II OSK 427/13
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2014-08-07
Skład orzekający: Leszek Kamiński, Anna Łuczaj, Wanda Zielińska-Baran
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy termin 30 dni na wniesienie sprzeciwu przez organ administracji budowlanej wobec zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych jest zachowany, gdy decyzja o sprzeciwie zostanie nadana w placówce pocztowej przed upływem tego terminu, ale doręczona po jego upływie?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że termin 30 dni na wniesienie sprzeciwu przez organ administracji budowlanej wobec zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych jest zachowany, jeśli decyzja o sprzeciwie zostanie nadana w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego przed upływem tego terminu. Sąd podkreślił, że nie można utożsamiać terminu na wniesienie sprzeciwu z terminem jego doręczenia stronie, a dla zachowania terminu wystarczające jest nadanie pisma w urzędzie pocztowym, zgodnie z art. 57 § 5 k.p.a.Stan faktyczny
Spółka zgłosiła zamiar wykonania robót budowlanych polegających na montażu dwutablicowej reklamy o wysokości 16 metrów. Organ administracji budowlanej wniósł sprzeciw wobec zgłoszenia, uznając, że przedmiotowe urządzenie jest budowlą wymagającą pozwolenia na budowę. Sprzeciw został nadany w placówce pocztowej przed upływem 30-dniowego terminu, ale skarżąca spółka twierdziła, że nie został skutecznie doręczony jej pełnomocnikowi. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę spółki, a następnie Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Leszek Kamiński Sędziowie Sędzia NSA Anna Łuczaj ( spr.) Sędzia del. WSA Wanda Zielińska-Baran Protokolant starszy asystent sędziego Anna Pośpiech-Kłak po rozpoznaniu w dniu 7 sierpnia 2014 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej J. Spółka z o.o. Spółki komandytowej z siedzibą w Warszawie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 4 października 2012 r. sygn. akt II SA/Po 742/12 w sprawie ze skargi J. Spółka z o.o. Spółki komandytowej z siedzibą w Warszawie na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...] w przedmiocie wniesienia sprzeciwu w sprawie zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych oddala skargę kasacyjną.
Wyrokiem z dnia 4 października 2012 r., sygn. akt II SA/Po 742/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę J. Spółka z o.o. Spółka komandytowa z siedzibą w Warszawie na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] lipca 2012 r., nr [...] w przedmiocie sprzeciwu wobec zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych.
W uzasadnieniu wyroku Sąd podał, że w dniu [...] kwietnia 2012 r. do Starostwa Powiatowego w Koninie wpłynęło zgłoszenie zamiaru wykonania przez inwestora (zgłoszenie podpisał pełnomocnik) robót budowlanych polegających na montażu reklamy dwutablicowej. W komparycji pisma wskazano pełnomocnika P. D. oraz adres: ul. Skarbka z Gór [...] i numer telefonu. Ponadto poniżej podpisu pełnomocnika umieszczono odcisk pieczęci spółki, zawierający wskazanie następującego adresu: Al. Wojska Polskiego [...], 01-554 Warszawa. Do zgłoszenia dołączono między innymi: wizytówkę pełnomocnika P. D., na której znajduje się adres tożsamy z adresem siedziby inwestora, rysunek techniczny urządzenia reklamowego, kopię mapy zasadniczej z zaznaczonym usytuowaniem planowanych robót budowlanych. Z rysunku wynika, że przedmiotowa inwestycja obejmuje konstrukcję wsporczą słupową pod reklamę złożoną z dwóch tablic, które mają wymiary 4m x 12m; łączna wysokość słupa z tablicami reklamowymi wyniesie 16m. Z rysunku wynika, że słup będzie wymagał trwałego związania z gruntem.
Sprzeciw z dnia [...] maja 2012 r. został wysłany do pełnomocnika P. D. w dniu [...] maja 2012 r. na adres J. Sp. z o.o. Al. Wojska Polskiego [...], 01-54 Warszawa. Przesyłka została odebrana w dniu 28 maja 2012 r. przez osobę podpisaną jako B. R., określona przez doręczyciela na zwrotnym potwierdzeniu odbioru jako pełnomocnik. Ponadto sprzeciw został odrębnie skierowany bezpośrednio do spółki J. i doręczony w ten sam sposób i w tej samej dacie.
W odwołaniu od decyzji z dnia [...] maja 2012 r. o sprzeciwie, wniesionym w dniu 11 czerwca 2012 r., inwestor domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji podnosząc, że sprzeciw wpłynął do siedziby inwestora w 31 dniu od dokonania zgłoszenia, a ponadto nastąpiło to wbrew ustawowemu obowiązkowi doręczenia sprzeciwu pełnomocnikowi na wskazany przez niego adres w zgłoszeniu (ul. Skarbka z Gór [...], 01 – 554 Warszawa). W ocenie inwestora decyzja o sprzeciwie nie wywołuje żadnych skutków prawnych, bowiem wniesienie sprzeciwu nie jest zgodne z art. 35 ust. 5 Prawa budowlanego ani z art. 40 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, dalej k.p.a. Powołując się na orzecznictwo inwestor stwierdził, że 31 dnia od chwili zgłoszenia, jeżeli nastąpiło milczenie organu, inwestor może rozpocząć roboty budowlane. Inwestor wskazał na zawity i materialny charakter terminu z art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego oraz powołał się na orzecznictwo, które jego zdaniem jednolicie wskazuje na to, że termin 30 dni liczony od dnia zgłoszenia jest terminem do doręczenia sprzeciwu zainteresowanemu.
Zdaniem strony decyzja o sprzeciwie nigdy nie została doręczona pełnomocnikowi, co narusza art. 40 § 2 k.p.a. i powoduje prawną bezskuteczność sprzeciwu. Ponadto inwestor przedstawił poglądy oparte na orzecznictwie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z lat 2005-2008, które jego zdaniem przemawiają za uznaniem, że art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego zwalnia od obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę nie tylko tablice reklamowe, ale również urządzenia reklamowe, co oznacza całość urządzenia reklamowego, a więc także elementy konstrukcyjne konieczne do montażu samej tablicy reklamowej. Stąd wniesienie sprzeciwu uznał za naruszające art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego. Strona zarzuciła organowi również naruszenie art. 7, art. 8, art. 9 i art. 77 § 1 k.p.a.
Wojewoda Wielkopolski decyzją z dnia [...] lipca 2012 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji Wojewoda stwierdził, że sprzeciw został doręczony stronie w terminie wynikającym z art. 30 ust. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623) – nazywanej dalej: "Prawo budowlane", bowiem sprzeciw został nadany w placówce pocztowej w dniu [...] maja 2012r., zatem przed upływem trzydziestodniowego terminu, o którym mowa w przywołanym wyżej przepisie, a odebrany przez pełnomocnika inwestora w osiemnastym dniu po jego nadaniu. Powołując się na poglądy orzecznictwa organ II instancji stwierdził, że nie można utożsamiać terminu do wniesienia sprzeciwu z doręczeniem decyzji o sprzeciwie. Odnosząc się do przepisów art. 40 § 2 i art. 41 § 1 k.p.a. organ odwoławczy stwierdził, że pod podpisem pełnomocnika złożonym na zgłoszeniu inwestora widnieje pieczątka Spółki J. wskazująca adres tożsamy z tym, który widnieje na wizytówce pełnomocnika Spółki. Organ II instancji uznał, że pełnomocnik posługuje się dwoma adresami, a zatem organ architektoniczno-budowlany był uprawniony do wyboru jednego z podanych adresów, w tym wypadku adresu miejsca pracy pełnomocnika.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że urządzenie reklamowe wskazane w zgłoszeniu inwestora jest budowlą w rozumieniu art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, a jego opis nie był dla organu wiążący. Organ stwierdził, że roboty budowlane objęte zgłoszeniem inwestora dotyczą wolnostojącego trwale związanego z gruntem urządzenia reklamowego, słup reklamowy będzie zamocowany do solidnej podstawy, przedmiotowe urządzenie oparte będzie na stabilnej podstawie uniemożliwiającej jego łatwe przesunięcie, przeniesienie czy zniszczenie. O trwałym związaniu urządzenia z gruntem decyduje zaś nie to, czy obiekt ma fundamenty, lecz czy posadowienie jest na tyle trwałe, że opiera się czynnikom mogącym zniszczyć konstrukcję ustawioną na tym obiekcie. W ocenie organu odwoławczego realizacja przedmiotowego obiektu budowlanego nosi wszelkie cechy budowy z art. 3 ust. 5 tej ustawy i wymaga uzyskania pozwolenia na budowę, bowiem nie obejmuje go wyłączenie z art. 29 ust. 2 pkt 6 tej ustawy. Za nieuprawniony organ odwoławczy uznał zarzut dotyczący naruszenia pozostałych przepisów postępowania, bowiem zgromadzony materiał dowodowy był wystarczający dla ustalenia i oceny stanu faktycznego.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu inwestor domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Zarzucił naruszenie art. 29 ust. 2 pkt 6 w zw. z art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego poprzez niewłaściwą interpretację, a także art. 30 ust. 5 tej ustawy poprzez niewłaściwą interpretację i zastosowanie. Ponadto zarzucił naruszenie art. 40 k.p.a. poprzez błędne uznanie skuteczności doręczenia sprzeciwu; art. 57 § 5 w zw. z art. 109 oraz art. 110 k.p.a. poprzez błędne przyjęcie, że dla wniesienia sprzeciwu na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego wystarczające jest nadanie jej (przed upływem tego terminu) w placówce pocztowej operatora publicznego; art. 7, art. 8, art. 9 w zw. z art. 77 § 1, a także art. 107 § 3 k.p.a. W uzasadnieniu inwestor rozwinął argumentację wcześniej przedstawioną w odwołaniu i podtrzymał stanowisko, że decyzja o sprzeciwie nigdy nie została doręczona pełnomocnikowi inwestora. Podniósł, że nowelizacja Prawa budowlanego w 1997 r. rozszerzyła stosowanie art. 29 ust. 2 pkt 6 tej ustawy i zakres przedmiotowy pojęcia instalowanie obejmuje "zarówno instalowanie tablic i reklam na istniejących, jak i nieistniejących obiektach i to bez względu na rodzaj i specyfikacje techniczne samej konstrukcji reklamowej i tablicy".
W odpowiedzi na skargę organ II instancji, powołując się na poglądy orzecznictwa, podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę jako niezasadną. Sąd podniósł, że przepisy ustawy Prawo budowlane zagadnienia dotyczące urządzeń reklamowych regulują w art. 3 pkt 3 i w art. 29 ust. 2 pkt 6. Na podstawie powyższych przepisów wyróżnia się dwa rodzaje urządzeń reklamowych (por. wyroki NSA z dnia: 1 marca 2012 r. sygn. akt II OSK 2558/10, 23 czerwca 2006 r. sygn. akt II OSK 923/05 7 grudnia 2011 r. sygn. akt II OSK 1788/10, 12 października 2012 r. sygn. akt II OSK 1433/10). Do pierwszego trzeba zaliczyć wymienione jako budowle w art. 3 pkt 3 Prawo budowlane "wolno stojące trwale związane z gruntem urządzenia reklamowe", na które wymagane jest pozwolenie na budowę, bowiem ich budowa nie została wymieniona jako niewymagająca pozwolenia na budowę w art. 29 ust. 1 powołanej ustawy. Drugi zaś stanowią tablice i urządzenia reklamowe, na instalowanie których wymagane jest, zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 6 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, dokonanie zgłoszenia właściwemu organowi. Przepis art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego ma zatem wyłącznie zastosowanie do urządzeń reklamowych innych niż te, które są budowlami w świetle art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego (wolnostojącymi trwale związanymi z gruntem urządzeniami reklamowymi). Użycie zwrotu "instalacja" w kontekście art. 29 ust. 2 pkt 6, 14 i 15 Prawa budowlanego wskazuje, iż odnosi się on do robót budowlanych polegających na instalowaniu urządzeń na obiektach budowlanych. Kwalifikacja prawna tego, z jakim rodzajem urządzeń reklamowych mamy do czynienia w danej sprawie, należy do organu architektoniczno-budowlanego, który jest właściwy do wydania pozwolenia na budowę jak i do wniesienia sprzeciwu. Przepis art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego ma zatem, wbrew stanowisku skarżącego inwestora, wyłącznie zastosowanie do urządzeń reklamowych innych niż te, które są budowlami zgodnie z art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego (patrz: wyrok NSA z dnia 5 stycznia 2011 r. sygn. akt II OSK 25/10 odwołujący się do wyroku NSA z dnia 3 września 2009 r. sygn. akt II OSK 1331/08).
Przedmiotowa inwestycja obejmuje konstrukcję wsporczą słupową pod urządzenie reklamowe złożone z dwóch tablic, które mają wymiary 4m x 12m, a wysokość słupa z tablicami reklamowymi wyniesie 16m. Zdaniem Sądu tego rodzaju konstrukcja, pomimo skrzętnego pominięcia przez inwestora w zgłoszeniu opisu sposobu osadzenia słupa nośnego w gruncie czy też posadowienia na gruncie, wymaga trwałego z tym gruntem (podłożem) związania. Sąd pierwszej instancji podzielił stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zaprezentowane w wyroku z dnia 11 stycznia 1999 r. sygn. akt II SA 1617/98, że dla przyjęcia trwałego związania z gruntem nie ma znaczenia okoliczność posiadania przez obiekt fundamentów czy też wielkość zagłębienia w gruncie. Istotne jest to, czy posadowienie jest na tyle trwałe, że opiera się czynnikom mogącym zniszczyć ustawioną na nim konstrukcję, uniemożliwiające jej przesunięcie w inne miejsce czy zniszczenie przy silnych wiatrach. Przedmiotowy obiekt jest konstrukcją przestrzenną, stanowiącą budowlaną i techniczno-użytkową całość, odpowiada cechom budowli, o których mowa w art. 3 pkt 1 lit. b Prawa budowlanego. Tego rodzaju obiekt budowlany stanowi wolnostojące trwale związane z gruntem urządzenie reklamowe, do którego nie mogą mieć zastosowania przepisy art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego (por. wyroki NSA z dnia: 1 marca 2012 r. sygn. akt II OSK 2558/10, 22 stycznia 2012 r. sygn. akt II OSK 134/09). W ocenie Sądu organy obu instancji prawidłowo ustaliły, że zgłoszona przez inwestora budowa w postaci wykonania instalacji urządzenia reklamowego dwutablicowego na konstrukcji wsporczej, a zatem wykonania tak określonej budowli, objęta była obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę. W konsekwencji uzasadnione było zastosowanie w sprawie art. 30 ust. 6 pkt 1 tej ustawy i wniesienie sprzeciwu wobec budowy takiego urządzenia (budowli).
Sąd podzielił stanowisko skarżącego o materialnym charakterze terminu, o którym mowa w art. 30 ust. 5, co oznacza, że tylko w tak zakreślonych ramach czasowych organ administracji jest uprawniony do wniesienia sprzeciwu w sprawie zgłoszonych przez inwestora robót budowlanych. Upływ tego terminu oznacza dla organu brak możliwości wniesienia sprzeciwu. Jednocześnie Sąd zaznaczył, że nie podziela poglądu skarżącego, że jest to termin do załatwienia sprawy, co według skarżącego oznacza, że decyzja zostaje wydana, a sprzeciw zgłoszony dopiero z dniem doręczenia decyzji stronie.
Sąd - powołując się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego - podkreślił, że dla zachowania terminu z art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego konieczne jest wydanie przed upływem tego terminu sprzeciwu albo postanowienia o nałożeniu obowiązku uzupełnienia zgłoszenia i nadanie przesyłki zawierającej decyzję o sprzeciwie w urzędzie pocztowym, które potwierdza fakt wydania przez organ decyzji w terminie 30 dni. Data nadania przesyłki, zawierającej decyzję o sprzeciwie, w urzędzie pocztowym ma znaczenie dowodowe w przypadku podnoszenia przez strony zarzutów np. antydatowania decyzji przez organ administracji w celu stworzenia pozoru zachowania terminu do wniesienia sprzeciwu, określonego w art. 30 ust. 5. Wskazał, że odmienne poglądy orzecznictwa w tym zakresie opierają się na stanowisku wyrażonym przez Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale siedmiu sędziów NSA z dnia 15 października 2008 r. sygn. akt II GPS 4/08, a wyrażającej takie właśnie stanowisko na gruncie ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (Dz.U. z 2009 r. Nr 146, poz. 1188 ze zm.), która również reguluje zbliżoną instytucję sprzeciwu. W ocenie Sądu proste przenoszenie jej na grunt innych dziedzin prawa i odnoszenie do specyficznych instytucji właściwym ustawie Prawo budowlane (sprzeciw z art. 30 ust. 5 i 6 czy analogiczny sprzeciw, o którym mowa w art. 54 ustawy) prowadziłoby do takiej wykładni pojęcia "wniesienie sprzeciwu", które byłoby niezgodne z celami tej ustawy i prowadziłoby do poważnych komplikacji w stosowaniu instytucji sprzeciwu. Sąd zauważył, że w treści przepisu art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego nie ma wyraźnego powiązania zachowania przez organ budowlany terminu 30 dni z doręczeniem inwestorowi decyzji o sprzeciwie wobec zgłaszanych robót budowlanych. Przeciwnie, organ ma 30 dni na wniesienie sprzeciwu, liczone od dnia doręczenia zgłoszenia właściwemu organowi. Bieg materialnego terminu do zgłoszenia sprzeciwu wiąże się zatem z doręczeniem, ale jedynie zgłoszenia organowi zamiaru wykonania robót budowlanych. Natomiast organ ma 30 dni nie na doręczenie sprzeciwu inwestorowi, lecz na wniesienie, w drodze decyzji, sprzeciwu. W orzecznictwie przyjmuje się, że skoro w sprawie wszczętej zgłoszeniem, zachodzi możliwość wydania decyzji o sprzeciwie, to sprawy te traktuje się jako sprawy administracyjne regulowane przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego. Jednakże ustalenie w przepisach szczególnych odmiennych uregulowań, od tych, jakie zawiera Kodeks postępowania administracyjnego wyłącza zastosowanie przepisów tego Kodeksu, które ze względu na charakter w sposób szczególny unormowanej instytucji nie mogą znaleźć zastosowania. Tak jest w sprawie regulacji dotyczącej instytucji zgłoszenia, określonej przepisem art. 30 Prawa budowlanego (zob. wyrok NSA z dnia 17 listopada 2005 r. sygn. akt II OSK 197/05). Wydanie decyzji o sprzeciwie uruchamia jednak, w odróżnieniu od fazy poprzedzającej wywołanej doręczeniem organowi zgłoszenia, nazywanej też "postępowaniem uproszczonym" zwykłą procedurę administracyjną. Zatem do czynności podejmowanych od tego momentu należy stosować (czy to wprost czy to odpowiednio) przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, w tym art. 57 k.p.a., który ma zastosowanie do obliczania nie tylko terminów procesowych, ale i terminów materialnych określonych w Kodeksie (np. terminy, o których mowa w art. 146 § 1 i art. 156 § 2 kpa – patrz B. Adamiak [w:] B. Adamiak/J. Borkowski, KPA. Komentarz, wyd. 11., Warszawa 2011, komentarz do art. 57, Nb 7). Z tych względów termin do zgłoszenia przez organ sprzeciwu jest zachowany, jeżeli w ciągu 30 dni od daty przyjętej za początek biegu tego terminu, nastąpi wniesienie sprzeciwu zgodnie z zasadą przewidzianą w art. 57 § 5 k.p.a. (por. Prawo budowlane, Komentarz pod red. Z. Niewiadomskiego, Warszawa 2011, wydanie 4., komentarz do art. 30, Nb 9). W myśl tego przepisu termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało m.in. nadane w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego (art. 57 § 5 pkt 2).
W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie 30-dniowy termin do wniesienia sprzeciwu został przez organ zachowany. Zgłoszenia dokonano w dniu 26 kwietnia 2012 r., zaś decyzję o sprzeciwie z dnia [...] maja 2012 r. wysłano do pełnomocnika inwestora za pomocą placówki pocztowej operatora publicznego (Poczty Polskiej) w dniu [...] maja 2012 r., a zatem przed upływem terminu, o którym mowa w art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego. Doręczona zaś została w dniu 28 maja 2012 r. w sposób zapewniający pełnomocnikowi zapoznanie się z jej treścią i terminowe wniesienie odwołania.
Za bezpodstawny Sąd uznał zarzut, że sprzeciw w ogóle nie został doręczony pełnomocnikowi inwestora, co narusza art. 40 § 2 k.p.a. Sąd podzielił stanowisko organu odwoławczego, że pełnomocnik Spółki J. w zgłoszeniu budowlanym wskazał dwa adresy: jeden w komparycji pisma (adres: ul. Skarbka z Gór [...] 01-554 Warszawa), a poniżej podpisu pełnomocnika wskazany został drugi (podpis został opatrzony pieczęcią spółki, zawierającą wskazanie adresu: Al. Wojska Polskiego [...], 01-554 Warszawa, będącego adresem spółki). Co więcej, do zgłoszenia pełnomocnik dołączył swoją (imienną) wizytówkę, na której został uwidoczniony adres Spółki (miejsca pracy pełnomocnika). W ocenie Sądu wysłanie decyzji na jeden z dwóch adresów alternatywnie wskazanych przez pełnomocnika (jeden można umownie nazwać adresem zamieszkania, a drugi adresem miejsca pracy, do doręczeń) nie stanowiło naruszenia przepisów procedury administracyjnej regulującej doręczenia w toku postępowania. Zdaniem Sądu organ nadał sprzeciw na wskazany przez pełnomocnika adres do doręczeń. Pełnomocnik został imiennie wskazany w adresie. Przesyłka wskazująca imiennie oznaczonego adresata (zawierająca decyzję o sprzeciwie) została skutecznie doręczona pod tym adresem osobie uprawnionej do odbioru korespondencji, w sposób, który zapewniał pełnomocnikowi możliwość zapoznania się z jego treścią. Pełnomocnik Spółki wniósł odwołanie w terminie. Za bezzasadne Sąd uznał także zarzuty dotyczące naruszenia pozostałych przepisów postępowania. W ocenie Sądu materiał został w sprawie należycie zebrany, co dało podstawę do merytorycznego jej załatwienia, a stanowisko organów obydwu instancji zostało należycie przedstawione w uzasadnieniach decyzji.
W skardze kasacyjnej J. Spółka z o.o. Spółka komandytowa z siedzibą w Warszawie, reprezentowana przez radcę prawnego M. B., zaskarżyła powyższy wyrok w całości.
Wyrokowi zarzucono: naruszenie przepisów prawa materialnego oraz naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
1) art. 30 ust. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane i art. 57 § 5 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez ich błędną wykładnię i zastosowanie, polegające na przyjęciu, że zawity termin materialny na wniesienie przez organ sprzeciwu jest zachowany w przypadku nadania sprzeciwu w polskiej placówce pocztowej przed upływem 30 dni od dnia doręczenia organowi zgłoszenia, podczas gdy termin len jest zachowany tylko w przypadku doręczenia stronie w tym terminie decyzji;
2) art. 29 ust. 2 pkt 6 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 30 ust. 6 pkt 1 oraz art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego poprzez błędną wykładnię i zastosowanie ww. przepisów, polegającą na przyjęciu, iż instalacja urządzenia reklamowego może nastąpić tylko na już istniejącym obiekcie budowlanym, podczas gdy od dnia 24 grudnia 1997 r. Prawo budowlane nie dopuszcza formalnego podziału zamierzenia inwestycyjnego (przewidującego dla jego części obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę, a dla pozostałej części jedynie zgłoszenia), ani nie zawiera żadnego postanowienia ograniczającego instalację urządzenia reklamowego do jego instalacji na istniejącym obiekcie budowlanym;
3) art. 134 § 1, art. 135 i art. 151 ppsa w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 i 40 § 2 w zw. z art. 42 § 1 i art. 44 § 1,2 i 3 k.p.a. poprzez nieuchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej jej decyzji organu I instancji, mimo, iż decyzja organu I instancji nie została skutecznie doręczona skarżącemu reprezentowanemu przez pełnomocnika będącego osobą fizyczną, a w konsekwencji decyzja sprzeciwu nie wywołuje skutków prawnych;
4) art. 134 § 1, art. 135 i art. 151 p.p.s.a w zw. z art. 7, 8, 9, 10 i 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nieuchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej jej decyzji organu I instancji, mimo, iż wydane w sprawie decyzje zostały wydane z naruszeniem zasad ogólnych postępowania administracyjnego i naruszeniem zasad gromadzenia i oceny materiału dowodowego, a uzasadnienie jest dotknięte poważnymi
5) art. 134 § 1 i art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 57 § 5 pkt 2 k.p.a., art. 138 § 1 pkt 1 i art. 104 w zw. z art. 109 i 110 k.p.a. poprzez, przyjęcie, że decyzja może wiązać organ i wpływać na prawa i obowiązki skarżącego przed jej prawidłowym doręczeniem stronie;
6) art. 141 § 4, art. 151 i art. 188 zdanie drugie ppsa poprzez wydanie wyroku wewnętrznie sprzecznego, tj. oddalenie skargi i jednoczesne powołanie się na przepis pozwalający orzekać na podstawie ustalonego stanu faktycznego w przypadku uchylenia zaskarżonego orzeczenia i rozpoznania skargi, gdy zachodzi jedynie naruszenie prawa materialnego.
W oparciu o powyższe zarzuty skarżąca Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, ewentualnie o zmianę zaskarżonego wyroku w całości i uwzględnienie skargi oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżąca Spółka podniosła, że zawartą w uchwale składu 7 sędziów NSA z dnia 15 października 2008 r., sygn. akt II GPS 4/08 interpretację potwierdziły wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego, zgodnie z którymi skoro do wykonywania robót można przystąpić, jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie, w drodze decyzji sprzeciwu, to w 31 dniu inwestor może legalnie rozpocząć roboty budowlane. Wykładnia przedstawiona oznacza, że termin 30 dni na wyrażenie przez organ administracyjny sprzeciwu na podstawie art. 30 ust. 5 zdanie drugie Prawa budowlanego jest terminem doręczenia sprzeciwu zainteresowanemu inwestorowi (por. wyroki NSA: z dnia 16 grudnia 2009 r., sygn. akt II OSK 1926/08, z dnia 16 grudnia 2009 r., sygn. akt II OSK 1926/08; dnia 16 grudnia 2009r., sygn. akt II OSK 1927/08, z dnia 13 października 2011 r., sygn. akt II OSK 1439/10).
W ocenie skarżącej Sąd dokonał błędnej, zawężającej wykładni art. 29 ust. 2 pkt 6 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 30 ust. 6 pkt 1 oraz art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego. Tymczasem przepisy art. 29 - 31 Prawa budowlanego, tworzące zamknięty katalog rodzajów obiektów budowlanych, co do których ustawodawca wymaga jedynie zgłoszenia zamiaru ich wykonania, przyznają inwestorom w odniesieniu do wybranych obiektów budowlanych, w tym także obiektów kwalifikowanych jako budowle zgodnie z art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, prawo do ich wykonania bez konieczności spełnienia wymogu uzyskania pozwolenia na budowę, czyli tylko na podstawie art. 29 ust. 2 Prawa budowlanego. Wbrew twierdzeniu Sądu, bogate orzecznictwo jednoznacznie wskazuje również, iż ustawodawca nie uzależnił wyjątku wyszczególnionego w art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego od żadnych dodatkowych ustawowych przesłanek, ani też nie dokonał formalnego podziału zamierzenia inwestycyjnego (przewidującego dla jego części obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę, a dla pozostałej części jedynie zgłoszenia). Zamiarem ustawodawcy nie było wprowadzanie żadnych ograniczeń, ani co do gabarytów tablic i urządzeń reklamowych ani co do sposobu ich montażu ani też, co do tego, czy urządzenia będą konstrukcją naziemną, podziemną, czy też naziemno - podziemną, podobnie jak nie było zamiarem ustawodawcy przesądzenie, że tylko część instalacji urządzenia reklamowego będzie korzystała z trybu zgłoszeniowego (por. w tym zakresie wyroki WSA w Warszawie: z dnia 30 maja 2005 r. sygn. akt VII SA/Wa 1311/04, z dnia 13 lipca 2008 r. sygn. akt VII SA/Wa 2008/07, dnia 5 lutego 2008 r. sygn. akt VII SA/Wa 1847/07).
Nadto, zdaniem strony, uznanie przez Sąd, iż przesyłka zaadresowana imiennie do pełnomocnika P. D. na adres inwestora została skutecznie doręczona pod adresem inwestora osobie uprawnionej do odbioru korespondencji, w sposób który zapewniał pełnomocnikowi możliwość zapoznania się z jej treścią, narusza przepisy postępowania, tj., art. 134 § 1, art. 135 i art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 i 40 § 2 w zw. z art. 42 § 1 k.p.a. w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 40 § 2 k.p.a. stronie, która ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się na adres pełnomocnika. Art. 42 § 1 k.p.a. nakazuje doręczać osobom fizycznym pisma w ich mieszkaniu lub miejscu pracy. Spółka podniosłą, iż nawet zakładając, iż organ I instancji był uprawniony do nadania pisma na adres domniemanego miejsca pracy pełnomocnika (czemu skarżący stanowczo zaprzecza, wskazując, że jako adres do doręczeń pełnomocnik wskazał adres swojego miejsca zamieszkania), to podnieść należy, że - w odróżnieniu od przewidzianego w postępowaniu cywilnym na gruncie art. 138 § 2 k.p.c. i postępowaniu sądowoadministracyjnym w art. 72 § 2 p.p.s.a. doręczenia zastępczego przez doręczenie pisma adresatowi, którego doręczający nie zastanie w miejscu pracy, na ręce osoby upoważnionej do odbioru pism - postępowanie administracyjne nie przewiduje możliwości takiego doręczenia. Tym bardziej k.p.a. nie przewiduje możliwości wydania awizowanej przesyłki skierowanej do osoby fizycznej na adres jej miejsca pracy, osobie upoważnionej do odbioru korespondencji kierowanej do pracodawcy - jednostki organizacyjnej. Zgodnie z art. 43 k.p.a. doręczenie zastępcze jest możliwe tylko za pokwitowaniem do rąk dorosłego domownika albo sąsiada/dozorcy domu (w tym ostatnim wypadku obowiązkiem doręczyciela jest zawiadomienie adresata przez awizo). Z kolei doręczenie korespondencji do rąk osoby uprawnionej do odbioru pism w świetle art. 45 k.p.a. dotyczy tylko i wyłącznie jednostek organizacyjnych i organizacji społecznych w lokalu ich siedziby.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania.
W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. i nie zachodzi żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku. Wobec tego Naczelny Sąd Administracyjny przeszedł do zbadania zarzutów kasacyjnych. Skarga kasacyjna wniesiona w niniejszej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd pierwszej instancji nie dopuścił się zarzucanego naruszenia przepisów prawa materialnego jak i naruszenia przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Chybiony jest zarzut dotyczący naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 30 ust. 5 ustawy - Prawo budowlane i art. 57 § 5 pkt 2 k.p.a.
Zasadnie strona skarżąca wskazuje, iż termin na zgłoszenie sprzeciwu, o jakim mowa w art. 30 ust. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane ( t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.) ma charakter materialnoprawny. Oznacza to, że bezskuteczny upływ tego terminu powoduje wygaśnięcie uprawnienia organu nadzoru budowlanego do skutecznego zgłoszenia sprzeciwu. Z charakteru tego terminu nie można jednak - jak to czyni strona skarżąca - wyprowadzać wniosku, że termin 30 dni dla zgłoszenia sprzeciwu obejmuje także doręczenie decyzji inwestorowi.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, termin 30 dniowy z art. art. 30 ust. 5 ustawy - Prawo budowlane obejmuje wydanie decyzji zawierającej sprzeciw i nadanie tej decyzji w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego ( od dnia 1 stycznia 2013 r. wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe) zgodnie z art. 57 § 5 k.p.a. Za przyjęciem takiego stanowiska przemawia argumentacja przedstawiana na uzasadnienie tego poglądu.
Aby móc ocenić, czy organ zachował 30 – dniowy termin, o jakim mowa w art. art. 30 ust. 5 ustawy - Prawo budowlane, konieczne jest ustalenie daty z jaką termin ten rozpoczyna swój bieg i daty z jaką termin bieg kończy. Dla oceny terminowości podejmowanych czynności należy przyjąć w odniesieniu do każdej ze stron postępowania te same zasady i wymagania. Z tej przyczyny przepis art. art. 30 ust. 5 ustawy - Prawo budowlane należy poddać ocenie zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 32 ust. 1 Konstytucji RP, tj. zasadą równości podmiotów (osób fizycznych i prawnych) przez takie samo traktowanie adresatów norm prawnych, w których wskazuje się na konieczność "wniesienia" określonego aktu w terminie wskazanym w danej normie prawnej. Zasada równości wobec prawa nakazuje identyczne traktowanie wszystkich adresatów norm prawnych znajdujących się w takiej samej lub podobnej sytuacji prawnej, a która to sytuacja wskazuje na zaistnienie określonych w danym przepisie skutków prawnych. Konstytucyjna zasada równości wymaga, aby terminowi "wniesienie sprzeciwu" nadać podobną treść jak "wniesienie" odwołania, zażalenia, skargi czy skargi kasacyjnej przez stronę. Przyjmuje się, że termin ten strona zachowuje, gdy w określonym ustawą czasie nada przesyłkę w urzędzie pocztowym.
Z tych przyczyn dla sposobu obliczania rozpoczęcia i zakończenia biegu terminu, a więc i ustalenia zachowania terminu należy sięgnąć do zasad określonych w art. 57 k.p.a.
Stosowanie zasad określonych w art. 57 k.p.a. oznacza, że dokonując wykładni art. art. 30 ust. 5 ustawy - Prawo budowlane nie można zapominać o przepisie art. 57 § 5 pkt 2 k.p.a. W myśl art. 57 § 5 k.p.a. termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo, a tym pismem w niniejszej sprawie jest decyzja wnosząca sprzeciw, zostało np. nadane w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego (pkt 2).
Nawiązanie do treści art. 57 § 5 k.p.a. przy ocenie, czy organ zachował termin 30 - dniowy do wniesienia sprzeciwu z jednej strony zobliguje organ do terminowego podejmowania czynności, z drugiej zaś będzie niezależne od strony, która może podejmować starania, aby na przykład nie odbierać korespondencji, czy też czynić to ze zwłoką, która będzie z kolei skutkowała uchybieniem tego terminu przez organ. Organ nadzoru budowlanego, który jest adresatem normy prawnej zawartej w art. art. 30 ust.5 ustawy - Prawo budowlane, musi wiedzieć, jakie określone skutki prawne wywoła jego zachowanie. Jeżeli zatem organowi wyznaczono termin do dokonania określonej czynności – to czas od początku do końca tego terminu jest czasem, w którym organ może dokonać tej czynności. Nie można nałożyć na organ obowiązku, którego wykonanie albo niewykonanie zależy od okoliczności, na które nie ma bezpośredniego wpływu.
Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela stanowiska strony skarżącej, iż wniesienie sprzeciwu w terminie 30 dni obejmuje doręczenie stronie decyzji organu.
Wykładnia art. 30 ust. 5 ustawy - Prawo budowlane, wskazywana przez stronę skarżącą skraca rzeczywisty termin na zgłoszenie sprzeciwu, gdyż organ musi wziąć pod uwagę ewentualną konieczność doręczenia zastępczego. To zaś powoduje, że termin na zgłoszenie sprzeciwu w istocie może być tylko kilkudniowy, co prowadziłoby w konsekwencji do tego, że w praktyce przepisu tego w zasadzie nie można byłoby skutecznie stosować. Nie można bowiem wykluczyć takiej sytuacji, że w przypadku konieczności dokonania dwukrotnego awizowania przesyłki (14 dni), jak i w przypadku zdarzających się błędach operatora, korzystanie przez organ nadzoru budowlanego z kompetencji przewidzianych w art. art. 30 ust. 5 ustawy - Prawo budowlane, okazałoby się niemożliwe, a tym samym uprawnienia organu byłyby iluzoryczne. A zatem, termin na wniesienie sprzeciwu to termin do wydania decyzji zawierającej sprzeciw i nadania jej w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego, zgodnie z art. 57 § 5 k.p.a.
W tym stanie rzeczy Sąd pierwszej instancji prawidłowo uznał, że w niniejszej sprawie 30-dniowy termin do wniesienia sprzeciwu został przez organ zachowany. Zgłoszenia dokonano bowiem w dniu [...] kwietnia 2012 r., a decyzję Starosty Konińskiego z dnia [...] maja 2012 r. o wniesieniu sprzeciwu wysłano do pełnomocnika inwestora za pomocą placówki pocztowej operatora publicznego (Poczty Polskiej) w dniu 10 maja 2012r., a zatem przed upływem terminu, o którym mowa w art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego. Doręczyciel awizował przesyłkę w dniu 15 maja 2012 r. i przesyłka została odebrana w dniu 28 maja 2012 r.
Sądowi pierwszej instancji nie można też skutecznie zarzucić naruszenia art. 29 ust. 2 pkt 6 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 2 i ust. 6 pkt 1 oraz art. 3 pkt 3 ustawy - Prawo budowlane przez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie.
Rację ma Sąd pierwszej instancji, że organy orzekające w sprawie, w oparciu o załączoną do zgłoszenia dokumentację, dokonały prawidłowej kwalifikacji prawnej uznając, że nie jest to urządzenie reklamowe wymagające jedynie zgłoszenia na podstawie art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego.
W obowiązujących przepisach Prawa budowlanego jest mowa o dwóch rodzajach urządzeń reklamowych: wolnostojących trwale związanych z gruntem (art. 3 pkt 3) i urządzeniach reklamowych, o których mowa w art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy. Pierwsze z nich tj. urządzenia reklamowe wolnostojące, trwale związane z gruntem (art. 3 pkt 3) wymagają pozwolenia na budowę. Przepis art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego, zwalniający z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę i art. 30 ust. 1 pkt 2 tej ustawy, ma zastosowanie do robót budowlanych polegających na instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych instalowanych na obiektach budowlanych i do wolnostojących, nie związanych trwale z gruntem.
Sporny obiekt obejmuje konstrukcję wsporczą słupową pod urządzenie reklamowe złożone z dwóch tablic, które mają wymiary 4m x 12m, a wysokość słupa z tablicami reklamowymi wyniesie 16m. Organy trafnie zauważyły, że załączony do zgłoszenia rysunek wskazuje, iż słup będzie wymagał trwałego związania z gruntem. Wprawdzie – co dostrzegł Sąd pierwszej instancji - w zgłoszeniu brak jest opisu sposobu osadzenia słupa nośnego, to jednak należy zgodzić się ze stanowiskiem Sądu pierwszej instancji, że tego rodzaju konstrukcja wymaga trwałego związania z gruntem (podłożem). Ustawienie spornego obiektu stanowi budowę w rozumieniu przepisu art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego. Przez budowę – w myśl - art. 3 pkt 6 tej ustawy - należy rozumieć wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu (...).
Rozmiar i charakter prac koniecznych dla ustawienia przedmiotowej konstrukcji oraz okoliczność, iż na skutek tych prac powstaje "od podstaw" w określonym miejscu obiekt budowlany uzasadniają stanowisko Sądu pierwszej instancji i organów administracji publicznej, iż jest to budowla w rozumieniu art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, wymagająca pozwolenia na budowę. Zgodnie z tym przepisem, w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej do Sądu pierwszej instancji decyzji administracyjnej, budowla - to obiekt budowlany stanowiący całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami. Przykładowe wyliczenie budowli zostało zawarte w przepisie art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego. Stosownie do art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego przez budowlę należy rozumieć każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: lotniska, drogi, linie kolejowe, mosty, wiadukty, estakady, tunele, przepusty, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem urządzenia reklamowe (...).
Wskazane wyżej cechy konstrukcyjne oraz wielkość uzasadniają zaliczenie przedmiotowego obiektu budowlanego do budowli, o jakich mowa w przepisie art. 3 pkt 1 lit.b Prawa budowlanego. Sąd pierwszej instancji i organy prawidłowo zatem przyjęły, iż jest to budowla w postaci wolnostojącego urządzenia reklamowego trwale związanego z gruntem. Stanowisko, iż urządzenie reklamowe w postaci wolnostojącego nośnika reklam jest budowlą jest jednolicie podzielane w utrwalonym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Tego rodzaju obiekt budowlany stanowi wolnostojące trwale związane z gruntem urządzenie reklamowe, do którego nie mogą mieć zastosowania przepisy art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego, a więc i art. 30 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. W przepisie art. 30 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego ustawodawca przewidział stosowanie instytucji zgłoszenia jedynie w stosunku do wykonywania tych robót budowlanych, o których mowa w art. 29 ust. 2 pkt 1, 4-6 oraz 9-13 Prawa budowlanego. Skoro do przedmiotowego obiektu budowlanego nie mogą znaleźć zastosowania przepisy art. 29 ust. 2 pkt 6 i art. 30 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, to tym samym organ zasadnie wniósł sprzeciw. Zgłoszenie dokonane w niniejszej sprawie dotyczy bowiem budowy objętej obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę ( art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego). Podkreślić należy, iż w przepisach Prawa budowlanego i aktów wykonawczych nie ma definicji instalowania. W sytuacji braku definicji normatywnej danego pojęcia dopuszczalne jest "sięgnięcie" do słownika języka polskiego PWN.
Sąd pierwszej instancji – wbrew zarzutom skargi kasacyjnej - nie dopuścił się również naruszenia art. 134 § 1, art. 135 i art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 i art. 40 § 2 w zw. z art. 42 § 1 i art. 44 § 1,2 i 3 k.p.a.
W okolicznościach niniejszej sprawy należy uznać, iż decyzja o zgłoszeniu sprzeciwu została skutecznie doręczona pełnomocnikowi strony w dniu 28 maja 2012 r. Zasadnie Sąd pierwszej instancji podzielił stanowisko organów administracji publicznej, iż pełnomocnik strony wskazał w zgłoszeniu dwa adresy ( jeden w nagłówku zgłoszenia - przy swoim imieniu i nazwisku, a drugi pod treścią zgłoszenia - przy swoim imieniu i nazwisku, kiedy podpisał pismo i przystawił pieczęć) i w takiej sytuacji organ mógł wysłać decyzję na jeden z tych adresów. Nadto pełnomocnik strony wniósł odwołanie w terminie, a zatem nie można uznać, że decyzja nie została skutecznie doręczona pełnomocnikowi strony i nie wywołała skutków prawnych. Prawidłowe jest stanowisko Sądu pierwszej instancji, że w niniejszej sprawie organy nie naruszyły przepisów art. 40 § 2 jak i art. 44 k.p.a., a organ odwoławczy art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. W tej sytuacji brak było podstaw do zastosowania przez Sąd pierwszej instancji przepisów art. 134 § 1, art. 135 i art. 151 p.p.s.a.
W świetle powyższego nie są także usprawiedliwione pozostałe zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej, w tym zarzut dotyczący naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 134 § 1, art. 135 i art. 151 p.p.s.a w zw. z art. 7, art. 8, art. 9, art. 10 i art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a.
Sąd pierwszej instancji i organy nadzoru budowlanego miały na uwadze cały materiał dowodowy jaki został zebrany w sprawie, a w zasadzie przedłożony przez stronę, która dokonała zgłoszenia. Jak już wyżej wskazano nie można zarzucić, aby Sąd nie poddał tego materiału właściwej ocenie. Zasadnie też Sąd pierwszej instancji uznał, że nie można organom zarzucić naruszenia przepisów postępowania art. 7, 8, 9, 10, 77 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a., albowiem z dokumentów, które strona załączyła do zgłoszenia wynikała jaka jest konstrukcja przedmiotowego nośnika reklamowego. Opierając się na tym materiale, które przedłożyła strona, organy nadzoru budowlanego wyciągnęły prawidłowe wnioski, które zaakceptował Sąd pierwszej instancji, że przedmiotowy obiekt wymaga pozwolenia na budowę. Strona w toku całego postępowania administracyjnego reprezentowana była przez profesjonalnego pełnomocnika, który działał w sprawie, m.in. wnosząc odwołanie od decyzji organu I instancji. Nie można zatem uznać - jak podnosi strona skarżąca - że doszło do naruszenia zasady czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym, a więc, że został naruszony przepis art. 10 k.p.a.
Chybiony jest również zarzut dotyczący naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 134 § 1 i art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 57 § 5 pkt 2 k.p.a., art. 138 § 1 pkt 1 i art. 104 w zw. z art. 109 i art. 110 k.p.a.
Jak stanowi art. 110 k.p.a. organ administracji publicznej, który wydał decyzję, jest nią związany od chwili jej doręczenia lub ogłoszenia, o ile kodeks nie stanowi inaczej. Decyzję doręcza się stronom na piśmie lub za pomocą środków komunikacji elektronicznej -art. 109 § 1 k.p.a. W niniejszej sprawie decyzję na piśmie doręczono pełnomocnikowi strony w dniu 20 maja 2012 r. Decyzja ta weszła do obrotu prawnego i wywołała określone skutki prawne. Doręczenie decyzji pełnomocnikowi strony na jeden ze wskazanych w zgłoszeniu adresów odniosło właściwy skutek. Strona, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła odwołanie w przepisanym terminie.
Uzasadnienie Sądu pierwszej instancji – wbrew zarzutom skargi kasacyjnej - nie jest wewnętrznie sprzeczne. Sąd pierwszej instancji nie powołał się na przepis art. 188 p.p.s.a. Nadto przepis ten dotyczy postępowania kasacyjnego, a nie postępowania przed Sądem pierwszej instancji. Sąd pierwszej instancji, oddalając skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a., nie popadł w sprzeczność, gdyż orzekając na podstawie zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym materiału dowodowego uznał za zgodne z prawem decyzje organów obu instancji i jednocześnie uznał, że nie było podstaw, aby prowadzić dalej postępowanie wyjaśniające, gdyż zgromadzony w sprawie materiał dowodowy był wystarczający dla podjęcia decyzji.
Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło