II FSK 3453/17
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2018-01-12
Skład orzekający: Stefan Babiarz, Krzysztof Winiarski, Marek Olejnik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy określająca wzory formularzy informacji i deklaracji podatkowych, zawierająca oświadczenie o odpowiedzialności karnej za podanie danych niezgodnych z rzeczywistością, stanowi rażące naruszenie prawa?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że oświadczenie zawarte we wzorach formularzy informacji i deklaracji podatkowych ma charakter informacyjny, a nie stanowi pouczenia o odpowiedzialności karnej. Sąd uznał, że takie sformułowanie, nawet jeśli jest zbędne i stanowi drobną niedokładność redakcyjną, nie wywołuje negatywnych skutków prawnych dla jednostki i nie przekracza upoważnienia ustawowego rady gminy.Stan faktyczny
Prokurator Okręgowy w Siedlcach zaskarżył uchwałę Rady Gminy Korczew w części dotyczącej określenia wzorów formularzy informacji i deklaracji podatkowych, zarzucając rażące naruszenie przepisów poprzez zawarcie we wzorach oświadczenia o odpowiedzialności karnej za podanie danych niezgodnych z rzeczywistością. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, uznając oświadczenie za informacyjne i niepowodujące negatywnych skutków. Prokurator wniósł skargę kasacyjną, która została oddalona przez Naczelny Sąd Administracyjny.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący – Sędzia NSA Stefan Babiarz, Sędzia NSA Krzysztof Winiarski (sprawozdawca), Sędzia WSA (del.) Marek Olejnik, Protokolant Anna Rembowska, po rozpoznaniu w dniu 12 stycznia 2018 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Prokuratora Okręgowego w Siedlcach od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 lipca 2017 r. sygn. akt III SA/Wa 2288/16 w sprawie ze skargi Prokuratora Okręgowego w Siedlcach na uchwałę Rady Gminy Korczew z dnia 6 grudnia 2012 r. nr XXI/126/2012 w przedmiocie określenia wzorów formularzy, informacji i deklaracji podatkowych w podatku od nieruchomości, podatku leśnym, podatku rolnym oddala skargę kasacyjną.
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 19 lipca 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Prokuratora Okręgowego w Siedlcach na uchwałę Rady Gminy Korczew z dnia 6 grudnia 2012 r. nr XXI/126/2012 w przedmiocie określenia wzorów formularzy, informacji i deklaracji podatkowych w podatku od nieruchomości, podatku leśnym, podatku rolnym.
Rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym. Prokurator Okręgowych w Siedlcach w skardze z 27 czerwca 2016r. wniósł o stwierdzenie nieważności w części uchwały Rady Gminy Korczew z 6 grudnia 2015r. nr XXI/126/2012 w sprawie określenia wzorów formularzy informacji i deklaracji podatkowych z uwagi na rażące naruszenie: art. 18 ust. 2 pkt 8 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001r. Nr 142, poz. 1591 ze zm., zwana dalej: "u.s.g."), art. 6a ust. 11 ustawy z dnia 15 listopada 1984r. O podatku rolnym (Dz.U. z 2006r. Nr 136, poz. 969, ze zm., zwana dalej: "u.p.r."), art. 6 ust. 13 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2010r. Nr 95, poz. 613, ze zm., zwana dalej: "u.p.o.l.") i art. 6 ust. 9 ustawy z dnia 30 października 2002r. o podatku leśnym (Dz.U. Nr 200, poz. 1682, ze zm., zwana dalej: "u.p.l.") przez zawarcie bez podstawy prawnej we wzorach: informacji w sprawie podatku od nieruchomości (IN-1 – załącznik 1), deklaracji na podatek od nieruchomości (załącznik 2); informacji w sprawie podatku rolnego (IR-1 – załącznik 5), deklaracji na podatek rolny (załącznik 6), informacji w sprawie podatku leśnego (IL-1, załącznik 9), deklaracji na podatek leśny (załącznik 10) – oświadczeń: "Oświadczam, że są mi znane przepisy Kodeksu karnego skarbowego o odpowiedzialności za podanie danych niezgodnych z rzeczywistością".
Skarżący podniósł, że przepisy powołane jako podstawa prawna zaskarżonej uchwały nie dają organowi uprawnienia do nałożenia na osobę obowiązku składania oświadczenia z takim pouczeniem. W rezultacie zawarte sformułowanie wykracza poza ramy upoważnienia ustawowego, na jakim opierać się mogła Rada Gminy.
Rada Gminy w odpowiedzi na ww. skargę wniosła o jej oddalenie, wskazując, że oświadczenie zawarte w formularzach należy traktować jako mające charakter informacyjny, zmierzający do zwrócenia szczególnej uwagi i dbałości przez składającego informację lub deklarację, aby wypełnić je prawidłowo. Wskazanie na możliwość ponoszenia odpowiedzialności nie powoduje jej powstania i nie powoduje zagrożenia dla interesów i praw jednostki. Złożenie ww. oświadczenia nie miało wpływu na wysokość zobowiązania podatkowego i nie było informacją w sprawie podatku. Oświadczenie to jest zbędne, gdyż nie jest wymagane przez przepisy prawa i nie wywołuje ono negatywnych skutków, nie nakłada dodatkowych obowiązków, ale stanowi informację dla składającego dokument, że ponosi on odpowiedzialność karno-skarbową, przy czym uświadomienie tego podatnikowi nie może być uznane za rażące naruszenie prawa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalając skargę wskazał, że w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły przesłanki do stwierdzenia nieważności zaskarżonej uchwały. Sąd pierwszej instancji wskazał, że oświadczenie zawarte w formularzu należy traktować jako mające charakter informacyjny, zmierzające do zwrócenia przez podmiot składający informację szczególnej uwagi i dbałości o to, by informację tę wypełnić prawidłowo, rzetelnie. Kwalifikacja kwestionowanego oświadczenia jako informacyjnego nie powoduje więc zagrożenia interesów i praw jednostki, a więc są pełne podstawy do tego, aby mówić jedynie o drobnym, mało znaczącym uchybieniu (nieistotnym naruszeniu prawa w rozumieniu przepisów ustaw samorządowych), bądź zwykłej niezręczności językowej uchwałodawcy.
Od powyższego wyroku pełnomocnik strony Skarżącej wniósł skargę kasacyjną, w której na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. zarzucił naruszenie prawa materialnego, tj. art. 7, art. 94 i art. 168 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez przekroczenie przez organ władzy publicznej Radę Gminy Korczew - upoważnienia ustawowego do działania w granicach prawa, skonkretyzowanego w art. 18 ust. 2 pkt. 8 i art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn.: Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 z późn. zm.) oraz art. 6a ust. 11 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz. U. z 2006 r. Nr 136, poz. 969 z późn. zm.), art. 6 ust. 13 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U z 2010 r., Nr 95, poz. 613z późn. zm.) oraz art. 6 ust. 9 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym (Dz. U. Nr 200, poz. 1682 z późn. zm.) wynikającą z błędnej wykładni przepisów i w konsekwencji podjęcie przez Radę Gminy Korczew uchwały z dnia 6 grudnia 2012 r. Nr XXI/126/2012 w sprawie określenia wzorów formularzy, informacji i deklaracji podatkowych w zakresie podatku od nieruchomości, rolnego i leśnego, która -we wzorze informacji w sprawie podatku od nieruchomości ( IN-1) stanowiącym załącznik nr 1 do zaskarżonej uchwały, w rubryce "G00",
- we wzorze deklaracji na podatek od nieruchomości ( DN-1) stanowiącym załącznik nr 2 do zaskarżonej uchwały w rubryce "H00",
- we wzorze informacji w sprawie podatku rolnego (IR-1) stanowiącym załącznik nr 5 do zaskarżonej uchwały, w rubryce "H00",
-we wzorze deklaracji na podatek rolny ( DR-1) stanowiącym załącznik nr 6 do zaskarżonej uchwały w rubryce "100",
- we wzorze informacji w sprawie podatku leśnego ( IL-1) stanowiącym załącznik nr 9 do zaskarżonej uchwały w rubryce "G00",
- w deklaracji na podatek leśny (DL-1) stanowiącym załącznik nr 10. do zaskarżonej uchwały, w rubryce "H00" zawiera niedozwolone oświadczenie o odpowiedzialności kamo – skarbowej składającego deklarację i informację podatkową.
W skardze kasacyjnej zarzuono także naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, a to:
- art. 151 p.p.s.a. polegające na błędnym uznaniu, że organ nie przekroczył kompetencji ustawowych zawartych w przepisach art. 7, art. 94, art. 168 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art. 18 ust. 2 pkt 1 8 i art., 40 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym oraz art. 6a ust. 11 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym art. 6 ust. 13 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach
i opłatach lokalnych oraz art. 6 ust. 9 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym i w konsekwencji niezasadnym oddaleniu skargi;
- art. 141 § 4 p.p.s.a. polegające na błędnej interpretacji treści oświadczenia zamieszczonego w informacji w sprawie podatku od nieruchomości (IN-1, załącznik nr 1- w rubryce "G00"), w deklaracji na podatek od nieruchomości ( DM-1, załącznik nr 2 - w mbryce "H00"), w informacji w sprawie podatku rolnego (IR-1, załącznik nr 5 - w mbryce "H00"), w deklaracji na podatek rolny ( DR-1, załącznik nr 6 - w rubryce "100"), w informacji w sprawie podatku leśnego (IL-1, załącznik nr 9 - w mbryce "G00"), w deklaracji na podatek leśny ( DL-1, załącznik nr 10 - w mbryce "H00")
i w konsekwencji nieprawidłowym uznaniu, że dokumenty te nie są wypełniane pod rygorem odpowiedzialności karno-skarbowej.
Mając powyższe na uwadze autor skargi kasacyjnej wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw i dlatego podlega oddaleniu.
5. Zarzuty skargi kasacyjnej koncentrują się wokół kwestii sposobu interpretacji wzoru oświadczenia określonego w zaskarżonej uchwale Rady Gminy.
Jako zbyt daleko idące trzeba zakwalifikować uwagi zamieszczone w skardze kasacyjnej co do intencji organu Gminy. Ustalenia w tym przedmiocie nie poddają się zobiektywizowanej ocenie, a co więcej - są one niczym innym, jak pochodną zabiegów interpretacyjnych. W skardze kasacyjnej mowa jest o nieprawidłowej bądź prawidłowej interpretacji odpowiedniego fragmentu uchwały, gdy tymczasem niezgodność (sprzeczność) tego aktu z prawem powinna być wykazana przez odwołanie się do litery prawa, tj. treści jego konkretnego postanowienia. W tej materii wystarczająco wypowiedział się Wojewódzki Sąd Administracyjny, wyjaśniając
w uzasadnieniu wyroku, ze podziela stanowisko w zakresie tego, jak rozumieć należy wzór oświadczenia. Przyjął on, że "oświadczenie zawarte w formularzu należy traktować jako mające charakter informacyjny, zmierzające do zwrócenia przez podmiot składający informację szczególnej uwagi i dbałości o to, by informację tę wypełnić prawidłowo, rzetelnie".
Kwalifikacja nadana przez sąd kwestionowanemu fragmentowi uchwały jest całkowicie jasna. Problem dotyczy więc bardziej strony semantycznej, bądź redakcyjnej, niż zagadnienia zgodności z prawem postanowień aktu prawa miejscowego. Jeśli zatem jego utrzymanie w porządku prawnym nie powoduje zagrożenia dla interesów i praw jednostki, a określony uszczerbek mogłaby wywołać jedynie nieprawidłowa - odmienna od przyjętej przez sąd - interpretacja odpowiedniego fragmentu uchwały, są pełne podstawy do tego, aby mówić jedynie
o drobnym, mało znaczącym uchybieniu (nieistotnym naruszeniu prawa w rozumieniu przepisów ustaw samorządowych), bądź zwykłej niezręczności językowej uchwałodawcy. Wypada w związku z tym przychylić się do zdania sądu pierwszej instancji, że wspomniane oświadczenie jest elementem "zbędnym, ale nie wywołuje ono negatywnych skutków, nie nakłada dodatkowych obowiązków" oraz stanowi informację dla składającego stosowny dokument.
6. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę nie podziela stanowiska i poglądów zawartych w wyroku NSA z dnia 11 lipca 2017 r., II FSK 1219/17, albowiem nie można zgodzić się z zawartą tam tezą, że: "Rada Gminy nie może uchwalić, iż w formularzu deklaracji podatkowej znajdzie się pouczenie
o odpowiedzialności karnej za składanie fałszach oświadczeń". Treści kwestionowanego przez Prokuratora zapisu uchwały w żadnym nowiem razie nie można uznać za pouczenie, a tylko za informację. Poza tym jest to pogląd NSA odosobniony.
7. W tym stanie sprawy Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 184 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło