IV SA/Po 427/17
WyrokWSA w Poznaniu2017-08-24
Skład orzekający: Grażyna Radzicka, Donata Starosta, Anna Jarosz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wspólnota Mieszkaniowa, zarządzająca nieruchomością graniczącą z terenem planowanej inwestycji, której droga dojazdowa ma przebiegać przez współwłasność tej wspólnoty, powinna być uznana za stronę w postępowaniu o pozwolenie na budowę?Ratio decidendi
Wspólnota Mieszkaniowa, reprezentująca współwłaścicieli nieruchomości bezpośrednio sąsiadującej z terenem inwestycji, której droga dojazdowa ma przebiegać przez współwłasność tej wspólnoty, powinna być uznana za stronę w postępowaniu o pozwolenie na budowę. Potencjalne oddziaływanie inwestycji, w tym zwiększone natężenie ruchu i hałas, ogranicza swobodę korzystania z nieruchomości wspólnoty, co uzasadnia jej status strony, niezależnie od spełnienia wymogów technicznych przez projekt.Stan faktyczny
Zespół Szkół uzyskał pozwolenie na budowę sali gimnastycznej. Wspólnota Mieszkaniowa, zarządzająca sąsiednią nieruchomością, wniosła odwołanie, twierdząc, że jest stroną postępowania ze względu na planowany dojazd do inwestycji przez drogę stanowiącą jej współwłasność. Wojewoda umorzył postępowanie odwoławcze, uznając, że Wspólnota nie jest stroną, ponieważ inwestycja nie oddziałuje na jej nieruchomość. Wspólnota zaskarżyła decyzję Wojewody do WSA, zarzucając błędną wykładnię przepisów dotyczących stron postępowania i obszaru oddziaływania.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody i zasądził od Wojewody na rzecz skarżącej Wspólnoty Mieszkaniowej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Radzicka (spr.) Sędziowie WSA Donata Starosta WSA Anna Jarosz Protokolant st. sekr. sąd. Joanna Kujawa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 sierpnia 2017 r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. [...] [...], [...], [...], [...],[...],[...],[...],[...] w P. na decyzję Wojewody z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącej Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. [...] [...], [...], [...], [...],[...],[...],[...],[...] w P. kwotę [...]zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Zespół Szkół z Oddziałami Sportowymi nr [...] os. P. L. [...] w P. złożył wniosek o pozwolenie na rozbiórkę istniejącej hali namiotowej oraz budowę sali gimnastycznej z pomieszczeniami uzupełniającymi i łącznikami do istniejącej szkoły na działce o nr ewid. [...], ark. [...] obręb W. w P..
Prezydent Miasta P. po analizie zebranego materiału dowodowego, decyzją z dnia [...] grudnia 2016r. znak: [...], nr [...], działając na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane (j.t. Dz.U. z 2016r., poz. 290 ze zm. – dalej p.b.), zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na ww. inwestycję.
Od decyzji organu I instancji odwołanie wniosła Wspólnota Mieszkaniowa Nieruchomości przy ul. [...] [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] w P..
Wojewoda, po rozpoznaniu w/w odwołania, decyzją z dnia [...] marca 2017r. nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 oraz art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. [...], poz. 23 ze zm. – dalej k.p.a.) umorzył postępowanie odwoławcze. Na wstępie organ ustalił, że odwołanie od zaskarżonej decyzji wniesiono zgodnie z przepisem art. 129 § 2 k.p.a., tj. w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronom postępowania. Termin ten wiąże bowiem również stronę, która bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu i którym nie została doręczona (ogłoszona) decyzja.
Dalej organ przywołał treść art. 138 §1 pkt. 3 k.p.a. oraz art. 28 ust. 2 p.b., będącym lex specialis w stosunku do art. 28 k.p.a., zgodnie z którym stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. W tym kontekście organ odwoławczy wskazał, że w swoim odwołaniu Wspólnota Mieszkaniowa Nieruchomości przy ul. [...] [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] w P., wskazała, że sprawuje zarząd nad częściami wspólnymi nieruchomości położonej przy ul. [...] [...], [...], [...] C, [...], [...], [...], [...], [...], oznaczonej w ewidencji gruntów jako dz. nr [...], ob. W. , ark. mapy [...], dla której prowadzona jest księga wieczysta nr [...] Zdaniem odwołującej, winien jej przysługiwać przymiot strony w toku postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją, jako podmiot reprezentujący prawa współwłaścicieli i zarządzający nieruchomością gruntową położoną w bezpośrednim sąsiedztwie nieruchomości objętej zaskarżoną decyzją i wchodzącą w obszar oddziaływania inwestycji. Pełnomocnik Wspólnoty Mieszkaniowej wskazał dodatkowo, iż projektowany dojazd do obiektu od strony ul. [...] przez działki nr [...], [...] i [...], spowoduje oddziaływanie na nieruchomości położone przy ul. N. [...]. Planowany dojazd ma bowiem przebiegać przez drogę dojazdową do nieruchomości stanowiącej współwłasność skarżącego, co bezspornie jego zdaniem spowoduje znaczący wzrost uciążliwości w korzystaniu z drogi wewnętrznej przez właścicieli lokali znajdujących się w budynkach posadowionych na nieruchomościach sąsiednich. Tym samym doprowadzi do znaczącego utrudnienia członkom Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości możliwości korzystania z nieruchomości stanowiącej przedmiot ich współwłasności. Odwołująca wskazała m.in. iż niedopuszczalne byłoby ustalenie dojazdu do hali sportowej przez tego rodzaju drogę, z uwagi na jej warunki techniczne, gdyż jest ona bardzo wąska, a po obu stronach usytuowane są miejsca parkingowe. Tym samym prowadzenie obsługi komunikacyjnej nieruchomości objętej wnioskiem przez działki nr [...], [...] i [...] jest nieuzasadnione i sprzeczne z interesem właścicieli nieruchomości sąsiednich, doprowadzając w konsekwencji do spadku ich wartości.
W ocenie organu odwoławczego, w świetle definicji strony i obszaru oddziaływania zapisanej w art. 3 pkt. 20 p.b. Wspólnota Mieszkaniowa Nieruchomości przy ul. [...] [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] w P., nie jest stroną w przedmiotowym postępowaniu. Uzasadniając powyższe stwierdzono, że w projekcie budowlanym wskazano, iż projektowany budynek nie będzie oddziaływał na sąsiednie działki i sąsiednie obiekty budowlane. Ponadto, zdaniem organu II instancji uwzględniając cechy projektowanego obiektu budowlanego, przeznaczenie obiektu, sposób zagospodarowania terenu, treść zakazów i nakazów zawartych w przepisach odrębnych, w badanej sprawie brak jest konkretnego przepisu prawa wskazującego na ograniczenie w swobodnym korzystaniu przez wspólnotę mieszkaniową z jej nieruchomości. Z uwagi na zagospodarowanie działki nr [...], nie będą jej ograniczać w żaden sposób normy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U [...], poz. 690 ze zm. – dalej rozporządzenie). W szczególności nie naruszono i nie wprowadzono ewentualnych ograniczeń na nieruchomości ze względu odległości wskazanych w § 12 rozporządzenia. Zachowano także rygory z §13, §57 rozporządzenia dotyczące przesłaniania pomieszczeń, czy normy wynikające z § 29 rozporządzenia.
Organ odwoławczy wskazał ponadto, iż decyzją z dnia [...] lipca 2016r. Nr [...] Prezydent Miasta P. ustalił lokalizację inwestycji celu publicznego dla rozbudowy szkoły polegającej na budowie sali gimnastycznej, planowanej do realizacji na działce nr [...] w P..
Mając powyższe na uwadze, a przede wszystkim odległość planowanego obiektu od działki nr [...], organ odwoławczy nie znalazł podstaw do uznania, iż nieruchomość należąca do Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. [...] [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] w P. znajduje się w obszarze oddziaływania projektowanej inwestycji w rozumieniu art. 3 pkt. 20 p.b., a w konsekwencji, iż brak jest podstaw z art. 28 ust. 2 p.b. do uznania jej za stronę postępowania.
Mając na uwadze argumenty dotyczące zwiększenia ruchu samochodów na drodze prowadzącej do planowanej inwestycji przebiegającej obok nieruchomości odwołującej wyjaśniono, że wskazane działki o [...], i [...] stanowią własność Miasta P. i znajdują się we władaniu Zarządu Zieleni Miejskiej, natomiast działka nr [...], na którą projektowany jest zjazd z działki nr [...] należy do Miasta P. i znajduję się w użytkowaniu wieczystym Poznańskiej Spółdzielni Mieszkaniowej "W. " w P.. Natomiast kwestia dotycząca warunków technicznych drogi, jej przepustowości nie leży w kompetencji organu administracji architektoniczno- budowlanej i nie może stanowić argumentu przemawiającego za uznaniem Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. [...] [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] w P. za stronę niniejszego postępowania.
Ponadto zauważono, iż w projekcie architektoniczno-budowlanym wskazano, że zapewniono obsługę komunikacyjną działki poprzez projektowane zjazdy z dz. nr ewid. [...] oraz miejsca parkingowe (35 miejsc dla samochodów osobowych, w tym 2 miejsca dla osób niepełnosprawnych). Również w decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia [...] lipca 2016r. Nr [...] w pkt IV dotyczącym warunków obsługi w zakresie infrastruktury technicznej i komunikacji wskazano, iż obsługa komunikacyjna zgodnie z opinią Zarządu Dróg Miejskich z dnia 8 lipca 2016 r. znak: [...], z której wynika, iż ,,obsługa komunikacyjna dz. nr [...], na której planowana jest budowa Sali gimnastycznej może odbywać się, zgodnie z załącznikiem graficznym do wniosku, tzn. jednym istniejącym zjazdem z Al. [...] (niebędącej w administracji ZDM - z zgodą jej właściciela/zarządcy) włączonej do ul. [...] (droga publiczna) oraz dwoma nowoprojektowanymi zjazdami z działkami nr [...] nieurządzonej w terenie jako droga dojazdowa (niebędącej w administracji ZDM - za zgodą jej właściciela/zarządcy). Mając powyższe na uwadze, w celu wykorzystania dz nr [...] dla dojazdu do planowanej zabudowy konieczna jest wyprzedzająca budowa ww. drogi w terenie, Ww. droga dojazdowa •włączona będzie do drogi wewnętrznej (służącej obecnie do dojazdu do zabudowy spółki A. ) powierzonej w administrację ZDM, która dalej włączona jest do ul. [...]". Ponadto, wskazano również, iż "w przypadku zniszczenia w czasie budowy obiektu kubaturowego nawierzchni, jezdni i/lub chodników dróg, po których będzie odbywać się dojazd na plac budowy, ich odtworzenie musi nastąpić kosztem i staraniem inwestora (...) ".
Wspólnota Mieszkaniowa Nieruchomości przy ul. [...] [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] w P. kwestionując powyższą decyzję wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie przepisu art. 28 § 2 p.b. w zw. z art. 138 § 1 pkt 3 i art. 105 k.p.a. polegające na jego błędnej wykładni i uznaniu, że skarżąca nie jest stroną postępowania, a w konsekwencji umorzeniu postępowania odwoławczego. Skarżąca zarzuciła również naruszenie przepisu art. 5 ust. 1 pkt 9 p.b. polegające na jego błędnej wykładni i uznaniu, że planowana inwestycja nie narusza występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich. W uzasadnieniu skargi wskazano, że okoliczność, iż planowana inwestycja jest zgodna z przepisami technicznymi. pozostaje bez znaczenia dla ustalenia kręgu stron postępowania w przedmiocie pozwolenia na budowę, albowiem czynność ta ma charakter wstępny i winna zostać dokonana przed analizą spełniania przez projekt budowlany warunku zgodności z innymi przepisami. Bezspornym winno zatem zdaniem skarżącej pozostawać, że bezpośrednie sąsiedztwo nieruchomości stanowi przesłankę wystarczającą do uznania jej właściciela za stronę postępowania. Dalej wskazano, że przymiot strony w prawie budowlanym nie jest zależny od tego, czy oddziaływanie zamierzonej inwestycji na nieruchomości sąsiednie przekracza ustalone w tym względzie normy, lecz z samego faktu oddziaływania na przestrzeń objętą prawem do nieruchomości sąsiednich. Obszar oddziaływania obiektu nie może być zatem utożsamiany tylko i wyłącznie z brakiem zachowania przez inwestora wymogów określonych przepisami techniczno-budowlanymi czy z zakresu ochrony środowiska. Obiekt budowlany może bowiem wprowadzać określone ograniczenie w zagospodarowaniu terenu, co nie oznacza, że jego realizacja jest niezgodna z przepisami techniczno-budowlanymi i co za tym idzie, że nie można będzie uzyskać na jego realizację pozwolenia na budowę.
Skarżąca zarzuciła również, iż organ odwoławczy błędnie wskazał, że brak jest konkretnego przepisu prawa wskazującego na ograniczenie w swobodnym korzystaniu przez skarżącego z jego nieruchomości. W tym kontekście zauważono, że organ administracji publicznej pominął fakt, iż przepisem odrębnym na podstawie, którego stronie może przysługiwać interes prawny w postępowaniu dotyczącym pozwolenia na budowę, może być nie tylko przepis materialnego prawa administracyjnego, ale także przepis prawa cywilnego. Nie można więc wykluczyć wpływu normy wynikającej z art. 144 k.c. na przymiot strony w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę.
W tym zakresie skarżąca podtrzymuje stanowisko przedstawione w toku postępowania odwoławczego, że z uwagi na projektowany dojazd do obiektu objętego wnioskiem od strony ul. [...] przez dz. nr [...], [...] i [...], planowana inwestycja będzie oddziaływać na nieruchomości położone przy ul. [...] [...]. Dojazd ten ma bowiem przebiegać przez drogę dojazdową do nieruchomości stanowiącej współwłasność skarżącego, co bezspornie spowoduje znaczący wzrost uciążliwości w korzystaniu z drogi wewnętrznej przez właścicieli lokali znajdujących się w budynkach posadowionych na nieruchomościach sąsiednich. Budowa hali sportowej, na której z pewnością odbywać się będą zawody sportowe, spowoduje bowiem wzrost natężenia ruchu, co wiązać się będzie ze zwiększeniem hałasu i innych dolegliwości w odniesieniu do nieruchomości sąsiednich. Tym samym doprowadzi to do znaczącego utrudnienia członkom Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości możliwości korzystania z nieruchomości stanowiącej przedmiot ich współwłasności. Tym samym, prowadzenie obsługi komunikacyjnej nieruchomości objętej wnioskiem przez dz. nr [...], [...] i [...] jest nieuzasadnione i sprzeczne z interesem właścicieli nieruchomości sąsiednich, doprowadzając w konsekwencji do spadku ich wartości. Nie ulega zaś wątpliwości, że obsługa komunikacyjna, otoczenie czy sąsiedztwo są cechami wpływającymi na wartość nieruchomości. Funkcja położenia nieruchomości obejmuje również jej obsługę komunikacyjną, która odnosi się m in. do struktury dróg w danej dzielnicy, ich przepustowości, stanu technicznego czy możliwości łatwego parkowania.
Wojewoda w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swą dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna..
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. . Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 – dalej P.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz. U. z 2016 r. poz. 1066), kontrola dokonywana przez sądy administracyjne sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy szczególne nie stanowią inaczej. Ewentualne stwierdzenie uchybień w działaniu administracji publicznej obliguje sąd do uchylenia decyzji, stwierdzenia jej nieważności, bądź też stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa (art. 145 § 1 P.p.s.a.). Sąd administracyjny, kontrolując działalność administracji publicznej, pozostaje zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. związany granicami sprawy, a nie granicami skargi.
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody, który działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a., umorzył postępowanie odwoławcze od decyzji Prezydenta Miasta P. udzielającej Zespołowi Szkół z Oddziałami Sportowymi nr [...] os. P. L. [...] w P. pozwolenia na rozbiórkę istniejącej hali namiotowej oraz budowę sali gimnastycznej z pomieszczeniami uzupełniającymi i łącznikami do istniejącej szkoły. Organ odwoławczy umorzył postępowanie odwoławcze uznając, iż działki należące do wnoszącej odwołanie Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. [...] [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] w P. nie znajdują się w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji. W konsekwencji, w ocenie organu II instancji, skarżąca nie posiada przymiotu strony w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę przedmiotowego obiektu. Ze stanowiskiem organu nie zgodziła się skarżąca, co oznacza, iż istotą sporu w przedmiotowej sprawie jest ustalenie, czy przysługuje jej status strony w niniejszym postępowaniu administracyjnym.
Mając powyższe na uwadze należy wskazać, że przepisem określającym status strony na gruncie postępowania dotyczącego pozwolenia na budowę, jest przepis art. 28 ust. 2 p.b., zgodnie z którym za stronę należy uznać: inwestora oraz właściciela, użytkownika wieczystego lub zarządcę nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Przepis ten stanowi lex specialis do art. 28 k.p.a., mającego zastosowanie w postępowaniu administracyjnym, a zgodnie z którym stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Definicję obszaru oddziaływania obiektu, określono w art. 3 pkt 20 p.b. jako teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu.
Przepisami odrębnymi wyznaczającymi obszar oddziaływania obiektu są przepisy powszechnie obowiązującego prawa o charakterze materialnym wprowadzające ograniczenia w zagospodarowaniu terenu. Do przepisów odrębnych należą nie tylko przepisy rozporządzeń w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać poszczególne kategorie obiektów budowlanych, ale również przepisy z zakresu ochrony środowiska, zagospodarowania przestrzennego, ustawa o drogach publicznych czy przepisy przeciwpożarowe. W orzecznictwie wskazuje się także, że przez ograniczenie możliwości zagospodarowania działki sąsiedniej należy rozumieć także utrudnienia w korzystaniu z nieruchomości zgodnie z jej przeznaczeniem (por. wyroki NSA z 8 czerwca 2011 r., sygn. akt II OSK 1296/10; z dnia 28 marca 2007 r., sygn. akt II OSK 208/06, z dnia 13 stycznia 2016 r. , sygn. akt II OSK 1156/14 dostępny na: www.orzeczenia.nsa.gov.pl – dalej CBOSA).
W tym miejscu podkreślić należy, że ustalenie stron w postępowaniu o pozwolenie na budowę zawiera element potencjalności. Stroną tego postępowania powinny być zatem nie tylko osoby, których prawa zostają naruszone określonym rozwiązaniem projektowym, ale też takie, na których nieruchomości obiekt projektowany może oddziaływać, nawet jeśli z projektu budowlanego wynika, że spełniono wszystkie wymagania wynikające z przepisów ustawy p.b. i przepisów odrębnych (zob. wyrok NSA z 23 czerwca 2016 r., sygn. akt II OSK 2619/14 – LEX nr 2106702). Niedopuszczalne jest uzależnianie przymiotu strony wyłącznie od negatywnego oddziaływania inwestycji na prawa osób trzecich czy też od naruszenia ich interesu prawnego. Sama potencjalna możliwość spowodowania szkodliwego oddziaływania inwestycji na nieruchomości sąsiednie, jest wystarczającą przesłanką do uzyskania przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę. Stroną takiego postępowania powinny być nie tylko osoby, których interes prawny zostaje naruszony planowanym zamierzeniem inwestycyjnym, ale też takie, na których nieruchomości planowane roboty budowlane mogą potencjalnie oddziaływać (wyrok WSA w Krakowie z 28 października 2016 r., II SA/Kr 876/16 – LEX nr 2162427).
Stąd też w sprawach dotyczących pozwolenia na budowę należy przyjąć, że jeżeli istnieją przepisy prawa materialnego, które nakładają na inwestora określone obowiązki czy ograniczenia związane z zagospodarowaniem i zabudową jego działki względem działki sąsiedniej, to tym samym właściciel tejże działki ma status strony i to niezależnie od tego, czy projekt budowlany w ocenie organu spełnia wymagania określane stosownymi przepisami oraz aktami wykonawczymi (por. wyrok NSA z dnia 13 stycznia 2016 r. , sygn. akt II OSK 1156/14 - CBOSA). W związku z tym w orzecznictwie trafnie wskazuje się, iż jeżeli organ – tak jak w niniejszej sprawie - dokonuje analizy czy realizacja inwestycji nie spowoduje, że nieruchomość podmiotu zgłaszającego się do udziału w sprawie, będzie objęta ponadnormatywnym jej oddziaływaniem, czy nie będą naruszone normy zawarte w rozporządzeniu to tym samym uznać należy, iż właściciel tej nieruchomości posiada zindywidualizowany interes prawny i posiada przymiot strony w tym postępowaniu administracyjnym w rozumieniu art. 28 ust. 2 u.p.b. ( por. wyrok NSA z dnia 4 listopada 2015 r. , sygn. akt II OSK 511/14 - CBOSA).
Projektowany obiekt budowlany – hala sportowa – jak wynika z przedstawionej przez inwestora dokumentacji, być może nie będzie w żaden sposób oddziaływał na tereny położone w otoczeniu, gdyż obszar oddziaływania obiektu jak wynika z projektu zamyka się w granicach działki inwestora. Postępowanie administracyjne w sprawie wydania pozwolenia na budowę, powinno jednak, dać możliwość szerszemu kręgowi podmiotów, w tym, jak w niniejsze sprawie skarżącej Wspólnocie, reprezentującej współwłaścicieli zabudowanej nieruchomości bezpośrednio graniczącej z nieruchomością objętą inwestycją, uczestniczyć w charakterze strony w tym postępowaniu, nie ograniczając tak hermetycznie rozumienia pojęcia obszaru oddziaływania obiektu (art. 3 pkt 20 ustawy p.b.).
W tym miejscu wskazać należy, że Wojewoda uznał, że cechy projektowanego obiektu budowlanego, przeznaczenie obiektu, sposób zagospodarowania terenu, treść zakazów i nakazów zawartych w przepisach odrębnych powoduje, iż w danej sprawie brak przepisu prawa wskazującego na ograniczenie w swobodnym korzystaniu przez Wspólnotę z jej nieruchomości. Wojewoda wziął przy tym pod uwagę zapisy rozporządzenia o warunkach technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w tym odległości (§12 rozporządzenia) przesłaniani pomieszczeń (§13 i §57 rozporządzenia) czy normy z §29 rozporządzenia. Organ odwoławczy w tym zakresie nie odwołał się jednak do treści przedmiotowego projektu budowlanego co oznacza, iż jego ustalenia są w tym zakresie dowolne. Brak analizy ustaleń dokumentacji projektowej uniemożliwia uznanie za wystarczające odwołanie się do przywołanych w uzasadnieniu decyzji przepisów rozporządzenia. Taki sposób dokonywania oceny pozostaje w sprzeczności z art. 107 § 3 k.p.a. i nie stanowi w istocie rozpoznania sprawy ( por. wyrok NSA z dnia 24 lutego 2016 r., sygn. akt II OSK 1545/14 CBOSA).
Wskazać ponadto należy, że interes prawny, uprawniający do udziału w postępowaniu, może wynikać nie tylko z normy prawa materialnego administracyjnego, ale także z normy prawa materialnego należącej do każdej gałęzi prawa, w tym również do prawa cywilnego. Taką więc normę mogą stanowić art. 140 K.c. i art. 144 K.c. Pozwolenie na budowę nie może naruszać obowiązującego porządku prawnego, w tym przepisów prawa cywilnego. Tym bardziej, że art. 5 ust. 1 pkt 9 p.b. wprost uzależnia legalność projektowania i budowy obiektu budowlanego od poszanowania, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich. W związku z definicją obszaru oddziaływania (art. 3 pkt 20 p.b.), która ma wpływ na ustalenie kręgu stron postępowania zgodnie z art. 28 ust. 2 p.b., w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się, że do przepisów odrębnych, w rozumieniu art. 3 pkt 20 p.b. należą także przepisy prawa cywilnego w zakresie ochrony prawa własności. Wskazuje się również, że przez ograniczenie możliwości zagospodarowania działki sąsiedniej należy rozumieć także utrudnienia w korzystaniu z nieruchomości zgodnie z jej przeznaczeniem (por. wyroki NSA: z 8 czerwca 2011 r., II OSK 1296/10; z 28 marca 2007 r., II OSK 208/06; z 26 czerwca 2012 r., II OSK 1613/11). Nie można więc wykluczyć wpływu normy wynikającej z art. 144 K.c. na przymiot strony w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę.
Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, iż organ odwoławczy dokonał wadliwej oceny, stwierdzając że, pomimo projektowanego dojazdu do obiektu objętego przedmiotowym pozwoleniem na budowę od strony ul. [...] przez dz. nr [...], nr [...] i nr [...], planowana inwestycja nie będzie oddziaływać na nieruchomości położone przy ul. [...] [...]. Dojazd ten ma bowiem przebiegać przez jedyną drogę dojazdową do nieruchomości stanowiącej współwłasność skarżącego. W tym miejscu wskazać należy, że planowana inwestycja będzie obejmować również budowę zjazdu z terenu inwestycji na tę drogę w celu uzyskania dostępu do drogi publicznej. Skomunikowanie działki objętej inwestycją z drogą publiczną poprzez działki nr [...], nr [...] i nr [...] w sposób oczywisty ogranicza swobodę z korzystania z terenu obejmującego dany odcinek drogi, choćby w zakresie natężenia ruchu, który będzie intensywniejszy. Nie bez znaczenia jest przy tym okoliczność, iż dojazd do nieruchomości poprzez działki nr [...], nr [...] i nr [...] stanowi wąską drogę osiedlową. W tej sytuacji realizacja robót budowlanych na działce o nr ewid. [...] w okresie trwania prac budowlanych jak i po jej zakończeniu poprzez zwiększoną liczbę samochodów korzystających z wybudowanej hali sportowej i zwiększony hałas związany z możliwością rozgrywania większej liczby imprez sportowych o zwiększonej liczbie uczestników, niewątpliwie spowoduje dla Skarżącej ograniczenie w korzystaniu nieruchomości.
W aspekcie powyższego, w niniejszej sprawie skarżąca powinna być uznana za stronę w prowadzonym postępowaniu administracyjnym, co organy administracji wezmą pod uwagę przy ponownym rozpoznaniu sprawy.
Wobec powyższego Sąd na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję. O kosztach zastępstwa procesowego Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a zw. z § 14 ust. 1 pkt 1c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokatów (Dz. U z 2015 poz.1800), uwzględniając koszty uiszczonego wpisu sądowego w kwocie [...]zł., kosztów zastępstwa procesowego w kwocie [...]zł. i opłaty od pełnomocnictwa wynoszącej [...] zł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło