II SA/Op 566/14
WyrokWSA w Opolu2015-01-15
Skład orzekający: Grażyna Jeżewska, Elżbieta Kmiecik, Elżbieta Naumowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, powołując się na uchylenie przepisu, na podstawie którego strona wnioskuje, lub na fakt wydania ostatecznej decyzji w podobnej sprawie, gdy wnioskodawcy i zakres inwestycji różnią się od poprzednich postępowań?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji nie mogą odmówić wszczęcia postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jedynie z powodu uchylenia przepisu, na podstawie którego strona wnioskuje, lub z powodu wydania ostatecznej decyzji w podobnej sprawie, jeśli wnioskodawcy i zakres inwestycji różnią się od poprzednich postępowań. W takich sytuacjach organ powinien ustalić właściwą podstawę prawną lub przeprowadzić postępowanie wyjaśniające, zamiast formalnie odmawiać wszczęcia postępowania. Odmowa wszczęcia postępowania nie może opierać się na merytorycznych ocenach sprawy.Stan faktyczny
R. B. i R. B. złożyli wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przebudowy i rozbudowy zakładu mięsnego. Burmistrz Prószkowa odmówił wszczęcia postępowania, wskazując na wcześniejszą decyzję z 2011 r. dotyczącą modernizacji i rozbudowy zakładu oraz na uchylenie przepisu, na podstawie którego strona wnioskowała. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie burmistrza. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów proceduralnych i pominięcie wcześniejszego wyroku WSA. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu oraz poprzedzające je postanowienie Burmistrza Prószkowa, określił, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości, i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz R. B. zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Jeżewska Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik – spr. Sędzia WSA Elżbieta Naumowicz Protokolant St. sekretarz sądowy Grażyna Stykała po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 15 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi R. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 28 czerwca 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach 1) uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Burmistrza Prószkowa z dnia 21 lutego 2013 r., nr [...], 2) określa, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości, 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu na rzecz R. B. kwotę 100 (sto) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Przedmiot postępowania sądowoadministracyjnego stanowi postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 28 czerwca 2014 r., nr [...], którym utrzymano w mocy postanowienie Burmistrza Prószkowa z dnia 21 lutego 2013 r. o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
Zaskarżona postanowienie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Wnioskiem z dnia 25 stycznia 2013 r. R. B. i R. B., który wpłynął do Burmistrza Prószkowa w dniu 28 stycznia 2013 r., zwrócili się o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 46 ust. 4 pkt 2 ustawy Prawo ochrony środowiska dla inwestycji polegającej na przebudowie i rozbudowie budynków, w których zlokalizowany jest istniejący zakład zajmujący się ubojem i przetwórstwem mięsnym w miejscowości [...] przy ulicy [...]. Do wniosku dołączyli m.in. decyzję Powiatowego Lekarza Weterynarii z dnia 24 marca 2000 r. zobowiązującą do dokonania modernizacji zakładu, decyzję Powiatowego Lekarza Weterynarii z dnia 17 lipca 2001 r. dotyczącą zmiany terminu wykonania ww. decyzji, decyzję Powiatowego Lekarza Weterynarii z dnia 21 stycznia 2003 r. dotyczącą po raz kolejny zmiany terminu wykonania decyzji z dnia 24 marca 2000 r.
Burmistrz Prószkowa pismem z dnia 7 lutego 2012 r. poinformował wnioskodawców, że postępowanie administracyjne w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zostało już przeprowadzone na wniosek z dnia 2 kwietnia 2009 r. i zakończone wydaniem prawomocnej decyzji z dnia 4 listopada 2011 r., nr [...].
Pismem datowanym na dzień 13 lutego 2013 r. wnioskodawcy podnieśli, że dziwi ich fakt, że pismo organu skierowane zostało do Spółki Cywilnej A, zwłaszcza jeśli uwzględni się to, że spółka cywilna nie może być stroną postępowania cywilnego. Wskazali, że przywołana przez organ w piśmie decyzja z dnia 4 listopada 2011 r. skierowana została wyłącznie do R. B., a aktualny wniosek pochodzi od R. B. i R. B. Ponadto, zdaniem wnioskodawców, porównanie treści wniosków prowadzi do konkluzji, że są one różne nie tylko pod względem wnioskodawców, lecz różni je także merytoryczna zawartość. Zauważyli, że wniosek z dnia 25 stycznia 2013 r. nie był kolejnym pismem w sprawie i stąd też niezrozumiałym jest sygnowanie pisma organu numerem sprawy ostatecznie zakończonej. Stwierdzili także, iż stosownie do art. 104 § 1 K.p.a., organ załatwia sprawę przez wydanie decyzji, chyba że przepisy kodeksu stanowią inaczej.
Postanowieniem z dnia 21 lutego 2013 r., nr [...], działający z upoważnienia Burmistrza Prószkowa, Kierownik Wydziału Gospodarki i Rozwoju, na podstawie art. 61a i art. 144 K.p.a. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W uzasadnieniu organ wskazał na wniosek złożony przez R. B. w dniu 6 kwietnia 2009 r. (datowany na dzień 2 kwietnia 2009 r.) o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na modernizacji i rozbudowie przetwórstwa mięsnego z ubojnią w [...] oraz wydaną w jego następstwie decyzję z dnia 4 listopada 2011 r., którą Burmistrz Prószkowa odmówił wydania zgody na realizację przedsięwzięcia wobec niezgodności lokalizacyjnej z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Decyzja po jej zaskarżeniu przez R. B. do SKO w Opolu została utrzymana w mocy, a tym samym stałą się ostateczna. Przytaczając brzmienie przepisu art. 61a K.p.a. oraz analizując wniosek strony z dnia 28 stycznia 2013 r. stwierdził organ, że niemożliwe jest wszczęcie przez organ administracji kolejnego postępowania w sprawie, w której wydana została decyzja ostateczna, a inwestycja w dalszym ciągu koliduje z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi [...].
W zażaleniu na powyższe postanowienie R. B. i R. B. wspólnicy spółki cywilnej A wnieśli o rozpoznanie ich wniosku. Zarzucili zapadłemu postanowieniu, że zostało wydane po wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa wniesionym po, jak to określili "wymijającym" piśmie organu z dnia 7 lutego 2013 r. Odwołujący się ponowili argumenty zawarte w ich piśmie z dnia 13 lutego 2013 r. i stwierdzili, że organ naruszył prawo odmawiając wszczęcia postępowania w sprawie i uniemożliwił domaganie się przez stronę wydania decyzji, o której pisał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w wyroku z dnia 3 listopada 2008 r.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 28 czerwca 2014 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu utrzymało w mocy postanowienie Burmistrza Prószkowa. W uzasadnieniu organ odwoławczy przedstawił stan faktyczny sprawy, w tym i wyrok WSA w Opolu, którym uchylono decyzje organów nadzoru budowlanego zapadłe w postępowaniu legalizacyjnym, prowadzonym na podstawie art. 50 i 51 Prawa budowlanego, a dotyczącym robót budowlanych w zakładzie przetwórstwa mięsnego, przeanalizował wniosek strony z dnia 2 kwietnia 2009 r. i wydaną w jego następstwie decyzję Burmistrza Prószkowa z dnia 4 listopada 2011 r. oraz wniosek z dnia 28 stycznia 2013 r. i stwierdził, że zaskarżone postanowienie należy utrzymać w mocy. Argumentował, że powołany przez żalących się, jako podstawa prawna przepis art. 46 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska został uchylony wraz z całym działem VI, co powoduje, że niemożliwym jest wydanie decyzji o ww. normę prawną. Organy administracji działają bowiem na podstawie obowiązujących przepisów prawa.
Z treścią powyższego postanowienia nie zgodził się R. B. wnosząc do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę, w której domagał się uchylenia zaskarżonego postanowienia oraz zasądzenia kosztów postępowania według norm przypisanych. Zarzucił mu naruszenie przepisu art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., polegające na tym, iż organ odwoławczy utrzymując w mocy postanowienie organu I instancji wydał w istocie rozstrzygniecie reformatoryjne; art. 153 i art. 170 P.p.s.a. poprzez całkowite pominięcie dyrektywy wyroku WSA w Opolu z dnia 3 listopada 2008 r., sygn. akt II SA/Op 170/08. W uzasadnieniu skargi podniósł, że organ odwoławczy uznał, że niemożliwym jest wszczęcie i prowadzenie przez organ administracji postępowania i wydania decyzji na podstawie przepisu art. 46 ust. 4 pkt 2 ustawy Prawo ochrony środowiska, który został uchylony z dniem 15 listopada 2008 r. Organ natomiast I instancji odmówił wszczęcia postępowania wobec stwierdzenia, że w przedmiotowej sprawie zostało już przeprowadzone postępowanie administracyjne, które zakończyło się wydaniem decyzji ostatecznej. Porównując zatem te dwa uzasadnienia trudno dojść do wniosku, że w istocie została utrzymana w mocy jedynie sentencja kontrolowanego rozstrzygnięcia, przy diametralnie innej podstawie odmowy wszczęcia postępowania. Wskazał, że przepisy proceduralne przewidują sytuację w której organ II instancji nie godzi się z rozstrzygnięciem organu I instancji, ale działanie takie zostało opisane w przepisie art. 138 § 2 K.p.a. Wskazując na wyrok WSA w Opolu z dnia 3 listopada 2008 r. wydany w sprawie dotyczącej legalizacji robót budowlanych w zakładzie przetwórstwa mięsnego prowadzonym przez strony stwierdził, że wystąpienie o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach było następstwem powyższego wyroku. Podniósł również, że jeśli organ odwoławczy widział sprzeczność wniosku z obowiązującymi przepisami, to winien tę sprzeczność wyjaśnić, a nie wydać orzeczenie. Podniósł także, że okres związany z doręczeniem postanowienia organu II instancji wyniósł ponad 15 miesięcy.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu podtrzymało w całości argumenty przytoczone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia i wniosło o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269, ze zm.), sądy administracyjne powołane są m.in. do sprawowania kontroli nad działalnością administracji publicznej, pod względem jej zgodności z prawem. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Sąd przy rozpatrywaniu sprawy nie bada zatem ani celowości, ani słuszności zaskarżonego rozstrzygnięcia, a ogranicza się do stwierdzenia, czy w świetle ustalonego stanu faktycznego oraz obowiązującego stanu prawnego dopuszczalne było wydanie zaskarżonego aktu. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy - art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a.).
Przedmiotem oceny w niniejszej sprawie jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 25 kwietnia 2014 r. utrzymujące w mocy postanowienie Burmistrza Prószkowa z dnia 21 lutego 2013 r.,
Przeprowadzona przez Sąd w niniejszej sprawie kontrola legalności zaskarżonego postanowienia oraz na zasadzie art. 135 P.p.s.a. postanowienia organu I instancji wykazała, że zarówno zaskarżone postanowienie, jak i poprzedzające je postanowienie nie odpowiadają prawu.
Podstawę rozstrzygnięcia w sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 367, ze zm.), zwanej dalej K.p.a.
Stosownie do treści art. 61a § 1 K.p.a., gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Z treści przytoczonego przepisu wynika, że organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego wtedy, gdy spełnione są następujące przesłanki, tj. gdy żądanie wszczęcia postępowania zostało wniesione do organu administracji publicznej; żądanie zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub postępowanie nie może być wszczęte z innych uzasadnionych przyczyn. Dostrzec należy zatem, że ustawodawca w art. 61a § 1 K.p.a. wprowadził dwie samodzielne i niezależne przesłanki wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. Pierwszą z nich jest wniesienie podania przez osobę, która nie jest stroną, a drugą zaistnienie innych uzasadnionych przyczyn uniemożliwiających wszczęcie postępowania. Przesłanką do wydania postanowienia w trybie art. 61a § 1 K.p.a. jest zaistnienie m.in. "innych uzasadnionych przyczyn" uniemożliwiających wszczęcie postępowania i pomimo, że przyczyny te nie zostały w wymienionym przepisie skonkretyzowane to należy przez nie rozumieć takie sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania, tj. żądanie wniesione zostało przez osobę niemającą zdolności do czynności prawnych; żądanie dotyczy sprawy, która nie podlega załatwieniu w formie decyzji administracyjnej; wniosek dotyczy żądania wszczęcia postępowania w sprawie rozstrzygniętej już decyzją lub żądania w sprawie, w której toczy się postępowanie przed właściwym organem administracji; żądanie wniesiono po upływie terminu określonego w ustawie dla dochodzenia określonych praw. W świetle powyższego oczywistym jest, że sformułowanie "inna uzasadniona przyczyna" dotyczy sytuacji, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania. Z taką sytuacją będziemy mieli do czynienia niewątpliwie wówczas, gdy żądanie wszczęcia postępowania dotyczy sprawy, w której wydano w sprawie rozstrzygnięcie, albo brak jest podstawy materialnoprawnej do rozpatrzenia zgłoszonego żądania (por. wyrok NSA z dnia 7 lutego 2014 r., sygn. akt I OSK 2159/12 – Lex nr 1497293; wyrok WSA w Warszawie z dnia 10 września 2014 r., sygn. akt VII SA/Wa 141/14 – Lex nr 1510890). Wskazać należy również, że ustawodawca statuując w art. 61a K.p.a. instytucję odmowy wszczęcia postępowania wyodrębnił etap wstępny postępowania administracyjnego, w którym organ bada czy postępowanie ze względów podmiotowych lub przedmiotowych może być w ogóle wszczęte.
Przenosząc powyższe na grunt przedmiotowej sprawy należy wskazać, że organ II instancji uznał, iż powoływany przepis art. 46 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2013 r., poz.1232) z dniem 15 listopada 2008 r. przestał obowiązywać, a zatem brak jest podstawy prawnej do wydania decyzji na podstawie wskazanej przez stronę podstawy prawnej. Z poglądem organu w tym zakresie nie sposób się zgodzić, gdyż organ posiadając wiedzę dotycząca tego, że wskazany przez skarżących we wniosku przepis już nie obowiązuje winien ustalić we własnym zakresie czy istnieje inna podstawa materialnoprawna żądania skarżących. Organ pominął całkowicie treść wniosku skarżących z dnia 28 stycznia 2013 r., którzy wnosili: "o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 46 ust. 4 pkt 2 Prawa ochrony środowiska". Treść wniosku strony nie wskazywała na podstawę prawną decyzji, lecz na przedmiot postępowania – żądanie wydania decyzji o której mowa we wskazanym przepisie. Zauważyć należy, że jeśli organ powziął wątpliwości, co do podstawy prawnej wniosku skarżących winien ewentualnie te wątpliwości wyjaśnić, poprzez zwrócenie się do strony ze stosownym zapytaniem. Nie mniej jednak stwierdzić należy, że organ I instancji dokonując odczytania wniosku strony nie miał wątpliwości jakiego rodzaju wszczęcia postępowania domaga się strona i jakiego rodzaju decyzji oczekuje i tej okoliczności jako podstawy odmowy wszczęcia postępowania nie wskazał. Wreszcie nie sposób nie dostrzec, że w obowiązujących od dnia 15 listopada 2008 r. przepisy ustawy z dnia 3 października 2008 r. (Dz. U. z 2013 r. poz.1235 ze zm.) o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, w Dziale V zatytułowanym: "Ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz na obszar Natura 2000" zawarte są przepisy dotyczące warunków i przesłanek wydawania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (art. 71 i nast. ww. ustawy). Tym samym brak było podstaw do uznania, że żądanie skarżących dotyczące wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla inwestycji polegającej na przebudowie i rozbudowie budynków, w których zlokalizowany jest istniejący zakład zajmujący się ubojem i przetwórstwem mięsnym w miejscowości [...] nie znajduje podstaw w obowiązujących przepisach prawa, a tym samym brak jest podstawy materialnoprawnej takiego żądania. Wskazać należy także, iż uzasadnienie postanowienia nie odpowiada wymogom art. 107 § 3 K.p.a., gdyż organ II instancji nie ustosunkował się w nim do zarzutów podniesionych przez skarżących w zażaleniu, tym bardziej, że miały one merytoryczny charakter i ponawiały zarzuty z pisma strony z dnia 13 lutego 2013 r.
Ze względów wskazanych powyżej niemożliwym było uznanie, że zaskarżone postanowienie odpowiadało prawu.
Dokonując natomiast kontroli legalności postanowienia z dnia 21 lutego 2013 r. organu I instancji, którym odmówiono wszczęcia postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, gdyż żądanie wszczęcia postępowania dotyczyło sprawy, w której wydano ostateczną decyzję, a nadto inwestycja w dalszym ciągu koliduje z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi [...] stwierdzić należy, że również nie odpowiada ono kryterium legalności. Odnosząc się do przyczyn, które stanowiły podstawę tego rozstrzygnięcia zauważyć należy, że skoro na skutek odmowy wszczęcia postępowania organ nie prowadzi postępowania administracyjnego i nie rozstrzyga sprawy co do jej istoty, to należy przyjąć, iż w postanowieniu wydanym w trybie art. 61a § 1 K.p.a. nie może formułować wniosków i ocen dotyczących meritum żądania. Instytucja odmowy wszczęcia postępowania kończy się bowiem aktem formalnym, a nie merytorycznym. Inaczej mówiąc kwestie merytoryczne nie mogą być przedmiotem ocen zawartych w postanowieniu o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie i dlatego też organ nie może w nim formułować ocen i wniosków dotyczących meritum sprawy (por. wytok WSA w Krakowie z dnia 3 lutego 2014 r., sygn. akt II SA/Kr 1382/13 – Lex nr 1502311; wyrok WSA w Białymstoku z dnia 4 września 2014 r., sygn. akt II SA/Bk 491/14; wyrok WSA w Warszawie z dnia 17 kwietnia 2014 r., sygn. akt II SA/Wa 241/14 - Lex nr 1485980). Stąd też niemożliwym jest uznanie, że przyczynę odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wydania decyzji środowiskowej stanowić mogłaby sprzeczność inwestycji z przepisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Oceniając kolejną przyczynę stanowiącą przeszkodę do wszczęcia postępowania, tj. okoliczność zapadnięcia ostatecznego rozstrzygnięcia w tej samej sprawie, podkreślić należy, że fakt zaistnienia tej przeszkody przedmiotowej musi być znany już w chwili złożenia wniosku (żądania), a więc w istocie wynikać z treści wniosku. Nadto, aby możliwym było uznanie przez organ, że kolejny wniosek strony dotyczy tej samej sprawy niezbędnym jest ustalenie tożsamości obu spraw. O tożsamości zaś spraw można mówić jedynie wówczas, gdy postępowanie inicjują te same podmioty, przedmiot postępowania jest ten sam, a podstawę rozstrzygnięcia stanowić będzie ten sam stan prawny. Analizując zatem wniosek w przedmiotowej sprawie nie sposób uznać, że zachodzi tożsamość spraw. Wniosek R. B. i R. B. datowany na dzień 25 stycznia 2013 r., który wpłynął do Burmistrza Prószkowa w dniu 28 stycznia 2013 r., zawierał żądanie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 46 ust. 4 pkt 2 ustawy Prawo ochrony środowiska dla inwestycji polegającej na przebudowie i rozbudowie budynków, w których zlokalizowany jest istniejący zakład zajmujący się ubojem i przetwórstwem mięsnym w miejscowości [...] przy ulicy [...]. Wniosek zaś skierowany do Burmistrza Prószkowa w dniu 2 kwietnia 2009 r. pochodził od R. B., będącej wspólniczką w spółce cywilnej A w [...] i dotyczył wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na modernizacji i rozbudowie zakładu przetwórstwa mięsnego z ubojnią w [...]. Już tylko wstępne porównanie treści obu wniosków wskazuje, że nie dotyczą one tego samego zamierzenia inwestycyjnego. Aktualny wniosek dotyczy przebudowy i rozbudowy obiektu, zaś poprzedni dotyczył modernizacji i rozbudowy. Pojęcie przebudowy i modernizacji nie są tożsame i co więcej termin przebudowa w przeciwieństwie do modernizacji został ustawowo zdefiniowany w ustawie z dnia z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r., poz. 1409, ze zm.). Stosownie do przepisu art. 3 pkt 7a Prawa budowlanego przebudowa to wykonywanie robót budowlanych, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem charakterystycznych parametrów, jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji; w przypadku dróg są dopuszczalne zmiany charakterystycznych parametrów w zakresie niewymagającym zmiany granic pasa drogowego. Zatem już chociażby z tego względu nie sposób przyjąć, że decyzja Burmistrza Prószkowa z dnia 4 listopada 2011 r. wydana na wniosek R. B. z dnia 2 kwietnia 2009 r. dotyczyła tej samej sprawy. Oba wnioski różnią się nie tylko merytorycznie, ale także podmiotowo.
W tym miejscu koniecznym jest zwrócenie także uwagi na to, że w myśl art. 860 § 1 ustawy z dnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2014 r., poz. 121, ze zm.) przez umowę spółki wspólnicy zobowiązują się dążyć do osiągnięcia wspólnego celu gospodarczego przez działanie w sposób oznaczony, w szczególności przez wniesienie wkładów. Przyjęte przez ustawodawcę rozwiązanie stanowi konsekwencję braku podmiotowości prawnej, a zwłaszcza osobowości prawnej spółki cywilnej. W jednostkach organizacyjnych będących osobami prawnymi prowadzenie spraw (zarządzanie, kierowanie działalnością) należy do właściwych organów. Po drugie, powierzenie prowadzenia spraw spółki wspólnikom wynika z istoty tej spółki, w której wszyscy wspólnicy zobowiązują się współdziałać dla osiągnięcia określonego wspólnego celu gospodarczego. Konsekwencją przyjętego rozwiązania jest to, że w obrocie prawnym w procesie, spółkę cywilną można oznaczyć tylko poprzez wskazanie wszystkich wspólników. Spółka cywilna jest bowiem jednostką organizacyjną, która nie posiada zdolności prawnej, a tym samym w obrocie nie może występować pod innym oznaczeniem, gdyż to co nazywamy spółką cywilną nie posiada własnej odrębnej od wspólników osobowości (por. wyrok SN z dnia 11 października 2013 r., sygn. akt I CSK 14/13 – Lex nr 1523343). W świetle powyższego oraz przy uwzględnieniu treści zapadłych wyroków, a to przed WSA w Opolu w dniu 20 grudnia 2012 r., sygn. akt II SA/Op 377/12 i w jego następstwie przez NSA w dniu 30 września 2014 r., sygn. akt II OSK 680/13 niezbędnym będzie przy ponownym rozpoznaniu sprawy ustalenie również przymiotu strony w odniesieniu do wnioskodawcy R. B. w zakresie żądania dotyczącego wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Przy czym zauważyć należy, że badanie przymiotu strony nie może się odbywać poza czynnościami procesowymi. Dopiero wszczęcie postępowania zgodnie z art. 61 § 3 K.p.a. stwarza możliwości do szczegółowego badania interesu prawnego wnioskodawcy. Żądanie osoby nie wszczyna natomiast postępowania administracyjnego tylko wówczas, gdy żądanie wszczęcia zostało zgłoszone przez podmiot oczywiście nieuprawniony, tzn. gdy z podania w sposób oczywisty wynika, że wnoszący składa je nie w swojej sprawie. W każdym innym przypadku zatem, kiedy brak interesu prawnego wnoszącego żądanie wszczęcia postępowania nie jest tak oczywisty, budzi wątpliwości bądź wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, organ nie powinien odmawiać wszczęcia postępowania ale kontynuować je i w jego trakcie ustalić status prawny żądającego wszczęcia postępowania (por. wyrok NSA z dnia 30 czerwca 2014 r., sygn. akt II OSK 150/13 – Lex nr 1507640).
W świetle powyższego Sąd uznał, że zaskarżone postanowienia naruszają przepis art. 61a K.p.a. Z tego też względu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji. Orzeczenie o kosztach uzasadnia art. 200 P.p.s.a. w zw. z art. 205 § 1 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło