III SA/Kr 846/16
WyrokWSA w Krakowie2016-11-17
Skład orzekający: Bożenna Blitek, Dorota Dąbek, Barbara Pasternak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przewóz niepełnosprawnych dzieci do szkół, realizowany na podstawie umowy z gminą, z uwzględnieniem zmiennych tras i godzin w zależności od potrzeb uczniów, może być zakwalifikowany jako przewóz regularny specjalny w rozumieniu ustawy o transporcie drogowym, a w konsekwencji czy brak wymaganego zezwolenia na taki przewóz uzasadnia nałożenie kary pieniężnej?Ratio decidendi
Przewóz niepełnosprawnych dzieci do szkół, realizowany na podstawie umowy z gminą, nawet jeśli jego trasy i godziny są zmienne w zależności od potrzeb uczniów, może być zakwalifikowany jako przewóz regularny specjalny, jeśli spełnia dwie podstawowe przesłanki: regularność wykonywania i przewożenie określonej grupy osób z wyłączeniem innych. Brak wymaganego zezwolenia na taki przewóz uzasadnia nałożenie kary pieniężnej.Stan faktyczny
Spółka A Sp. z o.o. została ukarana karą pieniężną za wykonywanie przewozu regularnego bez wymaganego zezwolenia. Spółka twierdziła, że przewozy dzieci niepełnosprawnych do szkół, realizowane na podstawie umowy z Gminą R, nie mają charakteru regularnego ze względu na zmienne trasy, godziny i brak stałej listy pasażerów. Organy administracji uznały jednak, że przewozy te spełniają definicję przewozu regularnego specjalnego, co potwierdził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, oddalając skargę spółki.Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożenna Blitek Sędziowie WSA Dorota Dąbek WSA Barbara Pasternak (spr.) Protokolant Małgorzata Krasowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 listopada 2016 r. sprawy ze skargi A Sp. z o.o. z siedzibą w T na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 10 marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej skargę oddala.
Decyzją z dnia [...] 2016 r. ([...]) Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego, na podstawie art. 92 a ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2013 r., Nr 1414 ze zm.) oraz zgodnie z ustaleniami protokołu kontroli nr: [...] z dnia 8 października 2015 r. nałożył karę pieniężną w wysokości 8.000, 00 zł na A SP. Z O.O.
Wskazał organ, że ww. spółka wykonywała przewóz regularny bez wymaganego zezwolenia, bez wymaganego zaświadczenia na wykonywanie publicznego transportu zbiorowego albo potwierdzenia zgłoszenia przewozu w publicznym transporcie zbiorowym. Powyższe stwierdzone zostało na podstawie następujących okoliczności: w dniu 8 października 2015 r. w D, na drodze gminnej została przeprowadzona kontrola drogowa autobusu marki Renault o numerze rejestracyjnym [...], którym kierował S. K. Przesłuchany w charakterze świadka zeznał, że jest zatrudniony w A Sp. z o.o. z siedzibą w T przy ul. S "na umowę zlecenie", oraz że w dniu kontroli wykonywał przewóz niepełnosprawnych dzieci z Gminy L, C, Ż i R do Szkoły Podstawowej w D i do Ośrodka Niepełnosprawnych w P. Kierujący okazał do kontroli m. in. wpis nr 1 z zezwolenia nr [...] na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego. Natomiast nie okazał zezwolenia na wykonywanie regularnych specjalnych przewozów osób w krajowym transporcie drogowym. Przebieg i ustalenia z kontroli zostały zawarte w protokole nr [...]. W toku postępowania organ pierwszej instancji uzyskał kopie umowy z dnia 20 sierpnia 2015 r. nr [...] zawartej przez A Sp. z o.o. z Burmistrzem R na świadczenie usługi w postaci dowozu uczniów niepełnosprawnych do placówek oświatowych na terenie Gminy R i do M w roku szkolnym 2015/2016. Natomiast z pism skierowanych w odpowiedzi na wezwanie organu przez Wójta Gminy Ż i Wójta Gminy C wynikało, że Gminy te nie są stronami umowy z A Sp. z o.o. a organizatorem dowozu dzieci z Gmin C i Ż jest Gmina R (k. 22-28 akt adm.). Z umowy A Sp. z o.o. z Gminą R zdaniem organu wynika jednoznacznie, że wykonywany przewóz osób - określonej liczby dzieci, ma charakter przewozu regularnego, gdyż jest wykonywany we wszystkie dni nauki szkolnej. Ponadto na podstawie analizy wykresówki z kontrolowanego pojazdu za okres od 9 września do 8 października 2015 r. wynika, że przewóz w dni szkolne wykonywany jest regularnie w określonych godzinach, na takich samych trasach, a nawet z takimi samymi prędkościami - przedstawiono szczegółowo dni i godziny rozpoczynania i kończenia przewozów (kopia zapisów wykresówki k. 5-12 akt adm.) Kierowca zeznał, że przewozy wykonuje w określonych godzinach w dni szkolne i miejsca zabierania dzieci są także ściśle określone. Organ uznał, że powyższe stanowi naruszenie art. 92 a ust. 1, 6, 7 ustawy o transporcie drogowym (dalej u.t.d.) – zał. nr 3 lp. 2.1.
Odwołanie od powyższej decyzji złożyła A Sp. z o.o., wnosząc o jej uchylenie bądź umorzenie postępowania w sprawie. Spółka podniosła, że przewozy wykonuje na podstawie umowy zawartej z Gminą R w zależności od zapotrzebowania danej placówki oświatowej a trasy i miejsca docelowe przewozów są zmienne. Nie istnieje także sztywny rozkład jazdy ani lista dzieci objętych usługą. Również wynagrodzenie za wykonaną usługę nie jest z góry określone. Wskazane okoliczności świadczą o braku regularności i stałości tras przewozów.
Według odwołującej się Spółki przewoźnik ubiegający się o wydanie zezwolenia na wykonywanie przewozów regularnych specjalnych zobowiązany jest przedłożyć wraz z wnioskiem o wydanie zezwolenia szereg dokumentów, w tym wskazać grupę osób korzystających z przewozów, proponowany rozkład jazdy, dokument określający długość linii komunikacyjnej i liczbę pojazdów wykorzystywanych do przewozów oraz schemat połączeń komunikacyjnych, a także potwierdzenie uzgodnienia zasad korzystania z obiektów dworcowych i przystanków. Strona nie może spełnić tych warunków, ponieważ godziny odjazdu i przyjazdu zależą od planu zajęć uczniów, który jest zmieniany. Nie są także ustalone przystanki, gdyż dzieci są zabierane spod domów i tam odwożone. Nie ma również stałej długości linii komunikacyjnej, bo zmienia się ona w zależności od obecności dzieci w szkole.
W ocenie odwołującej się przewozy przez nią wykonywane nie spełniają wymogów przewozu regularnego określonych w art. 4 pkt 7 i pkt 9 u.t.d. Wskazując na treść art. 4 pkt 11 ww. ustawy wskazała, że przepis ten dotyczy przewozów nie mających cech regularności i przeznaczenia dla określonej grupy osób, jak ma to miejsce w przypadku przewozów przez nią wykonywanych. Odwołująca powołała się także na opinię Ministerstwa Transportu wyrażoną w sprawie przewozów dzieci, która powinna zostać zastosowana w przedmiotowej sprawie.
Decyzją z dnia 10 marca 2016 r. ([...]) na podstawie art. 138 §1 kpa, art. 4 pkt 9 i 22, art. 18 ust. 1, art. 18b ust. 1pkt 7, art. 92a ust. 1, 2 i 6 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym oraz lp. 2.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję organu I instancji w całości.
Organ odwoławczy podał, co następuje:
W myśl art. 4 pkt 9 u.t.d. przewozem regularnym specjalnym jest niepubliczny przewóz regularny określonej grupy osób, z wyłączeniem innych osób. Zgodnie z powyższą definicją przewóz regularny specjalny kierowany jest do określonej grupy osób, z wyłączeniem innych osób. Nie jest to przewóz ogólnodostępny, bowiem nie mogą z niego skorzystać osoby, które nie należą do uprzednio określonej przez przewoźnika grupy osób. Za taki przewóz należy uznać usługi polegające na przewozie określonej kategorii pasażerów, w określonych odstępach czasu i po określonych trasach. Ponadto pasażerowie są zabierani na z góry określonych przystankach i dowożeni na z góry określone przystanki za ustaloną opłatą.
Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że przewóz wykonywany przez skarżącą spółkę w dniu kontroli był przewozem regularnym specjalnym. Przewóz był przewozem wykonywanym regularnie i była przewożona konkretna grupa osób. Na podstawie umowy z 20 sierpnia 2015 r. nr [...] zawartej przez stronę jako lidera Konsorcjum firm z Gminą R kierujący S. K. wykonywał przewóz niepełnosprawnych dzieci z Gminy L, C, Ż i R do Szkoły Podstawowej w D i do Ośrodka dla Niepełnosprawnych w P. Z tej umowy jednoznacznie wynika, że skarżąca Spółka jako jeden z podmiotów Konsorcjum firm zobowiązała się wykonywać przewozy dzieci z terenu Gminy do Niepublicznej Szkoły Podstawowej i Niepublicznego Gimnazjum Specjalnego w D, Ośrodka Rewalidacyjno -Wychowawczego w P oraz szkół i placówek na terenie M w okresie od dnia 1 września 2015 r. do dnia 31 lipca 2016 r. Przewozy strona zobowiązała się wykonywać w dni nauki szkolnej. Umowa określiła również, że wykonanie usługi będzie odbywać się według rozkładu jazdy uzgodnionego pomiędzy stronami. Zgodnie z § 3 umowy wynagrodzenie za wykonanie usługi zostało ustalone w wysokości 1,47 zł brutto za kilometr przejazdu busem dużym i 0,82 zł brutto za kilometr przejazdu busem małym. Kierujący S. K. przesłuchany w charakterze świadka potwierdził, że wykonuje przewozy dzieci niepełnosprawnych i wykonuje te przewozy w określonych godzinach z dokładnie określonych miejsc. Okazane do kontroli wykresówki za okres od dnia 9 września 2015 r. do dnia 8 października 2015 r. także wskazują na wykonywanie przewozów o określonych godzinach i na tych samych trasach.
Powyższe okoliczności jednoznacznie potwierdzają wykonywanie regularnych przewozów dzieci z miejsca zamieszkania do szkoły i z powrotem (dowody: protokół kontroli, protokół z przesłuchania świadka i umowa z dnia 20 sierpnia 2015 r. nr [...] - w aktach sprawy).
W świetle orzecznictwa administracyjnego do uznania przewozu za przewóz regularny specjalny wystarczy spełnienie dwóch przesłanek, gdyż przewóz regularny specjalny, to niepubliczny przewóz regularny określonej grupy osób, z wyłączeniem innych osób. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 19 kwietnia 2013 r. sygn. akt II GSK 165/12 podkreślił, że do uznania przewozu za regularny, nie jest konieczne wykazanie spełnienia wszystkich przesłanek zamieszczonych w art. 4 pkt 7 u.t.d., bowiem podstawowymi dwoma cechami charakteryzującymi przewóz regularny specjalny jest jego regularność oraz przewożenie określonej kategorii osób (pasażerów), z wyłączeniem innych osób (por. tez I OSK 412/05 i I OSK 1105/06). W przedmiotowej sprawie przewozy wykonywane przez skarżącą spełniają wskazane przesłanki, ponieważ codziennie są przewożeni uczniowie, z wyłączeniem innych pasażerów. Co więcej zmiana czasu czy trasy przewozu spowodowana potrzebami uczniów nie pozbawia takiego przewozu charakteru regularności, co jednoznacznie podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 14 maja 2015 r. sygn. akt II GSK 927/14.
Z powyższego wynika, że odwołująca się Spółka jest zobowiązana posiadać zezwolenie na wykonywanie regularnych specjalnych przewozów osób w transporcie drogowym. Ponieważ w dniu kontroli nie posiadała takiego zezwolenia, więc przewóz był wykonywany z naruszeniem powołanych przepisów i organ I instancji prawidłowo nałożył karę pieniężną w wysokości 8000 zł na podstawie art. 92a ust. 1, 2 i 6 oraz lp. 2.1 załącznika nr 3 ustawy o transporcie drogowym.
Za nietrafny uznał organ zarzut podnoszony w odwołaniu od decyzji organu I instancji, iż Spółka wykonywała przewozy okazjonalne, a nie regularne. Z akt sprawy wynika, że systematycznie, w każdy dzień nauki szkolnej przewozi wyłącznie dzieci z terenu Gminy R do Niepublicznej Szkoły Podstawowej, Niepublicznego Gimnazjum Specjalnego w D, Ośrodka Rewalidacyjno -Wychowawczego w P oraz szkół i placówek na terenie M. Ponadto strony umówiły się na zabieranie i wysadzanie pasażerów z dokładnie określonych miejsc i o określonych godzinach, co także zapewniało pasażerów o regularnym charakterze wykonywanej usługi. Natomiast zgodnie z definicją zawartą w art. 4 pkt 11 u.t.d. przewóz okazjonalny to przewóz osób, który nie stanowi przewozu regularnego, przewozu regularnego specjalnego albo przewozu wahadłowego. Również przepisy unijne posługują się pojęciem "usług okazjonalnych" zawartym w art. 2 pkt 4 rozporządzenia nr 1073/2009. Zgodnie z tym przepisem usługi okazjonalne oznaczają usługi, które nie są objęte definicją usług regularnych, w tym szczególnych usług regularnych, oraz których główną cechą jest to, że obejmują przewóz grup pasażerów utworzonych z inicjatywy zleceniodawcy lub samego przewoźnika. Przewozy wykonywane przez skarżącą Spółkę nie spełniają tych przesłanek. Tym samym prawidłowe jest nałożenie kary pieniężnej za brak zezwolenia na wykonywanie tych przewozów, gdyż takie zezwolenie winien skarżący posiadać stosownie do treści art. 18 ust. 1 u.t.d.
Odnośnie do wskazanego przez stronę stanowiska Ministerstwa Transportu organ stwierdził, że nie może ono stanowić podstawy do rozstrzygnięcia, ponieważ nie jest ono źródłem prawa.
Postanowieniem z dnia 31 maja 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie stwierdził swą niewłaściwość i przekazał Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie skargę A Sp. z o. o. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego.
W skardze Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, oraz zasądzenie kosztów postępowania wg. norm przepisanych.
Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie przepisów : art. 7 i 77, 80, 107 kpa w związku z art. 140 kpa poprzez zaniechanie dokonania wszechstronnego zgromadzenia oraz rozpatrzenia materiału dowodowego, niewyjaśnienie sprawy co do istoty - a to zwłaszcza w perspektywie zarzutów oraz argumentacji odwołania, które to zaniechanie spowodowało wadliwe zastosowania przepisów prawa materialnego przez organ l oraz II instancji i wydanie wadliwego rozstrzygnięcia - a naruszenie ww. przepisów postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie "ppsa". Orzekanie - w myśl art. 135 ppsa - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa.
Sąd, uwzględniając skargę na decyzję, uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co wynika z art. 145 § 1 pkt 1 ppsa.
Przeprowadzona w niniejszej sprawie sądowa kontrola z uwzględnieniem powyższych kryteriów doprowadziła do uznania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. 2013.1414), dalej u.t.d., oraz załącznika nr 3 do tej ustawy, które to przepisy w ocenie Sądu, zostały przez organy zastosowane prawidłowo.
Zgodnie z art. 4 pkt. 7 u.t.d. przewóz regularny jest to publiczny przewóz osób i bagażu w określonych odstępach czasu i określonymi trasami, na zasadach określonych w ustawie i w ustawie z dnia 15 listopada 1984 r. – Prawo przewozowe. (Dz.U. z 2000 r. nr 50, poz. 601 ze zm.). Natomiast przewóz regularny specjalny to niepubliczny przewóz regularny określonej grupy osób, z wyłączeniem innych osób – art. 4 pkt. 9 u.t.d. Zasadnicza różnica pomiędzy przewozem regularnym a przewozem regularnym specjalnym polega na tym, że ten ostatni nie jest przewozem publicznym - jest skierowany tylko do określonej grupy osób. Wspólną natomiast cechą obu rodzajów przewozu jest regularność ich wykonywania. W stanie faktycznym sprawy nie ma wątpliwości co do tego, że przewóz dotyczył określonej grupy osób, tj. dowozu uczniów – dzieci niepełnosprawnych do szkół wymienionych w § 1 pkt. 2 umowy z dnia 20 sierpnia 2015 r. nr [...]. Kontrola przeprowadzona w dniu 8 października 2015 r. wykazała, że autobusem marki Renault nr rej. [...] kierowanym przez S. K. przewożone były dzieci. Z zeznania kierowcy wynikało, że wykonuje przewozy dzieci niepełnosprawne z Gminy L, C i Ż do Szkoły Podstawowej w D i do Ośrodka dla Niepełnosprawnych w P. Dzieci zabierane są tylko i wyłącznie ze ściśle określonych miejsc, przewozy wykonuje w określonych godzinach w dni szkolne. Kierowca nie okazał zezwolenia na wykonywanie przewozu regularnego specjalnego osób. W toku postępowania, oraz w skardze skarżąca wskazywała na błędne zakwalifikowanie przez organy wykonywanych przez nią przewozów jako regularnych specjalnych z następujących przyczyn : jeżeli dany uczeń nie może uczestniczyć w zajęciach, np. z powodu choroby, automatycznie zmienia się trasa przewozu, jej długość, oraz w efekcie miejsce docelowe. Przewóz odbywa się bez wykazu przystanków, zależnie od potrzeb szkoły, wsiadanie i wysiadanie odbywa się głównie poza przystankami i obiektami dworcowymi, nie istniał żaden sztywny rozkład ani lista dzieci objętych usługą, w szczególności danych takich nie zawiera zawarta przez Skarżącą umowa. Godziny odjazdów i przyjazdów zależne są od planu zajęć uczniów. Opiekę nad dziećmi zapewniają osoby zatrudniane przez zamawiającego usługę nie wymienione z imienia i nazwiska, skarżąca jest więc zobowiązana do przewiezienia każdorazowo doraźnie wskazanego przez zamawiającego opiekuna. Także wynagrodzenie Skarżącej nie wynika "z góry", a jego wysokość uzależniona jest od faktycznego przebycia liczby kilometrów limitowanych odpowiednio na terenie każdej z Gmin.
Naruszenia przepisów kodeksu postępowania administracyjnego Skarżąca upatruje w braku ustaleń organów, czy istniał ustalony rozkład jazdy oraz w jaki sposób określono przystanki, w braku ustalenia listy dzieci objętych usługą oraz konkretnego wykazu tras, co zdaniem skarżącej spowodowało brak wyjaśnienia sprawy co do istoty skutkujące wadliwym zastosowaniem prawa materialnego.
Skarżąca twierdzi nadto w skardze, że nie jest w stanie zdobyć wymaganych przy wniosku o uzyskanie licencji na wykonywanie regularnych przewozów specjalnych a to właśnie z uwagi na brak "sztywnego" rozkładu jazdy, uzależnienie go od planu zajęć uczniów, brak przystanków i nie korzystanie z dworców i przystanków. Zdaniem skarżącej nie każdy przewóz dzieci musi być przewozem regularnym.
W sprawie występuje zatem zasadnicza kwestia sporna tj. zakwalifikowanie przez organy przewozów wykonywanych przez skarżącą Spółkę do kategorii przewozów regularnych specjalnych w rozumieniu art. 4 ust. 9 u.t.d. w stanie faktycznym ustalonym przez organy. W świetle zarzutów skargi sformułowanych jako naruszenia przepisów postępowania skutkujące niewyjaśnieniem stanu faktycznego, należy podkreślić, że obowiązek gromadzenia materiału dowodowego i dokonania oceny jego wartości dla sprawy spoczywa na organie administracji publicznej prowadzącym postępowanie a zaniechanie podjęcia przez organ administracji publicznej czynności procesowych zmierzających do zebrania i rozpatrzenia pełnego materiału dowodowego stanowi uchybienie przepisom postępowania administracyjnego skutkującym wadliwością decyzji. (por. H. Knysiak-Molczyk, w KPA Komentarz Warszawa 2015, Wolters Kluwer, kom. do art. 77 ustawy i powołane tam orzecznictwo). Trzeba jednak mieć na uwadze, że jak wskazał WSA w Białymstoku w wyroku II SA/Bl 1193/13 (https://sip.lex.pl/#/orzeczenie 521606543) i który to pogląd należy podzielić, w toku postępowania administracyjnego istotne jest przeprowadzenie nie każdego dowodu, ale takiego, który dotyczy okoliczności istotnych w sprawie, mających wpływ na treść rozstrzygnięcia. Bowiem w procesie stosowania prawa zadaniem organów administracji jest wyjaśnienie okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, ustalenie jaka norma stanowić powinna podstawę prawną rozstrzygnięcia sprawy i jaka jest jej treść, dokonanie subsumcji ustalonego stanu faktycznego pod tę normę a następnie określenie konsekwencji prawnych, jakie norma ta wiąże z udowodnionym stanem faktycznym.
Odnośnie do zakwalifikowania przez organy spornych przewozów do kategorii przewozów regularnych specjalnych, należało uznać, że dokonana przez organy kwalifikacja odpowiada stanowi faktycznemu ustalonemu w sprawie. Sąd podziela w tym zakresie stanowisko organów, oraz argumentację przytoczoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Należy bowiem zauważyć, że istotą umowy zawartej przez skarżącą z Gminą R było wykonywanie usług przewozowych polegających na dowozie uczniów do szkół wskazanych w § 1 pkt. 2 umowy, w okresie od dnia 1 września 2015 r. do dnia 31 lipca 2016 r., pod nadzorem opiekunów, zgodnie z uzgodnionym przez strony rozkładem jazdy. Wykonanie usługi polegało na podjechaniu pod dom każdego wskazanego ucznia, dowiezieniu go do odpowiedniej placówki, a po południu odwiezieniu dziecka ze szkoły pod dom - § 1 pkt. 3, 4, i 5 umowy. Z § 3 umowy wynika, że strony umowy ustaliły stawkę za każdy przejechany kilometr, oraz sposób rozliczania usługi. Nadto w umowie skarżąca zobowiązała się do podstawienia autobusu zastępczego w sytuacjach awaryjnych (§ 3 pkt. 6. Jak słusznie wskazał organ, nie ma podstaw do tego, aby do uznania przewozu za regularny specjalny musiały zostać spełnione wszystkie przesłanki w dosłownym brzmieniu, konieczne do kwalifikowania przewozu jako regularnego - wystarczy w takim przypadku spełnienie dwóch przesłanek – regularności i przewożenia określonej kategorii osób. Pogląd ten jest jednolicie prezentowany w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. np. wyrok NSA z dnia 28 stycznia 2015 r., II GSK 2180/13). Stan faktyczny sprawy i zgromadzone przez organy dowody wskazują w sposób oczywisty na wykonywanie przez skarżącą przewozów regularnych specjalnych. Z przewozów tych korzystali wyłącznie uczniowie i ich opiekunowie, a więc określona grupa osób z wyłączeniem innych osób a przejazdy odbywały się według ustalonego harmonogramu. Tej prawidłowo dokonanej przez organy kwalifikacji nie niweczą twierdzenia skarżącej o braku regularności spowodowanej np. chorobą dziecka i w związku z tym zmianą trasy. Sytuacje takie niewątpliwie były możliwe i miały miejsce, jednak treść umowy oraz zeznania kierowcy świadczą niewątpliwie, iż przedmiotem umowy był dowóz dzieci do szkół i ze szkół i że odbywał się on na zasadach przewozu regularnego specjalnego. Wymóg regularności wykonywania przewozu regularnego specjalnego nie wyklucza możliwości zmiany czasu i trasy przewozu z uwagi na potrzeby uczniów – tj. konieczności dostosowania godzin odjazdów i przyjazdów oraz trasy do rozkładu zajęć szkolnych i składu osobowego dzieci w danym dniu wynikającego także ze stanu zdrowia dzieci. Dodatkowo wskazać należy, że za tym iż w niniejszej sprawie mamy do czynienia z przewozem regularnym specjalnym przemawia treść rozporządzenia Rady EWG z dnia 16 marca 1992 r. nr 684/92. Wskazano w nim jednoznacznie, że przewozy regularne specjalne obejmują przewozy uczniów i studentów do i z instytucji edukacyjnej. Fakt, że przewozy regularne specjalne mogą być zróżnicowane w zależności od potrzeb użytkowników, nie ma wpływu na ich zaliczenie do usług regularnych. Podnoszone w skardze zarzuty dotyczące braku regularności przewozów nie mogły więc skutkować postawieniem organom prowadzącym postępowanie zarzutu błędnego zakwalifikowania charakteru wykonywanych przez skarżącą przewozów jako regularnych specjalnych. Nie można też uznać świadczonych przez skarżącą przewozów jako okazjonalnych. Zgodnie bowiem z art. 18 ust. 3 pkt. 1-3 u.t.d. przewozem okazjonalnym jest przewóz tej samej grupy osób z miejsca początkowego do miejsca początkowego, albo z miejsca początkowego do miejsca docelowego, a także z miejsca docelowego do miejsca początkowego, bez zatrzymywania się w innych miejscach (przystankach) i rotacji przewożonych osób. Skarżąca natomiast nie kwestionowała, że dzieci były zabierane do szkoły z określonych miejsc. Nie mogły w związku z powyższym odnieść skutku zarzuty skargi dotyczące naruszenia przez organy przepisów postępowania, przez zaniechanie przeprowadzenia pełnego postępowania dowodowego. Zgromadzone dowody stanowiły wystarczającą podstawę do dokonania niezbędnych w sprawie ustaleń faktycznych. Skarżąca nie precyzuje w skargach, jakie dowody zostały przez organy pominięte i jakie jeszcze konkretnie okoliczności, poza ustalonymi przez organy byłyby konieczne do dokonania ustaleń. Podkreślić należy, że organy miały obowiązek poczynienia ustaleń faktycznych w sposób wynikający z jednej z naczelnych zasad postępowania administracyjnego – wynikającej z art. 7 kpa zasady prawdy obiektywnej. Miały więc obowiązek podejmować czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, tj. zgodnie z rzeczywistością a nie w sposób zmierzający do potwierdzenia stanowiska skarżącej. Zdaniem Sądu, obowiązkowi temu organy uczyniły zadość. Zebrane w sprawie dowody były wystarczające do zakwalifikowania świadczonych przez skarżącą przewozów jako przewozów regularnych specjalnych. Sąd podziela poglądy zaprezentowane w orzecznictwie NSA dotyczące podobnych stanów faktycznych, w którym uznano za przewóz regularny specjalny dzieci do szkół i pracowników do pracy (por. wyrok NSA z 19 kwietnia 2013 r., sygn. akt II GSK 165/12, wyrok NSA z 13 lutego 2014 r., sygn. akt II GSK 1550/12, wyrok NSA z 28 stycznia 2015 r., sygn. akt II GSK 2180/13).
Za niezasadny należało również uznać zarzut sformułowany w uzasadnieniu skargi, iż błędne jest dokonywanie ustaleń przez organy na podstawie jedynie 28 dni, w ciągu których skarżąca wykonywała przewozy dzieci, ponieważ okres ten stanowi "niewielki i niereprezentaytwny" dla całości charakteru przewozów odcinek czasu. Stwierdzenie naruszenia przepisów, którego dopuściła się skarżąca nie jest bowiem uzależnione od długości okresu, w którym przewozy były wykonywane, ani częstotliwości przewozów, ale od wyłącznie od ustalenia przez organy, co w niniejszej sprawie nastąpiło na podstawie prawidłowo zgromadzonych dowodów, że wykonując przewozy regularne czyniła to bez wymaganego zezwolenia.
Nadto, w toku kontroli sądowoadministracyjnej dokonywanej w granicach sprawy (art. 134 § 1 ppsa), sąd nie stwierdził z urzędu, aby zaskarżona decyzja naruszała prawo. Organ stwierdzając, że skarżąca Spółka wykonywała przewóz regularny nie posiadając do tego stosownego zezwolenia prawidłowo nałożył karę pieniężną w wysokości określonej w załączniku nr 3 lp.2.1. do ustawy o transporcie drogowym. Prawidłowo także uznał organ, że nie zachodziły żadne okoliczności uzasadniające zastosowanie przepisu art. 92c ust. 1 tej ustawy.
Biorąc pod uwagę powyższe należało skargę oddalić, dlatego na podstawie art. 151 ppsa orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło