III SA/Wa 2288/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Agnieszka Olesińska, sędzia WSA Jarosław Trelka, Protokolant starszy referent Grażyna Wojda, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 lipca 2017 r. sprawy ze skargi Prokuratora Okręgowego w S. na uchwałę Rady Gminy K. z dnia 6 grudnia 2012 r. nr XXI/126/2012 w przedmiocie określenia wzorów formularzy, informacji i deklaracji podatkowych w podatku od nieruchomości, podatku leśnym, podatku rolnym oddala skargę I. Stan sprawy przedstawia się następująco: 1. Prokurator Okręgowych w S. (zwany dalej: "Skarżącym") w skardze z 27 czerwca 2016r. wniósł o stwierdzenie nieważności w części uchwały Rady Gminy K. (zwana dalej: "Radą Gminy") z 6 grudnia 2015r. nr XXI/126/2012 w sprawie określenia wzorów formularzy informacji i deklaracji podatkowych z uwagi na rażące naruszenie: art. 18 ust. 2 pkt 8 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001r. Nr 142, poz. 1591 ze zm., zwana dalej: "u.s.g."), art. 6a ust. 11 ustawy z dnia 15 listopada 1984r. O podatku rolnym (Dz.U. z 2006r. Nr 136, poz. 969, ze zm., zwana dalej: "u.p.r."), art. 6 ust. 13 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2010r. Nr 95, poz. 613, ze zm., zwana dalej: "u.p.o.l.") i art. 6 ust. 9 ustawy z dnia 30 października 2002r. o podatku leśnym (Dz.U. Nr 200, poz. 1682, ze zm., zwana dalej: "u.p.l.") przez zawarcie bez podstawy prawnej we wzorach: informacji w sprawie podatku od nieruchomości (IN-1 – załącznik 1), deklaracji na podatek od nieruchomości (załącznik 2); informacji w sprawie podatku rolnego (IR-1 – załącznik 5), deklaracji na podatek rolny (załącznik 6), informacji w sprawie podatku leśnego (IL-1, załącznik 9), deklaracji na podatek leśny (załącznik 10) – oświadczeń: "Oświadczam, że są mi znane przepisy Kodeksu karnego skarbowego o odpowiedzialności za podanie danych niezgodnych z rzeczywistością". Skarżący podniósł, że przepisy powołane jako podstawa prawna zaskarżonej uchwały nie dają organowi uprawnienia do nałożenia na osobę obowiązku składania oświadczenia z takim pouczeniem. W rezultacie zawarte sformułowanie wykracza poza ramy upoważnienia ustawowego, na jakim opierać się mogła Rada Gminy. 2. Rada Gminy w odpowiedzi na ww. skargę wniosła o jej oddalenie, wskazując, że oświadczenie zawarte w formularzach należy traktować jako mające charakter informacyjny, zmierzający do zwrócenia szczególnej uwagi i dbałości przez składającego informację lub deklarację, aby wypełnić je prawidłowo. Wskazanie na możliwość ponoszenia odpowiedzialności nie powoduje jej powstania i nie powoduje zagrożenia dla interesów i praw jednostki. Złożenie ww. oświadczenia nie miało wpływu na wysokość zobowiązania podatkowego i nie było informacją w sprawie podatku. Oświadczenie to jest zbędne, gdyż nie jest wymagane przez przepisy prawa i nie wywołuje ono negatywnych skutków, nie nakłada dodatkowych obowiązków, ale stanowi informację dla składającego dokument, że ponosi on odpowiedzialność karno-skarbową, przy czym uświadomienie tego podatnikowi nie może być uznane za rażące naruszenie prawa. II. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: 1. Skarga była niezasadna. 2. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718, ze zm., zwana dalej: "P.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, stosownie zaś do treści art. 3 § 2 pkt 5 P.p.s.a. kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego. Prokurator na podstawie art. 53 § 3 P.p.s.a. jest uprawniony do wniesienia skargi, przy czym w przypadku skargi na akty prawa miejscowego nie jest ograniczony jakimkolwiek terminem. Uchwała w przedmiocie określenia wzorów formularzy na podatek od nieruchomości, podatek rolny i podatek leśny jako skierowana do wszystkich, na których ciąży obowiązek ich zapłaty, jest niewątpliwie aktem prawa miejscowego. Z art. 168 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. z 1997r., Nr 78, poz. 483, zwana dalej: "Konstytucją RP") wynika prawo jednostek samorządu terytorialnego do uchwalania wysokości podatków i opłat lokalnych w zakresie ustalonym w ustawie. Konkretyzację tego prawa w odniesieniu do gminy – poza uregulowaniami szczególnymi zawiera przepis art. 40 ust. 1 u.s.g., zgodnie z którym gminie przysługuje prawo stanowienia aktów prawa miejscowego obowiązującego na obszarze gminy, przy czym w myśl art. 18 ust. 1 u.s.g. wszystkie sprawy pozostające w zakresie działania gminy należą do właściwości rady gminy, o ile ustawy nie stanowią inaczej. Przepis art. 6 ust. 13 u.p.o.l. stanowi, że rada gminy określa, w drodze uchwały, wzory formularzy (...). W formularzach będą zawarte dane dotyczące podmiotu i przedmiotu opodatkowania niezbędne do wymiaru i poboru podatku (...). Sąd, zgodnie z treścią art. 147 § 1 P.p.s.a., uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 P.p.s.a., stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności. Z literalnego brzmienia art. 147 § 1 P.p.s.a. jednoznacznie wynika, że sąd administracyjny może jedynie wydać orzeczenie stwierdzające nieważność uchwały, natomiast orzeczenie stwierdzające, że zaskarżona uchwała została wydana z naruszeniem prawa, może nastąpić tylko wówczas, gdy przepis szczególny wyłącza stwierdzenie nieważności, takim przepisem jest np. art. 94 ust 1 u.s.g. Sąd, kontrolując zaskarżoną uchwałę pod względem jej nieważności ma na uwadze, że uchwała sprzeczna z prawem jest nieważna, przy czym – co należy podkreślić – nieważność powoduje jedynie istotne naruszenie prawa. Przyjmuje się, że nie ma sprzeczności z prawem, jeżeli określone rozstrzygnięcie nie jest wyraźnie zakazane przez ustawodawcę i mieści się w granicach uznania. Podkreślić również należy, że orzecznictwo wypracowało dodatkowo pogląd, iż za prowadzące do stwierdzenia nieważności istotne naruszenie prawa należy uznać uchybienia, prowadzące do skutków, które nie mogą być tolerowane w demokratycznym państwie prawnym. Pojęcie "istotności" należy ponadto do grupy pojęć niedookreślonych i o tym, czy doszło do istotnego lub nieistotnego naruszenia prawa, można orzec w konkretnych okolicznościach. Zdaniem Sądu, z istotnym naruszeniem prawa mamy do czynienia wtedy, gdy wywołuje ono negatywne skutki u określonego podmiotu lub znacząco wpływa na stosunki społeczne. Jeżeli prawo miałyby zostać w widoczny sposób zdeformowane, przez utrzymanie w mocy aktu prawa miejscowego niezgodnego z prawem, to wówczas należałoby uznać, że dochodzi do istotnego naruszenia prawa. Istotne naruszenie prawa to zatem naruszenie o poważnym ciężarze gatunkowym. Sąd, przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznanej sprawy, stwierdza, że nie wystąpiły przesłanki do stwierdzenia nieważności zaskarżonej uchwały. Należy przypomnieć, że w skardze kwestionowano umocowanie do ujęcia w uchwale rady gminy dotyczącej wzorów deklaracji i informacji podatkowych w zakresie podatku od nieruchomości, rolnego i leśnego oświadczenia o treści: "Oświadczam, że są mi znane przepisy Kodeksu karnego skarbowego o odpowiedzialności za podanie danych niezgodnych z rzeczywistością". Sąd zauważa, że w przedmiocie dopuszczalności ujmowania w uchwałach rad gmin w sprawie wzorów deklaracji i informacji podatkowych w zakresie podatku od nieruchomości, rolnego i leśnego oświadczeń o ww. treści wypowiadał się już wielokrotnie zarówno Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, jak i inne sądy administracyjne pierwszej instancji oraz Naczelny Sąd Administracyjny. W orzecznictwie na ten temat podkreśla się, a Sad rozpoznający skargę Prokuratora Okręgowego w S. pogląd ten w pełni podziela, że "oświadczenie zawarte w formularzu należy traktować jako mające charakter informacyjny, zmierzające do zwrócenia przez podmiot składający informację szczególnej uwagi i dbałości o to, by informację tę wypełnić prawidłowo, rzetelnie" (wyrok WSA w G. z 7 października 2015r. sygn. akt I SA/Go 345/15; wyrok WSA w W. z 3 października 2016r. sygn. akt III SA/Wa 2958/16; wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 5 maja 2016r. o sygn. akt II FSK 4/16; II FSK 3354/15, II FSK 3404/15, II FSK 3405/15, z 3 sierpnia 2016r. o sygn. akt II FSK 933/16, II FSK 499/16, dostępne na www.nsa.gov.pl). Warto też wskazać, że zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego taka kwalifikacja ww. postanowienia uchwały całkowicie jasna, a sam "problem dotyczy bardziej strony semantycznej, bądź redakcyjnej, niż zagadnienia zgodności z prawem postanowień aktu prawa miejscowego. Sąd, mając powyższe stanowisko prezentowane w orzecznictwie w analogicznych stanach faktycznych, stwierdza, że kwalifikacja kwestionowanego oświadczenia jako informacyjnego nie powoduje więc zagrożenia interesów i praw jednostki, a więc są pełne podstawy do tego, aby mówić jedynie o drobnym, mało znaczącym uchybieniu (nieistotnym naruszeniu prawa w rozumieniu przepisów ustaw samorządowych), bądź zwykłej niezręczności językowej uchwałodawcy. Zdaniem Sądu rozpoznającego niniejszą skargę wypada w związku z tym stwierdzić, że wspomniane oświadczenie jest elementem zbędnym, ale nie wywołuje ono negatywnych skutków, nie nakłada dodatkowych obowiązków oraz stanowi informację dla składającego deklarację. Nieuzasadnione były więc zarzuty skargi o rażącym naruszeniu ww. przepisów art. 18 ust. 2 pkt 8 u.s.g., art. 6a ust. 11 u.p.r., art. 6 ust. 13 u.p.o.l. i art. 6 ust. 9 u.p.l. 3. Sąd w tym stanie rzeczy uznał, że skarga podlegała oddaleniu na mocy art. 151 P.p.s.a.