentem, jest obiektem budowlanym wymagającym pozwolenia na budowę?Ratio decidendi
Wolnostojący nośnik reklamowy o znaczących wymiarach (wysokość ok. 9,8 m, tablica ok. 5,3 m x 9,4 m) i osadzony na betonowym fundamencie, nawet jeśli jest przestawny, jest trwale związany z gruntem i stanowi obiekt budowlany w rozumieniu Prawa budowlanego, wymagający pozwolenia na budowę. Brak takiego pozwolenia uzasadnia nakaz rozbiórki.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję nakazującą rozbiórkę wolnostojącego nośnika reklamowego. Nośnik został wybudowany bez wymaganego pozwolenia na budowę, pomimo sprzeciwu organu od zgłoszenia zamiaru budowy. Skarżąca spółka kwestionowała kwalifikację nośnika jako obiektu budowlanego, argumentując, że jest on przestawny i nie trwale związany z gruntem.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, , Sędzia WSA Mariola Kowalska (spr.), Sędzia WSA Maria Tarnowska, Protokolant sekr. sąd. Anna Tomaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 września 2016 r. sprawy ze skargi [....] Spółka Akcyjna z siedzibą w [...] na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki nośnika reklamowego skargę oddala.
VII SA/Wa 378/16
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z [...] grudnia 2015 r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] listopada 2015 r., nakazującą inwestorowi S.S.A. rozbiórkę wolnostojącego nośnika reklamowego o całkowitej wysokości ok. 9.8 m, składającego się z tablicy z ekranem LED o wymiarach ok. 5,3 m x 9,4 m oraz nośnego słupa stalowego, przytwierdzonego śrubami do żelbetowej stopy fundamentowej o wymiarach 4,5 m x 2,5 m, wybudowanej na działce nr ewid. [...] przy ulicy P[...] w W..
W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż przedmiotowy obiekt został wybudowany bez wymaganego pozwolenia na budowę. Organ wskazał, iż w jego ocenie urządzenie reklamowe jest obiektem budowlanym, o którym jest mowa w art. 3 pkt 3 w związku z art. 3 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2013 r., poz. 1409 z późn.zm. - dalej Prawo budowlane), na posadowienie którego konieczne jest pozwolenie na budowę. W sprawie została wdrożona procedura legalizacyjna w ramach której postanowieniem z dnia [...] lipca 2014 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nałożył na skarżącą obowiązek przedłożenia dokumentów zgodnie z art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego. Wobec niewypełnienia powyższych obowiązków organ nadzoru budowlanego wydał nakaz rozbiórki obiektu. W dalszej części uzasadnienia organ odwoławczy podniósł, iż w sprawie zostało wprawdzie dokonane zgłoszenie zamiaru budowy nośnika reklamowego, jednakże w zakreślonym prawem terminie organ wniósł sprzeciw wykazując, że dla budowy tego typu obiektów niezbędne jest uzyskanie pozwolenia na budowę.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję wniosła S. S.A. w W.. W skardze wskazano na błędną kwalifikację nośnika reklamowego jako obiektu budowlanego. Skarżący podkreślił, iż nośnik reklamowy umocowany jest na fundamencie przestawnym, nie jest związany z gruntem, nie jest także zagłębiony w gruncie. Wskazał też, że sprzeciw od zgłoszenia zamiaru budowy powyższego nośnika został doręczony stronie po upływie 30 dni.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Przeprowadzone badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że nie jest ona dotknięta uchybieniami uzasadniającymi jej wzruszenie, a tym samym przedmiotowa skarga, zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, nie zasługuje na uwzględnienie.
Z materiału dowodowego zgromadzonego w toku postępowania administracyjnego i dokonanych na jego podstawie ustaleń organów orzekających w sprawie, w tym protokołu oględzin z dnia 3 kwietnia 2015 r., wynika, że na nieruchomości położonej przy ulicy [...] w W. wybudowany został nośnik reklamowy wolnostojący. Budowa nośnika nastąpiła pomimo sprzeciwu Prezydenta Miasta [...] od zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych z dnia 19 maja 2014 r.,. Decyzja w przedmiocie sprzeciwu wydana została w dniu [...] czerwca 2014 r. Na kserokopii zwrotnego potwierdzenia odbioru brak jest daty nadania decyzji o sprzeciwie, jednakże z datowników pocztowych umieszczonych na zwrotnym potwierdzeniu odbioru wynika, iż nadanie musiało nastąpić najpóźniej w dniu 16 czerwca 2014 r. Daty nadania sprzeciwu skarżący nie kwestionował. W sprzeciwie organ wskazał, iż na projektowane roboty budowlane, objęte zgłoszeniem, konieczne jest uzyskanie pozwolenia na budowę. Decyzja o sprzeciwie nie została zaskarżona. Powyższe dowodzi, iż budowa nośnika reklamowego nastąpiła niezgodnie z przepisami ustawy Prawo budowlane, która, z wyjątkami, nakłada na inwestora obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę bądź skutecznego zgłoszenia zamiaru wykonywania robót budowlanych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w obecnym składzie podziela pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 sierpnia 2014 r. II OSK 427/13, w którym stwierdzono, iż wniesienie sprzeciwu w terminie 30 dni nie obejmuje doręczenie stronie decyzji organu. W kontrolowanej sprawie sprzeciw został nadany w placówce pocztowej przed upływem trzydziestodniowego terminu, o którym mowa w art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane. Nie można utożsamiać terminu do wniesienia sprzeciwu z doręczeniem decyzji o sprzeciwie, bowiem od chwili nadania pisma organ traci wpływ na dalsze losy pisma. Wniesienie sprzeciwu należy zatem rozumieć jako sporządzenie i wysłanie (nadanie) decyzji przez organ.
Prawidłowo zatem organy nadzoru budowlanego wdrożyły tzw. procedurę legalizacyjną. Istotą postępowania legalizacyjnego jest sprawdzenie bądź ewentualnie doprowadzenie budowy do stanu zgodnego z prawem, w szczególności z przepisami techniczno- budowlanymi.
Zgodnie z treścią art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo bez wymaganego zgłoszenia dotyczącego budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1 a, 2b i 19a, albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia. Ustęp 2 tego przepisu stanowi natomiast, że jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1 jest zgodna z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a ponadto nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem - właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych i nakłada na inwestora obowiązek przedstawienia określonych w tym przepisie dokumentów w wyznaczonym terminie. Niespełnienie wskazanych obowiązków skutkuje wydaniem przez organ nakazu rozbiórki obiektu budowlanego.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt kontrolowanej sprawy stwierdzić trzeba, że organ przeprowadził postępowanie zgodnie z procedurą przewidzianą w art. 48 ww. ustawy.
W skardze podkreślono, że organ błędnie uznał, iż przedmiotowy obiekt jest budowlą na budowę której konieczne było uzyskanie pozwolenia na budowę. Skarżący podkreślał, że nośnik reklamowy jest umocowany na fundamencie przenośnym, a zatem nie jest trwale związany z gruntem.
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, prawidłowo organy nadzoru budowlanego uznały, iż przedmiotowy nośnik reklamowy to konstrukcja stanowiąca budowlaną i techniczno-użytkową całość. Parametry techniczne tego obiektu, a zwłaszcza wielkość tego urządzenia, jego masa i sposób związania z gruntem za pomocą betonowego fundamentu powierzchniowego nie pozwalały na uznanie, że postawienie tej tablicy stanowić będzie roboty budowlane w postaci instalacji, o której mowa w art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy - Prawo budowlane.
Przestawność obiektu oraz to, że łatwo jest dokonać jego demontażu nie oznacza, że nie jest on trwale związany z gruntem w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane, gdyż w aktualnym stanie techniki sposób konstrukcji i wykonania fundamentu może być różny. Fundament, przekazując na podłoże gruntowe całość obciążeń budowli, ma zapewniać trwałość konstrukcji, uniemożliwić jej przesunięcie czy zniszczenie przez działanie sił przyrody. Nie można zgodzić się z rozumieniem pojęcia trwałego związania z gruntem urządzenia reklamowego, prezentowanym w skardze, gdyż sprowadza się ono wyłącznie do związania z gruntem w znaczeniu fizycznym. Sądy Administracyjne wielokrotnie już prezentowały pogląd, który należy podzielić, iż o tym, czy urządzenie reklamowe jest trwale związane z gruntem czy też nie, nie decyduje sposób i metoda związania z gruntem, nie decyduje również technologia wykonania fundamentu, możliwości jego szybkiego zdemontowania, jak i przeniesienia nośnika reklamowego w inne miejsce, ale to czy wielkość tego urządzenia, jego konstrukcja, przeznaczenie i względy bezpieczeństwa wymagają takiego trwałego związania (por. wyroki NSA: z dnia 28 maja 2012 r., sygn. akt II OSK 271/13; z dnia l/maja 2013 r" sygn. akt II OSK 323/11; z dnia 1 marca 2012 r., sygn. akt II OSK 2558/10; z dnia 27 października 2011., publikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzeczenia.nsa.gov.pl).
Nadto, żaden z przepisów ustawy - Prawo budowlane, nie uzależnia kwalifikacji obiektu od tego, jaką metodą jest on budowany. Nie sposób racjonalnie uzasadnić poglądu, zgodnie z którym wykonywanie w danym miejscu tego samego obiektu budowlanego polegające na połączeniu ze sobą gotowych elementów prefabrykowanych nie stanowiłaby budowli w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy - Prawo budowlane, do którego to pojęcia ma zastosowanie przepis art. 3 pkt 6 tej ustawy, definiujący termin budowa. Natomiast wyznacznikami tego, czy obiekt wolno stojący jest trwale związany z gruntem, jak już wskazano są: wielkość obiektu, jego masa i względy bezpieczeństwa.
W ocenie Sądu stanowisko organów, iż nośnik reklamowy o wysokości całkowitej 9,8 m, składający się z nośnego słupa i tablicy z ekranem LED o I wymiarach ok. 5,3x9,4 m ( pow. 49 m2), przytwierdzony śrubami do żelbetowej stopy fundamentowej o wymiarach 4,5 m x 2,5 m jest budowlą , a zatem również obiektem budowlanym, jest prawidłowe i nie przekracza granic art. 80 K.p.a. Wielkość przedmiotowego urządzenia reklamowego, jak i sposób osadzenia, świadczą o tym, że jest to wolno stojące trwale związane z gruntem urządzenie reklamowe, o którym mowa w art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane. Tym samym do tego typu budowli nie może mieć zastosowania art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane. Sporne urządzenie reklamowe niewątpliwie posiada trwałe związanie z gruntem, albowiem jego posadowienie na gruncie jest stabilne i odporne na działanie czynników atmosferycznych np. wiatru.
W konsekwencji należy podzielić pogląd organów, iż przedmiotowa inwestycja, tj. tablica reklamowa, jest związana trwale z gruntem, a więc zgodnie z ogólnie przyjętą linią orzecznictwa sądowo - administracyjnego budowa urządzeń reklamowych wolno stojących trwale z gruntem związanych wymaga pozwolenia na budowę i nie korzysta ze zwolnienia, o którym mowa w art. 29 ust. 2 pkt 6 w/w ustawy (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 czerwca 2006 r. sygn. akt II OSK 923/05 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 czerwca 2006 r. sygn. akt II OSK 931/05).
W związku z powyższym należy stwierdzić, iż na realizację spornego nośnika reklamowego wymagane było pozwolenie na budowę, którego inwestor nie uzyskał. Zastosowanie przez organy trybu określonego w art. 48 ust. 2 ustawy Prawo budowlane dla zalegalizowania wykonanych robót należy uznać za prawidłowe.
Powiatowy Inspektor Nadzoru budowlanego [...] zgodnie z art. 48 ust. 3 oraz art. 49 ust. 1 Prawa budowlanego, w celu umożliwienia legalizacji wykonanego nośnika reklamowego, postanowieniem Nr [...] dnia [...] lipca 2014r., nałożył na skarżącą spółkę obowiązek podłożenia określonych dokumentów.
Nie ulega wątpliwości, iż skarżąca spółka nie dokonała nakazanych czynności we wskazanym przez organ terminie.
Sąd stwierdza, iż w związku z powyższym organ I instancji prawidłowo na podstawie art. 48 ust. 1 w związku z art. 48 ust. 4 ustawy Prawo budowlane nakazał rozbiórkę przedmiotowego nośnika reklamowego, a organ II instancji utrzymał w mocy ww. decyzję.
W konsekwencji przedstawionych wyżej wywodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie uwzględnił skargi uznając ją za niezasadną i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. 2016, poz. 718 z późn. zm.) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło