II SA/Go 162/15
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2015-05-06
Skład orzekający: Maria Bohdanowicz, Grażyna Staniszewska, Jacek Jaśkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zezwolenie na prowadzenie punktu zbierania odpadów może zostać wydane, gdy teren, na którym ma być prowadzona działalność, jest w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego przeznaczony pod funkcje usługowe i mieszkaniowe, mimo że wcześniej był wykorzystywany do gospodarki odpadami na podstawie starszego zezwolenia?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zezwolenie na prowadzenie punktu zbierania odpadów nie może zostać wydane, jeśli zamierzony sposób gospodarowania odpadami jest niezgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, nawet jeśli teren był wcześniej wykorzystywany w ten sposób na podstawie starszego zezwolenia. Uprawnienie do dotychczasowego sposobu zagospodarowania terenu ma charakter ograniczony czasowo i wygasa wraz z terminem ważności zezwolenia lub w momencie wejścia w życie nowego planu, który nie przewiduje takiej działalności.Stan faktyczny
Spółka T złożyła wniosek o zezwolenie na prowadzenie punktu zbierania odpadów. Starosta odmówił, wskazując na niezgodność z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, który przeznaczył teren pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną. Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) uchyliło decyzję Starosty, uznając, że teren może być wykorzystywany w dotychczasowy sposób na podstawie art. 35 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Po kolejnych odmowach Starosty i odwołaniach, SKO ostatecznie wydało decyzję zezwalającą na prowadzenie punktu zbierania odpadów. Prokurator Rejonowy złożył skargę na decyzję SKO, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny (WSA) uchylił zaskarżoną decyzję SKO.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego i stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Bohdanowicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz Protokolant st. sekr. sąd. Anna Lisowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 maja 2015 r. sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie udzielenia zezwolenia na prowadzenie punktu zbierania odpadów I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
W dniu 7 czerwca 2013r. (data prezentaty) T Spółka z o.o. wystąpiła z wnioskiem do Starosty na podstawie art. 41 ust. 1, 2 i 3 w zw. z art. 232 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz.U z 2013 r. poz. 21) o zezwolenie na zbieranie odpadów dla punktu zbierania odpadów w [...].
Decyzją z dnia [...] lipca 2013 r. Nr [...] Starosta, na podstawie art. 46 ust. 3 ustawy z dnia 8 stycznia 2013 r. o odpadach (Dz. U. z 2013r. poz. 21), odmówił wydania Spółce zezwolenia na prowadzenie punktu zbierania odpadów w [...].
W uzasadnieniu organ podał, że w planie zagospodarowania przestrzennego Miasta uchwalonego uchwałą Nr XXXV/206/08 Rady Miejskiej w dniu 26 września 2008 r., opublikowanej w Dzienniku Urzędowym Województwa Nr 135 poz. 2144 z dnia 19 grudnia 2008 r., obszar na którym ma być prowadzona działalność jest przeznaczony na tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Zatem organ uznał prowadzenie działalności polegającej na gospodarowaniu odpadami za niezgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.
Decyzją z dnia [...] września 2012r. ([...]) Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania T Spółki z o.o., w którym Spółka ta zarzuciła naruszenie art. 35 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2012 r. poz. 647), iż tereny którym plan zagospodarowania przestrzennego zmienia przeznaczenie mogą być wykorzystywane w sposób dotychczasowy do czasu ich zagospodarowania zgodnie z tym planem, chyba że w planie ustalono inny sposób ich tymczasowego zagospodarowania - poprzez jego niezastosowanie - uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania.
W uzasadnieniu SKO wskazało, że organ I instancji wskazał jedyną podstawę wydania decyzji - a mianowicie niezgodność zamierzonego sposobu gospodarowania odpadami z przepisami prawa miejscowego i okoliczności te organ stwierdził wyłącznie w oparciu o analizę treści planu miejscowego, a pominął okoliczność rzeczywistego zagospodarowania terenu, na którym Spółka chce kontynuować dotychczasową działalność. W ocenie organu w takim stanie faktycznym, iż Spółka posiadała zezwolenie od 2002 r. na działalność związaną z gospodarką odpadami przy ulicy [...], wydanego w oparciu o nieobowiązującą już ustawę z 2001 r. o odpadach - wydane na lat 10 i przedłużone w 2004 r. do [...] grudnia 2014 r., to zgodnie z art. 35 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym teren ten może być wykorzystywany w dotychczasowy sposób do czasu jego zagospodarowania zgodnie z nowym planem.
Decyzją z dnia [...] stycznia 2014 r. Nr [...] Starosta, na podstawie art. 46 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz.U z 2013 r. poz. 21) ponownie odmówił wydania dla T Spółka z o.o. zezwolenia na prowadzenia punktu zbierania odpadów w [...].
Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ podał, iż zezwolenie na zbieranie odpadów wydaje się zawsze na czas oznaczony. Powyższe świadczy o jednoznacznej woli ustawodawcy reglamentowania zezwolenia i poddawania warunków prowadzenia działalności w zakresie odpadów co pewien czas całościowej ocenie. Ponadto Starosta stwierdził, iż uprawnienie do dotychczasowego sposobu zagospodarowania terenu ma ograniczony charakter i trwa do "naturalnego wygaszenia",
tj. w przedmiotowej sprawie do [...] grudnia 2014r.
Decyzją z dnia [...] lutego 2012 r. ([...]) Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania T Spółki z o.o., uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
Uzasadniając swoje stanowisko Kolegium podało, iż wprawdzie z art. 46 ust. 1 pkt 3 ustawy o odpadach wynika, że właściwy organ odmawia wydania zezwolenia na zbieranie odpadów lub zezwolenia na przetwarzanie odpadów, w przypadku, gdy zamierzony sposób gospodarowania odpadami jest niezgodny (ale nie sprzeczny) z przepisami prawa miejscowego, to jednak art. 35 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym stanowi, iż tereny, których przeznaczenie plan miejscowy zmienia, mogą być wykorzystywane w sposób dotychczasowy o czasu ich zagospodarowania zgodnie z tym planem, chyba że w planie ustalono inny sposób ich tymczasowego zagospodarowania.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r. Nr [...] Starosta, na podstawie art. 46 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 grudnia 2012r. o odpadach (Dz. U. z 2013 r. poz. 21), ponownie odmówił wydania dla T Spółka z o.o. zezwolenia na prowadzenia punktu zbierania odpadów w [...].
W uzasadnieniu organ I instancji podał, że zgodnie z art. 35 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym tereny których przeznaczenie plan miejscowy zmienia mogą być wykorzystywane w sposób dotychczasowy do czasu ich zagospodarowania zgodnie z tym planem chyba, że w planie ustalono inny sposób ich tymczasowego zagospodarowania. Zezwolenie na zbieranie odpadów wydawane jest zawsze na czas oznaczony nie dłuższy niż 10 lat. Świadczy to o jednoznacznej woli ustawodawcy reglamentowania zezwolenia i poddawania warunków prowadzenia działalności w zakresie odpadów co pewien czas całościowej ocenie - niezależnie od instytucji przewidzianych w ustawie mających na celu kontrolę działalności zgodnie z udzielonym zezwoleniem. Taki stan rzeczy pozwala również na kreowanie wymagań jakie musi spełnić podmiot z uwzględnieniem zarówno zmieniających się okoliczności faktycznych jak również zaostrzających się wymogów prawnych. Zdaniem organu wydane zezwolenia na czas oznaczony ma taki skutek, że po upływie terminu określonego w decyzji zezwolenie traci ważność, a zatem nie można z faktu jego posiadania wywodzić jakichkolwiek skutków prawnych na przyszłość. W kontekście powyższego wydanie zezwolenia każdorazowo poprzedzone musi być przeprowadzeniem kompleksowego postępowania zgodnie z obowiązującymi przepisami. Uprawnienie do kontynuowania dotychczasowego sposobu zagospodarowania terenu ma ograniczony charakter. Trwa aż do naturalnego wygaszenia wskutek upływu terminu, na które zostało wydane.
Odwołanie od tej decyzji wniosła T Spółka z o.o., która zarzuciła naruszenie art. 7, art. 8. Art. 77 § 1 i art. 107 kpa poprzez orzeczenie niezgodnie z wnioskiem strony - z pominięciem istotnych okoliczności mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, jak również nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji z uwagi na zawarcie w nim zbyt ogólnych stwierdzeń, a nadto art. 138 § 2 kpa poprzez pominięcie
w zaskarżonym rozstrzygnięciu wskazań organu odwoławczego zawartych w decyzji kasacyjnej z dnia [...] lutego 2014 r. i decyzji z [...] września 2013 r.
Jednocześnie Spółka zarzuciła naruszenie art. 35 ustawy z dnia 27 marca 2003 r.
o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez jego niezastosowanie oraz przyjęcie, że w stosunku do wnioskodawcy nie może on być zastosowany, art. 44 ustawy z dnia 8 stycznia 2013 r. o odpadach poprzez jego niezastosowanie,
tj. orzeczenie niezgodnie z wnioskiem strony art. 46 ust. 1 pkt 3 tej samej ustawy poprzez błędna wykładnię polegającą na przyjęciu, że prowadzenie działalności przez Spółkę jest niezgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.
W uzasadnieniu skarżąca Spółka w szczególności podniosła, że obowiązujący plan zagospodarowania przestrzennego nie ustala ograniczeń w korzystaniu
z nieruchomości w sposób dotychczasowy, tym samym nowe ustalenia planu nie zakazują profilu działalności, który był dotychczas prowadzony przez Spółkę zgodnie
z przepisami poprzedniego planu zagospodarowania. Jednocześnie też ustalenia planu nie nakazują likwidacji, bądź ograniczenia działalności istniejącego już zakładu. Skoro zatem plan nie zakazuje prowadzenia dotychczasowej działalności, jak również nie ustala szczegółowego tymczasowego przeznaczenia terenu, na którym prowadzona jest działalność nie ma wątpliwości, że działalność prowadzona przez Spółkę może być kontynuowana a tym samym brak jest przeszkód do wydania decyzji zezwalającej na prowadzenie dotychczasowej działalności.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2014r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na podstawie art. 39 ust. 5 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U z 2013 r. poz. 595) oraz art. 42 ust. 1 pkt 7, art. 44, art. 46 ust. 3 ustawy z dnia 8 stycznia 2013r o odpadach (Dz. U z 2013 r. poz. 21) oraz art. 7, art. 8, art.9, art. 77, art. 80, art. 107, art. 138 § 1 pkt 2 kpa a nadto art. 1 i art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz.U z 2001 r. Nr 79 poz. 856) - uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i w tym zakresie orzekło o udzieleniu firmie T spółka z o.o. zezwolenia na prowadzenie punktu zbierania odpadów w [...] na działkach nr ewid. [...] na okres od [...] stycznia 2015 r. do [...] grudnia 2024 r.
Postanowieniem z dnia [...] września 2014 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na podstawie art. 39 ust. 5 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, art. 1 i art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych w związku z art. 113 § 1, art. 126, art. 141 i art. 144 kpa, postanowiło sprostować oczywistą omyłkę w rozstrzygnięciu własnej decyzji z dnia [...] sierpnia 2014r w ten sposób, że w pkt II.2 w miejsce tekstu wnioskodawca ma tytuł prawny w [...] na działkach o nr ewid. [...] wpisać wnioskodawca ma tytuł prawny w [...] na działkach o nr ewid. [...].
Zdaniem organu II instancji odwołanie Spółki zasługuje na uwzględnienie, a mając na względzie, iż dotychczasowe wskazania Samorządowego Kolegium Odwoławczego, zawarte w kolejnych decyzjach kasacyjnych, nie były przez organ I instancji uwzględniane, organ odwoławczy orzekł co do istoty.
Z treści art. 46 ust. 1 pkt 3 ustawy o odpadach wynika, że właściwy organ odmawia wydania zezwolenia na zbieranie odpadów lub zezwolenia na przetwarzanie odpadów, w przypadku gdy zamierzony sposób gospodarowania odpadami jest niezgodny
(ale nie - sprzeczny) z przepisami prawa miejscowego, to jednak przepis art. 35 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (u.p.z.p.) stanowi, że tereny, których przeznaczenie plan miejscowy zmienia mogą być wykorzystywane w sposób dotychczasowy do czasu ich zagospodarowania zgodnie z tym planem, chyba
że w planie ustalono inny sposób ich tymczasowego zagospodarowania. Przepis
art. 35 u.p.z.p. wprowadza zatem możliwość wykorzystania terenów, których przeznaczenie plan zmienia w sposób dotychczasowy.
W ocenie Kolegium oznacza to brak prawnego obowiązku właścicieli terenów dokonania zmiany sposobu zagospodarowania terenu na zgodny z przeznaczeniem określonym planem miejscowym. Na poparcie swojego stanowiska SKO powołało się
na wyrok z 8 marca 2011 r. sygn. akt II SA/Op 681/10 (LEX nr 1127631) Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, który orzekł, że jeśli w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego nie zawarto postanowień określających wykorzystanie danych terenów do czasu ich zagospodarowania zgodnie z tym planem, wówczas z mocy art. 35 u.p.z.p. tereny te mogą być wykorzystane w dotychczasowy sposób. Brak zapisu w planie, co do tej kwestii, oznacza potwierdzenie dotychczasowego sposobu użytkowania terenu; a także wyrok z 9 października 2007 r., sygn. akt II SA/Bk 548/07 (LEX nr 400785) Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, który uznał, iż docelowa zmiana przeznaczenia terenu w planie miejscowym nie oznacza automatycznie, iż zyskuje on status terenu, na którym występuje tymczasowe zagospodarowanie w rozumieniu art. 35 ustawy
z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.).
Samorządowe Kolegium Odwoławcze podało, iż dokonało także analizy treści uchwały Nr XXXV/206/08 Rady Miejskiej z dnia 26 września 2008 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Miasta dla terenu położonego pomiędzy ulicą [...] i torami kolejowymi w kierunku na [...], do granicy z terenami gminy [...], czego nie zrobił organ I instancji, naruszając zdaniem organu odwoławczego przepis art. 7 i art. 77 k.p.a.
W wyniku tej analizy stwierdzono, że - jak słusznie podnosi odwołujący, na terenie objętym planem ustalono zakaz lokalizacji nowych obiektów tymczasowych - § 18 uchwały. Plan miejscowy nie odnosi się do obiektów dotychczasowych,
w szczególności nie zawiera zapisów dotyczących lokalizacji, w tym zakazów, obiektów istniejących. Na powyższe Kolegium zwracało Staroście uwagę już w swoich poprzednich decyzjach kasacyjnych z dnia [...] września 2013 r., znak [...] oraz z dnia [...] lutego 2014r. znak: [...], gdzie zawarte zostały wskazania, co do sposobu postępowania przy ponownym rozpatrywaniu sprawy. W ocenie Kolegium wskazania te organ I instancji całkowicie zlekceważył i pominął, co stanowi naruszenie przepisu art. 138 § 2 k.p.a.
SKO podniosło, iż z ogólnikowego uzasadnienia kwestionowanej decyzji nie wynika
w dalszym ciągu, z jakich powodów, organ I instancji - w sposób dowolny, dokonał nadinterpretacji zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta [...]. Kolegium wskazało, iż starosta nie jest organem nadrzędnym nad gminą i nie może więc "w trosce" o prawidłowe realizowanie zapisów miejscowego planu tej gminy, dokonywać jego dowolnej interpretacji, zwłaszcza z naruszeniem przepisów prawa materialnego, a jednocześnie z naruszeniem procedury, tj. bez właściwego (z naruszeniem przepisu art. 107 § 3 k.p.a.) uzasadnienia faktycznego i prawnego. Zdaniem organu II instancji Starosta – po raz kolejny, uzasadniając swoje stanowisko, powołuje się na pismo Architekta Miejskiego z dnia [...] czerwca 2013 r. znak [...], nadinterpretując, a wręcz wypaczając jego treść. Architekt Miejski wyraźnie wskazał, że w przedmiocie wniosku spółki z dnia [...] czerwca 2013r., zastosowanie ma przepis art. 35 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Jednocześnie w powołanym piśmie Architekt Miejski wskazał, że "jeżeli na przedmiotowym terenie jest prowadzona działalność z zakresu gospodarki odpadami, to może być ona prowadzona w oparciu o wcześniejsze dokumenty, bez możliwości jej poszerzenia, rozbudowy lub uzyskania nowych, dodatkowych zezwoleń lub decyzji". SKO oceniło, iż organ l instancji potraktował stanowisko wiodącego w sprawie organu bardzo wybiórczo, spłycając treść przedmiotowego pisma do stwierdzenia, iż stanowisko organu, uznające prowadzenie działalności polegającej na gospodarowaniu odpadami za niezgodną z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, znalazło potwierdzenie w piśmie z dnia [...] czerwca 2013r. znak: [...] Architekta Miejskiego Miasta. Działania takie nie spełniają wymogów przepisu art. 107 §3 k.p.a., który wymaga od organów administracji publicznej, by w pełnym uzasadnieniu decyzji (faktycznym i prawnym) wskazywały, jakim dowodom i z jakiego powodu nie dały wiary.
Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2014r., na podstawie art. 50 § 1 i art. 53 § 3 w zw. z art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) i art.- 3 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 20 czerwca 1985r. o prokuraturze (tj. Dz .U z 2011r.,Nr 270 poz. 1599) złożył Prokurator Rejonowy, który zarzucił:
1. naruszenie przepisów prawda materialnego art. 46 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 8 stycznia 2013r. — o odpadach (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r. poz. 21 z późn. zm.) i art. 35 ustawy z dnia 27 marca 2003r. - o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 2012r. poz. 647 z późn. zm.) przez błędną wykładnię, polegającą na uznaniu, że prowadzenie punktu zbierania odpadów w [...] jest zgodnie z prawem miejscowym i udzielenia takiego zezwolenia wbrew ustaleniom miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego,
2. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na zebraniu, rozpatrzeniu oraz dokonaniu przez ten organ oceny materiału dowodowego wbrew regułom wynikającym z art. 7, 8, 9, 77 § 1 i art. 80 k.p.a. i art. 107 k.p.a. poprzez wadliwe uzasadnienie faktyczne i prawne i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu skargi podał, że spółka T legitymowała się zezwoleniem na działalność związaną z gospodarką odpadami, wydanym w 2002 roku w oparciu o przepisy nieobowiązującej ustawy z 2001 roku o odpadach (art. 28, 29) i pomimo, iż zezwolenie powinno być wydane na lat 10, zostało przedłużone w 2004 roku do dnia [...] grudnia 2014r. Organ administracji nie miał podstaw do przedłużenia zezwolenia ponad czas, który dopuszczał art. 28 obowiązującej poprzedniej ustawy o odpadach. Przedłużone zezwolenie wygasało z dniem [...] grudnia 2014r.
Uchwałą Rady Miejskiej nr XXXV 1206/08 z dnia 26 września 2008r., opublikowaną w Dzienniku Urzędowym Województwa Nr 135 poz. 2144 z dnia 19 grudnia 2008r. uchwalony został (nowy) miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego miasta dla terenu położonego pomiędzy ulica [...] i torami kolejowymi w kierunku na [...], do granicy z terenami Gminy. Plan ten zmienił przeznaczenie terenu, na którym T spółka z o.o. prowadzi działalność polegającą na prowadzeniu punktu zbierania złomu. Przedmiotowy teren, na którym firma T sp. z o.o. prowadzi aktualnie swoją działalność (czyli działki [...]) oznaczony jest w planie z 2008r. symbolem 1U/MN i przeznaczony pod funkcje usługową i mieszkaniową. T sp.
z o.o. uzyskała stosowne zezwolenie do prowadzenia takiej działalności przed wejściem w życie obowiązującego planu.
Przeznaczenie przedmiotowego terenu w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego w 2002r. tj. w planie ogólnym, który z mocy prawa przestał obowiązywać z dniem 31 grudnia 2002 roku było inne niż obecnie. Zgodnie
z ówcześnie obowiązującym planem, były to tereny przemysłowo - składowe, a na działkach dziś wykorzystywanych jako skup złomu funkcjonował zakład zaopatrzenia wsi i rolników. Po wygaśnięciu planu nie została na ten teren wydana decyzja
o warunkach zabudowy na zmianę zagospodarowania terenu, nie zostały również wydane decyzje na zmianę sposobu użytkowania istniejących budynków związanych z GS-em na nową funkcję. Zatem poprzednie zezwolenie na prowadzenie działalności związanej z gospodarką odpadami nie było wydane w oparciu o obowiązujące prawo miejscowe. Organ sporządzający i uchwalający nowy plan miejscowy w 2008r. (Prezydent i Rada Miejska) posiadał wiedzę, iż takie zezwolenie jest w obiegu prawnym. Zezwolenie to dopuszczało prowadzenie działalności do dnia [...] grudnia 2014r. Nie istniały zatem przesłanki (w trakcie procedury uchwalania nowego planu) aby na podstawie art. 35 ustawy o planowaniu zagospodarowaniu przestrzennym (dalej ustawa o panowaniu) został określony inny sposób tymczasowego zagospodarowania terenu. Uprawnienie do kontynuowania dotychczasowego zagospodarowania terenu ma ograniczony w czasie charakter. Trwa ono aż do "naturalnego wygaszenia" w skutek np. wcześniej wydanych decyzji, czy zezwoleń, np. w skutek; upłynięcia terminu na który zostało wydane. Takie stanowisko zostało wyrażone w wyroku NSA z 26 marca 2013r., sygn. akt II OSK 2281/11.
W procedurze planistycznej - T sp. z o.o, nie brała udziału. Nie wnosiła wniosku do planu nie uczestniczyła w dyskusji publicznej, ani nie wniosła uwag do projektu planu, co dla organu sporządzającego plan jest jednoznaczne z akceptacją przyjętych rozwiązań, tym samym należy wywieść, że spółka miała pełną informację dotyczącą przeznaczenia posiadanej nieruchomości i zmiany sposobu przeznaczenia nieruchomości.
Wskazując na powyższe ustalenia skarżący stwierdził, T spółka z o.o. mogła prowadzić działalność w zakresie punktu zbierania odpadów do [...] grudnia 2014r. Ustawa o odpadach nie zezwala na "przedłużenie" zezwolenia a nakłada na podmiot, który zamierza prowadzić działalność w zakresie zbierania odpadów obowiązek uzyskania (nowego) zezwolenia. Wydanie zaś takiego zezwolenia musi być poprzedzone sprawdzeniem czy jest ono zgodne m.in. z ustaleniami prawa miejscowego. W obowiązującym planie miejscowym Gminy z 2008r., teren, na którym firma T sp. z o.o. prowadzi aktualnie swoją działalność i który wskazała we wniosku o wydanie nowego zezwolenia, oznaczony został symbolem 1 U/MN i przeznaczony pod funkcje usługową i mieszkaniową. Zgodnie z art. 46 ust. 1 pkt 3 ustawy o odpadach właściwy organ odmawia wydania zezwolenia na zbieranie odpadów lub zezwolenia na przetwarzanie odpadów, gdy zamierzony sposób gospodarowania odpadami:
1) mógłby powodować zagrożenie dla życia łub zdrowia ludzi lub dla środowiska;
2) jest niezgodny z planami gospodarki odpadami;
3) jest niezgodny z przepisami prawa miejscowego.
Oznacza, to że każdorazowo przed wydaniem decyzji zezwalającej organ musi sprawdzić i dokonać analizy zebranych dokumentów i ocenić czy nie zachodzą przesłanki do wydania odmowy decyzji. Jeżeli zamierzony sposób gospodarki odpadami wpisuje się w jeden z powyższych warunków, organ administracyjny jest zobowiązany, a nie tylko uprawniony do wydania decyzji odmownej.
Organ wydaje zezwolenie, czyli bada stan prawny na dzień wydania decyzji. Przepis ten nierozerwalnie wiąże się z art. 35 ustawy o planowaniu. Ustawa o odpadach zezwala na wydanie zezwolenia na okres nie dłuższy niż 10 lat (art. 44 ustawy o odpadach). Czyli po upływie 10 letniego okresu, na które zostało wydane zezwolenie, podmiot musi uzyskać nowe zezwolenie, a wydanie nowego zezwolenia musi mieć oparcie w obowiązującym stanie prawnym. Zezwolenie na prowadzenie działalności jw. wydawane jest w oparciu o ustawę o odpadach, ale w zgodzie
z prawem miejscowym, dlatego też należy odróżnić cel przedmiotu regulacji zawarty
w art. 35 ustawy o planowaniu od celu przedmiotu regulacji z art. 46 ustawy
o odpadach.
Cele obu tych regulacji są odmienne. W pierwszym przypadku, celem przepisu art. 35 ustawy o planowaniu jest faktyczne umożliwienie podmiotowi gospodarczemu - wobec niezależnej od niego zmiany funkcji terenu - kontynuowania dotychczasowego zagospodarowania, aż do czasu zagospodarowania zgodnie z planem. Uprawnienie do kontynuowania dotychczasowego zagospodarowania ma jednak ograniczony charakter w czasie. Trwa ono aż do "naturalnego wygaszenia" wskutek np. upływu terminu na który zostało wydane. W przypadku wydawania nowego zezwolenia na prowadzenie działalności jw. ma zastosowanie art. 46 ustawy o odpadach. Zezwolenie takie wydaje starosta po sprawdzeniu czy taka działalność zgodna jest z prawem miejscowym czyli min. z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Wydanie takiego zezwolenie na działalność na terenie, gdzie w obowiązującym planie zapisana jest funkcja inna niż gospodarka odpadami - a w tym przypadku jest to funkcja usługowa, mieszkalna, byłoby potwierdzeniem nieprawdy i wydaniem zezwolenia niezgodnie z obowiązującym prawem miejscowym.
SKO na uzasadnienie, iż należało wydać zezwolenia na prowadzenie punktu zbierania odpadów, ponieważ jest to zgodne z planem miejscowym, czyli nie narusza art. 46 ust. 1 pkt 3 ustawy o odpadach powołało się na wskazane wyżej rozumienie art. 35 ustawy o planowaniu. SKO zupełnie jednak pominęło, że dotychczasowy sposób użytkowania terenu nie obejmuje tych przypadków, gdy na takie dotychczasowe użytkowanie terenu wymagane jest dodatkowe zezwolenie na prowadzenie działalności. Prawidłowe rozumienie powyższej regulacji nie mogło prowadzić do innego rozstrzygnięcia niż to, że organ administracyjny nie może udzielić spółce T od momentu wejścia w życie planu z 2008r. pozwolenia na prowadzenie punktu zbierania złomu, ponieważ plan miejscowy nie przewiduje dla tego terenu - funkcji związanej z gospodarką odpadami - tylko funkcje usługową i mieszkaniową. Zatem niedopuszczalne jest prowadzenie punktu zbierania złomu. Wobec powyższego na podstawie art. 46 ust 1 pkt 3 ustawy o odpadach i art. 6 kpa organ administracyjny zobligowany był do odmowy wydania zezwolenia na prowadzenie odpadów i SKO nie miało podstaw do kwestionowania decyzji organu l instancji.
W zaskarżonej decyzji SKO z naruszeniem art. 7 i 77 kpa zanalizował treść uchwały XXXV 1206/08 Rady Miejskiej z dnia 26 września 2008r. w sprawie planu miejscowego, bowiem uznał, że brak zapisów w planie, dotyczących tymczasowego zagospodarowania (art. 35 ustawy o planowaniu) w powiązaniu z obowiązkiem wynikającym z art. 15 ust. 2 pkt 11 ww. ustawy to jest określeniem terminu i sposobu tymczasowego gospodarowania - oznacza potwierdzenie dotychczasowego sposobu użytkowania terenu. Należy wyjaśnić, że obowiązek ten występuje tylko w przypadku określenia tymczasowego zagospodarowania terenu co w tym planie nie miało miejsca. Nie określono innego tymczasowego zagospodarowania terenu, ponieważ zastosowano możliwość wynikającą z przepisu art. 35 ustawy o planowaniu czyli pozostawienie możliwości dotychczasowego zagospodarowania do czasu zagospodarowania zgodnie z planem. Podnoszony przez SKO zakaz zabudowy obiektami tymczasowymi z tymczasowym zagospodarowaniem terenu nie ma związku dla istoty rozstrzyganej sprawy. Obiekty tymczasowe zdefiniowane są w ustawie prawo budowlane i zapis paragrafu 18 planu miejscowego odnosi się to takich właśnie obiektów. Łączenie tych dwóch pojęć w sposób jaki dokonało SKO dla uzasadnienia do wydania zezwolenia jest zdaniem skarżącego nielogiczne i pozbawione uzasadnienia prawnego.
Organy gminy zmieniając przeznaczenie terenu, na którym T spółka z o.o. prowadziła punkt zbierania złomu nie naruszyły przepisów obowiązującego prawa. Rada uchwaliła akt prawa miejscowego, który winien być przestrzegany przez organy administracyjne rozstrzygające w sprawach indywidualnych. SKO zarzuciło organowi
I instancji, że organ ten odmawiając wydania zezwolenia dokonał nadinterpretacji
i zapisów planu miejscowego i treści pisma Architekta z dnia [...] czerwca 2013r.
i zamierza kształtować tym samym za pomocą odmowy politykę przestrzenną jednostki samorządu terytorialnego, co już wykracza poza ramy postępowania. Tymczasem SKO pomimo powyższego stwierdzenia samo uzurpowało sobie prawo do kształtowania polityki przestrzennej Gminy Nowa i to wbrew woli Miasta. Z treści pisma z dnia [...] czerwca 2013r. znak: [...] Architekta bezsprzecznie wynika, że jeżeli na przedmiotowym terenie "jest prowadzona działalność z zakresu gospodarki odpadami, to może być ona prowadzona w oparciu o wcześniejsze dokumenty, bez możliwości jej poszerzenia, rozbudowy lub uzyskania nowych, dodatkowych zezwoleń". SKO nie wyjaśnia dlaczego nie dał wiary dowodowi w postaci pisma Architekta. Jeżeli SKO uznało, że treść pisma budzi wątpliwości, należało przeprowadzić dowód z zeznań Architekta, a nie wypaczać sens treści pisma i przewrotnie wskazywać, że to organ I instancji naruszył prawo, kiedy to właśnie decyzja SKO wydana została z naruszeniem wskazanych wyżej przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, które miały wpływ na wynik sprawy. Nie przeprowadzenie dowodu z zeznań świadka jakim jest Architekt Miejski przy rozważanych przez organ wątpliwościach co do treści pisma narusza art. 77 i 80 kpa. Podkreślić należy również brak wnikliwej analizy stanu faktycznego i prawnego przez organ administracji. Można zasadnie podnosić, że decyzja wydana została z naruszeniem art. 107 § 3 kpa i bez wskazania prawidłowej podstawy prawnej. Organ jako podstawę prawna decyzji wskazał na art. 46 ust. 3 ustawy o odpadach, a tymczasem art. 46 zbudowany jest z 2 ustępów, przy czym ustęp 1 zawiera 3 punkty. Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego, w postępowaniu administracyjnym, spoczywa na organie. Naruszenie powyższych reguł wraz z błędną wykładnią art. 46 ust. 1 pkt 3 ustawy o odpadach uzasadnia wniosek o uchylenie decyzji.
Prokurator dodatkowo zarzucił, iż postanowienie o sprostowaniu oczywistej omyłki pisarskiej w decyzji z dnia [...] sierpnia 2014r. wydało Samorządowe Kolegium Odwoławcze w innym składzie niż zaskarżoną decyzję. Zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych należy wskazać, że art. 24 § 1 kpa nie nakazuje wyłączenia pracownika organu, który uczestniczył przy wydaniu decyzji administracyjnej, w postępowaniu o sprostowanie tej decyzji. Wobec braku takiego zakazu skarżący stwierdził, że zasadniczo wskazane jest, by sprostowania dokonał taki sam skład organu kolegialnego.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi podtrzymując swoje stanowisko i argumenty zawarte w uzasadnieniu decyzji organu II instancji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest w całej rozciągłości zasadna i w pełni Sąd podzielił jej argumenty.
Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r., - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz.1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta, co do zasady, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem i polega na weryfikacji decyzji organu administracji publicznej
z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze zaskarżoną decyzję, wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 z późn. zm.) – "kpa", oparło na przesłance, że skoro w uchwale Nr XXXV/206/08 Rady Miejskiej z dnia [...] września 2008 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Miasta dla terenu położonego pomiędzy ulicą [...] i torami kolejowymi w kierunku na [...] do granicy z terenami gminy nie określono innego sposobu wykorzystywania terenu, którego przeznaczenie plan zmienił, to ten brak uzasadnia akceptację dotychczasowego sposobu użytkowania terenu. Naruszenie zatem przepisów prawa materialnego - art. 35 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2012 r. poz. 647 ze zm.) w ocenie organu II instancji skutkowało wydaniem przez Starostę niezgodnej z prawem decyzji odmawiającej T Spółce z o.o. zezwolenia na prowadzenie punktu zbierania odpadów przy ulicy [...] i koniecznością jej uchylenia wraz z orzeczeniem co do istoty sprawy tj., udzieleniem spornego zezwolenia od [...] stycznia 2015 r. do dnia [...] grudnia 2024 r.
Przeznaczenie przedmiotowego terenu, na którym T Spółka z o.o. prowadziła działalność w postaci punktu zbierania złomu od 2002 r. do [...] grudnia 2014 r.
w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, który przestał obowiązywać w dniu 31 grudnia 2002 r. określone było jako przemysłowo-składowe. Uchwałą Rady Miejskiej nr XXXV 1206/08 z dnia 26 września 2008r. (opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa Nr 135 poz. 2144 z dnia 19 grudnia 2008 r.) uchwalony został nowy miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego miasta i dla spornego terenu działki [...] przeznaczono funkcję usługową i mieszkaniową.
Organ uchwałodawczy – Rada Miejska posiadała wiedzę, iż Spółka posiada zezwolenie na prowadzenie do [...] grudnia 2014 r. punktu skupu odpadów
i że do tego dnia taką działalność mimo zmiany przeznaczenia terenu będzie prowadzić. Zatem należy podzielić stanowisko Prokuratora Rejonowego, że nie zaistniały przesłanki dla określenia w uchwale - tak jak stanowi art. 35 ustawy
o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, innego tymczasowego sposobu zagospodarowania terenu z uwagi na ograniczony czasowo termin udzielonego Spółce zezwolenia.
Zauważyć należy, że w ustawie z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach
(Dz.U z 2013 r. poz. 21) nie jest znana procedura aneksowania zezwolenia, przedłużania jego okresu trwania. Ono wygasa w dacie w nim określonej i aby uzyskać ponowne zezwolenia należy wykazać się, iż punkt zbierania odpadów nie będzie powodować zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi albo środowiska, jest zgodny
z planami gospodarki odpadami i że jest zgodny z przepisami prawa miejscowego. Jak trafnie podnosi skarga każdorazowo, przed wydaniem decyzji zezwalającej organ musi sprawdzić i dokonać analizy zebranych dokumentów i ocenić czy w sprawie nie zachodzą przesłanki o jakich mowa w art. 46 ust. 1 pkt 3 ustawy o odpadach.
A zatem, gdyby przyjąć sposób interpretacji zarówno ww. art. 46 ust. 1 pkt 3 ustawy
o odpadach i art. 35 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym zaprezentowany przez organ II instancji to uchwalenie prawa miejscowego jakim jest uchwała w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego
dla wydania zezwolenia na zbieranie odpadów dla podmiotu gospodarczego,
który już je posiada, na następne 10 lat, nie miałoby znaczenia. O tymczasowości prowadzenia punktu zbierania odpadów stanowi wydanie zezwolenia na okres nie dłuższy niż 10 lat. Brak zapisu w uchwale co do kwestii wykorzystania terenu do czasu zagospodarowania zgodnie z planem oznaczało jedynie potwierdzenie, że do czasu wygaśnięcia zezwolenia, a więc w przedmiotowej sprawie przez 6 lat istnieje możliwość dotychczasowego sposobu użytkowania terenu.
Spółka już od 2008 r., tj. od dnia ogłoszenia uchwały w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w Dzienniku Urzędowym Województwa wiedziała o zmianie przeznaczenia terenu. Nie uczestniczyła w procesie uchwalania planu, ani nie zaskarżyła przedmiotowej uchwały mimo, że obecnie twierdzi że jest ona niezgodna z prawem, bo jest niewykonalna.
Na rozprawie w dniu 6 maja br. pełnomocnik Spółki wnosił o dopuszczenie dowodów
z zeznań świadków na okoliczność chwili rozpoczęcia przez Spółkę działalności polegającej na zbieraniu odpadów, charakteru tej działalności w szczególności krótkotrwałości magazynowania odpadów i braku prowadzenia działań zmierzających do zagospodarowania nieruchomości zgodnie z ustalenia planu, przedstawienia przez organ I instancji rejestru wydanych decyzji o pozwoleniu na budowę w zakresie nieruchomości Spółki i nieruchomości sąsiednich i dopuszczenie z niego dowodu
na okoliczność czy organ odmówił wydania takiej decyzji z uwagi na niezgodność zamierzonej inwestycji z miejscowym planem, przedstawienia przez Starostę informacji o wydanych pozwoleniach na wytwarzanie, zbieranie i transport odpadów na terenie gminy od momentu uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego na okoliczność czy inne podmioty taką zgodę otrzymały, oraz do wykazania przez Gminę, że zawiadomiła Spółkę o zamiarze uchwalenia planu na okoliczność pozbawienia Spółki możliwości złożenia protestu.
Zgodnie art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012r. poz. 270 z późn. zm.; zwanej dalej jako "ppsa") Sąd może z urzędu lub na wniosek stron
przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie.
Na podstawie art. 106 § 3 ppsa Sąd oddalił wnioski dowodowe, bowiem wszystkie okoliczności zawnioskowane przez Spółkę nie były niezbędne do wyjaśnienia sprawy (tj. rejestr wydanych decyzji o pozwoleniu na budowę, zezwolenia na wywarzanie, zbieranie i transport odpadów na terenie gminy od momentu uchwalenia planu)
- w tych sprawach Spółka może wystąpić o wydanie informacji publicznej w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2014 r., poz.782), a dowód z przesłuchania świadków nie jest dopuszczalny przed wojewódzkim sądem administracyjnym.
Natomiast kwestia naruszenia procedury planistycznej w postaci braku zawiadomienia Spółki o wszczęciu prac nad miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego może być podnoszona w sprawie ze skargi na uchwałę. W myśl art. 135 ppsa sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy stosując przewidziane prawem środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Zauważyć należy, że w niniejszej sprawie przedmiotem rozpoznania Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie zezwolenia na prowadzenie punktu zbierania odpadów i to w granicach tej sprawy Sąd rozstrzygał.
W związku z podniesionym przez Prokuratora zarzutem, iż postanowienie
o sprostowaniu oczywistej omyłki pisarskiej w decyzji wydało Samorządowe Kolegium Odwoławcze w innym składzie niż zaskarżoną decyzję, w której ten błąd zaistniał – Sąd w całości zgadza się ze stanowiskiem Prokuratora, że sprostowania winien dokonać ten sam skład organu kolegialnego i w tej mierze Sąd zapoznał się z regulaminem organizacyjnym SKO jako załącznikiem do uchwały Nr [...] Zgromadzenia Ogólnego Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2011 r., który jednakże tej kwestii nie reguluje.
W świetle powyższych okoliczności, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak w sentencji. Rozstrzygnięcie zawarte w pkt II wyroku znajduje natomiast oparcie w art. 152 ppsa. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło