I OSK 2673/17

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2019-01-31

Skład orzekający: Czesława Nowak-Kolczyńska, Jolanta Rudnicka, Arkadiusz Blewązka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo stwierdził nieważność decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, opierając się na naruszeniu zasady dwuinstancyjności postępowania przez organ odwoławczy, który rozpoznał sprawę w oparciu o inną podstawę prawną niż organ pierwszej instancji?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny błędnie stwierdził nieważność decyzji organu odwoławczego. Choć organ odwoławczy zastosował inną podstawę prawną niż organ pierwszej instancji, to obie instancje rozpoznały sprawę procesową dotyczącą stwierdzenia nieważności decyzji z 1977 r. Wskazanie przez organy rozbieżnej argumentacji w ramach oceny ważności decyzji nie oznacza utraty tożsamości sprawy prowadzonej w trybie nieważnościowym, która polega na zbadaniu, czy kwestionowana decyzja została dotknięta kwalifikowaną wadą prawną. Dlatego też, stwierdzenie nieważności przez WSA było nieuprawnione.
Stan faktyczny
Skarżący wystąpił o stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika Gminy z 1977 r. o przejęciu jego gospodarstwa rolnego na własność Skarbu Państwa. Wojewoda odmówił stwierdzenia nieważności, uznając decyzję z 1977 r. za zaświadczenie. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi utrzymał w mocy decyzję Wojewody, wskazując, że gospodarstwo podlegało przejęciu na podstawie innej ustawy niż wskazana w decyzji z 1977 r., co nie stanowiło rażącego naruszenia prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził nieważność decyzji Ministra, uznając, że organ odwoławczy naruszył zasadę dwuinstancyjności, rozpoznając inną sprawę. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Czesława Nowak-Kolczyńska Sędziowie: Sędzia NSA Jolanta Rudnicka Sędzia del. WSA Arkadiusz Blewązka (spr.) Protokolant sekretarz sądowy Joanna Ołdakowska po rozpoznaniu w dniu 31 stycznia 2019 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 sierpnia 2017 r. sygn. akt I SA/Wa 643/17 w sprawie ze skargi B. W. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie; 2. zasądza od B. W. na rzecz Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi kwotę 580 (pięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wyrokiem z dnia 3 sierpnia 2017r. sygn. akt I SA/Wa 643/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w sprawie ze skargi B[...] na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 [...] r. nr G[...]w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji, stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz zasądził od Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na rzecz skarżącego kwotę 680,00zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Powyższy wyrok został podjęty w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy: Decyzją z dnia 28 października 1977r. znak: 7[...], wydaną na zasadzie art. 38 ustawy z dnia 14 lipca 1961r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach (Dz.U. z 1969r. Nr 22, poz. 159 ze zm.) dalej powoływanej jako "ustawa z dnia 14 lipca 1961r.", Naczelnik Gminy D[...] stwierdził, że zabudowane gospodarstwo rolne o powierzchni 22,44ha, oznaczone jako działka nr 417, położone w S[...], według danych ze zbioru dokumentów ZD nr 1[...], będące własnością skarżącego, przeszło z mocy prawa na własność Skarbu Państwa. Skarżący wystąpił do Wojewody W[...]o stwierdzenie nieważności ww. decyzji. W wyniku rozpoznania wniosku decyzją z dnia 31 maja 2016r. znak I[...], Wojewoda W[...]odmówił stwierdzenia nieważności ww. decyzji uznając, że decyzja ta stanowiła zaświadczenie nie zaś decyzję administracyjną, bowiem w sprawach opartych na treści art. 38 ustawy z dnia 14 lipca 1961r. nie były wydawane decyzje administracyjne. Nie zgadzając się z tym rozstrzygnięciem skarżący złożył odwołanie, jednakże decyzją z dnia 13 lutego 2017r. nr G[...] Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że choć jako podstawę prawną decyzji z dnia 28 października 1977r. wskazano przepis art. 38 ustawy z dnia 14 lipca 1961r., to gospodarstwo rolne skarżącego podlegało przejęciu w oparciu o art. 2 ustawy z dnia 13 lipca 1957r. o zmianie dekretu z dnia 18 kwietnia 1955r. o uwłaszczeniu i o uregulowaniu innych spraw związanych z reformą rolną i osadnictwem rolnym (Dz.U. z 1957r. Nr 39, poz. 174 ze zm.) dalej powoływanej jako "ustawa z dnia 13 lipca 1957r.". Organ zauważył, że w razie powołania przez organ niewłaściwego przepisu prawa, nie mamy do czynienia z rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt. 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016r. poz. 23 ze zm.), dalej określanej jako "K.p.a.". Powołał także art. 2 ustawy z dnia 13 lipca 1957r. i § 1 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 5 sierpnia 1961r. wskazujące jako przesłankę do przejęcia gospodarstwa: 1. nieuprawianie i niepoddawanie właściwym zabiegom agrotechnicznym gospodarstwa przez właściciela, 2. niezamieszkiwanie przez właściciela ani jego małżonka, dzieci lub rodziców w gospodarstwie na datę wydania decyzji. Odnosząc się zaś do niekwestionowanej daty wyjazdu skarżącego do Republiki Federalnej Niemiec i wystąpienia o zmianę obywatelstwa w dniu 25 października 1977r., organ odwoławczy stwierdził, że stosowanie ustawy z dnia 13 lipca 1957r. nie jest uzależnione od okresu opuszczenia gospodarstwa. Ponadto wskazał, że zarzut niedoręczenia decyzji orzekającej o przejęciu gospodarstwa nie może zostać uznany za skuteczny w trybie stwierdzenia nieważności decyzji, bowiem uchybienie to sprowadza się do określonej w art. 145 K.p.a. przesłanki wznowienia postępowania. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł skarżący. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wskazanym na wstępie wyrokiem z dnia 3 sierpnia 2017r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji podnosząc, że organ I instancji skontrolował decyzję wydaną na podstawie art. 38 ustawy z dnia 14 lipca 1961r., natomiast organ odwoławczy analizując zaistnienie przesłanek wynikających z ustawy z dnia 13 lipca 1957r., rozpoznał zupełnie inną sprawę. W tym kontekście Sąd I instancji uznał, że organ odwoławczy w sposób rażący naruszył określoną w art. 15 K.p.a. zasadę dwuinstancyjności postępowania, bowiem w postępowaniu przed organami obu instancji nie została zachowana tożsamość podmiotowo-przedmiotowa sprawy administracyjnej. Wyjaśnił przy tym, że postępowanie odwoławcze jest postępowaniem weryfikującym rozstrzygnięcie organu I instancji i ewentualnie w niezbędnym zakresie uzupełniającym materiał dowodowy zgromadzony przed organem niższej instancji, nie zaś, jak w praktyce przyjął organ odwoławczy, postępowaniem osobnym i niezależnym od wniosku czy decyzji I instancji. Następnie Sąd I instancji omówił zasadę dwuinstancyjności postępowania i rozwijając ten wątek stwierdził, że decyzja z dnia 28 października 1977r. została wydana na podstawie konkretne wskazanej w niej podstawy prawnej, natomiast organ odwoławczy, pomijając całkowicie ocenę zaskarżonej decyzji w kontekście określonej w niej podstawy normatywnej uznał, iż nie naruszała ona prawa, bowiem zastosowanie winien mieć zupełnie inny akt prawny. Wobec tego, zdaniem Sądu, organ naruszył w sposób rażący podstawową zasadę procesu administracyjnego jaką jest zasada dwuinstancyjności postępowania. Analizując inny akt prawny i pomijając całkowicie akt, wskazany w kontrolowanej w trybie nadzwyczajnym decyzji jako podstawa prawna jej wydania, organ odwoławczy orzekał w istocie w innej sprawie niż miało to miejsce w orzeczeniu organu I instancji. Sąd powołał także treść art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. i doszedł do przekonania, że organ odwoławczy rażąco naruszył art. 15 K.p.a., bowiem przedmiotem jego orzekania była inna sprawa niż sprawa objęta wnioskiem czy decyzją wojewody. Działanie organu sprowadzało się zaś do wskazania podstawy prawnej, w oparciu o którą, w jego ocenie, właścicielem nieruchomości skarżącego stał się, bądź mógł stać się, Skarb Państwa. Tymczasem przedmiotem sprawy administracyjnej którą rozpoznawał, była kontrola opartej o dany przepis ustawy konkretnej decyzji administracyjnej. Sąd I instancji konstatował, że organ zamiast ocenić prawidłowość decyzji z dnia 28 października 1977r., całkowicie pomijając kwestię jej legalności i poszukując podstawy prawnej dla utrzymania własności po stronie Skarbu Państwa, nie dokonał weryfikacji tej decyzji w trybie kontroli nadzwyczajnej, a takie działanie organu należy uznać za oczywiste, a więc kwalifikowane, naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wywiódł Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Zaskarżając wyrok w całości, podniósł następujące zarzuty: Na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017r. poz. 1369 ze zm.), dalej powoływanej jako "P.p.s.a.", zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie przepisów postępowania, tj.: 1. art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. w związku z art. 15 K.p.a., polegające na błędnym uznaniu, że doszło do naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania, podczas gdy zasada ta nie została naruszona – co miało wpływ na wynik sprawy, gdyż doprowadziło Sąd I instancji do stwierdzenia nieważności decyzji organu II instancji; 2. art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. w związku z art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 K.p.a., polegające na błędnym uznaniu, że decyzja Naczelnika Gminy Dywity z dnia 28 października 1977r. została wydana na podstawie art. 38 ustawy z dnia 14 lipca 1961r., podczas gdy całokształt sprawy wskazuje, że rzeczywistą jej podstawą prawną był art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 13 lipca 1957r., co miało wpływ na wynik sprawy, gdyż doprowadziło Sąd I instancji do związania Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi nieprawidłową oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania. Wskazując na powyższe Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego od skarżącego na rzecz organu, na zasadzie art. 203 § 2 P.p.s.a. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej stwierdzono, że w postępowaniu przed organami obu instancji została zachowana tożsamość podmiotowo – przedmiotowa sprawy administracyjnej, bowiem zarówno strona, jak i przedmiot badanej sprawy były takie same. Organ przywołał wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 maja 2017r. sygn. akt II OSK 2283/15 i wyraził zapatrywanie, że sprawę administracyjną tworzy zespół powiązanych ze sobą okoliczności faktycznych i prawnych, a nie sama tylko podstawa prawna, która okolicznościom tym jest przyporządkowywana. Zarówno elementy faktyczne, jak i prawne, które tworzą sprawę i wyznaczają jej tożsamość mogą ulegać w trakcie trwania postępowania zmianom. Do pełnego ukształtowania się granic sprawy administracyjnej dochodzi przed wydaniem decyzji, a po zamknięciu postępowania wyjaśniającego. W tym kontekście organ wskazał, że odwołał się do innej argumentacji uznając, że odmowa stwierdzenia nieważności decyzji powinna nastąpić, ale z przyczyn innych aniżeli uczynił to organ I instancji. Organ rażąco nie naruszył prawa, bowiem omawiane gospodarstwo podlegało przejęciu na podstawie art. 2 ustawy z dnia 13 lipca 1957r., nie zaś na podstawie art. 38 ustawy z dnia 14 lipca 1961r. W ocenie organu nie spowodowało to zmiany ani podmiotu, ani przedmiotu postępowania. Odnosząc się zaś do drugiego z podniesionych w skardze kasacyjnej zarzutów organ zaakcentował, że uznanie, iż decyzja z dnia 28 października 1977r. wydana została na podstawie art. 38 ustawy z dnia 14 lipca 1961r. jest sprzeczne z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a., bowiem uzasadnienie tej decyzji wskazuje, że rzeczywistą podstawę jej wydania stanowił art. 2 ustawy z dnia 13 lipca 1957r. Z przepisów art. 2 ustawy z dnia 13 lipca 1957r. i § 1 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 5 sierpnia 1961r. wynikają przesłanki do przejęcia gospodarstwa i organ uznał, że zostały one pośrednio wymienione w uzasadnieniu decyzji z 1977r. W ocenie organu odwoławczego omawiana decyzja wydana została na podstawie art. 2 ustawy z dnia 13 lipca 1957r., bowiem w sprawach opartych na treści art. 38 ustawy z dnia 14 lipca 1961r. nie były wydawane decyzje administracyjne. Podkreślono także, że zarówno cel przejęcia wskazany w decyzji z dnia 28 października 1977r., jakim było uregulowanie pozostawionego gospodarstwa, jak i okoliczność, że Naczelnik Gminy D[...] w żaden sposób nie odwołał się do przesłanek wymienionych w art. 38 ustawy z dnia 14 lipca 1961r., tj. kwestii utraty obywatelstwa polskiego wskazują, że rzeczywistą podstawą jej wydania był art. 2 ustawy z dnia 13 lipca 1957r. W odpowiedzi na skargę kasacyjną skarżący wniósł o jej oddalenie w całości oraz o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania kasacyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Postępowanie kasacyjne oparte jest na zasadzie związania Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej i podstawami zaskarżenia wskazanymi w tej skardze. Zakres sądowej kontroli instancyjnej jest zatem określony i ograniczony wskazanymi w skardze kasacyjnej przyczynami wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku sądu I instancji. Jedynie w przypadku, gdyby zachodziły przesłanki, powodujące nieważność postępowania sądowoadministracyjnego, określone w art. 183 § 2 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny mógłby podjąć działania z urzędu, niezależnie od zarzutów wskazanych w skardze kasacyjnej. W niniejszej sprawie nie stwierdzono takich przesłanek. Trafny okazał się zarzut naruszenia zaskarżonym wyrokiem art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. w związku z art. 15 K.p.a., który w motywach skargi kasacyjnej powiązany został także z art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Formułując tezę, iż organ odwoławczy rozpoznał inną sprawę, niż ta objęta wnioskiem o stwierdzenie nieważności i decyzją organu I instancji, czym w sposób rażący naruszona została – wyrażona w art. 15 K.p.a. – zasada dwuinstancyjności postępowania, Sąd I instancji pominął konsekwencje kluczowej okoliczność, iż badane postępowanie toczyło się wskutek wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia 28 października 1977r. stwierdzającej przejście z mocy prawa na własność Państwa zabudowanego gospodarstwa rolnego należącego do skarżącego. Wniosek o stwierdzenie nieważności wskazywał, iż ww. decyzja wydana została z naruszeniem art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., przy czym wnioskodawca podał, iż nastąpiło to "bez podstawy prawnej i z rażącym naruszeniem prawa". Organ I instancji odmawiając stwierdzenia nieważności powyższej decyzji doszedł do przekonania, iż przepis art. 156 § 1 K.p.a. nie został naruszony w badanej sprawie, bowiem decyzja Naczelnika Gminy D[...] z dnia 28 października 1977r. nie jest w istocie decyzją administracyjną lecz zaświadczeniem wydanym w trybie przepisów ustawy z dnia 14 lipca 1961r., a więc rodzajem czynności faktycznej, która jedynie potwierdza przejście z mocy prawa na Skarb Państwa gospodarstwa rolnego skarżącego. Organ wyższej instancji, w następstwie rozpoznania odwołania, nie podzielił zapatrywania wyrażonego przez organ niższej instancji i uznał, że ww. decyzja Naczelnika Gminy D[...] jest decyzją administracyjną, która co prawda nie została wydana na podstawie ustawy z dnia 14 lipca 1961r., lecz na podstawie art. 2 ustawy z dnia 13 lipca 1958r., ale to i tak nie stanowi rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Analizując powyższe okoliczności wypada dojść do wniosku, iż organy obu instancji rozpoznały sprawę, której przedmiotem było stwierdzenie nieważności ww. decyzji Naczelnika Gminy D[...]. Skoro przedmiotem postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest sprawa procesowa obejmująca rozstrzygnięcie o prawidłowości sprawy administracyjnej z punktu widzenia kwalifikowanych wad prawnych opisanych w art. 156 § 1 K.p.a. (vide: B.Adamiak, Przedmiot postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, PiP 2001/8, s. 31; wyrok NSA z dnia 7 maja 2015r. sygn. akt I OSK 2188/13; wyrok NSA z dnia 22 stycznia 2015r. sygn. akt I OSK 1021/13, www.orzeczenia.nsa.gov.pl ), to nie można zgodzić się z Sądem I instancji, iż decyzja organu odwoławczego wydana została w innej sprawie niż rozstrzygał organ I instancji i którą inicjował wniosek z dnia 23 grudnia 2015r. W obu instancjach organy rozpoznały sprawę procesową, której przedmiotem była ocena ważności rozstrzygnięcia sprawy, w której organ administracji – w określonej formie – stwierdził, iż zabudowane gospodarstwo rolne należące do skarżącego stanowi własność Państwa. Tym samym nie może budzić wątpliwości, iż w obu instancjach rozstrzygnięta została spraw, której przedmiotem była weryfikacja rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej z punktu widzenia kwalifikowanych wad prawnych opisanych w art. 156 § 1 K.p.a. Konkluzji tej nie zmienia okoliczności, iż organ I instancji ww. decyzję Naczelnika Gminy D[...] uznał jedynie za zaświadczenie, którego kontrola nie jest możliwa według kryterium ważności rozstrzygnięcia podjętego przez organ (vide: wyrok NSA z dnia 29 lutego 2012r. sygn. akt II GSK 186/11, www.orzeczenia.nsa.gov.pl ). Nie ulega także wątpliwości, iż istotnym elementem zasady dwuinstancyjności postępowania jest zakres rozstrzygnięcia sprawy wyznaczany decyzją organu I instancji. Dla zachowania zasady dwuinstancyjności postępowania sprawa rozpatrywana w postępowaniu odwoławczym powinna być tożsamą ze sprawą rozpatrzoną przez organ I instancji, tak w zakresie elementów podmiotowych, jak i przedmiotowych. Zmiana któregokolwiek z nich skutkuje pojawieniem się nowej sprawy, co narusza przepis art. 15 K.p.a. W okolicznościach niniejszej sprawy trafnie wskazuje skarżący kasacyjnie, iż nie nastąpiła zmiana tak elementów podmiotowych, jak i przedmiotowych. Nie była kwestionowana przez Sąd I instancji tożsamość podmiotowa postępowania, natomiast w zakresie tożsamości przedmiotowej należy wskazać, iż organy obu instancji rozpoznały sprawę procesową, której przedmiotem była ocena ważności rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej dokonanego w 1977r. Wskazanie przez organy obu instancji rozbieżnej argumentacji w ramach oceny ważności ww. decyzji Naczelnika Gminy D[...] nie oznacza – wbrew stanowisku Sądu I instancji – utraty tożsamości sprawy prowadzonej w trybie nieważnościowym. Ta bowiem tyczy wyłącznie zbadania, czy kwestionowana wnioskiem nieważnościowym decyzja została dotknięta jedną z kwalifikowanych wad określonych w art. 156 § 1 K.p.a., a nie obejmuje argumentacji organu odnoszącej się do wystąpienia, bądź też nie, którejś z podstaw stwierdzenia nieważności decyzji. Nie można zatem podzielić poglądu Sąd I instancji, iż organ odwoławczy utrzymując w mocy – w oparciu o art. 138 § 1 K.p.a. – decyzję organu I instancji o braku podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji z dnia 28 października 1977r. i przytaczając na poparcie swego stanowiska argumentację odmienną niż argumentacja organu I instancji, naruszył zasadę dwuinstancyjności postępowania wyrażoną w art. 15 K.p.a. Powyższe prowadzi do konkluzji, iż nieuprawnionym było oparcie zaskarżonego wyroku na treści art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. i stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji. Nie jest natomiast trafny zrzut kasacyjny naruszenia art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. w związku z art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 K.p.a. poprzez błędne uznanie, że decyzja Naczelnika Gminy D[...] z dnia 28 października 1977r. została wydana na podstawie art. 38 ustawy z dnia 14 lipca 1961r., podczas gdy całokształt sprawy wskazuje, że rzeczywistą jej podstawą prawną był art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 13 lipca 1957r. Analiza uzasadnienia zaskarżonego wyroku wskazuje, iż Sąd I instancji stwierdzając nieważność decyzji organu II instancji zaniechał formułowania ocen tyczących merytorycznej poprawności stanowiska zaprezentowanego w zaskarżonej decyzji, co pozostaje w zgodzie z ugruntowanym stanowiskiem wskazującym, iż ustalenie istnienia którejkolwiek z wad decyzji powodujących stwierdzenie jej nieważności, czyni dalszą jej kontrolę nie tylko zbędną, ale i niedopuszczalną (vide: wyrok NSA z dnia 21 września 2011r. sygn. akt II OSK 737/10, www.orzeczenia.nsa.gov.pl ). Tym samym uznać wypada, iż powyższy zarzut kasacyjny nie jest oparty na prawdzie, bowiem Sąd I instancji nie sformułował poglądu, który za wadliwy uznaje skarżący kasacyjnie. Jednocześnie wypada dostrzec, iż w ramach wskazań co do dalszego postępowania, o których stanowi przepis art. 153 P.p.s.a., Sąd I instancji rzeczywiście podniósł, iż "Oceną ministra winna być objęta decyzja z 1977r. wydana na podstawie art. 38 ustawy, o której stwierdzenie nieważności wnosił skarżący, i która była przedmiotem postępowania prowadzonego przez wojewodę". Mając jednak na uwadze, iż powyższe zapatrywanie zostało sformułowane przez Sąd I instancji w ramach zarzucanego organowi naruszenia art. 15 K.p.a. i odnosi się wyłącznie do wyznaczenia zakresu przedmiotowego sprawy, to nie sposób uznać, iż narusza ono ww. przepisy postępowania tyczące gromadzenia i oceny materiału dowodowego w postępowaniu administracyjnym, a także treści uzasadnienia decyzji administracyjnej. Nadto należy dostrzec, iż nie został w skardze kasacyjnej przywołany jako naruszony przepis art. 153 P.p.s.a., w ramach którego zaprezentowane zostało powyższe zapatrywanie Sądu I instancji. Mając z kolei na uwadze, iż Naczelny Sąd Administracyjny, ze względu na ograniczenia wynikające chociażby z art. 183 § 1 P.p.s.a., nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich bądź w inny sposób korygować, bowiem to do autora skargi kasacyjnej należy podanie konkretnych przepisów prawa, które w jego ocenie narusza zaskarżony wyrok, to zaniechanie przywołania jako naruszonego art. 153 P.p.s.a. uniemożliwia w ramach postępowania kasacyjnego ocenę przywołanego powyżej zapatrywania Sądu I instancji jako naruszającego ów przepis. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku, umożliwiając Sądowi I instancji ocenę legalności zaskarżonej decyzji w pełnym zakresie. O kosztach postępowania kasacyjnego rozstrzygnięto na podstawie art. 203 pkt 2 P.p.s.a. Na koszty te składają się: wpis od skargi kasacyjnej i wynagrodzenie pełnomocnika organu będącego radcą prawnym.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło