II SA/Rz 135/16

WyrokWSA w Rzeszowie2016-10-04

Skład orzekający: WSA Ewa Partyka, WSA Krystyna Józefczyk, WSA Piotr Godlewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zmiana sposobu użytkowania budynku gospodarczego na stajnię dla koni, w ramach gospodarstwa rolnego o powierzchni przekraczającej średnią gminną, stanowi zabudowę zagrodową, co uzasadnia odstąpienie od analizy urbanistycznej w zakresie zasady dobrego sąsiedztwa?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zmiana sposobu użytkowania budynku gospodarczego na stajnię dla koni, w sytuacji gdy inwestor posiada gospodarstwo rolne o powierzchni przekraczającej średnią gminną, spełnia przesłanki zabudowy zagrodowej. W związku z tym, zgodnie z art. 61 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, nie stosuje się wymogu zasady dobrego sąsiedztwa, co wyłącza konieczność sporządzenia analizy urbanistycznej. Organy prawidłowo zastosowały przepisy prawa, a skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Stan faktyczny
Wójt Gminy ustalił warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na zmianie sposobu użytkowania budynku gospodarczego na stajnię dla koni na działce nr 1472. Inwestor posiadał gospodarstwo rolne o powierzchni przekraczającej średnią gminną, co uzasadniało odstąpienie od analizy urbanistycznej w zakresie zasady dobrego sąsiedztwa. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. Właściciel sąsiedniej działki złożył skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, zasady dobrego sąsiedztwa, brak wyjaśnienia kwestii uciążliwości oraz błędną kwalifikację działalności.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Ewa Partyka Sędziowie WSA Krystyna Józefczyk WSA Piotr Godlewski /spr./ Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 października 2016 r. sprawy ze skargi W. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy -skargę oddala- II SA/Rz 135/16 U Z A S A D N I E N I E Przedmiotem skargi W. P. jest wydana w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego (dalej: SKO lub Kolegium) [...] grudnia 2015 r. Nr [...]. Jak wynika z akt sprawy, Wójt Gminy [...] działając na wniosek A. T., decyzją z dnia [...] sierpnia 2015 r. Nr [...] – na podstawie art. 1 ust. 2, art. 4 ust. 2 pkt 2, art. 59, art. 60 ust. 1, art. 54 w zw. z art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2015 r., poz. 199, dalej: u.p.z.p.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267, dalej: K.p.a.) - ustalił warunki zabudowy dla inwestycji pn: zmiana sposobu użytkowania istniejącego budynku gospodarczego z przeznaczeniem na budynek inwentarski (stajnia) na działce nr ew. 1472 w miejscowości D. W uzasadnieniu wskazał, że planowana inwestycja – dotycząca budynku gospodarczego o pow. zabudowy ok. 150 m², przeznaczonego na budynek inwentarski (stajnię) i prowadzenie działalności rolniczej w postaci stadniny koni (ok. 10 szt.) - może być realizowana na ww. działce o pow. ok. 0,6 ha zgodnie z wymogami określonymi w u.p.z.p. Usytuowanie budynku, odległość od granicy drogi powiatowej i działek sąsiednich (z istniejącą zabudową zagrodową o porównywalnych cechach) oraz powierzchnia zabudowy i gabaryty budynku pozostają bez zmian. Teren ma dostęp do drogi publicznej i nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów na cele nierolnicze i nieleśne, a jego uzbrojenie jest wystarczające dla zamierzenia inwestycyjnego. Inwestycja nie narusza przepisów odrębnych. Z uwagi na jej położenie na obszarze specjalnej ochrony ptaków Natura 2000, w trakcie realizacji, eksploatacji i ewentualnej likwidacji inwestycji należy respektować zakazy wynikające z rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 21 lipca 2004 r. w sprawie obszarów specjalnej ochrony ptaków Natura 2000 "Puszcza Sandomierska" PLB 180005 (Dz. U. Nr 229, poz. 2314 ze zm.). Ponieważ działka na której posadowiony jest przedmiotowy budynek wchodzi w skład gospodarstwa rolnego wnioskodawcy którego powierzchnia jest większa od średniej powierzchni gospodarstwa rolnego w Gminie [...], stosownie do art. 61 ust. 4 u.p.z.p. odstąpiono od przeprowadzenia przewidzianej w ust. 1 pkt 1 tego artykułu analizy w zakresie ustalenia wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu. W odwołaniu W. P. – właściciel przyległej działki nr 1471 - zarzucił naruszenie przepisów postępowania (art. 7, 77 § 1 i 80 K.p.a.) w zakresie niewyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych i prawnych oraz naruszenie wyrażonej w art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. zasady dobrego sąsiedztwa. Zdaniem odwołującego organ błędnie przyjął, że prowadzenie stadniny koni jest działalnością rolniczą, podczas gdy w rzeczywistości mieści się w pojęciu "sportu i rekreacji". Organ nie określił w treści decyzji warunków ochrony przed uciążliwościami m. in. w zakresie odprowadzania gnojowicy do istniejącego na działce zbiornika (nie wskazał gdzie i jakiej wielkości taki zbiornik na działce inwestora istnieje). Nie dookreślił, gdzie i jakiej wielkości ma być usytuowana płyta gnojowa. Zarzucił także swobodne i niedookreślone podanie parametrów inwestycji, powoływanie się na nieaktualne i błędne akty prawne oraz błędne podanie odległości między narożnikiem budynku gospodarczego będącego przedmiotem postępowania a narożnikiem budynku mieszkalnego będącego jego własnością (w rzeczywistości, zamiast wskazanej odległości ponad 30 m, wynosi ona 13,5 m). Opisaną na wstępie decyzją z dnia [...] grudnia 2015 r. SKO, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu, powołując się na treść art. 61 ust. 1 pkt 1-5 oraz ust. 6 u.p.z.p. wskazało na zgodność decyzji Wójta z wymogami zawartymi w tych przepisach oraz brak naruszenia reguł i zasad postępowania administracyjnego. Wyjaśniło, że powierzchnia gospodarstwa A. T. wynosi 6,4431 ha i przekracza średnią powierzchnię gospodarstwa dla gminy [...] tj. 3,2 ha. Zastosowanie w tej sytuacji znajduje art. 61 ust. 4 u.p.z.p., który stanowi, że warunku określonego w art. 61 ust. 1 pkt 1 nie stosuje się do zabudowy zagrodowej w przypadku, gdy powierzchnia gospodarstwa rolnego związanego z tą zabudową przekracza średnią powierzchnię gospodarstwa w danej gminie. Nadto teren inwestycyjny ma dostęp do drogi publicznej – drogi powiatowej [...], istnieje możliwość zapewnienia wystarczającej infrastruktury technicznej, teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne, a decyzja zgodna jest z przepisami odrębnymi, w szczególności związanymi z ochroną środowiska. SKO wywiodło, że wbrew zarzutom odwołania, działalność polegająca na hodowli koni jest co do zasady działalnością rolniczą, która może być prowadzona w ramach gospodarstwa rolnego lub w formie specjalnego działu produkcji rolnej. Powołując się na orzecznictwo wskazało, że budynek, w którym mają być umiejscowione boksy dla koni jest budynkiem inwentarskim. Bez znaczenia dla kwalifikacji budynku pozostaje, że konie będą utrzymywane w celach rekreacyjnych a nie hodowlanych. Kwestie uciążliwości (immisji) nie mogą być przedmiotem rozważań na tym etapie procesu inwestycyjnego. Decyzja lokalizacyjna nie rodzi praw do terenu. Nie narusza też prawa własności i uprawnień osób trzecich. Skargę na decyzję SKO do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie złożył W. P. wnosząc o jej uchylenie w całości i przekazanie sprawy organowi II instancji do ponownego rozpatrzenia, a także o zasądzenie kosztów postępowania. Zarzucił jej wydanie z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego oraz prawa materialnego. Podniósł, że wbrew zapisom art. 77 § 1 K.p.a., organy obu instancji nie zebrały w sposób wyczerpujący i nie wyjaśniły w należyty sposób stanu faktycznego. Nie ustaliły obszaru oddziaływania spornej inwestycji, nie uwzględniły specyficznego charakteru budynku inwentarskiego i uciążliwości wynikających z jego korzystania w przyszłości. Nie odniosły się do zasady kontynuacji funkcji w stosunku do nieruchomości sąsiedniej (w ocenie skarżącego zmiana sposobu użytkowania stodoły na stajnię nie stanowi kontynuacji funkcji). Nadto organy nie ustaliły jednoznacznie, czy spełniona została zasada dobrego sąsiedztwa. W jego ocenie planowana zmiana sposobu użytkowania budynku na budynek inwentarski nie mieści się w granicach zastanego w danym miejscu sposobu zagospodarowania terenu, w tym użytkowania budynków. Na działkach przylegających do działki inwestora nie ma budynków inwentarskich a jedynie mieszkalne i gospodarcze (nieużytkowane jako inwentarskie). Skarżący zauważył, że "wykorzystano" przepisy prawa by wesprzeć rolników dla umożliwienia utworzenia zabudowy sportowo-rekreacyjnej pod pozorem zabudowy zagrodowej. Wyjaśnił, że inwestor posiada jedynie grunty o charakterze rolnym, co nie świadczy o rolniczym wykorzystaniu nieruchomości poprzez prowadzenie gospodarstwa rolnego w rozumieniu produkcji zwierzęcej lub roślinnej. Jako błędne ocenił stanowisko organu, że prowadzenie stadniny koni jest działalnością rolniczą. Tymczasem rzeczywistym celem zmiany sposobu użytkowania budynku jest prowadzenie pensjonatu dla koni. Organ nie wyjaśnił, czy przedmiotowa zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego na budynek stajni jest niezbędna do prowadzenia działalności rolniczej czy tylko działalności w zakresie prowadzenia pensjonatu dla koni. Skarżący podtrzymał zarzuty odwołania o braku określenia warunków ochrony przed uciążliwościami wynikającymi z charakteru planowanej inwestycji, braku podania szczegółowych parametrów inwestycji, braku prawidłowego ustalenia odległości projektowanej stajni od budynku mieszkalnego. Nadto zarzucił powoływanie się na nieaktualne i błędne akty prawne i brak prawidłowego ustalenia stron postępowania. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu wydanej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jej zakres wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej P.p.s.a.), wg którego sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Stosownie do art. 145 P.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności lub niezgodności z prawem, gdy dotknięte są naruszeniem prawa materialnego które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 K.p.a. lub innych przepisach. W myśl art. 151 P.p.s.a., w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części. Poddawszy zaskarżoną decyzję kontroli we wskazanym zakresie Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż tak ona jak i decyzja organu I instancji nie naruszają prawa. W rozpoznawanej sprawie bezsporne pozostaje, że dla terenu na którym znajduje się stanowiąca własność wnioskodawcy działka nr 1472 i posadowiony na niej budynek gospodarczy brak jest miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Dla inwestora oznacza to konieczność uzyskania decyzji o warunkach zabudowy, stosownie bowiem do treści art. 4 ust. 2 u.p.z.p., w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, sposób zagospodarowania terenu i warunki zabudowy dla innych inwestycji niż inwestycje celu publicznego ustala się w drodze decyzji o warunkach zabudowy. Z przepisem tym koreluje art. 59 ust. 1 tej ustawy, wg którego zmiana zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego, polegająca m.in. na zmianie sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, wymaga ustalenia, w drodze decyzji, warunków zabudowy. Jej wydanie jest możliwe wyłącznie po ustaleniu, że planowane zamierzenie inwestycyjne spełnia łącznie wszystkie warunki określone w art. 61 ust. 1 ustawy, tj.: 1) co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu; 2) teren ma dostęp do drogi publicznej; 3) istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu, z uwzględnieniem ust. 5, jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego; 4) teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1; 5) decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi. W celu ustalenia spełnienia tych warunków powinna zostać przeprowadzona analiza urbanistyczna, której zasady sporządzenia i sposoby ustalania parametrów nowej zabudowy określa rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. Nr 164, poz. 1588). W celu zatem ustalenia wymagań dla nowej zabudowy i zagospodarowania terenu organ wyznacza wokół działki budowlanej, której dotyczy wniosek, obszar analizowany i przeprowadza na nim analizę funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania w zakresie warunków, o których mowa w art. 61 ust. 1 pkt 1-5 ustawy (§ 3 ust. 1 rozporządzenia). Art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p., określający tzw. zasadę dobrego sąsiedztwa, ma na celu zachowanie w procesie inwestycyjnym kontynuacji funkcji, formy architektonicznej, gabarytów zabudowy oraz sposobu zagospodarowania terenu. Zachowanie tych elementów oznacza, że zabudowa powstająca w sąsiedztwie zabudowanych już działek powinna odpowiadać charakterystyce urbanistycznej (kontynuacja funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, linii zabudowy i intensywności wykorzystania terenu) i architektonicznej (gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych) zabudowy już istniejącej. Zasada, zgodnie z którą ustalenie warunków zabudowy jest możliwe jedynie w przypadku spełniania przez planowaną inwestycję wymogu dobrego sąsiedztwa nie ma charakteru bezwzględnego. Stosownie bowiem do treści art. 61 ust. 4 u.p.z.p., przepisów ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. nie stosuje się do zabudowy zagrodowej, w przypadku gdy powierzchnia gospodarstwa rolnego związanego z tą zabudową przekracza średnią powierzchnię gospodarstwa rolnego w danej gminie. Celem tego przepisu jest umożliwienie rolnikom zorganizowania sobie – obok miejsca zamieszkania - także warunków pozwalających na jednoczesne wykonywanie działalności rolniczej. Zabudowa zagrodowa to inaczej siedlisko, czyli funkcjonalnie zorganizowane w ramach jednego podwórka zabudowania o charakterze mieszkaniowym oraz gospodarczym (produkcyjnym), służące prowadzeniu gospodarstwa rolnego (tak m.in. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 4 listopada 2015 r. IV SA/Po 442/15 i WSA w Łodzi z dnia 13 sierpnia 2014 r. II SA/Łd 554/14). Z treści przepisu art. 61 ust. 4 u.p.z.p. bezspornie wynika, że warunkiem do jego zastosowania jest jednoznaczne ustalenie, czy inwestor planuje zabudowę zagrodową związaną z prowadzonym gospodarstwem rolnym, którego powierzchnia przekracza średnią powierzchnię gospodarstwa rolnego w danej gminie. W ocenie Sądu, orzekające w sprawie organy administracji zasadnie uznały i prawidłowo uzasadniły zastosowanie w okolicznościach sprawy art. 61 ust. 4 u.p.z.p., dokonując jego właściwej wykładni co do spełnienia określonych w nim przesłanek. W sprawie nie budzi wątpliwości – co jednoznacznie w oparciu o informacje uzyskane z Urzędu Gminy w [...] potwierdziło Kolegium na etapie postępowania odwoławczego - że wnioskodawca na terenie Gminy [...] posiada gospodarstwo o pow. 6,4431 ha fizycznych (w tym powierzchnia działki nr 1472 na której znajduje się związany z przedmiotem postępowania budynek wynosi 0,6027 ha). Jest to wartość oczywiście większa od średniej powierzchni gospodarstwa rolnego w Gminie [...], która wg informacji podanej przez Wójta Gminy w wydanej przez niego decyzji wynosi 3,2 ha, przy czym jak oświadczył wnioskodawca do protokołu rozprawy poprzedzającej wydanie wyroku, także na terenie sąsiedniej wsi W. posiada gospodarstwo o pow. ok. 5 ha. Podkreślenia wymaga, że przepisy u.p.z.p. nie zawierają definicji pojęcia "zabudowy zagrodowej", a stosownie m.in. do wyroków NSA z dnia 27 lutego 2014 r. II OSK 2333/12 oraz z dnia 23 sierpnia 2007 r. II OSK 1118/06, w postępowaniu dotyczącym zabudowy i zagospodarowania terenu nie ma zastosowania definicja zabudowy zagrodowej zawarta w § 3 pkt 3 rozporządzenia z dnia 12 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Nie ma bowiem podstaw do tego, aby definicji zamieszczonej w rozporządzeniu nadać tak szeroki zakres zastosowania, skoro ustawodawca używając w art. 61 ust. 4 u.p.z.p. pojęcia "zabudowy zagrodowej" - chociażby mimo zamieszczenia w art. 2 tej ustawy słowniczka - nie zdefiniował tego pojęcia, ani też nie zawarł odesłania do innego aktu prawnego. W takiej sytuacji przy ustalaniu sensu tego przepisu stosuje się dyrektywy wykładni językowej, polegającej na ustaleniu znaczenia przepisu na podstawie znaczenia użytych wyrażeń i słów w języku potocznym. W rezultacie pojęcie to jest rozumiane jako zespół budynków obejmujący dom mieszkalny i zabudowania gospodarskie, położone w obrębie jednego podwórza. Ponieważ jednak zabudowa zagrodowa związana jest głównie z prowadzeniem gospodarstwa rolnego, składają się na nią przede wszystkim budynki gospodarcze i inwentarskie, którym jedynie towarzyszy budynek mieszkalny. W tej sytuacji dla ustalenia, że na danym obszarze zachodzi funkcja zagrodowa zabudowy i zagospodarowania terenu niezbędne jest dokonanie indywidualnej oceny w celu przesądzenia, że planowana zmiana sposobu użytkowania budynku gospodarczego na inwentarski (stajnię dla koni) stanowi faktyczne zaplecze dla prowadzonego przez wnioskodawcę gospodarstwa rolnego. Jest to o tyle istotne, że głównym zarzutem skargi jest brak ustalenia przez organy, czy zmiana sposobu użytkowania obiektu którego dotyczy wniosek, jest związana z prowadzeniem przez inwestora gospodarstwa rolnego w sensie funkcjonalnym, tj. prowadzenia produkcji roślinnej lub zwierzęcej, czy też tylko działalności rekreacyjno – sportowej (w tym pensjonatu dla koni). Dla prawidłowej interpretacji art. 61 ust. 4 u.p.z.p. kluczowe jest pojęcie gospodarstwa rolnego, z którym ma być powiązana planowana przez inwestora zabudowa zagrodowa. Związanie gospodarstwa rolnego z tą zabudową w znaczeniu funkcjonalnym oznacza cywilistyczne rozumienie gospodarstwa, jako pewnej całości produkcyjnej; zgodnie z art. 55³ Kodeksu cywilnego, za gospodarstwo rolne uważa się grunty rolne wraz z gruntami leśnymi, budynkami lub ich częściami, urządzeniami i inwentarzem, jeżeli stanowią lub mogą stanowić zorganizowaną całość gospodarczą, oraz prawami związanymi z prowadzeniem gospodarstwa rolnego. Samo siedlisko takim więc nie jest, stanowiąc tylko zaplecze i bazę dla prowadzenia działalności o charakterze rolniczym, związanej z faktycznym użytkowaniem gruntów rolnych, które w praktyce - w zależności od profilu prowadzonej produkcji roślinnej i/lub zwierzęcej - może występować w wielu różnorodnych, wręcz specjalistycznych odmianach. W tym zakresie pomocna jest definicja działalności rolniczej zawarta w art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz. U. z 2016 r., poz. 617), wg której za taką uważa się produkcję roślinną i zwierzęcą, w tym również produkcję materiału siewnego, szkółkarskiego, hodowlanego oraz reprodukcyjnego, produkcję warzywniczą, roślin ozdobnych, grzybów uprawnych, sadownictwa, hodowlę i produkcję materiału zarodowego zwierząt, ptactwa i owadów użytkowych, produkcję zwierzęcą typu przemysłowego fermowego oraz chów i hodowlę ryb. W przypadku produkcji zwierzęcej (hodowlanej) bez wątpienia, oprócz zapewnienia samych pomieszczeń dla zwierząt, będzie się to wiązało z podejmowaniem działań mających zapewnienie im bieżącego utrzymania i stworzeniem optymalnych warunków do rozwoju. W tym zakresie Sąd nie podziela zarzutów skargi, że planowane wykorzystanie przedmiotowego budynku na stajnię dla koni i ich hodowla nie wykazują związku z prowadzonym przez inwestora na w/w gruntach gospodarstwem rolnym. W analizowanym przypadku zasadniczą przesłanką stojącą na przeszkodzie do uznania ich zasadności jest istnienie gospodarczo - funkcjonalnej więzi pomiędzy działką siedliskową i przewidywanym na niej budynkiem inwentarskim, a posiadanymi przez inwestora nieruchomościami rolnymi, niezbędnymi m.in. dla zapewnienia koniom paszy, której pozyskiwanie odbywa się przecież w drodze produkcji roślinnej (okoliczność tę inwestor potwierdził w toku rozprawy sądowej, podnosząc, że w tym celu zakupił położone na terenie sąsiedniej wsi gospodarstwo o pow. 5 h; dodatkowo wskazał na konieczność zapewnienia wybiegów dla koni, co stanowi warunek zachowania przez nie dobrej kondycji). W tym zakresie – co trafnie podkreśliło Kolegium – i co Sąd w pełni akceptuje, dla kwalifikacji budynku inwentarskiego o funkcji stajni jako elementu zabudowy zagrodowej bez znaczenia pozostaje cel prowadzonej hodowli koni i ich ewentualne wykorzystywanie do celów zarobkowych (rekreacyjno – sportowych), polegających na organizowaniu przejażdżek konnych. Trudno bowiem uznać za trafną argumentację sprowadzającą się do uznania, by hodowla koni miała stanowić cel sam w sobie, nie przynosząc inwestorowi żadnych pożytków (działalność rolnicza, jak każda inna, nastawiona jest bowiem na osiąganie zysków). Nie kwestionując twierdzeń skarżącego, że hodowla koni niekoniecznie musi wiązać się z prowadzeniem gospodarstwa rolnego, to jednak w okolicznościach sprawy nie znajdują one żadnego uzasadnienia (zgodnie z art. 2 ust. 3 ustawy z dnia z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, Dz. U. z 2012 r., poz. 361 ze zm., hodowla i chów innych zwierząt niż w nim wymienione – a więc m.in. koni - może odbywać się poza gospodarstwem rolnym w formie stanowiących szczególny rodzaj działalności rolniczej działów specjalnych produkcji rolnej). W przypadku wnioskodawcy zarówno jednak areał gospodarstwa (łącznie ponad 11 ha) jak i sposób jego wykorzystania pozostają w funkcjonalnym związku z prowadzoną przez niego hodowlą koni, dla potrzeb której - w ramach istniejącej już w nim zabudowy - ma być przystosowany budynek o dotychczasowej funkcji gospodarczej. W tym kontekście za całkowicie chybione i nie znajdujące jakiegokolwiek oparcia w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym należy uznać twierdzenia skarżącego, jakoby celem planowanej inwestycji było stworzenie pensjonatu dla koni, w ramach której inwestor będzie świadczył odpłatne usługi ich utrzymania na rzecz innych osób. Z przedmiotem sprawy objętej wniesioną skargą w żaden sposób nie można wiązać złożonej przez skarżącego na rozprawie sądowej kserokopii oferty dotyczącej jazdy konnej wraz z cennikiem. Mimo uwidocznionych na niej danych osobowych inwestora oraz numeru telefonu kontaktowego, nie sposób pominąć widniejącego w nagłówku oznaczenia odnoszącego się do ośrodka jazdy konnej w L. k/R., gdzie jak wyjaśnił wnioskodawca, wcześniej pracował i nabył 10-letnią praktykę w hodowli koni. Powyższe okoliczności uzasadniają potraktowanie gospodarstwa rolnego wnioskodawcy jako zorganizowanej całości gospodarczej, a istniejących w jej ramach zabudowań jako funkcjonalnie związanych z jego faktycznym prowadzeniem, a przez to spełniających kryterium zabudowy zagrodowej. Dla przyjęcia, że poszczególne grunty stanowią jedno gospodarstwo rolne nie ma przy tym decydującego znaczenia ich wzajemne położenie, a więc to czy tworzą one zwarty kompleks, czy też są rozproszone, czy znajdują się w granicach administracyjnych jednej lub kilku gmin. Istotne jest bowiem ich funkcjonalne powiązanie, które pozwala na stwierdzenie, że stanowią one zorganizowaną całość gospodarczą (tak m.in. WSA w Rzeszowie w wyroku z dnia 9 września 2016 r. II SA/Rz 1649/15, WSA w Bydgoszczy w wyroku z dnia 12 sierpnia 2015 r. II SA/Bd 195/15, czy WSA w Gorzowie Wielkopolskim w wyroku z dnia 28 stycznia 2015 r. II SA/Go 785/14). W konsekwencji, uznanie że planowana inwestycja dokonywana jest w ramach zabudowy zagrodowej do której znajduje zastosowanie przepis art. 61 ust. 4 u.p.z., powodowało wyłączenie zastosowania względem niej wynikającego z ust. 1 pkt 1 tego artykułu wymogu zachowania zasady dobrego sąsiedztwa, a tym samym eliminowało konieczność sporządzenia analizy funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu na którym ta inwestycja była planowana (okoliczność tę wskazano w treści wydanych przez organy administracji decyzji). Bezzasadny był tym samym zarzut skargi o braku określenia obszaru oddziaływania spornej inwestycji i jednoznacznego ustalenia, czy spełnia ona wynikającą z art. 61 u.p.z.p. zasadę dobrego sąsiedztwa. Przy braku obowiązku sporządzenia analizy urbanistycznej dla przedmiotowej inwestycji – jak trafnie zauważyło SKO - spełnione zostały pozostałe przesłanki niezbędne do wydania decyzji o warunkach zabudowy przewidziane w art. 61 ust. 1 pkt 2-5 u.p.z.p. Projekt decyzji został sporządzony prze osobę uprawnioną (art. 60 ust. 3 u.p.z.p.) i poddany uzgodnieniom wymaganym stosownie do art. 64 ust. 1 w zw. art. 53 ust. 4 u.p.z.p. (ze Starostą [...] w zakresie ochrony gruntów rolnych, z Zarządem Dróg Powiatowych w [...] w odniesieniu do terenów przyległych do pasa drogowego oraz z [...] Zarządem Melioracji i Urządzeń Wodnych w zakresie melioracji wodnych; w myśl art. 53 ust. 5 u.p.z.p., uzgodnienie uważa się za dokonane również w przypadku niezajęcia stanowiska przez organ uzgadniający w terminie 2 tygodni od dnia doręczenia wystąpienia o uzgodnienie). Jako niezasadne należało ocenić zarzuty wskazujące, że decyzja o warunkach zabudowy nie odnosi się do kwestii innych obiektów, niezbędnych przy budynkach tego typu jak stajnia, tj. płyty gnojowej i zbiornika na gnojowicę. Postępowanie o wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest postępowaniem uruchamianym na wniosek osoby zainteresowanej i w tym względzie organ nie może działać z urzędu. W niniejszej sprawie przedmiotem postępowania była dopuszczalność zmiany sposobu użytkowania budynku gospodarczego na inwentarski i organ nie mógł modyfikować (w tym rozszerzać) zakresu złożonego wniosku (na marginesie należy zauważyć, że w toku postępowania inwestor złożył oświadczenie o posiadaniu przy przedmiotowym budynku bezodpływowego zbiornika na gnojówkę - odcieki z płyty gnojowej, co jednak z uwagi na zakres wniosku nie podlegało badaniu przez orzekające w sprawie organy). Nie oznacza to, że wymogi z tym związane nie będą w ogóle brane pod uwagę. Tak samo jak szczegółowe kwestie związane z posadowieniem budynku jak i zachowaniem wymaganych przepisami odległości od zabudowań znajdujących się na działkach sąsiednich, podlegało to będzie badaniu na etapie wydawania pozwolenia na budowę. Co prawda wg art. 61 ust. 5 u.p.z.p., jednym z warunków wydania decyzji o warunkach zabudowy jest jej zgodność z przepisami odrębnymi, nie należą jednak do nich przepisy wydanego na podstawie art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1422). Wyraźnego zaznaczenia w związku z tym wymaga, że w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy organ nie bada warunków technicznych inwestycji, a jedynie określa, czy dana inwestycja i jej funkcja jest na danym terenie dopuszczalna. W postępowaniu tym ochrona interesów osób trzecich nie może być rozciągana na okoliczności będące przedmiotem szczegółowego badania przez organy administracji architektoniczno-budowlanej (por. wyrok NSA z 19 stycznia 2012 r. II OSK 2075/10). Również dopiero w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę badaniu podlegało będzie – w odniesieniu do konkretnych parametrów inwestycji - ewentualne niekorzystne jej oddziaływanie na nieruchomości sąsiednie, w tym kwestia przenikania uciążliwych zapachów czy podnoszona w trakcie rozprawy gromadzenia się insektów. Z tych względów nie można przypisać skuteczności zarzucanemu w treści skargi braku poczynienia ustaleń w tym zakresie przez SKO. Zwrócić należy przy tym uwagę, że organ I instancji w uzasadnieniu swej decyzji wskazał, że zamierzona inwestycja - stosownie do art. 59 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2016 r., poz. 353 ze zm.) - nie zalicza się do grupy przedsięwzięć wymagających przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko; ewentualne wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje przed uzyskaniem decyzji o warunkach zabudowy (art. 72 ust. 1 pkt 3 ustawy). Zgodnie zaś z § 3 ust. 1 pkt 103 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016 r., poz. 71), do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się chów lub hodowlę zwierząt w liczbie nie mniejszej niż 40 dużych jednostek przeliczeniowych inwentarza (DJP), jeżeli działalność ta prowadzona będzie w odległości mniejszej niż 100 m m.in. od terenów mieszkaniowych lub innych zabudowanych (z wyłączeniem cmentarzy i grzebowisk dla zwierząt), nie uwzględniając nieruchomości gospodarstwa, na którego terenie chów lub hodowla będą prowadzone. Jak wskazano we wniosku inwestora, objęty nim budynek przeznaczony jest maksymalnie na 10 szt. koni, co przy wskazanym w załączniku do tego rozporządzenia współczynniku przeliczeniowym 1,2 w odniesieniu do ogierów, klaczy i wałachów daje 12 DJP. | | | Bez wpływu na meritum sprawy pozostało zarzucane przez skarżącego powołanie w treści decyzji przez organ I instancji błędnego oznaczenia organu wydającego i publikatora rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie oraz nieobowiązującego w dacie jej wydawania rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 21 lipca 2004 r. w sprawie obszarów specjalnej ochrony ptaków Natura 2000 (Dz. U. Nr 229, poz. 2313 ze zm.) zamiast zastępującego go rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 12 stycznia 2011 r. o takim samym tytule, opublikowanym w Dz. U. Nr 25, poz. 133 ze zm. Omyłki te, jakkolwiek nie powinny mieć miejsca, nie nasuwały wątpliwości, na podstawie jakich przepisów orzekał Wójt Gminy [...] wydając decyzję o warunkach zabudowy (nie dotyczyły one aktów odnoszących się bezpośrednio do podstawy prawnej tej decyzji, tj. u.p.z.p. oraz K.p.a.). Odnośnie zarzucanego w skardze braku prawidłowego ustalenia przez organy stron postępowania i pominięciu następców prawnych właścicieli działki nr 1473 przyległej do objętej inwestycją działki nr 1472 (w tym A. G., którego oświadczenie wraz z informacją o toczącym się postępowaniu spadkowym zostało dołączone do skargi ) należy wskazać, że jeżeli określony podmiot bez własnej winy nie był traktowany jako strona w toczącym się postępowaniu, a miał interes prawny do wzięcia w nim udziału, może stanowić to podstawę do wystąpienia przez niego z żądaniem wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 4 w zw. z art. 147 K.p.a.). W postępowaniu tym badaniu podlega prawidłowość ustalenia kręgu stron w postępowaniu "zwykłym", a więc w przypadku ustalenia warunków zabudowy także obszaru oddziaływania danej inwestycji, a także ewentualne kwestie związane z tytułem prawnym do nieruchomości znajdującej się w tym obszarze - uzasadniające przyznanie wnioskodawcy statusu strony postępowania. Podkreślenia wymaga przy tym, że stosownie do art. 146 § 2 K.p.a. samo zaistnienie przesłanki do wznowienia postępowania nie stanowi podstawy do uchylenia decyzji objętej wnioskiem w sytuacji, jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. Podsumowując należy stwierdzić, że organy prawidłowo uznały zaistnienie w sprawie przesłanek do wydania decyzji ustalającej na wniosek inwestora warunki zabudowy dla planowanej inwestycji, której położenie i parametry zewnętrzne z uwagi na jej charakter odpowiadają istniejącemu już budynkowi gospodarczemu. Inwestor uzyskując decyzję o warunkach zabudowy otrzymuje jedynie wiążące zapewnienie organu administracji, że z punktu widzenia ładu przestrzennego i urbanistycznego realizacja wnioskowanej inwestycji jest na wskazanej przez niego działce możliwa. Decyzja ta nie upoważnia do rozpoczęcia jakichkolwiek prac budowlanych, gdyż dopiero w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę następuje konkretyzacja jej zapisów i rozstrzygane są konkretne rozwiązania techniczne. Z podanych względów, na podstawie art. 151 P.p.s.a., skarga jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu, o czym Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło