IV SA/Gl 1145/16
WyrokWSA w Gliwicach2017-07-11
Skład orzekający: Renata Siudyka, Beata Kozicka, Edyta Żarkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba pełniąca funkcję Prezesa Zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, nawet jeśli nie pobiera z tego tytułu wynagrodzenia i oświadcza gotowość do podjęcia zatrudnienia, może zostać uznana za osobę bezrobotną w rozumieniu ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy?Ratio decidendi
Pełnienie funkcji Prezesa Zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, nawet bez pobierania wynagrodzenia i przy jednoczesnym oświadczeniu o gotowości do podjęcia zatrudnienia, stanowi przeszkodę do uznania danej osoby za bezrobotną. Wynika to z faktu, że obowiązki związane z prowadzeniem spraw spółki i jej reprezentacją, wynikające z Kodeksu spółek handlowych, ograniczają rzeczywistą gotowość do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy, co jest kluczową przesłanką definicji bezrobotnego.Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o rejestrację w charakterze osoby bezrobotnej, oświadczając jednocześnie, że pełni funkcję Prezesa Zarządu w spółce z o.o., nie osiąga z tego tytułu przychodu i jest gotowa do podjęcia zatrudnienia. Organy administracji odmówiły przyznania statusu bezrobotnego, uznając, że pełnienie funkcji prezesa zarządu spółki prawa handlowego wyklucza gotowość do podjęcia zatrudnienia. Strona wniosła skargę do sądu, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Siudyka, Sędziowie Sędzia WSA Beata Kozicka (spr.), Sędzia WSA Edyta Żarkiewicz, Protokolant Katarzyna Lisiecka-Mitula, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 lipca 2017 r. sprawy ze skargi D. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie statusu osoby bezrobotnej oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] nr [...] Wojewoda[...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r. poz. 23, ze zm., dalej: Kpa), art. 33 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 645 z późn. zm., dalej: ustawa lub ustawa o promocji zatrudnienia) po rozpoznaniu odwołania strony – D. S. (S.) od wydanej z upoważnienia Prezydenta Miasta B. decyzji z dnia [...] nr [...] - decyzję pierwszoinstancyjną utrzymał w mocy.
Argumentując podjęte rozstrzygnięcie organ odwoławczy, w pełni akceptując ustalenia i ocenę prawną organu pierwszoinstancyjnego, przybliżył dotychczasowy przebieg postępowania, według chronologii zdarzeń, wskazując przy tym prawne regulacje przedmiotu. W tych ramach odnotował, że strona w dniu 18 sierpnia 2016 r. złożyła wniosek o dokonanie rejestracji w Powiatowym Urzędzie Pracy (PUP) w B. w charakterze osoby bezrobotnej. Rejestrując się oświadczyła, że jest zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującego w danym zawodzie lub służbie.
Jednocześnie organ drugoinstancyjny zaznaczył, że strona w dniu 24 sierpnia 2016 r. złożyła oświadczenie, że w związku z pełnioną funkcją prezesa w spółce A w G. nie osiąga żadnego przychodu i nie podlega ubezpieczeniom społecznym. Oświadczając przy tym, że charakter działań związanych z funkcją członka zarządu:
po pierwsze - jest sporadyczny i nie przekracza zwykłych czynności zarządu zgodnie z KSH- non profit, a także
po drugie - nie przeszkadza w podjęciu zatrudnienia i nie wpływa na gotowość do jego podjęcia.
Ponadto oświadczając, że w spółce powołano prokurenta, który może podejmować decyzje za niego, dlatego też jego obecność w spółce nie jest wymagana.
W tych okolicznościach, w ocenie organów pierwszo i drugoinstancyjnego, w sprzeczności z tym oświadczeniem kształtuje się stan faktyczny sprawy, albowiem na podstawie informacji odpowiadającej odpisowi aktualnemu z rejestru przedsiębiorców (nr[...] ) na dzień 18 sierpnia 2016 r. ustalono, że w dniu rejestracji w Powiatowym Urzędzie Pracy D. S. pełnił funkcję Prezesa Zarządu (Dział 2, rubryka 1, podrubryka 1) w przedsiębiorstwie A Spółka z o.o. z siedzibą w G. przy ul. [...] wpisanym do rejestru przedsiębiorców w dniu 18 lutego 2015 r. Nadto, jak uwypuklił organ odwoławczy, z rubryki 1 działu 2 tej informacji wynika także, że organem reprezentacji jest zarząd, zaś sposób reprezentacji podmiotu określono jako: członek zarządu samodzielnie. Tymczasem, jak podkreślił, strona na ów czas była jedynym członkiem zarządu.
Zaznaczył przy tym, że istotne w przedmiotowej sprawie jest, iż nawet w toku postępowania odwoławczego strona nie zrezygnowała z pełnienia funkcji prezesa spółki, co wynika z informacji KRS na dzień 17 października 2016 r. Na dowód organ drugoinstancyjny przytoczył wydruk z centralnej informacji KRS.
Odnosząc te ustalenia do regulacji prawnych wskazał, że w myśl art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy - za bezrobotnego uznaje się (...) osobę niezatrudnioną i niewykonującą innej pracy zarobkowej, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub służbie albo innej pracy zarobkowej, albo jeżeli jest osobą niepełnosprawną, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia co najmniej w połowie tego wymiaru czasu pracy, nieuczącą się w szkole, z wyjątkiem uczącej się w szkole dla dorosłych lub przystępującej do egzaminu eksternistycznego z zakresu tej szkoły lub w szkole wyższej gdzie studiuje w formie studiów niestacjonarnych, zarejestrowaną we właściwym dla miejsca zameldowania stałego lub czasowego powiatowym urzędzie pracy oraz poszukującą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej.
Podzielając stanowisko organu pierwszej instancji, że pełnienie funkcji Prezesa Zarządu w Spółce A stanowi przeszkodę do nabycia statusu bezrobotnego za prawidłowe organ odwoławczy uznał rozstrzygniecie pierwszoinstancyjne.
Argumentując podniósł, że pogląd ten znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądów administracyjnych. Na poparcie tego twierdzenia przytoczył wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 05 lutego 2002 r. sygn. akt II SA 2902/01, w którym uznano, że "pełnienie funkcji w zarządzie spółki praw handlowego nawet w przypadku niepobierania wynagrodzenia z tego tytułu, powoduje brak pełnej gotowości do podjęcia zatrudnienia a zatem osoba ta nie spełnia podstawowych przesłanek z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy, tzn. nie spełnia przesłanek ustawowych do przyznania mu statusu osoby bezrobotnej", wszystkie przywoływane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl., w skrócie: CBOSA.
W dalszych motywach wyjaśnił, że istotnym elementem definicji bezrobotnego wyrażonej w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy jest "gotowość do podjęcia pracy". Za Naczelnym Sądem Administracyjnym wskazał, że jakkolwiek ustawa nie wyjaśnia wprost pojęcia "gotowości do pracy", to jednakże kierując się zasadami wykładni funkcjonalnej, celowościowej i systemowej, nie można tego pojęcia utożsamiać wyłącznie z samą potencjalną chęcią podjęcia przez zainteresowanego pracy. Niewątpliwie taka deklaracja także jest niezbędna. Nie ulega bowiem wątpliwości, że osoba dążąca do uzyskania statusu bezrobotnego w chwili rejestracji musi wprost (a nie w sposób tylko dorozumiany) i w konkretnej formie (podpisanie w obecności urzędnika formuły oświadczenia znajdującego się na karcie rejestracyjnej) uzewnętrznić wolę świadczenia pracy. Jednakże gotowości do pracy nie można sprowadzać wyłącznie do czynników subiektywnych istniejących po stronie zainteresowanego. Gotowość do podjęcia pracy musi być oceniana również w kategoriach obiektywnych. Powyższa przesłanka jest istotnym elementem definicji bezrobotnego, a z definicją tą związane jest nabycie określonych praw podmiotowych do świadczeń publicznoprawnych. Dlatego gotowość do podjęcia pracy musi oznaczać rzeczywistą, faktyczną i aktualną możliwość podjęcia pracy - por. wyrok NSA z dnia 28 czerwca 2011 r., sygn. akt I OSK 338/11.
Podkreślił, że w przypadku osób pełniących funkcję w zarządach spółek prawa handlowego istotne znaczenie ma nie to, czy czynności są wykonywane odpłatnie, lecz to, iż na osobie pełniącej funkcję w zarządzie spółki ciążą określone zadania, które muszą być wykonywane, co do zasady osobiście, tym samym taka osoba nie może być uznana za gotową do podjęcia zatrudnienia w omawianym znaczeniu.
Równocześnie podniósł, że powyższy pogląd został również wyrażony w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 27 października 2011 r. sygn. akt III SA/Gd 367/11, w którym wskazano, że obowiązki nałożone przez Kodeks spółek handlowych na członków zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością powodują, że nie można uznać, iż osoba zainteresowana nabyciem statusu bezrobotnego, jest zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy. Kwestie dotyczące tego, do czego zobowiązany jest członek zarządu spółki z o.o. reguluje Kodeks spółek handlowych z dnia 15 września 2000 r. (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r. poz. 1578 z późn. zm., dalej także Ksh). Art. 201 § 1 Ksh stanowi, że zarząd prowadzi sprawy spółki i reprezentuje spółkę. W tym miejscu wypada wyjaśnić, iż zgodnie z literaturą przedmiotu, prowadzenie spraw spółki polega na podejmowaniu uchwał, wydawaniu decyzji i opinii, organizowaniu działalności spółki w ten sposób, aby pozostawało to zgodne z jej przedmiotem działalności, w celu realizacji jej zadań. Sfera reprezentacji obejmuje natomiast dokonywanie czynności w stosunkach zewnętrznych. W związku z tym, jeżeli nie dojdzie do złożenia rezygnacji z pełnionej funkcji przez członka zarządu spółki, ma on określone prawa i obowiązki.
Podsumowując wskazał także, że w art. 204 § 1 Ksh unormowano prawo członka zarządu do prowadzenia spraw spółki i jej reprezentowania w zakresie wszystkich czynności sądowych i pozasądowych spółki. Zdaniem organu odwoławczego wynika stąd, że będąc Prezesem Spółki A winien on dbać o sprawy tego przedsiębiorstwa, z czego nie zwalnia go także upoważnienie wydane prokurentowi. Oznacza to, że strona nie jest w pełni gotowa do podjęcia zatrudnienia.
Na zakończenie podał, że stanowisko zbieżne z prezentowanym wyraził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w wyroku z dnia 04 kwietnia 2014 r., sygn. akt IV SA/Gl 721/13. Sąd ten - jak przypomniał - stwierdził, że "pełnienie funkcji w zarządzie spółki prawa handlowego, nawet w przypadku niepobierania wynagrodzenia z tego tytułu, powoduje brak pełnej gotowości do podjęcia zatrudnienia, a zatem osoba ta nie spełnia podstawowych przesłanek do uzyskania statusu bezrobotnego".
Mając powyższe na uwadze, nie znajdując podstaw dla pozytywnego rozpatrzenia odwołania, za zasadną i zgodną z obowiązującymi przepisami uznał decyzję pierwszoinstancyjną.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na powyższą decyzję strona skarżąca zaskarżyła powyższą decyzję w całości, zarzucając jej naruszenie przepisów prawa materialnego, oraz obrazę przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a to:
I. w odniesieniu do obrazu przepisu prawa materialnego, naruszenie art. 2 ust. 2 pkt 2 oraz art 71 ustawy o promocji zatrudnienia, poprzez niewłaściwe zastosowanie;
II. obrazę przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a to:
1) art. 7 kpa poprzez brak podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do wyjaśnienia stanu rzeczy oraz niedostateczne wyjaśnienie okoliczności sprawy,
2) art. 77 § 1 kpa poprzez brak wyczerpującego zebrania oraz rozpatrzenie całego materiału dowodowego,
3) art. 80 kpa poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów, przyjęcie dowolnej oceny dowodów w wyniku braku rozpatrzenia całego materiału dowodowego,
4) art. 107 § 3 kpa poprzez brak sporządzenie uzasadnienia decyzji odpowiadającego wymogom tego przepisu, w szczególności poprzez niedostateczne i niepełne uzasadnienie decyzji oraz brak prawidłowego przytoczenia przepisów w uzasadnieniu decyzji,
5) art. 8, art. 9 oraz art. 11 kpa poprzez prowadzenie postępowania i wydanie decyzji niezgodnej z zasadą pogłębiania zaufania, udzielania informacji oraz wyjaśniania zasadności przesłanek.
Formułując powyższe zarzuty, autor skargi, wniósł o uchylenie zaskarżonych decyzji.
Argumentując podkreślił, że dniu 24 sierpnia 2016 r. dostarczył oświadczenie, następującej treści: "Oświadczam, że w związku z pełnioną funkcją prezesa w spółce A sp. z o.o. z/s w G., NIP: [...] nie osiągam żadnego przychodu, nie podlegam ubezpieczeniom społecznym, a charakter działań związanych z funkcją członka zarządu jest sporadyczny i nie przekracza swym zakresem zwykłych czynności zarządu zgodnie z KSH- non profit i nie koliduje z podjęciem zatrudnienia, ani nie wpływa na moją gotowość i zdolność do podjęcia zatrudnienia. Nadto oświadczam, że z uwagi na fakt, że w spółce powołany jest prokurent, który może samodzielnie i bez mojej zgody podejmować decyzje, moja obecność nie jest w ogóle wymagana".
W jego ocenie organy nie wzięły pod uwagę całego materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie i w żaden sposób - ani organ wydając decyzję z upoważnienia Prezydenta Miasta B., ani Wojewoda [...] - nie uwzględniły wykonywania przez stronę pracy zarobkowej w trakcie pozostawania w zatrudnieniu. Jego zdaniem te uchybienia, spowodowały błąd w ustaleniach faktycznych, przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia.
Jednocześnie zwrócił uwagę, że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 27 lipca 2012 r., sygn. akt I OSK 141/12 wyraził pogląd, że: "(...) Ponieważ z art. 2 ust. 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy nie wynika, że w każdym przypadku członkostwo w zarządzie spółki osoby niezatrudnionej w spółce wyklucza możliwość uznania takiej osoby za osobę bezrobotną, konieczne jest w każdym wypadku ustalenie czy osoba ta jest zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia". W jego opinii organy nie udowodniły okoliczności z których wynikałoby, że "skarżący nie jest zdolny do podjęcia zatrudnienia ani ich nie uprawdopodobnił, pomijając przy tym cały szereg dostarczonych dokumentów".
Na zakończenie tych wywodów wskazał, że decyzje zapadłe w tymże postępowaniu są dla niego krzywdzące i naruszające interes prawny w postaci możliwości uzyskania statusu osoby bezrobotnej oraz otrzymania zasiłku dla bezrobotnych. W dalszych motywach zacytował orzeczenia sądów administracyjnych, tj. ponownie odwołał się do fragmentów wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 lipca 2012 r., sygn. akt I OSK 141/12 oraz przytoczył uzasadnienie wyroku WSA w Gdańsku z dnia 27 maja 2015 r., sygn. akt. III SA/Gd 450/15.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł jej oddalenie i powtórzył w całości argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Podkreślając, że po ponownym zapoznaniu się z całością zebranego w sprawie materiału dowodowego nie znalazł podstaw do zmiany swojego stanowiska w sprawie i wnosi o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Kontrola legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia przeprowadzona na podstawie art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.) wykazała, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, a zgodnie z treścią art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., dalej: Ppsa) sąd administracyjny uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie, jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów prawa materialnego lub naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy jak również naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.
Ustalając istotny dla sprawy stan faktyczny Sąd stwierdza, że został nakreślony powyżej przy omawianiu stanowiska organów pierwszej oraz drugiej instancji jak i strony skarżącej. W ocenie Sądu nie ma zatem konieczności jego ponownego powielania. Spór koncentruje się wokół uznania czy w okolicznościach przedmiotowej sprawy powołanie strony skarżącej na funkcję Prezesa spółki z ograniczoną odpowiedzialnością stanowi przeszkodę do uznania jej za osobę bezrobotną, jak twierdzi organ, czy też wprost przeciwnie jak wywodzi strona. Tym samym czy w sprawie prawidłowego odmówiono uznania strony za osobę bezrobotną z dniem 18 sierpnia 2016 r., a także o odmówiono przyznania jej od tego dnia prawa do zasiłku.
Niesporne jest w sprawie, że problematyka związana ze statusem osoby bezrobotnej, uregulowana została w - wielokrotnie przytaczanej powyżej - ustawie o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Ustawa ta stanowiła podstawę wydania zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji. Toteż organy rozpatrujące kontrolowaną sprawę powinny zatem uwzględniać rozwiązania prawne zawarte w tym akcie, a także stosować się do wymagań proceduralnych zawartych w Kodeksie postępowania administracyjnego, co też w ocenie Sądu zrealizowały.
Zdaniem Sądu zgodzić się trzeba z organem odwoławczym, co do przedstawionej interpretacji przesłanki "gotowości do podjęcia pracy" stanowiącej jeden z istotnych elementów definicji legalnej osoby bezrobotnej. Nie budzą także wątpliwości Sądu zaprezentowane przez organ odwoławczy argumenty, których celem jest wykazanie, że osoba sprawująca funkcję członka zarządu spółki kapitałowej, a tym bardziej funkcję prezesa takiej spółki, nie jest osobą bezwzględnie dyspozycyjną, gotową do przyjęcia każdego zaproponowanego jej przez urząd pracy zarobkowego zajęcia.
Zgodnie z definicją zawarta w art. 2 ust. 1 pkt 2 tej ustawy pod pojęciem bezrobotnego należy rozumieć osobę (...) niezatrudnioną i niewykonującą innej pracy zarobkowej, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub służbie albo innej pracy zarobkowej (...). Oznacza to, że przesłanki uzyskania statusu osoby bezrobotnej są ściśle określone, czego zdaje się nie dostrzega strona skarżąca. Organ administracyjny nie ma zatem możliwości orzekania na podstawie uznania administracyjnego, a postępowanie sprowadza się, w zasadniczej kwestii, do ustalenia czy zachodzą w sprawie okoliczności faktyczne wyliczone w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy.
Sąd w pełni podzielił stanowisko orzekających w niniejszej sprawie organów, które - zobligowane treścią cytowanego wyżej przepisu art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy - zasadnie przyjęły, że skarżący na dzień rejestracji nie spełniał przesłanki uzyskania statusu osoby bezrobotnej z uwagi na pełnienie funkcji Prezesa Zarządu Spółki, tj. niespełnienia przesłanki bycia osobą "zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy". Okoliczność pełnienia przez skarżącego funkcji Prezesa Zarządu Spółki jest bezsporna. Wynika to po pierwsze z treści znajdującego się w aktach administracyjnych wydruku z Krajowego Rejestru Sądowego, a po drugie fakt ten przyznaje sam skarżący. Tym samym niezasadne są zarzuty skargi naruszenia prawa materialnego, a to art. 2 ust. 2 pkt 2 ustawy oraz jej art. 71. Analogicznie Sąd ocenił zarzuty sformułowane w pkt II petitum skargi.
W sprawie niesporne jest, że skarżący z tytułu pełnienia funkcji Prezesa Zarządu Spółki, nie otrzymuje wynagrodzenia, sporne jest - jak wskazano powyżej - czy w okolicznościach przedmiotowej sprawy organy właściwie oceniły przesłanki uznania skarżącego jako osoby bezrobotnej.
Mając na uwadze zarzuty zawarte w skardze podkreślić w tym miejscu należy, że w orzecznictwie sądowym ugruntowany został pogląd, iż pełnienie funkcji w zarządzie spółki prawa handlowego, nawet w przypadku niepobierania wynagrodzenia z tego tytułu, powoduje brak pełnej gotowości do podjęcia zatrudnienia, a zatem osoba ta nie spełnia podstawowych przesłanek uzyskania statusu osoby bezrobotnej. Wprawdzie pogląd ten zapoczątkowany niejako został i wyrażony m.in. w tezie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 lutego 2002 r., sygn. akt II SA 2902/01, opartej na regulacji ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jedn. Dz.U. z 2003 r. Nr 58, poz. 514), tym niemniej, z uwagi na zbieżność terminologiczną zachowuje aktualność na gruncie obowiązującej ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Naczelny Sąd Administracyjny w powołanym wyżej wyroku zwrócił uwagę, iż, "ustawa mając na celu między innymi łagodzenie skutków bezrobocia i aktywizacji zawodowej bezrobotnych, wiąże ustawową definicję bezrobotnego zawartą w art. 2 z wieloma przesłankami pozytywnymi i negatywnymi, jednakże istotą tej definicji jest założenie, że chodzi tu o osobę, która poszukuje zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej z zamiarem i gotowością jej podjęcia. W samej istocie tkwi to, że osoba, która ma uzyskać status prawny bezrobotnego, nie ma pracy i nie prowadzi innej działalności zarobkowej". Twierdzenie to można zdaniem orzekającego w sprawie Sądu - odnieść do stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy, gdzie skarżący ubiegający się o uzyskanie statusu osoby bezrobotnej był Prezesem Zarządu Spółki prawa handlowego. Skoro w stosownie do art. 2 ust.1 pkt 2 ustawy, osobą bezrobotną może zostać osoba, która jest zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy, to należy przyjąć, że sprawowanie funkcji Prezesa Zarządu Spółki ze swej istoty (rodzaju czynności do których Prezes Zarządu jest zobowiązany) wyłącza możliwość orzeczenia o przyznaniu statusu osoby bezrobotnej. Wyjaśnić przy tym należy, że nie było rolą organu prowadzenie postępowania wyjaśniającego mającego na celu ustalanie zakresu dyspozycyjności skarżącego jak Prezesa Zarządu Spółki w stosunku do możliwości podjęcia przez niego zatrudnienia, jak i kondycji finansowej samej spółki. Zasadnie organy uznały, że oświadczenie strony nie obala przeszkody "gotowości podjęcia zatrudnienia". Nie zawiera ono innych, aniżeli nałożonych innymi regulacjami prawnymi - w tym ustawy z dnia z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (tekst jedn. Dz.U. z 2013 r., poz. 1030 ze zm., dalej ksh), obowiązków wynikających z jej pełnienia. Istotne i wystarczające do wydania w niniejszej sprawie zaskarżonej decyzji, było zatem ustalenie, że skarżący w dalszym ciągu pełni funkcję Prezesa Zarządu Spółki z obowiązkami regulowanymi prawnie.
Okoliczności niniejszej sprawy pozwalają zatem na stwierdzenie, że pełnienie przez skarżącego funkcji Prezesa Zarządu Spółki prawa handlowego wyklucza uznanie go z dniem 18 sierpnia 2016 r. za osobę bezrobotną. Zgodnie bowiem z art. 201 § 1 Ksh zarząd spółki prowadzi sprawy spółki i reprezentuje spółkę.
Powyższa regulacja pozwala na stwierdzenie, że pełnienie funkcji Prezesa Zarządu Spółki wiąże się z obowiązkami, które ograniczają gotowość do pracy w pełnym wymiarze czasu. W ocenie Sądu jest to okoliczność przesądzająca odmowę przyznania skarżącemu statusu osoby bezrobotnej.
W konsekwencji powyższych ustaleń, stwierdzić należy, że kontrola zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, a do czego ograniczają się kompetencje sądu administracyjnego, jako że Sąd nie może oprzeć kontroli o kryterium słuszności czy sprawiedliwości społecznej, nie wykazała by zaskarżoną decyzja Wojewody, jak poprzedzająca ją decyzja o organu pierwszej instancji wydane została z naruszeniem przepisów, o którym stanowi art. 145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Podnoszone przez skarżącego okoliczności związane niejako z sytuacją materialną, albowiem dotyczące braku wynagrodzenia, aczkolwiek bardzo istotne z punktu widzenia skarżącego, nie mogły być uwzględnione przez organy, które związane są regulacjami ustawy o promocji zatrudnienia, która takowej przesłanki nie uwzględnia, ale i Sąd z tej to przede wszystkim przyczyny, iż jak to Sąd wyżej zauważył, względy społeczne, czy też sprawiedliwości społecznej Sąd ten nie może brać pod uwagę, jako, że dotyczą one sfery pozaprawnej.
Podsumowując Sąd podkreśla, że w pełni akceptuje i uznaje za własne stanowisko NSA wyrażone w wyroku z dnia z dnia 1 marca 2017 r., sygn. akt I OSK 3283/15 i wskazane na ich poparcie argumenty, że pełnienie funkcji prezesa zarządu prowadzącej aktywnie działalność gospodarczą spółki prawa handlowego, stanowi okoliczność zaprzeczającą gotowości i zdolności do podjęcia zatrudnienia. W przypadku osób pełniących funkcję w zarządach spółek prawa handlowego istotne znaczenie ma nie to, czy czynności związane z pełnieniem funkcji są wykonywane odpłatnie, lecz to, że na każdej z osób pełniących omawiane funkcje ciążą określone zadania, które muszą one wykonywać, co do zasady osobiście - a to nie zostało przez stronę wykazane przeciwnie od prezentowanego przez organ odwołującego się w tym zakresie do regulacji prawnych.
Nadto NSA w przytoczonym powyżej wyroku podniósł, że definicja osoby bezrobotnej zawarta art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy, skonstruowana jest w istocie z dwóch części. W pierwszej z nich wskazuje się na przesłanki pozytywne, czyli na warunki, które muszą być spełnione, by można było uzyskać (zachować) status bezrobotnego. Druga część zawiera zespół przesłanek negatywnych, okoliczności, które uniemożliwiają nabycie (zachowanie) tego statusu. Z ich zestawienia jednoznacznie wynika, że nie każda osoba rejestrująca się w urzędzie pracy może być uznana za bezrobotnego. Wszystkie niezbędne wymogi pozytywne muszą być spełnione łącznie, co oznacza, że brak któregokolwiek z nich wyklucza nabycie czy zachowanie omawianego statusu. Nie jest możliwe odstąpienie od nich nawet ze względu na szczególne uwarunkowania konkretnej sprawy. Kwestie statusu bezrobotnego nie zależą od uznania organów orzekających. Brzmienie art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia jest kategoryczne. Żadne inne okoliczności poza wymienionymi w ustawie nie mogą mieć w przedmiotowych sprawach istotnego znaczenia. Stąd też, bezrobotnym może być jedynie osoba niepozostającą w stosunku pracy czy stosunku służbowym oraz niewykonująca innej pracy zarobkowej i to niezależnie od wysokości uzyskiwanego z tego tytułu dochodu - tak też Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy z dnia 16 czerwca 2015 r. sygn. akt II SA/Bd 446/15.
Tym samym organy orzekające nie mogły zadośćuczynić żądaniu strony skarżącej, gdyż zobowiązane są działać przede wszystkim na podstawie obowiązujących w dacie orzekania przepisów prawa, o czym stanowi art. 7 Konstytucji RP i art. 6 Kpa. Tylko łączne spełnienie wyszczególnionych przez ustawodawcę, a szeroko wskazanych powyżej warunków pozwalałoby na pozytywne załatwienie przedmiotowego wniosku a tym samym przyznanie racji argumentom strony, co jednakże nie mogło z przyczyn podanych powyżej odnieść oczekiwanego dla niej skutku.
Mając powyższe na uwadze Sąd uznał – jak wykazano wyżej – że organy nie naruszyły reguł prowadzenia postępowania dowodowego i prawidłowo ustaliły istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności. Wniosek organu odwoławczego wyprowadzony z zebranego w sprawie materiału dowodowego nie wykracza poza swobodną ocenę dowodów, więc nie stanowi naruszenia prawa. Sąd ocenił także zupełność uzasadnienia zaskarżonej decyzji i stwierdził jej zgodność z przepisami prawa.
Tym samym, Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa i działając na podstawie art. 151 Ppsa orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło