I OW 104/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska Sędziowie: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk Sędzia del. WSA Marek Wroczyński (spr.) po rozpoznaniu w dniu 22 września 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Prezydenta Miasta B. – Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w B. o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Prezydentem Miasta B. – Dyrektorem Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w B., a Burmistrzem K. – Dyrektorem Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w K. w przedmiocie pokrycia kosztów pobytu w hostelu postanawia: 1. odrzucić wniosek; 2. zwrócić Prezydentowi Miasta B. – Dyrektorowi Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w B. wpis od wniosku w kwocie 100 (sto) zł ze środków budżetowych Naczelnego Sądu Administracyjnego. Prezydent Miasta B. – Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w B. złożył do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosek o rozstrzygnięcie sporu o właściwość między nim, a Burmistrzem K. - Dyrektorem Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w K. w przedmiocie wskazania organu właściwego do pokrycia kosztów pobytu w Hostelu B. Zespołu Placówek Opiekuńczo – Wychowawczych w B. przy ul. D. w B., W. H. i jej dwóch synów przyjętych w trybie interwencji kryzysowej. Prezydent Miasta B. wyjaśnił, że w dniu 7 grudnia 2015 r. do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w K. wpłynęło pismo B. Zespołu Placówek Opiekuńczo – Wychowawczych w B. z prośbą o udzielenie pomocy w formie pokrycia kosztów pobytu w B. Zespole Placówek Opiekuńczo – Wychowawczych w B. W. H., zameldowanej na pobyt czasowy od 15 października do 19 listopada 2015 r. w K. Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w K. uznał się za niewłaściwy do załatwienie sprawy wskazując, że W. H. wymeldowała się 19 listopada 2015 r. z K. i zameldowała B., w związku z tym przekazał sprawę jako właściwemu Miejskiemu Ośrodkowi Pomocy Społecznej w B. w drodze zawiadomienia z dnia 22 grudnia 2015 r. Zawiadomieniem z dnia 30 grudnia 2015 r. Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w B. uznał, że właściwym do załatwienia sprawy jest Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w K., gdyż W. H. była zameldowana w K. do 19 listopada 2015 r., a nota księgowa obciążająca kosztami jej pobytu wystawiona została za okres od 13 do 18 listopada 2015 r. W następstwie otrzymania powyższego zawiadomienia, decyzją z dnia 27 stycznia 2016 r. działając z upoważnienia Burmistrza K. – Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w K. odmówił pomocy w formie zasiłku celowego na pokrycie kosztów pobytu w Hostelu w B. z uwagi na przekroczenie przez W. H. kryterium dochodowego. Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w K. odpowiadając na wniosek wniósł o jego odrzucenie argumentując, że spór dotyczy odpłatności za pobyt W. H. wraz z dziećmi w Hostelu. Tymczasem spór o właściwość w rozumieniu art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) - dalej "p.p.s.a." w zw. z art. 22 § 1 pkt 1 K.p.a., który rozstrzyga Naczelny Sąd Administracyjny, ma miejsce wówczas, gdy przynajmniej dwa organy jednocześnie uważają się za właściwe do załatwienia sprawy (spór pozytywny), albo gdy każdy z organów uważa, że nie jest właściwy do jej załatwienia (spór negatywny). Organ stwierdził, że dla powstania sporu o właściwość istotne jest istnienie toczącego się postępowania administracyjnego, na którego tle powstał dany spór lub żądanie wszczęcia takiego postępowania. W przypadku sporów negatywnych postępowanie takie powinno być już wszczęte na wniosek uprawnionej strony bądź innego podmiotu i musi się toczyć. W niniejszej sprawie taka sytuacja zdaniem organu nie zachodzi. Spór dotyczy bowiem zwrotu wydatków gminie za udzielenie schronienia w Hostelu w ramach interwencji kryzysowej (świadczenia niepieniężnego) na podstawie art. 36 pkt 2 lit. h) w zw. z art. 47 ustawy w z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2015 r. poz. 163 ze zm.). Dalej organ wskazał, że problematykę zwrotu wydatków gminie regulują przepisy art. 101 ust. 7 ustawy o pomocy społecznej, co oznacza, że rozliczenia między gminami następujące na podstawie powołanego przepisu nie są załatwiane w formie decyzji administracyjnej, a tym samym nie można mówić o wystąpieniu w tych sprawach sporu o właściwość w rozumieniu art. 4 p.p.s.a. w zw. z art. 22 § 1 pkt 1 K.p.a. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., w zw. z art. 15 § 1 pkt 4 tej ustawy, Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzyga spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Przez pojęcie sporu o właściwość należy rozumieć sytuację, w której przynajmniej dwa organy jednocześnie uważają się za właściwe do załatwienia danej sprawy albo gdy każdy z organów uważa, że nie jest właściwy do załatwienia sprawy. Spór o właściwość zachodzi tylko w rozstrzyganiu sprawy indywidualnej przez organy administracji i musi ona podlegać załatwieniu w drodze decyzji administracyjnej w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego (postanowienie NSA z dnia 16 stycznia 1995 r., sygn. akt I SA 40/95, ONSA 1995/3 poz. 148). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w sprawie niniejszej nie mamy do czynienia ze sporem o właściwość w rozumieniu powołanego wyżej przepisu. Spór w istocie dotyczy zwrotu wydatków poniesionych przez gminę za udzielenie schronienia w Hostelu w ramach interwencji kryzysowej. Zagadnienie dotyczące zwrotu wydatków gminie uregulowane zostało przez ustawodawcę w art. 101 ust. 7 ww. ustawy o pomocy społecznej. Zgodnie z tym przepisem, gmina właściwa ze względu na miejsce zamieszkania albo na ostatnie miejsce zameldowania na pobyt stały jest obowiązana do zwrotu wydatków gminie, która przyznała świadczenia w miejscu pobytu. Z powołanego przepisu nie wynika, aby zwrot wydatków gminie podlegał rozstrzygnięciu w formie decyzji administracyjnej. W orzecznictwie powszechnie przyjmuje się, że rozliczenia między gminami następujące na podstawie powołanego art. 101 ust. 7 ustawy o pomocy społecznej nie są załatwiane w formie decyzji administracyjnej, tym samym nie można mówić o wystąpieniu w tych sprawach sporu o właściwość w rozumieniu art. 22 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (por. postanowienie NSA z dnia 28 lutego 2007 r. sygn. akt I OW 73/06, Lex nr 362165 oraz postanowienia NSA z dnia 22 grudnia 2008 r., sygn. akt I OW 97/08, Lex nr 564278, z dnia 1 czerwca 2010 r., sygn. akt I OW 75/10, niepubl. i z dnia 5 marca 2010 r., sygn. akt I OW 204/09, niepubl., także z dnia 8 lutego 2012 r., sygn. akt I OW 201/11, Lex nr 1120708). Powołany przepis nie odnosi się do organów, lecz do samych gmin, a więc do osób prawnych, dlatego też niniejszy spór dotyczący zwrotu wydatków nie ma charakteru administracyjnego, lecz stanowi sprawę cywilną w rozumieniu art. 1 k.p.c. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym sprawę w pełni podziela powyższe stanowisko. Z tego względu wniosek o rozstrzygnięcie sporu o właściwość, z jakim wystąpił Prezydent Miasta B. należało uznać za niedopuszczalny i odrzucić. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 w zw. z pkt 15 § 2, art. 64 § 3 i art. 193 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia. Na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 w zw. z art. 64 § 3 p.p.s.a., orzeczono o zwrocie uiszczonego wpisu sądowego od wniosku.