II SA/Bd 780/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz, Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Saniewski (spr.),, Sędzia WSA Jarosław Wichrowski, Protokolant starszy sekretarz sądowy Jakub Jagodziński, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 28 września 2016 r. sprawy ze skargi J.P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę 1. uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...], 2. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącego J.P. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...].IŚ Wojewoda K. – P. utrzymał w mocy decyzję Prezydenta M. B. z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą spółce M. – P. . z o.o. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z wbudowanym garażem podziemnym i infrastrukturą na działce nr [...] przy ul. [...] w B.. Decyzja zapadała w następującym stanie sprawy: P. z dnia [...] czerwca 2014 r. spółka M. – P. Sp. z o.o w B. (zwana dalej inwestorem) wniosła o wydanie pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego wraz z towarzyszącymi instalacjami przy ul. [...] w B.. Decyzją z dnia [...] września 2014 r. nr [...] Prezydent M. B. (zwany dalej "Prezydentem") udzielił Inwestorowi wnioskowanego pozwolenia na budowę. W wyniku rozpatrzenia odwołania złożonego przez E. i J. P. Wojewoda K. – P. (zwany dalej "Wojewodą") decyzją z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...].AR utrzymał w mocy decyzję Prezydenta z dnia [...] września 2014 r. Skargę od tej decyzji złożył J. P.. W rezultacie jej rozpatrzenia Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z dnia [...] maja 2015 r. sygn. akt II SA/Bd 145/15 uchylił decyzję Wojewody z dnia [...] grudnia 2014 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta z dnia [...] września 2014 r. W wyroku Sąd uznał, że organ nieprawidłowo ocenił projekt budowlany, dopuszczając do jego zatwierdzenia z naruszeniem prawa tj. art. 35 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia [...] lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm., zwanej w skrócie "Prawem budowlanym") w sposób niezgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i przepisami wykonawczymi. Sąd wskazał, że zgodnie z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, przyjętego uchwałą Rady M. B. nr [...] z dnia [...] marca 2011 r. (Dz. Urz. Woj. Kuj.-Pom. Z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] poz. 1356, zwanym dalej w skrócie "m.p.z.p.") inwestycja znajduje się na obszarze oznaczonym symbolem "C1.MN-MW teren zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, teren zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej" dla której obowiązuje wysokość budynków do czterech kondygnacji nadziemnych, jednak nie więcej niż 17,0 m. W projekcie podano, że budynek posiada cztery kondygnacje wraz z antresolami. Jednakże zdaniem Sądu ta część budynku, która została określona jako antresola, stanowi dodatkową kondygnację. Ustalając liczbę zaprojektowanych kondygnacji organ nie uwzględnił "antresoli". Ponadto organ przyjął za prawidłową zmianę rzędnej terenu, będącą wynikiem planowanego podwyższenia terenu (wykonania nasypu) ze wszystkich stron budynku o około 130 – 160 cm względem istniejącej, naturalnej rzędnej terenu działki inwestora oraz działek sąsiednich, co w ocenie Sądu stanowi nadużycie prawa, rzutujące pośrednio na pozostałe parametry budowy. Za niezasadny natomiast Sąd uznał zarzut błędnej analizy zacieniania i nasłonecznienia budynków zlokalizowanych na działkach sąsiednich, będących budynkami o funkcji gospodarczej, jak też sąsiednich terenów niezagospodarowanych, wskazując, że brak jest obowiązku wykonywania jakichkolwiek analiz w stosunku do zabudowy gospodarczej terenów niezabudowanych. Wyrok Sądu stał się prawomocny z dniem [...] sierpnia 2015 r. W wyniku ponownego postępowania Prezydent decyzją z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z wbudowanym garażem podziemnym wraz wewnętrzną infrastrukturą techniczną, zewnętrznymi instalacjami, zjazdem do garażu, chodnikami, wiatą śmietnikową i ogrodzeniem na terenie działki nr ew. 86 przy ul. [...] w B.. W uzasadnieniu Prezydent wskazał, że po wyroku WSA z dnia [...] maja 2015 r. inwestor złożył dokumentację uwzględniającą wnioski wyroku. W projekcie: - zrezygnowano z projektowania antresol w mieszkaniach na ostatniej kondygnacji budynku, - obniżono poziom posadowienia budynku, zagłębiając tym samym kondygnację garażu poniżej poziomu terenu, pozostawiając nieznaczne wyniesienie ponad teren warstwy wykończeniowej stropu tj. ziemię urodzajną z roślinnością i warstwy tarasów, co zapewni swobodne z nich korzystanie, - poziom posadzki parteru oraz poziom terenu projektowanego powiązano z poziomem terenu istniejącego przed budynkiem oraz poziomem ulicy, - ze względu na zwiększenie zagłębienia budynku zmieniono typ podwójnych platform parkingowych, - wzdłuż zachodniej i północnej granicy działki, gdzie projektowane tarasy zbliżają się do granicy, poza drenażem zaprojektowano kontrspadki uniemożliwiające powierzchniowy spływ wód opadowych z tarasów i trawnika na działki sąsiednie, - pozostawiono schodkowy układ budynku z obniżeniem od strony ul. [...] dla zachowania harmonijnego charakteru zabudowy poprzez nawiązanie widoku elewacji frontowej budynku projektowanego do widoku elewacji jego najbliższego sąsiedztwa. Organ wskazał, że po wprowadzeniu ww. zmian projektowany budynek posiada parametry wysokościowe uwzględniające wytyczne zawarte w wyroku Sądu. Zgodnie z wymogami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego budynek posiada 3 i 4 kondygnacje nadziemne oraz jedną podziemną, wysokość budynku mierzona od poziomu terenu istniejącego wynosi max 13,56 m (m.p.z.p. dopuszcza wysokość budynków do 4 kondygnacji nadziemnych, jednak nie więcej niż 17,0 m.). W złożonym od powyższej decyzji odwołaniu zarzucono, iż projekt budowlany nadal przewiduje ingerencję w rzędną istniejącego terenu poprzez wykonanie sztucznego podwyższenia terenu, co zaburzy "harmonijny charakter zabudowy" (§ 5.1.4. pkt 1 m.p.z.p.), bowiem w sąsiedztwie planowanego budynku wszystkie budynki istniejące jak też nowobudowane posadowione są w sposób pozostawiający rzędne terenu na jego naturalnym i nie zmienionym terenie. Ponadto podwyższenie terenu spowoduje zmianę spływu wód opadowych, których planowany drenaż nie jest w stanie przechwycić. Ponadto zdaniem odwołujących projektowany budynek należy uznać za posiadający 5 kondygnacji tj. o jedną więcej niż przewiduje to m.p.z.p.. W tym względzie odwołujący podnieśli, że przez kondygnację należy rozumieć zarówno kondygnację nadziemną jak też podziemną, co wynika z § 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia [...] kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tj. Dz. U. z 2015 poz. 1422, zwanego dalej "rozporządzeniem w.t.b."), z którego treścią miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego pozostaje niezgodny. Zdaniem odwołujących błędnie wskazano w projekcie powierzchnię zabudowy nieruchomości, tj pominięto powierzchnię tarasów. Tarasy znajdują się powyżej naturalnego poziomu terenu, na stropie piwnicy. Projektowane "obsypanie" po obwodzie tejże konstrukcji jest próbą ukrycia rzeczywistej powierzchni zabudowy budynku, pod pozorem nie wystawania ponad powierzchnię terenu. Odwołujący podnieśli również, że w związku z uchyleniem pozwoleń na budowę dalsze postępowanie powinien prowadzić organ nadzoru budowlanego w trybie naprawczym tj. art. 50 - 53 Prawa budowlanego. W odwołaniu wskazano także, że w projekcie nie zapewniono dostatecznej ilości miejsc parkingowych, uzależniając lokalizację dwustanowiskowych platform parkingowych od bliżej nie sprecyzowanych "potrzeb mieszkańców". Ponadto zjazd do garażu podziemnego został zaprojektowany w sposób uniemożliwiający wyjeżdżającemu widoczność, co będzie skutkowało zagrożeniami w ruchu drogowym. Odwołujący zarzucili też, że przedstawione wraz z projektem uzgodnienia są nieaktualne. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Prezydenta z dnia [...] grudnia 2015 r. Wojewoda wskazał, że stosownie do przepisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "G. – G.", przyjętego uchwałą Rady M. B. nr [...] z dnia [...] marca 2011 r., nieruchomość objęta inwestycją znajduje się na terenie oznaczonym symbolem C1.MN-MW – teren zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, teren zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej. Zgodnie z ustaleniami m.p.z.p. maksymalna powierzchnia zabudowy kubaturowej w stosunku do powierzchni działki nie może przekraczać 40 %, wielkość powierzchni terenu niezabudowanego nie powinna być mniejsza niż 25 %, obowiązuje szerokość elewacji frontowej nie mniejsza niż 5,0 m oraz wysokość zabudowy do 4 kondygnacji, nie więcej niż 17,0 m dla zabudowy wielorodzinnej, wymagane jest zabezpieczenie miejsc parkingowych w granicach własności terenu w ilości min. 1,5 miejsca postojowego przypadającego na 1 mieszkanie nowoprojektowane (§ 5 pkt 8 ppkt 5-10a uchwały); obowiązuje też zakaz realizacji wolno stojących garaży i obiektów gospodarczych oraz ich zespołów, z wyjątkiem kubaturowej zabudowy miejsc czasowego gromadzenia odpadów stałych – funkcje garażowe, gospodarcze należy projektować jako wbudowane w zabudowę mieszkaniową (§ 44 pkt 2b,6a, 6c i 8 uchwały). Zdaniem Wojewody wymogi te zostały spełnione: - wielkość projektowanej zabudowy w stosunku do powierzchni działki wynosi 39,21 % tj. mniej niż 40 %, - powierzchnia terenu niezabudowanego wynosi 25,66 % powierzchni działki tj. więcej niż 25 %, - szerokość elewacji frontowej wynosi 12,56 m tj. więcej niż 5 m, - zaprojektowano budynek o maksymalnie 4 kondygnacjach nadziemnych i jedną podziemną, o wysokości 13,56 m. tj. mniej niż 17,0 m, - zaprojektowano 51 miejsc parkingowych na 34 projektowane mieszkania tj. 1,5 miejsca postojowego na 1 planowane mieszkanie. Zaprojektowany budynek spełnia także wynikające z rozporządzenia w.t.b. wymogi odnośnie odległości od granic nieruchomości oraz od innych budynków, zapewniających prawidłowe naturalne oświetlenie w tych budynkach. Odnośnie wskazywanej w odwołaniu niezgodności definicji kondygnacji zawartej w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego z definicją zawartą w rozporządzeniu w.t.b. organ wskazał, że zarzut ten dotyczy w istocie błędnego zapisu uchwały i powinien być kierowany do właściwego organu gminy. Kwestii tej nie można natomiast rozstrzygnąć w postępowaniu dotyczącym pozwolenia na budowę, podobnie jak wskazywanej w odwołaniu kwestii błędnego posługiwania się w uchwale pojęciem "zabudowy kubaturowej" w kontekście wyznaczenia maksymalnej powierzchni zabudowy. Za niezasadny uznał Wojewoda zarzut wydania decyzji w ramach niewłaściwej procedury. Wskazał, że rozpoczęcie budowy w oparciu o ostateczną decyzję, w okresie jej obowiązywania, nie może szkodzić stronie i czynić bezprzedmiotowym wniosek o pozwolenie na budowę, który na skutek wyroku wydanego w przedmiotowej sprawie podlegał ponownemu rozpoznaniu. Nie wystąpiła w sprawie sytuacja określona w art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego tj. konieczność wydania decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych. Z aktualnego brzmienia art. 37 ust. 2 Prawa budowlanego wynika, że wydanie ponownej decyzji o pozwoleniu na budowę dotyczy zarówno rozpoczęcia jak i wznowienia budowy legalnie dotychczas prowadzonej i jeszcze nie zakończonej. Odnośnie zarzutu, że projekt budowlany w dalszym ciągu przewiduje ingerencję w rzędną terenu poprzez wykonanie sztucznego podwyższenia rzędnej terenów zielonych dla potrzeb projektowanego budynku w stosunku do działek sąsiednich Wojewoda wskazał, że inwestor zminimalizował nieznaczne wyniesienie wokół planowanego budynku (od 0,30 m do 0,60 m). Aby zapobiec ujemnym skutkom skarpy projekt budowlany przewiduje mur oporowy, opaskę i rurę drenażową, wzmocnienie skarpy siatką z włókna polipropylenowego, czy też kontrspadki uniemożliwiające powierzchniowy spływ wód opadowych z tarasów i trawnika na działki sąsiednie. Podnoszony przez odwołujących brak pewności, czy drenaż przechwyci wszystkie spływające wody opadowe jest jedynie przypuszczeniem. Nie został zatem naruszony § 29 rozporządzenia w.t.b. zabraniający dokonywania zmiany naturalnego spływu wód opadowych w celu kierowania ich na tren sąsiedniej nieruchomości. Organ odwoławczy stwierdził także, nie został naruszony wymóg odnośnie maksymalnej wysokości budynku (17 m), skoro planowany budynek będzie miał wysokość 13,56 m. Odnośnie podwyższenia terenu wokół budynku organ wskazał także, że wynika ono też z konieczności umożliwienia korzystania z budynku przez osoby niepełnosprawne. Organ wskazał na wyjaśnienia inwestora, że ponad poziom istniejącego terenu wyniesiono chodnik oraz uwarstwienia tarasów przy budynku, które pokrywa ziemia urodzajna i zieleń oraz płyty betonowe układane bez spoin na podsypce piaskowej. Elementy konstrukcyjne budynku znajdują się poniżej terenu istniejącego i działek przyległych (rysunek Z4). W północno – wschodniej części działki, gdzie teren znacznie opada (o 50 cm w stosunku do części frontowej) dla zapewnienia ciągłości układu tarasów zastosowano mur oporowy na granicy działki i podniesiono poziom terenu przy granicy działki o ok. 20 cm. Inwestor wyjaśnił też, że fakt zastosowania podwyższenia terenu nie ma wpływu na uznanie z tej przyczyny kondygnacji garażu za kondygnację podziemną, gdyż jest ona zagłębiona poniżej poziomu terenu o ponad połowę jej wysokości w świetle, co spełnia wymagania § 3 pkt 16 rozporządzenia w.t.b. Za niezasadny organ uznał zarzut braku aktualności uzgodnień z gestorami sieci wskazując, że inwestor rozpoczął budowę w momencie, kiedy uzgodnienia były aktualne. Ponadto organ zwrócił uwagę, że obecnie zjazd oraz przyłącza nie wymagają pozwolenia na budowę, a inwestor może zrealizować je na zgłoszenie. W skardze do sądu J. P. wniósł o uchylenie decyzji Wojewody oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta zarzucając zarówno naruszenie przepisów postępowania tj. art. 7, art. 8, art. 9, art. 10 § 1, art. 28, art. 77 § 1, art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. jak też przepisów prawa materialnego – art. art. 35 ust. 1 pkt 1, pkt 2 i art. 5 ust. 1 Prawa budowlanego, poprzez nieprawidłowe sprawdzenie zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego w zakresie: - większej niż dopuszczalna ilości kondygnacji projektowanego budynku, - przekroczenia granicznych parametrów powierzchniowych zabudowy oraz powierzchni biologicznie czynnej, - niedopuszczalnego przekształcenia terenu w połączeniu z kierowaniem wód opadowych na działki sąsiednie, - niedopuszczalnej ilości miejsc postojowych dla pojazdów mechanicznych, - rozpatrzenie i zatwierdzenie projektu budowlanego oraz wydania pozwolenia na budowę bez złożenia wymaganego wniosku (naruszenie ar. 32 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego). Ponadto skarżący zarzucił naruszenie art. 153 p.p.s.a. oraz art. 78 § 1 k.p.a. poprzez niezastosowanie się przez organy do wytycznych i postanowień wyroku WSA w Bydgoszczy z dnia [...] maja 2015 r. W uzasadnieniu skarżący podkreślił, że stanowisko organu, iż miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego nie zabrania wprost dowolnego kształtowania rzędnej terenu jest sprzeczne z ustaleniami § 5.1.4. pkt 1 tegoż planu, wskazującymi na konieczność zachowania obowiązującego harmonijnego charakteru zabudowy. Gdyby dopuścić swobodę i pełną dowolność w kształtowaniu rzędnej terenu możliwe byłoby dowolnie wysokiego obiektu pod warunkiem usypania przed nim skarpy ziemnej, która stworzyłaby sztuczny poziom terenu stanowiący później punkt odniesienia dla budynku oraz definiowania jego parametrów zabudowy. Skarżący podniósł, że projektowane sztuczne przekształcenie terenu doprowadzi do zmiany naturalnego spływu wód opadowych, a przewidziane w projekcie rozwiązania (kontrspadki i drenaż) nie są w stanie powstrzymać spływu wód na działki sąsiednie (sprzeczność z § 29 rozporządzenia w.t.b.). Odnośnie określenia liczby kondygnacji skarżący podniósł, że na potrzeby miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego stworzono definicję "liczby kondygnacji" (§ 2.1. m.p.z.p.). W § 44 m.p.z.p. określającym dopuszczalną wysokość zabudowy nie pojawia się jednak sformułowanie "liczby kondygnacji" (np. "obowiązuje wysokość zabudowy liczba kondygnacji do czterech") , a tym samym nie ma odniesienia do definicji określonej w § 2.1 m.p.z.p. Wobec tego przy ustalaniu liczby kondygnacji, o której mowa w § 44 m.p.z.p. należy posługiwać się definicją kondygnacji określoną w rozporządzeniu w.t.b. Zgodnie zaś z definicją kondygnacji zawartą w rozporządzeniu w.t.b. przez kondygnację rozumie się zarówno kondygnację nadziemną jak też kondygnację podziemną. Wobec tego w ocenie skarżącego zapisy m.p.z.p. jednoznacznie wskazują, że przedmiotowy budynek nie może posiadać więcej niż cztery kondygnacje uwzględniając zarówno kondygnacje nadziemne jak też podziemne. Według projektu budynek ma w najwyższym miejscu posiadać pięć kondygnacji, a tym samym nie spełnia wymogów m.p.z.p. W kwestii powierzchni zabudowy skarżący wskazał, że zgodnie z art. 5.1.8. pkt 5 m.p.z.p. maksymalna powierzchnia zabudowy kubaturowej w stosunku do powierzchni działki nie może przekraczać 40 %. Skarżący zwrócił uwagę, że m.p.z.p. posłużył się nigdzie nie zdefiniowanym pojęciem "zabudowy kubaturowej", bez jego zdefiniowania. Skarżący podniósł, że powierzchnia zabudowy projektowanego budynku w obrysie poziomu kondygnacji piwnicznej wynosi około 1000 m2, tzn. obejmuje 60 % powierzchni całkowitej działki. Podkreślił, że obecna naturalna rzędna terenu w miejscu inwestycji oraz na działkach sąsiednich wynosi 69,90 do 70,29 m n.p.m. G. krawędź konstrukcji stropu nad kondygnacją piwniczną zaprojektowano na poziomie -0,73 m do -,011 m w odniesieniu do rzędnej 0,00=70,62 m n.p.m. budynku, co oznacza, że strop znajduje się na wysokości od 69,99 m do 70,51 m n.p.m. Analizując poszczególne części stropu, ich rzędne względem rzędnych naturalnych terenu sąsiadującego z daną częścią budynku skarżący wskazał, że ponad 300 m2 stropu kondygnacji piwnicznej będzie się znajdowała ponad powierzchnią terenu (tzn. ponad obecną naturalną rzędną terenu) w sytuacji, kiedy według projektu do przekroczenia dopuszczalnego wskaźnika powierzchni zabudowy brakuje zaledwie 13 m2. Części kondygnacji piwnicznej wystające ponad obecną powierzchnię bezpośrednio przylegającego terenu mają być przykryte gruntem organicznym i zielenią, tak aby uznać je za część nie wystającą ponad poziom terenu. Skarżący podkreślił, że, jak wskazał WSA w ww. wyroku z dnia [...] maja 2015 r., w zestawieniu z definicją kondygnacji podziemnej trudno uznać wyniesienie kondygnacji podziemnej ponad poziom istniejącego terenu i obsypanie jej ziemią nie narusza definicji poziomu kondygnacji podziemnej. Fakt umieszczenia kondygnacji w zasypanej przestrzeni i stworzenie przez to w sposób sztuczny wyniesienia terenu powoduje obejście przepisów w zakresie określenia rzędnej terenu w danym miejscu działki budowlanej. Jeżeli zatem konstrukcja wystaje ponad istniejącą rzędną terenu, powinna być zaliczona do powierzchni zabudowy. Odnośnie miejsc parkingowych skarżący zauważył, że spośród 47 wyznaczonych miejsc 14 zaprojektowano jako stanowiska hydraulicznych platform dwustanowiskowych, mających być równoważnymi z 28 miejscami parkingowymi. Przyjęte rozwiązanie nie spełnia warunku zapewnienia wymaganego miejsca postojowego równoważnego dla obu pojazdów korzystających z platformy, gdyż ogranicza stanowiska względem możliwości ich opuszczenia tj. w przypadku przebywania na platformie 2 pojazdów pojazd znajdujący się niżej musi opuścić platformę pierwszy w celu umożliwienia opuszczenia platformy drugiemu z pojazdów. Platforma ogranicza również gabarytowe samych pojazdów, które mogą ją użytkować. Skarżący wskazał, że według pkt 1.3 opisu technicznego "podnośniki parkingowe montowane będą na przygotowanych miejscach przez właścicieli mieszkań, zgodnie z ich potrzebami", co oznacza że takie platformy mogą nigdy nie powstać. W rezultacie obligatoryjny wskaźnik miejsc postojowych nie będzie wypełniony. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko. Uczestnik postępowania – inwestor, wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swoje stanowisko prezentowane w toku postępowania (wskazywane w decyzji organu odwoławczego). Ponadto inwestor podkreślił, że zarzuty skarżącego odnośnie treści m.p.z.p. są o tyle bezzasadne, że plan pozytywnie przeszedł procedurę weryfikacji organu nadzoru, został opublikowany we właściwym dzienniku urzędowym stanowi obowiązujący akt prawa miejscowego. Inwestor zwrócił też uwagę, że pomimo zastosowania nieznaczne podwyższenia terenu kondygnacja garażu (piwniczna) jest kondygnacją podziemną, gdyż jest zagłębiona poniżej poziomu istniejącego terenu o ponad połowę jej wysokości w świetle, co spełnia wymagania § 3 pkt 16 rozporządzenia w.t.b. Odnośnie miejsca parkingowych uczestnik podkreślił, że obowiązek zapewnienia 1,5 miejsca parkingowego nie jest jednoznaczny z obowiązkiem zakupu przez nabywcę mieszkania 1,5 miejsca parkingowego, stąd zapis o "potrzebach mieszkańców". Inwestor poprzez odpowiednie przygotowanie budynku, jego gabarytów i instalacji zapewnia lokalizację w budynku 47 miejsc parkingowych tj. 1,52 miejsca na mieszkanie. Niemożliwe jest, aby rodzina posiadała 1,5 samochodu, albowiem może posiadać jeden i wykorzystać pojedyncze miejsce parkingowe, których jest 19, lub dwa i wykorzystywać podwójne miejsce parkingowe, których jest 14 (razem 28). Przewidziane integralne miejsca parkingowe (pojedyncze i podwójne) pozwalają każdemu z 31 mieszkań przyporządkować miejsce zgodnie z potrzebami. Uczestnik podkreślił, że montaż platform parkingowych w zamkniętym parkingu w budynku wielorodzinnym, do którego dostęp mają jedynie mieszkańcy, nie przewiduje możliwości korzystania z nich przez osoby postronne. Uczestnik postępowania podkreślił również, że posiadane przez niego uzgodnienia z gestorami sieci zachowują aktualność. Zarówno uzgodnienia z KPEC jak i MWiK nie traci ważności, ponieważ przebieg przyłączy się nie zmienił. Zmniejszenie liczby mieszkań nie wpływa na możliwość dostarczania energii do budynku, a jedynie na treść umowy pomiędzy inwestorem a zakładem energetycznym. Ponadto decyzja wyrażając zgodę na lokalizację przyłączy w pasie drogowym określa termin rozpoczęcia robót do [...] grudnia 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna, aczkolwiek Sąd nie podziela w pełni stanowiska skarżącego. Wbrew twierdzeniom skarżącego, organ nadal prowadząc postępowanie w sprawie wydania pozwolenia na budowę prawidłowo ustalił tryb postępowania. Inwestor prowadził roboty budowlane w oparciu i w okresie ważności pozwolenia na budowę z dnia [...] września 2014 r. nr [...]. Nie zachodzi zatem sytuacja prowadzenia robót budowlanych bez pozwolenia na budowę. Brak też jakichkolwiek dokumentów wskazujących na poczynienie istotnych odstępstw od zatwierdzonego pozwoleniem na budowę projektu budowlanego. Po uchyleniu ww. decyzji, na mocy wyroku WSA z dnia [...] maja 2015 r. (który stał się prawomocny z dniem [...] sierpnia 2015 r.), roboty budowlane zostały wstrzymane (jak wynika ze znajdującej się w aktach sprawy kopii dziennika budowy, decyzją inwestora w dniu [...] czerwca 2015 r. wstrzymano budowę). Jak wskazuje art. 37 ust. 2 pkt 2 Prawa budowlanego, w przypadku uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę rozpoczęcie albo wznowienie robót budowlanych, może nastąpić po wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę, o której mowa w art. 28 ust. 1. Jak wynika z powyższego – taka właśnie sytuacja miała miejsce w przedmiotowej sprawie tj. po uchyleniu pozwolenia na budowę inwestor chce wznowić roboty budowlane, a więc konieczne jest uzyskanie pozwolenia na budowę. Trzeba zaznaczyć, że obecne brzmienie art. 37 Prawa budowlanego, w którym ustawodawca przewiduje wydanie pozwolenia na budowę także w przypadku wznowienia robót budowlanych, jest wynikiem zmiany treści tego przepisu wprowadzoną na mocy art. 1 pkt 15 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 poz. 443). Zmiana ta weszła w życie z dniem 28 czerwca 2015 r. To według wcześniejszego brzmienia ww. przepisu, w przedmiotowej sprawie wznowienie budowy mogłoby nastąpić po wydaniu "decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych, o której mowa w art. 51 ust. 4", a więc w trybie, na który wskazuje skarżący. Niezasadne jest stanowisko skarżącego, że planowany budynek nie spełnia określonego w § 44 pkt 6 lit. c miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego warunku maksymalnej wysokości tj. wymogu iż "obowiązuje wysokość zabudowy do czterech kondygnacji, nie więcej niż 17,0 m dla zabudowy wielorodzinnej". Przede wszystkim błędne jest twierdzenie skarżącego, iż przy obliczaniu ilości kondygnacji projektowanego budynku należy brać pod uwagę także kondygnacje podziemne. Wbrew twierdzeniu skarżącego w uchwale stanowiącej miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego "G. – G." Rada M. w § 2 ust. 1 pkt 4 nie ustanowiła własnej definicji kondygnacji, odmiennej od definicji zawartej w § 3 pkt 16 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia [...] kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W § 2 ust. 1 pkt 4 m.p.z.p. Rada wskazała, że "ilekroć w uchwale jest mowa o liczbie kondygnacji – należy przez to rozumieć liczbę kondygnacji naziemnych budynku np. przyziemie budynku, parter, piętra budynku, poddasze użytkowe, za wyjątkiem piwnic, suteren i antresoli". Nie jest to zatem definicja tego rodzaju jak definicja np. pojęcia "stół bilardowy" ("stół bilardowy – to stół skonstruowany i przystosowany do grania w nim w bilard") ale jest to definicja - wskazanie, co wypowiadający się ma na myśli w dalszej wypowiedzi (np. "jeżeli dalej będę mówił o stole bilardowym, mam na myśli tylko taki stół bilardowy, który ma odpowiedni certyfikat pozwalający na profesjonalne rozgrywki). Innym słowy zwrot "liczba kondygnacji" nie oznacza tu definicji jakiegoś przedmiotu czy pojęcia, ale zdefiniowanie (wskazanie) jaki rodzaj przedmiotu czy pojęcia, spośród kilku które mogą być wskazane, wypowiadający się ma na myśli. "Liczba kondygnacji" nie jest w tym przypadku definicją, jak wygląda to coś, co zostało określone słowami "liczba kondygnacji", ale jest to sprecyzowanie, jakiego rodzaju "kondygnacje" wypowiadający się będzie miał na myśli, jeżeli będzie wskazywał, że dla jakichś potrzeb trzeba policzyć kondygnacje. Takie odczytanie treści § 2 ust. 1 pkt 4 m.p.z.p. prowadzi do wniosku, że projektowany budynek spełnia wymóg czterech kondygnacji naziemnych, określony w § 44 pkt 6 lit. c m.p.z.p., skoro posiada jedną kondygnację podziemną i - w najwyższym miejscu – cztery kondygnacje naziemne. Spełniony jest także wymóg wysokości określony ww. przepisie m.p.z.p. jako "nie więcej niż 17,0 m dla zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej". Jak wynika z projektu, za poziom "0,00" budynku, od którego liczona jest jego wysokość, przyjęto wysokość 70,62 m n.p.m. (por. przekrój BB – k. 41 tomu II projektu budowlanego). Oznacza to, że przy wysokości budynku określonej na 13,56 m górna krawędź budynku znajdować się będzie na poziomie 84,18 m. n.p.m. tj. 14,3 m ponad najniższym punktem naturalnego poziomu gruntu, który na projekcie zagospodarowania terenu został oznaczony rzędną 69,88 m n.p.m. (północy róg działki inwestora). Planowane w projekcie obsypanie części budynku warstwą ziemi nie zatem znaczenia w kwestii ustalenia, czy budynek spełnia wymóg wysokości. Rozwiązanie to nie może być zatem uznane za stworzone w celu obejścia wymogu wysokości budynku. Słusznie wskazuje organ, iż zarzut skarżącego odnośnie braku zapewnienia odpowiednich zabezpieczeń jest jedynie jego subiektywną oceną, niepopartą żadnym dokumentem czy wykazaniem, w jaki sposób doszło do naruszenia prawa w tym zakresie. Podobnie odnośnie wymaganych uzgodnień należy wskazać, iż nie można uznać, aby znajdujące się w aktach sprawy uzgodnienia straciły aktualność, skoro nie zmieniły się dotychczasowe rozwiązania projektowe ich dotyczące. Zasadne są natomiast zarzuty skarżącego w kwestii nieprawidłowego zbadania przez organ spełnienia wymogu maksymalnej powierzchni zabudowy oraz wymogu odpowiedniej ilości miejsc parkingowych. Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego w § 44 pkt 6 określa, iż wielkość powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni działki budowlanej nie może przekroczyć 40 %. Określenie wielkości powierzchni zabudowy jest obligatoryjnym ustaleniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Wynika to z treści art. 15 ust. 2 pkt 6 ustawy z dnia [...] marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2016 r. poz. 778), zgodnie z którym w planie miejscowym określa się obowiązkowo (m.in.) zasady kształtowania zabudowy oraz wskaźniki zagospodarowania terenu, maksymalną i minimalną intensywność zabudowy jako wskaźnik powierzchni całkowitej zabudowy w odniesieniu do powierzchni działki budowlanej. Trzeba podkreślić, że w cytowanym przepisie ustawodawca wyraźnie wskazał, że aby ustalić m.in. maksymalną "intensywność zabudowy" należy brać pod uwagę powierzchnię "całkowitej zabudowy", a nie np. powierzchnię "zabudowy naziemnej". W orzecznictwie sądów na tle powyższego przepisu prezentowany jest pogląd, że "intensywność zabudowy" ("wielkość powierzchni zabudowy") powinna być określona z uwzględnieniem całkowitej zabudowy, a nie tylko tej, która odnosi się do kondygnacji naziemnych. W konsekwencji należy przy obliczaniu całkowitej zabudowy nieruchomości brać pod uwagę także kondygnacje podziemne. Nie jest przy tym możliwe, aby prawodawca lokalny dokonał modyfikacji definicji ustawowej "intensywności zabudowy" poprzez własne określenie, jaki rodzaj zabudowy (naziemna, podziemna) należy brać pod uwagę przy obliczaniu powyższego wskaźnika (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 listopada 2015 r. sygn. akt II OSK 635/14, z 18 kwietnia 2012 r. sygn. II OSK 162/12, wyroki WSA we Wrocławiu m.in. wyrok z 3 lutego 2016 r. II SA/Wr 796/15 wskazujący inne orzeczenia tegoż Sądu, a także odwołujący się do tegoż poglądu wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 13 lutego 2013 r. sygn. akt II SA/Bd 908/12 i wydany w rezultacie jego zaskarżenia wyrok NSA z dnia 21 października 2014 r. sygn. akt II OSK 2118/13). Sąd w niniejszym składzie podziela ten pogląd. Konsekwencją przyjętej powyżej wykładni rozumienia wskaźnika "wielkości powierzchni zabudowy" jest uznanie, iż organ nie dokonał dostatecznych ustaleń pozwalających na zbadanie, czy projekt budowlany spełnia zawarty w § 44 pkt 6 m.p.z.p. warunek iż wielkość powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni działki budowlanej nie może przekroczyć 40 %. Z zestawienia powierzchni (punkt 1.4 opisu do projektu budynku, k. 23 tomu II projektu budowlanego), wynika bowiem, że sama powierzchnia piwnic (889,25 m2) przekracza powierzchnię określoną przez inwestora jako powierzchnię zabudowy tj. 636,8 m2, przy uwzględnieniu której powierzchnia zabudowy miałaby obejmować 39,21 % działki budowlanej o powierzchni 1624 m2, a ponadto jak wskazują wymiary zewnętrzne kondygnacji podziemnej tj. 57,49 m na 17, 35 m (rzut piwnicy k. 34 tomu II projektu budowlanego) zajmuje ona powierzchnię 997,45 m2 (60,7 % powierzchni działki inwestora). Konieczne jest zatem dokładne zbadanie przez organ treści projektu w celu ustalenia, jaka rzeczywiście jest planowana całkowita powierzchnia zabudowy. Brak właściwych ustaleń w tym zakresie tj. z uwzględnieniem powierzchni kondygnacji podziemnej, jest naruszeniem ciążącego na organie obowiązku, na mocy art. 7 i 77 § 1 k.p.a., obowiązku wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego koniecznego do roztrzygnięcia sprawy. Mogło mieć to wpływ na wynik sprawy poprzez ustalenia, że całkowita powierzchnia zabudowy planowanego budynku wykracza poza parametr określony w m.p.z.p. Zasadny jest także zarzut skargi odnośnie braku zachowania wymogu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego określonego w § 5 ust. 8 pkt 10 lit. a m.p.z.p. tj. zabezpieczenia miejsc postojowych parkingowych w granicach własności terenu w ilości min. 1,5 miejsca postojowego przypadającego na 1 mieszkanie nowoprojektowane. Wymogu tego nie można rzeczywiście utożsamiać z obowiązkiem wykupu 1,5 miejsca postojowego przez właściciela mieszkania, ale nie można także uznawać, że wymóg ten jest spełniony, jeżeli wprawdzie w momencie wzniesienia obiektu budowlanego nie ma odpowiedniej ilości miejsc postojowych, ale istnieje realna możliwość ich zapewnienia poprzez zakup i instalację istniejących na rynku urządzeń. Do tego zaś sprowadza się zapis projektu budowlanego stwierdzający, że "podnośniki parkingowe montowane będą na przygotowanych miejscach przez właścicieli mieszkań, zgodnie z ich potrzebami" (k. 23 tomu II projektu budowlanego). Celem nałożonego na organ przez art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego obowiązku sprawdzenia zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest zapewnienie, aby obiekt, który ma być wzniesiony, posiadał takie rozwiązania, aby w momencie zakończenia budowy spełnione były warunki określone planem zagospodarowania przestrzennego. Obowiązek spełnienia tych warunków ma zatem spoczywać na inwestorze, a nie na przyszłych użytkownikach budynku i ma być zrealizowany już w momencie zakończenia budowy zgodnej z projektem, a nie w jakiejś nieokreślonej przyszłości po zakończeniu budowy. W przedmiotowym przypadku, przy pominięciu miejsc postojowych, które mogłyby być zabezpieczone wskutek zainstalowania przez inwestora w ramach wykonania projektu budowlanego platform parkingowych, zapewnionych jest jedynie 33 miejsc postojowych tj. 1,06 miejsca postojowego na mieszkanie. Błędne jest zatem ustalenie organu, iż ww. wymóg m.p.z.p. został zachowany. Ze względu na powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) oraz art. 135 ustawy z dnia [...] sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 718) należało orzec jak w pkt 1 sentencji wyroku. W ponownym postępowaniu organ winien wydać rozstrzygnięcie stosując się do wyżej wskazanej przez Sąd wykładni przepisów, po dokonaniu ustaleń odnośnie całkowitej powierzchni zabudowy planowanego obiektu i ilości zapewnionych w projekcie budowlanym miejsc postojowych. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi biorąc pod uwagę wysokość wniesionego przez skarżącego wpisu.