II FSK 169/17

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2017-04-19

Skład orzekający: Maciej Jaśniewicz, Grażyna Nasierowska, Bogusław Wolas

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Skarbowej prawidłowo ustalił wysokość zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów za 2007 r., uwzględniając stan oszczędności z lat poprzednich oraz wydatki poniesione w roku podatkowym?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że Sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił postępowanie podatkowe. Organy podatkowe prawidłowo ustaliły stan środków na rachunkach bankowych i oszczędności poza systemem bankowym na początek i koniec roku podatkowego. Skarżąca nie podważyła skutecznie tych ustaleń ani nie udowodniła źródeł pochodzenia majątku, co skutkowało oddaleniem skargi kasacyjnej.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła zaskarżenia decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Lublinie ustalającej skarżącej M. B. zobowiązanie w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów za 2007 r. Skarżąca kwestionowała sposób ustalenia jej dochodów, w szczególności zarzucając błędy w ocenie dowodów dotyczących dochodów z działalności rolniczej. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, a następnie Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący – Sędzia NSA Maciej Jaśniewicz, Sędzia NSA Grażyna Nasierowska (sprawozdawca), Sędzia WSA (del.) Bogusław Wolas, Protokolant Paweł Kowalczyk, po rozpoznaniu w dniu 19 kwietnia 2017 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej M. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 14 września 2016 r. sygn. akt I SA/Lu 711/16 w sprawie ze skargi M. B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Lublinie z dnia 31 grudnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów za 2007 r. oddala skargę kasacyjną Zaskarżonym wyrokiem z 14 września 2016 r., sygn. akt I SA/Lu 711/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę M. B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Lublinie z 31 grudnia 2012 r., w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych od dochodów nieznajdujacych pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów za 2007 r. Ze stanu faktycznego przyjętego przez Sąd pierwszej instancji wynikało, że Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w L. decyzją z 23 listopada 2010 r. ustalił skarżącej zobowiązanie w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodu za 2007 r. w kwocie 35 426 zł. Dyrektor Izby Skarbowej po rozpoznaniu odwołania decyzją z 31 grudnia 2012 r., utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Organ wskazał, iż ustalając wartość uzyskanych w 2007 r. przychodów wzięto przede wszystkim pod uwagę rozstrzygnięcie organu podatkowego dotyczące zobowiązania podatniczki z tego źródła za 2005 r. (decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Lublinie z 31 grudnia 2012 r.) oraz ustalenia postępowania kontrolnego za 2006 r. zakończonego wynikiem kontroli, z których wynika, że na początek 2007 r. stan oszczędności podatniczki zgromadzonych na rachunkach bankowych i w funduszach wynosił 618 701,65 zł oraz 50 396,31 USD, a poza systemem bankowym 23 981,86 zł. Biorąc pod uwagę zebrany w sprawie materiał dowodowy w tym informację o środkach zgromadzonych na rachunkach bankowych, dane statystyczne z lat 2003-2007 (strona internetowa GUS), informacje z ODR, Licencjonowanego Gospodarstwa Szkółkarskiego w L. i Hurtowni Szkółkarskiej w K. (podmiotów, które mają specjalistyczną wiedzę o uprawie malin) zeznania świadków, informacje z [...] Spółdzielni Spożywców, [...] Spółdzielni Mieszkaniowej oraz z Powiatowej Stacji - Sanitarno-Epidemiologicznej, organ ustalił, że na stan uzyskanych w 2007 r. dochodów (przychodów) podatniczki składa się: 1) stan środków na rachunkach bankowych na dzień 1 stycznia 2007 r. – 618 701,65 zł; 2) dochody osiągnięte w 2007 r. w kwocie 45 218,10 zł (w tym: świadczenie z ZUS – 19 228,48zł; odsetki (brutto) -837,02 zł; wykup obligacji (brutto) – 25 152,60 zł); 3) oszczędności zgromadzone na dzień 1 stycznia 2007 r. poza systemem bankowym – 23 981,86 zł. Natomiast wielkości poniesionych w tym roku wydatków (zgromadzonego mienia) kształtują: 1) zgromadzone mienie na dzień 31 grudnia 2007 r. – 705 279,77 zł; 2) wydatki pozostałe – 29 856,80 zł (w tym: darowizna na rzecz córki – 25 000 zł; podatek z tytułu wykupu obligacji – 4 779 zł; - opłaty bankowe -77,80 zł). Prawidłowo, zdaniem organu odwoławczego, zarówno po stronie przychodów, jak i wydatków (zgromadzonego mienia) pominięto na początek i na koniec 2007 r., oszczędności w USD, a to z tego względu, że jako zdeponowane na koncie bankowym nie stanowiły źródła finansowania poniesionych w roku podatkowym wydatków, ani w inny sposób nie zwiększyły podstawy opodatkowania. W ocenie organu odwoławczego wysokość nadwyżki wydatków nad dochodami wynosi 47 234,96 zł, i jako dochód z nieujawnionych źródeł podlega opodatkowaniu, zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U z 2000 r., Nr 14, poz.176 ze zm., dalej zwanej "u.p.d.o.f.") w wysokości 75%. W skardze na decyzję skarżąca zarzuciła naruszenie art. 191 Ordynacji podatkowej art. 20 ust. 3 u.p.d.o.f. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. We wskazanym na wstępie wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny zaznaczył, iż zgodnie z art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej "p.p.s.a.") związany jest wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 6 maja 2016 r., sygn. akt II FSK 854/14, którym uchylono wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z 18 września 2013 r. sygn. akt I SA/Lu 253/13 i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania wskazując, iż art. 20 ust. 3 u.p.d.o.f. w brzmieniu mającym zastosowanie w niniejszej sprawie, w momencie orzekania przez Sąd pierwszej instancji stanowił element obowiązującego porządku prawnego, zaś Sąd pierwszej instancji nie był uprawniony do samodzielnej oceny jego zgodności z Konstytucją. Sąd wyjaśnił, iż mając na względzie stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego kluczowe znaczenie dla rozpatrywanej sprawy ma wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 29 lipca 2014 r., sygn. akt P 49/13 (OTK ZU 2914/7A/79), w którym Trybunał orzekł o niekonstytucyjności art. 20 ust. 3 u.p.d.o.f. w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2007 r. Jednocześnie, na podstawie art. 190 ust. 3 Konstytucji RP, Trybunał postanowił o odroczeniu terminu utraty mocy obowiązującej wskazanego przepisu o 18 miesięcy, liczonego od dnia ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw RP, o ile wcześniej przepis ten nie zostanie uchylony bądź zmieniony przez ustawodawcę. Ogłoszenie wyroku nastąpiło w dniu 6 sierpnia 2014 r. przy czym z dniem 1 stycznia 2016 r. wprowadzono nową regulację art. 20 u.p.d.o.f. (Dz.U. z 2015 r., poz. 251 – art. 1 ustawy zmieniającej), w tym dotyczącą przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych. W ocenie Sądu, prawidłowo Dyrektor Izby Skarbowej wywodził, że w celu ustalenia wysokości przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach osiągniętych przez skarżącą w 2007 r. konieczne jest określenie wartości: poniesionych w 2007 r. wydatków i zgromadzonych w tym roku zasobów (mienia) oraz uzyskanych w 2007 r. dochodów pochodzących z opodatkowanych lub wolnych od podatku źródeł przychodów oraz wartości zasobów (mienia) posiadanych w 2007 r., a zgromadzonych w latach poprzednich. Sąd pierwszej instancji mając na względzie stanowisko Trybunału Konstytucyjnego wyrażone w wyroku z 18 lipca 2013 r., sygn. akt SK 18/09 i odnosząc się do głównego zarzutu skargi, co do błędu organu w ustaleniu dochodów podatniczki z działalności rolniczej zgodził się z organem odwoławczym, że w okolicznościach rozpatrywanej sprawy skarżąca nie uprawdopodobniła nawet swoich twierdzeń odnośnie do wskazywanej wysokości dochodów z tego źródła i rozmiarów prowadzonych upraw zarówno w 2007 roku (sprzedaż malin – 30 000 zł), jak i przed tym rokiem (sprzedaż malin – 30 000 zł , nowalijek – 25 000 zł, kwiatów – 18 000 zł, grzybów – 20 000 zł). Sąd zauważył, że wyjaśnienia podatniczki w tym przedmiocie zmieniały się w zależności od fazy postępowania. Początkowo, w kontekście tego źródła przychodu podatniczka twierdziła, że gospodarstwo rolne (o pow. 0.30 ha) stanowiło źródło utrzymania jej matki, a przychody ze zbieractwa były natychmiast przeznaczane na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych takich jak jedzenie i leki. Już natomiast w marcu 2010 r. przesłuchana w charakterze strony skonkretyzowała powierzchnię prowadzonych upraw i wysokość uzyskanych z tego źródła przychodów. Przy czym, w trakcie całego postępowania podatniczka nie przedłożyła jakichkolwiek dowodów na potwierdzenie swoich tez (poza wskazaniem świadków, których zeznania nie mogły być uznane za w pełni wiarygodne, o czym niżej). Sąd podkreślił, iż organ podatkowy przeprowadził postępowanie wyjaśniające w tym zakresie, występując między innymi do ODR, GUGiK, ARMiR, powołał biegłego z zakresu geodezji oraz interpretacji zdjęć lotniczych i ortofotomap, a także do administratora targu przy ul. W. w L., przesłuchał świadków zarówno z urzędu, jak i na wniosek strony. Na podstawie zgromadzonych dowodów organ podatkowy ustalił, że istotnie podatniczka mogła prowadzić uprawę malin, jednakże nie na taką skalę jak wskazała. Następnie Sąd uznając za prawidłowe ustalenia organu wskazał, iż podatniczka mogła prowadzić uprawę malin i ewentualnie w okresie wcześniejszym (przed 2007 r.) nowalijek i kwiatów jedynie na terenie przydomowej działki należącej do jej matki o powierzchni około 0,30 ha. Zasadnie w tym kontekście organ za niewiarygodne uznał zeznania świadków oraz samej podatniczki, że przed 2002 r. areał zajęty na uprawę malin wynosił 1,30 ha (użyczonego od rodziny), a wysokość plonów z 1 ha sięgała nawet 40 ton, a także zeznania pozostałych świadków wskazanych przez stronę co do rozmiaru prowadzonych upraw. Sąd zauważył, iż prawidłowo organ podniósł, że niemożliwym jest i sprzecznym z zasadami logiki i doświadczenia życiowego, aby podatniczka mogła sprzedawać za jednym razem np. bób w ilości 100 kg, skoro jak sama zeznała na targ do L. jeździła autobusem, a po L. poruszała się komunikacją miejską. Jak z kolei wskazywała kuzynka skarżącej - K. W. - z warzyw podatniczka uprawiała głównie pomidory, przy czym skarżąca, jak i pozostali świadkowie w ogóle o pomidorach nie wspominali. Nieprawdopodobne też jest twierdzenie podatniczki jakoby całość prac przy uprawach (przygotowanie gleby pod uprawy nowalijek, kwiatów, wykonywanie oprysków plantacji malin 7 razy w roku) wykonywała samodzielnie. Tę okoliczność wyklucza nie tylko fakt, że skarżąca opiekowała się niepełnosprawną, schorowaną matką, a dodatkowo jeździła na targ do L., właśnie w okresie wzmożonych prac polowych (wiosna), co niewątpliwe było czasochłonne, ale także zeznania K. W., która oświadczyła, że podatniczka nie dałaby sobie rady sama i najmowała kogoś do pomocy. Nadmienić też należy, że jak zeznała strona do 2002 r. mieszkała w L., co też w ocenie Sądu, wpływa na wiarygodność jej zeznań w tym przedmiocie. Sąd zwrócił uwagę, że niektórzy z przesłuchanych, świadków podali, że skarżąca sprzedawała na targu w L. niewielkie ilości produktów rolnych, ale było to w latach 70 – 80 tych. W ocenie Sądu również mało prawdopodobne, jest aby podatniczka nie pamiętała, kto na wsi prowadził skup, gdzie sprzedawała owoce, skoro plantacją malin zajmowała się przez wiele lat. Dalej Sąd wyjaśnił, iż mając na uwadze zeznania świadków, informacje uzyskane z ODR, w latach 2003 -2005 nie można było uzyskać maksymalnych plonów (nawet przy założeniu, że podatniczka miała dobrą odmianę), skoro maksymalny plon uzyskuje się w 4 roku po nasadzeniu (informacja uzyskana od ODR i Licencjonowanego Gospodarstwa Szkółkarskiego). Jaka słusznie również zwrócił uwagę organ odwoławczy, w motywach swojego rozstrzygnięcia powoływanie się na uzyskanie tak dużych, wręcz zawrotnych dochodów, z przedmiotowych upraw budzi uzasadnione wątpliwości. Następnie Sąd dokonał analizy regulacji dotyczącej postępowania w zakresie dochodów nieznajdujacych pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów, mając w szczególności na uwadze orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego i związane z tym zmiany w przepisach. Sąd ponadto odwołał się do art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej i wyjaśnił, że podatnik w postępowaniu podatkowym, zwłaszcza w przedmiocie nieujawnionych źródeł nie może być bierny. Jak natomiast wynika z akt, organ podatkowy w rozpatrywanej sprawie, gdzie to było tylko możliwe ustalił dochody podatniczki ze wskazywanych przez nią źródeł. Sąd zauważył, iż z korzyścią dla strony po stronie wydatków pominięto koszty utrzymania uznając, że koszty utrzymania i dochody z upraw zrównoważyły się. Prawidłowo również, zdaniem Sądu, organ ustalił stan środków na rachunkach bankowych podatniczki na początek i na koniec rozpatrywanego roku podatkowego, a także oszczędności zgromadzonych poza systemem bankowym. Sąd podkreślił, iż w związku z brakiem współpracy skarżącej organ zgromadził niezbędny dla ustalenia stanu faktycznego materiał dowodowy występując bezpośrednio do instytucji finansowych, organów administracji rządowej oraz organów podatkowych o udzielenie informacji dotyczących skarżącej, na podstawie których ustalił wartość zgromadzonego w 2007 r. przez podatniczkę mienia na rachunkach bankowych, w funduszach inwestycyjnych i obligacjach, a skarżąca tych ustaleń, nie podważyła. W ocenie Sądu, organy zgromadziły zupełny dla rozstrzygnięcia materiał dowodowy, a następnie dokonały jego wszechstronnej oceny, w jego całokształcie i w warunkach jego ustawowej swobody, uwzględniając w pełni stanowisko Trybunału Konstytucyjnego wyrażone w powołanych na wstępie wyrokach. W skardze kasacyjnej skarżąca zaskarżyła powyższy wyrok w całości zarzucając naruszenie: I. przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy: 1) art. 141 § 4 p.p.s.a. polegający na przedstawieniu stanu sprawy niezgodnie ze stanem rzeczywistym, z pominięciem zdarzeń prawnych (uchylenia po dacie wydania zaskarżonej decyzji, decyzji w przedmiocie ustalenia zobowiązania w podatku dochodowym od dochodów nieujawnionych za lata 2003 i 2005), brak wyliczenia kwoty nadwyżki dochodów nad wydatkami za 2006 r. i wskazania na powyższe dowodów, a tym samym kwot zryczałtowanego podatku dochodowego od dochodów nieujawnionych za 2007 r.; 2) art. 190 p.p.s.a. przez niezastosowanie się do oceny prawnej Naczelnego Sadu Administracyjnego, zawartej w wyroku tego Sądu z 6 maja 2016 r., w sprawie sygn. akt II FSK 854/14; 3) art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 122, art. 180 § 1, art. 181, art. 187 § 1, art. 191 Ordynacji podatkowej, przez nieuwzględnienie skargi, pomimo naruszenia przez organ podatkowy ww. przepisów postępowania, w sposób mający istotny wpływ na wyniki sprawy, polegający na: a) przyjęciu do ustalenia wysokości środków pieniężnych będących w dyspozycji skarżącej w 2007 r. kwoty 23 981,86 zł, jako nadwyżki dochodów nad wydatkami w okresie 2006 r., w sytuacji gdy podstawą do wyliczenia tej nadwyżki były ustalenia zawarte, w następnie uchylonych decyzjach w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2003 i 2005 r., a nie było przedmiotem postępowania dowodowego przy rozliczeniu 2007 r.; b) nieuwzględnienie, iż skarżąca udowodniła a co najmniej uprawdopodobniła źródła pochodzenia majątku, co miało wpływ na rozstrzygnięcie w sprawie niniejszej, c) błędną ocenę zebranych w sprawie dowodów, tak dowodów z dokumentów, jak i dowodów osobowych; II. art. 20 ust. 1 i ust. 3 u.p.d.o.f. w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji oraz w brzmieniu obowiązującym po 1 stycznia 2016 r., przez nieuwzględnienie, biorąc pod uwagę okres osiągania dochodów, na który powoływała się i wykazała w toku postępowania skarżąca, obowiązana była jedynie do uprawdopodobnienia źródeł pochodzenia majątku i wysokości osiąganych dochodów. Skarżąca wniosła o uchylenie w całości wyroku WSA i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Organ nie skorzystał z możliwości wniesienia odpowiedzi na skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Wbrew twierdzeniom zawartym w skardze kasacyjnej sąd pierwszej instancji nie naruszył art. 190 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny uchylając poprzedni wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie (wyrok NSA z 6 maja 2016 r., II FSK 854/14) wyjaśnił, że sąd pierwszej instancji nie był uprawniony do samodzielnej oceny konstytucyjności art. 20 ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wobec dokonania oceny zgodności z Konstytucją tego przepisu przez Trybunał Konstytucyjny. Zgodnie z zaleceniami Naczelnego Sądu Administracyjnego przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd pierwszej instancji winien był uwzględnić zarówno dotychczasowe orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego jak i "poddać analizie zmieniony stan prawny, ukształtowany ustawą z dnia 16 stycznia 2015 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz ustawy Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015 r., poz. 251)". Sąd pierwszej instancji dokonał prawidłowej analizy orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego oraz doszedł do prawidłowego wniosku, że nowelizacja przepisów obowiązująca od 1 stycznia 2016 r. uwzględnia w pełni stanowisko Trybunału Konstytucyjnego. Zgodnie z art. 20 ust. 3 u.p.d.o.f. wysokość przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych ustala się na podstawie poniesionych przez podatnika w roku podatkowym wydatków i wartości zgromadzonego w tym roku mienia, jeżeli wydatki te i wartości nie znajdują pokrycia w mieniu zgromadzonym przed poniesieniem tych wydatków lub zgromadzeniem mienia, pochodzącym z przychodów uprzednio opodatkowanych lub wolnych od opodatkowania. Ze względu na szczególne rozwiązania przyjęte w art. 20 ust. 3 u.p.d.o.f., obowiązek przeprowadzenia postępowania dowodowego z uwzględnieniem okoliczności przemawiających zarówno na korzyść, jak i na niekorzyść podatnika nie ma charakteru nieograniczonego, a jego pełna realizacja jest uzależniona od współpracy podatnika, który posiada najszerszą wiedzę o źródłach swoich dochodów. Takie właśnie stanowisko zajął Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 18 lipca 2013 r. (SK 18/09). Zdaniem Trybunału dopuszczalne jest przyjęcie, że podatnik w ramach współdziałania z organem podatkowym, ma obowiązek uczestniczyć aktywnie w postępowaniu podatkowym, jednak skoro ciężar dowodu spoczywa na organie, to w razie ustalenia nadwyżki dokonanych wydatków i zgromadzonego mienia nad zeznanym przychodem, wystarczające powinno być uprawdopodobnienie przez podatnika, że taka nadwyżka pochodzi z przychodów opodatkowanych lub wolnych do opodatkowania. Należy podkreślić, że istota postępowania w przedmiocie opodatkowania dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych sprowadza się do ustalenia nadwyżki wydatków i mienia zgromadzonego w roku podatkowym nad mieniem zgromadzonym przed poniesieniem tych wydatków. Mienie służące pokryciu tych wydatków powinno pochodzić z przychodów uprzednio opodatkowanych lub wolnych od opodatkowania. O tym, czy dane mienie pochodzi z przychodu opodatkowanego, czy też nie, można przesądzić tylko wówczas, gdy źródło tego przychodu zostanie ujawnione. Z orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego wynika, że opodatkowanie przychodów ze źródeł nieujawnionych jest przywracaniem równości w opodatkowaniu i wyrównaniem ubytków budżetowych wynikających z ukrywania dochodów. Obowiązek wykazania okoliczności decydujących o możliwości ustalenia podatku od dochodów nieujawnionych powinien obarczać organy podatkowe, z zastrzeżeniem współpracy podatnika. Do organu podatkowego należy ustalenie wysokości poczynionych przez podatnika wydatków i wartości zgromadzonego przez niego mienia, jak też wykazanie, że przewyższają one wykazany w zeznaniach przychód. Do powinności organów podatkowych nie należy natomiast poszukiwanie dowodów świadczących o posiadaniu przez podatnika pokrycia poczynionych wydatków i zgromadzonego mienia. Podatnik, w ramach współdziałania z organem podatkowym, ma obowiązek uczestniczyć aktywnie w postępowaniu podatkowym, jednak skoro ciężar dowodu spoczywa na organie, to w razie ustalenia nadwyżki dokonanych wydatków i zgromadzonego mienia nad zeznanym przychodem, wystarczające powinno być uprawdopodobnienie przez podatnika, że taka nadwyżka pochodzi z przychodów opodatkowanych lub wolnych od opodatkowania. Należy też pamiętać o tym, że nie można odmawiać organom dokonywania oceny prawdopodobieństwa otrzymania przychodów. Sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił przeprowadzone w sprawie postępowanie podatkowe. Zarzuty skargi kasacyjnej stanowią polemikę z ustaleniami organów podatkowych zaakceptowanymi przez sąd pierwszej instancji. Noszą one cechy ogólnikowości. Należy bowiem wyjaśnić, że organy podatkowe ustaliły wartość mienia jakie Skarżąca zgromadziła na dzień 31 grudnia 2006 r. Przyjęto, że skarżąca mogła zgromadzić oszczędności poza systemem bankowym w wysokości 23.981,86 zł. Tych ustaleń skutecznie nie podważono w toku postępowania podatkowego. Prawidłowo również dokonano oceny oświadczeń skarżącej o osiąganych w latach wcześniejszych dochodach z prowadzonych upraw. Oświadczenia te podlegały szczegółowej weryfikacji. Nie są zasadne zatem zarzuty skargi kasacyjnej kwestionujące prawidłowość kontroli przeprowadzonej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w zakresie ustaleń faktycznych poczynionych w sprawie przez organy podatkowe. W toku prowadzonego przez organy postępowania w niniejszej sprawie Skarżąca nie powołała się na okoliczności, które w świetle zasad prawdopodobieństwa podważałyby ustalenia organów. Nie zaoferowała też żadnych dokumentów. Organy podatkowe słusznie nie uwzględniły w dochodach 2007 r. kwoty 30.000 zł z tytułu uprawy malin, bowiem kwota ta nie została poparta żadnymi obiektywnymi dowodami; wynikała jedynie z oświadczeń złożonych przez stronę. Organ podatkowy odniósł się do wszystkich zastrzeżeń strony skarżącej i przeanalizował zeznania świadków. Zeznania świadków nie wykazały, że skarżąca z tytułu upraw osiągała w poprzednich latach znaczne środki. Do ustalenia podstawy opodatkowania przyjęto publikowane przez GUS dane statystyczne dotyczące uprawy malin, zaś informacje uzyskane z [...] Ośrodka Doradztwa Rolniczego w K. wykorzystano jedynie dla celów porównawczych ( co do zasady potwierdzały zawyżenie przez stronę dochodów z prowadzonych upraw). Mając na względzie powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło