II GSK 1869/17
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2017-06-27
Skład orzekający: Zofia Borowicz, Hanna Kamińska, Stefan Kowalczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kryterium "zgodności inwestycji z celem szczegółowym i opisem danego działania lub poddziałania w Szczegółowym opisie osi priorytetowych [...] na lata 2014–2010" w ramach konkursu o dofinansowanie, określone jako "Zgodność inwestycji z planami gospodarki niskoemisyjnej", wymaga, aby inwestycja była bezpośrednio ujęta w harmonogramie rzeczowo-finansowym planu gospodarki niskoemisyjnej, czy też wystarczy, że jest z nim zgodna w szerszym zakresie?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że kryterium "zgodności z planami gospodarki niskoemisyjnej" nie wymaga, aby inwestycja była bezpośrednio ujęta w harmonogramie rzeczowo-finansowym planu gospodarki niskoemisyjnej. Sąd podkreślił, że brak jasnej i jednoznacznej definicji tego kryterium w dokumentacji konkursowej narusza zasady przejrzystości, rzetelności i równego dostępu do informacji, co stanowiło podstawę do uwzględnienia skargi przez WSA. NSA oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko WSA.Stan faktyczny
Uniwersytet Medyczny w Ł. złożył skargę na uchwałę Zarządu Województwa Ł. dotyczącą nieuwzględnienia protestu od negatywnej oceny formalnej projektu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uwzględnił skargę, stwierdzając naruszenie prawa przy ocenie projektu i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Zarząd Województwa Ł. wniósł skargę kasacyjną, zarzucając WSA naruszenie prawa materialnego, w tym błędną wykładnię i zastosowanie przepisów dotyczących zgodności projektu z planem gospodarki niskoemisyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną Zarządu Województwa Ł. Zasądzono od Zarządu Województwa Ł. na rzecz Uniwersytetu Medycznego w Ł. kwotę 360 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Zofia Borowicz (spr.) Sędzia NSA Hanna Kamińska Sędzia del. WSA Stefan Kowalczyk Protokolant Anna Wojtowicz - Hess po rozpoznaniu w dniu 27 czerwca 2017 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Zarządu Województwa Ł. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 25 kwietnia 2017 r. sygn. akt III SA/Łd 304/17 w sprawie ze skargi Uniwersytetu Medycznego w Ł. na uchwałę Zarządu Województwa Ł. z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] w przedmiocie nieuwzględniania protestu od negatywnej oceny formalnej projektu 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od Zarządu Województwa Ł. na rzecz Uniwersytetu Medycznego w Ł. kwotę 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 25 kwietnia 2017 r., sygn. akt III SA/Łd 304/17 po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 kwietnia 2017 r. sprawy ze skargi Uniwersytetu [...] w Ł. na uchwałę Zarządu Województwa [...] z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] w przedmiocie nieuwzględnienia protestu od negatywnej oceny formalnej projektu uwzględnił skargę stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny oraz przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia Zarządowi Województwa [...]. Jednocześnie wyrokiem tym Sąd zasądził od Zarządu Województwa [...] na rzecz skarżącego Uniwersytetu [...] w Ł. kwotę 680 zł tytułem zawrotu kosztów postępowania sądowego.
Zarząd Województwa [...] w dniu 22 maja 2017 r. wniósł skargę kasacyjną od powyższego wyroku.
W skardze kasacyjnej wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie prawa materialnego, tj.:
a) art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r. poz. 1066, dalej: p.u.s.a.) poprzez niewłaściwe zastosowanie, gdyż w zaskarżonym wyroku dokonano oceny zaskarżonej uchwały ZWŁ nr 183/17 dowolnej, niepełnej, która to nie przystaje do obowiązującego stanu prawnego i zebranego materiału dowodowego;
b) art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a/ ustawy wdrożeniowej w zw. z art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej oraz Wytycznymi Ministra Infrastruktury i Rozwoju w zakresie trybu wyboru projektów na lata 2014–2020 poprzez błędne zastosowanie i przyjęcie wadliwości procedur konkursowych polegającej na nieprecyzyjnym określeniu czy też braku definiowania pojęcia "zgodności z planem gospodarki niskoemisyjnej", która to w ocenie Sądu de facto pozbawiła skarżący Uniwersytet [...] w Ł. prawa do skutecznego złożenia wniosku o dofinansowanie projektu, podczas gdy nie można wykazać w jakimkolwiek zakresie by procedury konkursowe były sformułowane z naruszeniem zasad określonych w art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej w kontekście ich treści i semantyki, jak również by ocena projektu przebiegała z naruszeniem ww. art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej;
c) art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a/ ustawy wdrożeniowej w zw. z art. 41 ust. 1, ust. 2 pkt 7 ustawy wdrożeniowej oraz art. 125 ust. 3 lit. a/ rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiające przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 (Dz.Urz. UE L 2013 r. Nr 347 ze zm.; dalej: rozporządzenie ogólne) poprzez ich błędną wykładnię i przyjęcie, że pojęcie "zgodności z planami gospodarki niskoemisyjnej" nie zostało zdefiniowane zarówno w części wstępnej regulaminu, jak również w żadnym innym akcie prawnym wymienionym w § 1 Regulaminu, podczas gdy z § 1 Regulaminu konkursu wynika wprost, że konkurs jest organizowany z uwzględnieniem Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Łódzkiego na lata 2014–2020, przyjętego decyzją Komisji Europejskiej z dnia 18 grudnia 2014 r. oraz Szczegółowego Opisu Osi Priorytetowych Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] 2014–2020 przyjętego uchwałami Zarząd Województwa [...] nr [...], zaś ze wskazanych dokumentów programowych wynika wprost, jakie jest znaczenie pojęcia "zgodności z planami gospodarki niskoemisyjnej" oraz że sprowadza się ona do tego, że inwestycja, o której dofinansowanie ubiega się skarżący musi wynikać z planu gospodarki niskoemisyjnej;
d) art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a/ ustawy wdrożeniowej w zw. z art. 41 ust. 2 pkt 1–6, 8–12 oraz ust. 3, ust. 4, ust. 5 ustawy wdrożeniowej poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i wskazanie jako podstawy prawnej rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie, podczas gdy z ustalonego stanu faktycznego sprawy wynika, że wybór normy prawnej dokonany w tym zakresie przez Sąd I instancji jest wadliwy, co też oznacza błąd w subsumcji ww. norm prawnych.
Argumentacje na poparcie przedstawionych zarzutów przedstawiono w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Uniwersytet [...] w Ł. wniósł o jej oddalenie w całości i zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania kasacyjnego.
W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę kasacyjną podniesiono, że zarzuty kasacyjne nie są trafne, a zaskarżony wyrok stanowi poszanowanie wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów.
Podniesiono także, że zgodnie z uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w Ł. z dnia [...] kwietnia 2017 r. w sprawie przyjęcia do realizacji Planu gospodarki niskoemisyjnej dla miasta [...] inwestycja, której dotyczył wniosek o dofinansowanie została objęta planem gospodarki niskoemisyjnej (pozycja 1,49 s. 169 załącznika do wskazanej uchwały), co tylko potwierdza stanowisko Uniwersytetu, iż projekt był zgodny z Planem gospodarki niskoemisyjnej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 193 zdanie drugie p.p.s.a. w brzmieniu nadanym na podstawie art. 1 pkt 56 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. poz. 658; dalej: nowela), a obowiązującym od dnia 15 sierpnia 2015 r., uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. W ten sposób wyraźnie został określony zakres, w jakim Naczelny Sąd Administracyjny uzasadnia z urzędu wydany wyrok, w przypadku, gdy oddala skargę kasacyjną. Regulacja ta, jako mająca charakter szczególny, wyłącza zatem przy tego rodzaju rozstrzygnięciach odpowiednie stosowanie do postępowania przed tym Sądem wymogów dotyczących elementów uzasadnienia wyroku, przewidzianych w art. 141 § 4 w zw. z art. 193 zdanie pierwsze p.p.s.a. (por. wyroki NSA: z dnia 25 listopada 2016 r., sygn. akt I FSK 1376/16, z dnia 17 stycznia 2017 r., sygn. akt. I GSK 1294/16, z dnia 8 lutego 2017 r., sygn. akt I GSK 1371/16, z dnia 5 kwietnia 2017 r., sygn. akt I GSK 91/17 baza orzeczeń NSA.gov.pl).
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny ocenił zarzuty postawione wobec zaskarżonego wyroku uwzględniwszy, że rozpoznaniu podlega sprawa w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 p.p.s.a.), gdyż nie stwierdzono przesłanek nieważności postępowania sądowego określonych w art. 183 § 2 p.p.s.a.
Istota zarzutu sformułowanego w punkcie a) petitum skargi kasacyjnej sprowadza się do twierdzenia, że Sąd I instancji naruszył art. 1 p.u.s.a, gdyż kontrolując zaskarżony akt dokonał oceny dowolnej i wybiórczej, nie uwzględniając w ogóle zapisów samego programu operacyjnego, które pominął, a na które zwracał uwagę organ.
Wobec powyższego wskazać przede wszystkim należy, że w skardze kasacyjnej (ani w jej petitum, ani w uzasadnieniu) nie wyjaśniono, czy oceniony zarzut dotyczy naruszenia całego przepisu zawartego w art. 1 p.u.s.a., który składa się z dwóch jednostek redakcyjnych, a wymóg ten wynika z art. 174 p.p.s.a. jak i z art. 176 p.p.s.a.
Z przepisu art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. wynika, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej i kontrola ta, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Wobec braku odmiennych uregulowań w ustawie wdrożeniowej także w sprawach dotyczących wyboru projektów do dofinansowania sądy administracyjne dokonują kontroli aktów zaskarżonych w trybie art. 61 ust. 1 powołanej ustawy według kryterium legalności.
Przepis art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. normuje więc zakres i kryterium kontroli działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne. To, czy ocena legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia była prawidłowa czy też błędna nie może być utożsamione z naruszeniem tego przepisu. Jednak gdyby Sąd skontrolował zaskarżone rozstrzygnięcie w oparciu o inne kryterium, niż kryterium legalności, czy też orzekł w sprawie, która nie podlega jego kognicji, przepis ten mógłby stanowić podstawę kasacyjną w powiązaniu z naruszeniem innych przepisów, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Zatem zarzut naruszenia art. 1 p.u.s.a. nie zasługiwał na uwzględnienie.
Zarzuty sformułowane w punktach b) i c) petitum skargi kasacyjnej z uwagi na ich zakres i uzasadnienie wymagają łącznego rozpoznania. Ich istota sprowadza się do kwestionowania stanowiska Sądu I instancji, który uznał, że z żadnego dokumentu wyznaczającego ramy prawne jak i reguły przedmiotowego konkursu nie wynika aby wymóg zgodności projektu z planem gospodarki niskoemisyjnej był równoznaczny z koniecznością umieszczenia inwestycji w tym planie. Sąd I instancji uwzględniając treść art. 125 ust. 3 lit. a/ rozporządzenia ogólnego oraz art. 37 ust. 1 w zw. z art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy wdrożeniowej stanął na stanowisku, że standardy wynikające z tych norm prawnych wymagają precyzyjnego określenia procedur konkursowych, gdyż uczestnik postępowania konkursowego nie może domyślać się bądź domniemywać ciążących na nim obowiązków. W ocenie Sądu nieprecyzyjne określenie, czy też brak zdefiniowania pojęcia: "zgodności z planem gospodarki niskoemisyjnej", ujętego w dokumentacji konkursowej stanowiło naruszenie art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej.
Zdaniem Instytucji Zarządzającej pogląd Sądu I instancji jest nietrafny. Zarzucono, że Sąd błędnie powołuje się na naruszenie zasad zawartych w art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, ale nie precyzuje na czym polegało naruszenie zasad przejrzystości, bezstronności, rzetelności oraz równego dostępu do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania. W ocenie organu powyższe zasady, które nie zostały zdefiniowane w art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, zostały zawarte w Wytycznych Ministra Infrastruktury i Rozwoju i nie zostały w rozpoznawanej sprawie naruszone. Zasada przejrzystości wymaga zapewnienia dostępu do informacji związanych z przebiegiem wyboru projektów przez udzielanie wnioskodawcy informacji o postępowaniu. Została ona w całości zrealizowana. Podobnie jak zasada rzetelności, gdyż oceny projektu dokonano zgodnie z ustanowionymi regułami, zachowano też bezstronność osób uczestniczących w wyborze projektu. Udostępniono wszelkich informacji dotyczących procedury wyboru projektów.
Instytucja Zarządzająca zarzuciła, że wbrew twierdzeniom Sądu I instancji z § 1 Regulaminu, a zatem także z Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2014–2020 (dalej: [...] na lata 2014–2010) oraz Szczegółowego Opisu Osi Priorytetowych Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] 2014–2020 (dalej: SzOOP[...]) wynika wprost, jakie jest znaczenie pojęcia: "zgodności z planami gospodarki niskoemisyjnej". Wynika z tych dokumentów, że inwestycja, o której dofinansowanie ubiega się skarżący musi wynikać z planu gospodarki niskoemisyjnej. Reguły wyboru inwestycji do dofinansowania zostały określone w sposób jednoznaczny, precyzyjny i jasny. Zdaniem organu zgodność z planem gospodarki niskoemisyjnej nie może być interpretowania w oderwaniu od zapisów samego RPO 2014–2010, który wprost wskazuje na to, że realizacja inwestycji w ramach projektu inwestycyjnego PI.4.e będzie wynikać z planów gospodarki niskoemisyjnej. Kompetencje do uchwalania planów gospodarki niskoemisyjnej posiadają organy stanowiące jednostek samorządu terytorialnego. Zatem nie można uznać, że inne podmioty takie jak instytucje zarządzające programami operacyjnymi są uprawnione do analizy zgodności inwestycji z tymi planami.
Z powyższego wynika, że istota sporu objętego zarzutami zawartymi w pkt b) i c) petitum skargi kasacyjnej dotyczy interpretacji kryterium formalno-dopuszczającego określonego w pkt 13 dokumentu pt. Kryteria wyboru projektów w ramach Osi Priorytetowej IV Gospodarka Niskoemisyjna, Działanie IV.3 Ochrona powietrza, Poddziałanie IV.3.2 Ochrona powietrza Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2014–2020, stanowiącego załącznik nr IV do Regulaminu Konkursu dla naboru nr [...].
Kryterium określone w pkt 13 ww. dokumentu brzmi: "Zgodność inwestycji z celem szczegółowym i opisem danego działania lub poddziałania w Szczegółowym opisie osi priorytetowych [...] na lata 2014–2010".
W Sposobie oceny tego Kryterium postanowiono, że w ramach kryterium ocenie podlegać będzie, czy projekt służy osiągnięciu celu szczegółowego danego działania lub poddziałania i jest zgodny z opisem wsparcia, zawartym w pkt 6 Szczegółowego opisu osi priorytetowych [...] na lata 2014–2020.
W dokumencie, do którego odwołano się w sposobie oceny spornego kryterium, tj. SzOOP [...] w ramach pkt 6 postanowiono, że celem szczegółowym działania jest lepsza jakość powietrza. Wskazano przy tym, że w ramach interwencji przewiduje się m.in. inwestycje związane z realizacją przedsięwzięć w zakresie budownictwa pasywnego, które mają skutkować polepszeniem jakości powietrza.
W ww. pkt 6 SzOO [...] postanowiono też, że: "Wsparciem będą mogły zostać objęte projekty zgodne z planami gospodarki niskoemisyjnej". Na tle tego ostatniego postanowienia zawartego w pkt 6 ww. dokumentu wystąpił spór w sprawie. W ocenie organu zgodność projektu z planami gospodarki niskoemisyjnej występuje wyłącznie w sytuacji, gdy inwestycja, o której dofinansowanie ubiega się skarżący musi wynikać z planu gospodarki niskoemisyjnej. Zdaniem skarżącego, a także Sądu I instancji, z treści tego postanowienia oraz z postanowień żadnego dokumentu wyznaczającego ramy prawne i reguły przedmiotowego konkursu nie wynika, aby wymóg zgodności projektu z planem gospodarki niskoemisyjnej był równoznaczny z koniecznością umieszczenia inwestycji w tym planie.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego należy podzielić stanowisko prezentowane w tej kwestii przez Sąd I instancji.
Przede wszystkim trafnie zwrócił uwagę Sąd I instancji, że zarówno w części wstępnej Regulaminu jak i w innych dokumentach wymienionych w § 1 Regulaminu nie zdefiniowano pojęcia "zgodności z planami gospodarki niskoemisyjnej". Ponadto dodać należy, że słowo "zgodny" w języku polskim oznacza: "odpowiadający czemuś, nie sprzeczny z czymś, zgodny z czymś, wykazać zgodność ze stanem przewidywanym lub faktycznym" (por. Słownik Języka Polskiego, pod red. M. Szymczaka, Wyd. PWN, Warszawa 1983, t. III, s. 1010).
Z tej przyczyny nie jest trafna argumentacja organu, iż znaczenie pojęcia "zgodności z planami gospodarki niskoemisyjnej" oznacza inaczej, że musi "wynikać z planu", gdyż tak to zostało wprost określone w dokumencie jakim jest Regionalny Program Operacyjny Województwa [...] na lata 2014–2020. Przede wszystkim w postanowieniach dokumentu "Kryteria wyboru projektów..." określających sposób oceny kryterium w zakresie Kryterium pkt 13 w ogóle nie odwołano się do tego dokumentu, wprost wskazując jedynie na zgodność projektu z opisem wsparcia, zawartym w pkt 6 Szczegółowego opisu osi priorytetowych [...]. Poza tym nawet przy uwzględnieniu postanowień zawartych w pkt 2A.6(IV-4.e.) ww. [...] na lata 2014–2020 nie sposób uznać, że w sposób jednoznaczny wynikało z nich, iż "zgodność z planem gospodarki niskoemisyjnej" należy odczytywać jako wymóg ujęcia projektu w harmonogramie rzeczowo-finansowym zawartym w Planie gospodarki niskoemisyjnej. Co prawda w postanowieniach pkt 2A 5.(IV-4.e.) zawierających: "uzasadnienie celu szczegółowego określonego jak lepsza »jakość powietrza« – oczekiwane rezultaty" wskazano, że realizacja inwestycji planowanych w ramach Pl.4.e. będzie wynikać z planów gospodarki niskoemisyjnej, które mają na celu wskazywanie sposobów wypełniania obowiązków wynikających ze zobowiązań określonych w ratyfikowanym przez Polskę Protokole z Kioto oraz w pakiecie klimatyczno-energetycznym, przyjętym przez Komisję Europejską w grudniu 2008 r. Jednakże z uchwały nr [...] Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] listopada 2016 r. w sprawie przyjęcia "Planu gospodarki niskoemisyjnej dla miasta [...]" wynika, iż stanowi on zintegrowany plan działań mający na celu osiągnięcie standardów jakości powietrza w perspektywie lat 2015–2030 i obejmuje działania zawarte w PGN i planowane do wpisania w przyszłości (s. 9).
Z uchwały tej wynika także, że harmonogram rzeczowo-finansowy stanowi listę zadań, która nie jest zamknięta i którą należy weryfikować i aktualizować w trakcie realizacji Planu (s. 150).
W tym miejscu jedynie ubocznie należy zauważyć, że zgodnie z uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] kwietnia 2017 r. w sprawie przyjęcia do realizacji Planu gospodarki niskoemisyjnej dla miasta [...] inwestycja, której dotyczył wniosek o dofinansowanie została tym planem objęta.
Powyższe dowodzi, że treść wskazanych postanowień ww. dokumentów systemu realizacji programów operacyjnych uprawniała do oceny, którą przyjął w zaskarżanym wyroku Sąd I instancji, iż z żadnego dokumentu wyznaczającego reguły przedmiotowego konkursu nie wynikało w sposób jasny, jednoznaczny i oczywisty, aby wymóg zgodności projektu z planem gospodarki niskoemisyjnej był równoznaczny z koniecznością umieszczenia inwestycji w tym planie.
Powyższe oznacza, że nie są trafne zarzuty, iż reguły wyboru inwestycji do dofinansowania zostały określone w sposób jednoznaczny, precyzyjny i jasny. Skoro instytucja zarządzająca, jak twierdzi się w skardze kasacyjnej, nie jest uprawniona do analizy zgodności inwestycji z planami gospodarki niskoemisyjnej, gdyż uprawnione do takiej oceny są podmioty ustawowo uprawnione do uchwalania tychże planów, to tym bardziej dowodzi to, iż wymogi w zakresie spełnienia poszczególnych kryteriów wyboru projektów musza być określone wyjątkowo precyzyjnie.
Zgodnie z art. 41 ust. 1 ustawy wdrożeniowej właściwa instytucja przeprowadza konkurs na podstawie określonego przez siebie regulaminu. Według art. 41 ust. 2 pkt 7 tej ustawy regulamin konkursu określa w szczególności kryteria projektów wraz z podaniem ich znaczenia. Zatem kryteria wyboru projektów to inaczej warunki czy wymogi stawiane uczestnikom konkursu, od spełnienia których zależy ocena i ewentualny wybór projektu do dofinansowania.
Zgodnie bowiem z art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej właściwa instytucja przeprowadza wybór projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewnia wnioskodawcom równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania. Natomiast w myśl art. 37 ust. 2 tej ustawy projekt podlega ocenie pod względem spełnienia kryteriów wyboru projektów, zatwierdzanych przez komitet monitorujący, zgodnych z warunkami określonymi w art. 125 ust. 3 lit. a/ rozporządzenia ogólnego. W tym ostatnio powołanym przepisie aktu wspólnotowego podkreśla się, że stosowane odpowiednie procedury wyboru i kryteria są niedyskryminacyjne i przejrzyste. Z regulacji tych wynika jednoznaczny wniosek, iż postanowienia systemów realizacji programów operacyjnych nie mogą być tworzone i wykładane sprzecznie z aktami prawa powszechnie obowiązującego, zaś wnioskodawcy nie mogą ponosić skutków wadliwych uwarunkowań wynikających z systemu realizacji programu operacyjnego. Taki pogląd został wyrażony na gruncie ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju i zważywszy na wyżej przywołane normy prawne jest aktualny na gruncie ustawy wdrożeniowej (por. J. Jaśkiewicz, Komentarz do art. 6 ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie pomocy finansowej w perspektywie finansowej 2014–2020, Lex/el oraz powołane tam orzecznictwo NSA).
Oznacza to, że postanowienia dokumentów systemu realizacji programu operacyjnego, które odnoszą się do reguł wyboru projektów muszą być jasne i jednoznaczne, określające w sposób przejrzysty i precyzyjny konsekwencje prawne określonego działania lub zaniechania uczestników konkursu. Standardom takim nie odpowiadają systemy realizacji stwarzające zbyt szerokie pole do interpretacji dla organów je stosujących lub na tyle nieostre, że ich stosowanie narusza zasady równości, przejrzystości, rzetelności czy bezstronności określone w art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej. Wbrew zarzutom skarżącego kasacyjnie organu zasada przejrzystości nie oznacza jedynie obowiązku powszechnej dostępności i pełnej informacji o trybie i warunkach wyboru projektów. Zasada przejrzystości reguł oceny projektów formułuje wobec instytucji zarządzającej także nakaz jasnego i precyzyjnego określenia kryteriów kwalifikowania projektów. Podobnie zasada rzetelności to nie tylko wszechstronne uzasadnienie wyboru, ale głównie zastosowania jasnych i zrozumiałych dla wnioskodawców kryteriów wyboru projektów. Te zasady wbrew odmiennym poglądom wyrażonym w skardze kasacyjnej, w sposób oczywisty zostały naruszone, gdyż jak trafnie przyjął Sąd I instancji, kryterium formalne dopuszczające z pkt 13 dokumentu obowiązującego w przedmiotowym konkursie nie zostało sprecyzowane na tyle jasno i przejrzyście, że pozbawiło skarżącego prawa do skutecznego złożenia wniosku o dofinansowanie. W orzecznictwie za utrwalony należy uznać pogląd, że wymogi stawiane wnioskującym o udzielenie dofinansowania, jeżeli na podstawie oceny ich realizacji miałyby być wyciągane negatywne konsekwencje, muszą być formułowane w sposób jednoznaczny (por. wyrok NSA z dnia 17 sierpnia 2010 r., sygn. akt II GSK 856/10, Lex nr 746280).
Reasumując zarzuty sformułowane w pkt b) i c) petitum skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia art. 37 ust. 1 oraz art. 41 ust. 1, ust. 2 pkt 7 ustawy wdrożeniowej i art. 125 ust. 3 lit. a/ rozporządzenia ogólnego w zw. z art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a/ tej ustawy należało uznać za bezzasadne.
Brak jest też podstaw do przyjęcia za zasadne zarzutów sformułowanych w pkt d) petitum skargi kasacyjnej. Istota tych zarzutów sprowadza się do twierdzenia, że Sąd I instancji nie skonkretyzował, która z norm prawnych zawartych w art. 41 ustawy wdrożeniowej została przez organ naruszona. Argumentacja ta jest całkowicie chybiona. Już z dalszego fragmentu uzasadnienia tego zarzutu wynika, iż autor skargi kasacyjnej sam wskazuje, że przedmiot wykładni sądowej dotyczy normy prawnej zawartej w art. 41 ust. 1 oraz ust. 2 pkt 7 ustawy wdrożeniowej. Zresztą wobec tego przepisu został sformułowany zarzut dotyczący jego błędnej wykładni, który został zawarty w punkcie c) petitum skargi kasacyjnej.
Dodać jedynie należy, że z motywów uzasadnienia wyroku odnoszących się do wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia w sposób jednoznaczny wynika, że Sąd I instancji stwierdził uchybienie wobec regulacji zawartej w art. 41 ust. 1 i ust. 2 pkt 7 ustawy wdrożeniowej z uwagi na brak prawidłowego określenia w Regulaminie spornego kryterium. W tej sytuacji brak podstaw do twierdzenia, że Sąd I instancji niewłaściwie zastosował art. 41 ust. 2 pkt 1–6, 9–12 oraz ust. 3, ust. 4 i ust. 5 ustawy wdrożeniowej.
Z przyczyn wyżej wskazanych Naczelny Sąd Administracyjny uznając skargę kasacyjną za bezzasadną orzekł jak w sentencji na podstawie art. 184 p.p.s.a. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c/ w zw. z pkt 2 lit. c/ rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r. poz. 1800 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło