I SA/Łd 636/17
WyrokWSA w Łodzi2017-09-07
Skład orzekający: Joanna Tarno, Cezary Koziński, Tomasz Adamczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Stowarzyszenie A Oddział w Ł., posiadające osobowość prawną i zarejestrowane jako czynny podatnik VAT, może stosować zwolnienie z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 21 ustawy o VAT do wzajemnych rozliczeń transakcji dokonywanych na rzecz swoich członków w ramach działalności statutowej, w sytuacji gdy część oddziałów Stowarzyszenia posiada osobowość prawną, a część nie?Ratio decidendi
Organ interpretacyjny nie był uprawniony do samodzielnego ustalania stanu faktycznego i kwestionowania statusu podatnika VAT wnioskodawcy, zwłaszcza gdy wnioskodawca wskazał, że jest czynnym podatnikiem VAT i posiada osobowość prawną. Organ powinien ocenić stanowisko wnioskodawcy w kontekście przedstawionego stanu faktycznego, a nie ingerować w niego lub dokonywać własnych ustaleń. W związku z naruszeniem art. 14c Ordynacji podatkowej, sąd uchylił zaskarżoną interpretację.Stan faktyczny
Stowarzyszenie A Oddział w Ł. złożyło wniosek o interpretację przepisów prawa podatkowego dotyczącą możliwości zastosowania zwolnienia z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 21 ustawy o VAT do wzajemnych rozliczeń pomiędzy oddziałami Stowarzyszenia. Stowarzyszenie posiada oddziały z osobowością prawną i bez niej. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej uznał stanowisko wnioskodawcy za nieprawidłowe, kwestionując jego status jako podatnika VAT i samodzielnej grupy osób. Stowarzyszenie wniosło skargę do WSA, zarzucając organowi naruszenie przepisów materialnych i proceduralnych, w tym zmianę opisu zdarzenia przyszłego.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną interpretację i zasądzono od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodnicząca: Sędzia WSA Joanna Tarno Sędziowie: Sędzia WSA Cezary Koziński (spr.) Sędzia WSA Tomasz Adamczyk Protokolant: St. sekretarz sądowy Dominika Borowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 września 2017 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia A Oddział Ł. w Ł. na interpretację Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług 1. uchyla zaskarżoną interpretację; 2. zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz strony skarżącej kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
I SA/Łd 636/17
Uzasadnienie
W dniu 5 stycznia 2017 r. Stowarzyszenie A Oddział w Ł. złożyło w Biurze Krajowej Informacji Podatkowej w P. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w zakresie zwolnienia od podatku VAT wzajemnych rozliczeń pomiędzy oddziałami Stowarzyszenia.
Przedstawiając stan faktyczny wnioskodawca wskazał, iż jest organizacją pozarządową o charakterze naukowo-technicznym stanowiącą dobrowolne zrzeszenie inżynierów i techników z dziedziny elektryki oraz zawodów pokrewnych, działające na podstawie Statutu Stowarzyszenia A ([...]). Jest wpisane do KRS, posiada osobowość prawną i jest jednym z [...] oddziałów Stowarzyszenia A. Przedstawiono cele Stowarzyszenia i wyjaśniono, że podmiot ten posiada jednostki terenowe w postaci [...] oddziałów na terenie całej Polski, z czego [...] oddziałów na mocy ustawy Prawo o stowarzyszeniach oraz Statutu [...] posiada odrębną od [...] osobowość prawną, pozostałe zaś jednostki takiej osobowości prawnej nie posiadają. Od 1 maja 2004 r. oddziały bez osobowości prawnej przestały być odrębnymi podatnikami w zakresie podatku VAT, a prawa i obowiązki z tym związane realizuje Stowarzyszenie jako osoba prawna będąca czynnym podatnikiem podatku VAT na podstawie art. 160 ust. 3 ustawy o VAT. Oddziały terenowe [...] ([...] oddziałów) posiadające osobowość prawną, działają na podstawie jednego Statutu [...], ale posiadają odrębne rejestracje w KRS, odrębne numery NIP, samodzielnie rozliczają się z właściwymi według siedziby oddziału urzędami skarbowymi z podatku od osób prawnych oraz VAT. Oddziały [...], zgodnie ze Statutem [...], prowadzą działalność gospodarczą oraz statutową, w ramach której organizowane są m.in. Rady Prezesów [...], w których udział biorą Prezesi wszystkich oddziałów [...], a oddział organizujący wspólne ogólnokrajowe narady, czy zjazdy swoich członków, występuje jedynie do pozostałych oddziałów [...] o zwrot poniesionych kosztów wspólnych spotkań. Organizacja tych spotkań nie jest przedmiotem działalności gospodarczej oddziałów [...]. Jest to działalność statutowa, a usługa świadczona jest na rzecz swoich członków.
W związku z tak przedstawionym stanem faktycznym zadano pytanie – czy do wzajemnych rozliczeń transakcji dokonywanych na rzecz swoich członków, w ramach działalności statutowej pomiędzy oddziałami posiadającymi osobowość prawną a oddziałami bez osobowości prawnej tego samego zarejestrowanego Stowarzyszenia, można stosować zwolnienie zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 21 ustawy o VAT?
Przedstawiając własne stanowisko w sprawie oceny prawnej zaistniałego stanu faktycznego wnioskodawca uznał, że ma prawo przy rozliczaniu transakcji związanych z organizacją Rady Prezesów [...], czy innych narad i zjazdów swoich członków, przy organizacji których występuje jedynie do pozostałych oddziałów [...] o zwrot poniesionych kosztów wspólnych spotkań, do zastosowania zwolnienia z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 21 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.
Uzupełniając wniosek – w odpowiedzi na wezwanie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. - wnioskodawca stwierdził, że jest czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Usługa świadczona przez niego polega na organizacji zebrania Rady Prezesów [...], organu statutowego [...], czyli zebrania Prezesów oddziałów [...] z całej Polski. Klasyfikacja statystyczna usługi objętej zakresem zadanego we wniosku pytania zgodnie z Polską Klasyfikacją Wyrobów i Usług (PKWiU) z 2008 roku - 94.12Z. Działalność członków Stowarzyszenia, na rzecz których Stowarzyszenie A Oddział [...] świadczy usługę, jest zwolniona od podatku. Usługa świadczona przez Wnioskodawcę jest niezbędna do wykonywania przez członków Stowarzyszenia działalności zwolnionej lub wyłączonej z podatku. Wymóg odbywania zebrań Rady Prezesów reguluje § 22 Statutu [...]. Stowarzyszenie A Oddział Ł. świadczy usługę objętą zakresem zadanego we wniosku pytania wyłącznie na rzecz swoich członków. Świadcząc ww. usługę wnioskodawca występuje do swoich członków o zwrot kosztów do wysokości kwoty, indywidualnego udziału przypadającego na każdego z członków w ogólnych wydatkach poniesionych przez Stowarzyszenie A Oddział [...]
W interpretacji indywidulanej z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej uznał za nieprawidłowe stanowisko przedstawione we wniosku z dnia 4 sierpnia 2017 r. (data wpływu 5 stycznia 2017 r.) uzupełnionym pismem z dnia 21 lutego 2017 r. (data wpływu 23 lutego 2017 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie zwolnienia od podatku VAT wzajemnych rozliczeń pomiędzy oddziałami Stowarzyszenia.
Organ wydający interpretację przytoczył treść przepisów art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 2 pkt 22, art. 7 ust.1, art. 8 ust. 1, art. 15 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2016 r. Nr 710, ze zm.) stwierdzając, że nie każda czynność stanowiąca dostawę towarów w rozumieniu art. 7 ustawy, czy też świadczenie usług w rozumieniu art. 8 tej ustawy, podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Aby dana czynność podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, musi być wykonana przez podatnika. Wyjaśnił też, iż w świetle art. 160 ust. 3 ustawy o VAT, osoba prawna, której zakłady (oddziały) rozliczały się jako odrębni podatnicy, wstępuje z dniem 1 maja 2004 r. we wszystkie przewidziane w przepisach prawa podatkowego prawa i obowiązki swojego zakładu (oddziału), który przestał być wyodrębnionym podatnikiem - w zakresie, w jakim dotyczą podatku od towarów i usług.
Następnie organ interpretacyjny wskazał na art. 43 ust. 1 pkt 21 ustawy o VAT, zgodnie z którym zwalnia się od podatku usługi świadczone przez niezależne grupy osób, na rzecz swoich członków, których działalność jest zwolniona od podatku lub w zakresie której członkowie ci nie są uznawani za podatników, w celu świadczenia swoim członkom usług bezpośrednio niezbędnych do wykonywania tej działalności zwolnionej lub wyłączonej od podatku, w przypadku gdy grupy te ograniczają się do żądania od swoich członków zwrotu kosztów do wysokości kwoty indywidualnego udziału przypadającego na każdego z nich w ogólnych wydatkach tych grup, poniesionych we wspólnym interesie, jeżeli zwolnienie nie spowoduje naruszenia warunków konkurencji. W ocenie Dyrektora Krajowej Informacji Podatkowej przepis ten jest odzwierciedleniem art. 132 ust. 1 lit. f) Dyrektywy Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L Nr 347 z 11.12.2006 s. 1, z późn. zm.) i z przepisu tego wynika, że zwolnieniu podlegają tylko takie usługi, gdy jednocześnie spełnione są następujące przesłanki:
- są świadczone przez niezależne grupy osób,
- grupa taka świadczy je na rzecz swoich członków,
- działalność członków grupy jest zwolniona z podatku lub w zakresie tej działalności członkowie ci nie są uznawani za podatników,
- działania niezależnej grupy są prowadzone w celu świadczenia swoim członkom usług bezpośrednio niezbędnych do wykonywania tej działalności zwolnionej lub wyłączonej od podatku,
- grupy te ograniczają się do żądania od swoich członków zwrotu kosztów do wysokości kwoty indywidualnego udziału przypadającego na każdego z nich w ogólnych wydatkach tych grup, poniesionych we wspólnym interesie,
- zwolnienie nie spowoduje naruszenia warunków konkurencji.
W przedmiotowej sprawie – jak wskazał Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej - mamy do czynienia ze stowarzyszeniem jako pojedynczym podmiotem oraz jego oddziałami, w tym wnioskodawcą, które zostały w ramach struktury organizacyjnej stowarzyszenia wyodrębnione jako dodatkowe człony, które nie są samodzielnymi podmiotami gospodarczymi i na podstawie art. 160 ust. 3 ustawy o VAT, od 1 maja 2004 r. oddział jako forma organizacyjna przestał być odrębnym podatnikiem podatku od towarów i usług i jest obowiązany we wszystkich sprawach związanych z rozliczeniem podatku VAT do posługiwania się NIP-em jednostki macierzystej. Odwołując się do przepisów art. 10a ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. Prawo o stowarzyszeniach (Dz.U. z 2017 r., poz. 210) organ stwierdził, że stowarzyszenia mogą tworzyć swoje oddziały terenowe, w przepisach określane jako terenowe jednostki organizacyjne, w sytuacji kiedy statut przewiduje taką możliwość oraz określa zasady ich powoływania. Oddział to zatem wydzielona z ogólnej struktury stowarzyszenia wewnętrzna jednostka, która realizuje cele statutowe stowarzyszenia i posiada samodzielność, ale wewnętrzną. Zatem, gdy Stowarzyszenie, jako zarejestrowany podatnik VAT, utworzyło oddziały za pośrednictwem których prowadzi swoją działalność, w tym oddział wnioskodawcy, nie dochodzi do powstania nowego podatnika podatku od towarów i usług. Zmienia się jedynie zakres wykonywanych czynności i struktura organizacyjna tego podatnika. Nie ma zatem podstaw do traktowania takiej jednostki jako odrębnego podmiotu w obrocie gospodarczym. W konsekwencji organ wydający interpretację uznał, że na tle przedstawionego opisu sprawy pierwsza z przesłanek zawartych w art. 43 ust. 1 pkt 21 ustawy o VAT nie jest spełniona, bowiem sytuacja odnosi się do jednego podmiotu, jakim jest Stowarzyszenie wraz ze swoimi oddziałami, w zakresie wzajemnych rozliczeń pomiędzy jego jednostkami organizacyjnymi, nawet jeżeli część z nich występuje w obrocie jako samodzielne podmioty. Wszystkie jego jednostki, w tym wnioskodawca, działają na podstawie jednego statutu i nie można przypisać im takiego poziomu trwałości, transparentności oraz samodzielności jakim charakteryzują się inne podmioty gospodarcze występujące na rynku jako odrębne podmioty gospodarcze, niezależnie od formy prawnej jaką przyjmują.
W związku z powyższym organ uznał, że w okolicznościach niniejszej sprawy nie dochodzi do świadczenia usług przez niezależną grupę osób na rzecz swoich członków i wnioskodawca, jako oddział Stowarzyszenia, nie może zastosować art. 43 ust. 1 pkt 21 ustawy do wzajemnych rozliczeń transakcji pomiędzy oddziałami Stowarzyszenia, niezależnie od tego czy jednostki te posiadają osobowość prawną czy nie.
Pismem z dnia [...] kwietnia 2017 r. Stowarzyszenie [...] Oddział w Ł. wezwało Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej do usunięcia naruszenia prawa w związku z wydaną interpretacją. Z kolei Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w odpowiedzi na to wezwanie (pismo z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...]) stwierdził brak podstaw do zmiany ww. indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie zwolnienia od podatku VAT wzajemnych rozliczeń pomiędzy oddziałami Stowarzyszenia.
W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi pełnomocnik Stowarzyszenia [...] Oddział w Ł. wniósł o uchylenie opisanej indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego oraz zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych.
Zaskarżonej interpretacji zarzucono naruszenie:
- prawa materialnego, tj. niewłaściwą ocenę co do zastosowania art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, polegającą na uznaniu, że:
a) Stowarzyszenie A Oddział w Ł., pomimo posiadania osobowości prawnej i dokonanego zgłoszenia rejestracyjnego dla celów podatku od towarów i usług, nie wykonuje samodzielnie działalności gospodarczej, nie jest samodzielnym podmiotem gospodarczym i w związku z tym nie może być uznane za podatnika podatku VAT;
b) utworzenie przez [...] Polskich Oddziału w Ł., pomimo posiadania przez Oddział osobowości prawnej, nie oznacza powstania nowego podatnika podatku od towarów i usług, gdyż zmienia się jedynie zakres wykonywanych czynności i struktura organizacyjna Stowarzyszenia oraz że nie ma podstaw do traktowania takiej jednostki jako odrębnego podatnika w obrocie gospodarczym;
- prawa materialnego, tj. niewłaściwą ocenę co do zastosowania art. 160 ust. 3 ustawy o VAT, polegającą na uznaniu, że przepis ten miał zastosowanie do Stowarzyszenia [...], pomimo że jego oddziały miały osobowość prawną;
- przepisów postępowania, tj. art. 14c w zw. z art. 14h i art. 169 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2017 roku, poz. 201), poprzez:
a) przyjęcie opisu zdarzenia przyszłego innego niż wskazany przez podatnika, tj. samodzielne ustalenie zakresu wykonywanych przez Oddział czynności i uznanie, że Oddziałowi "nie można przypisać takiego poziomu trwałości, transparentności oraz samodzielności, jakim charakteryzują się inne podmioty gospodarcze występujące na rynku", pomimo że skarżący opisując zdarzenie przyszłe we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej nie przedstawił informacji upoważniających do wyciągnięcia takich wniosków;
b) uchylenie się od dokonania oceny stanowiska wnioskodawcy w pełnym zakresie w wyniku bezzasadnego uznania, że skarżącemu nie przysługuje status podatnika podatku VAT i że w związku z tym nie spełnia on kryterium "samodzielnej grupy osób" w rozumieniu art. 43 ust. 1 pkt 21 ustawy o podatku od towarów i usług, a w konsekwencji brak rozważenia pozostałych przesłanek zwolnienia przedmiotowego wynikającego z przywołanego przepisu ustawy o podatku od towarów i usług.
W uzasadnieniu skargi strona stwierdziła m.in., że zgodnie z zasadami wydawania interpretacji indywidualnych organ jest związany opisem zdarzenia przyszłego przedstawionym we wniosku. Tymczasem organ zmienił opis zdarzenia przyszłego przyjmując bez dostatecznej podstawy faktycznej, że Oddziałowi "nie można przypisać takiego poziomu trwałości, transparentności oraz samodzielności, jakim charakteryzują się inne podmioty gospodarcze występujące na rynku". Oznacza to wydanie interpretacji w innym stanie faktycznym (zdarzeniu przyszłym) niż opisane przez wnioskodawcę.
Podkreślono także, że zgodnie z art. 15 ustawy o VAT, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne nie mające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Skoro Oddział [...] w Ł. ma odrębną od [...] osobowość prawną, zachowuje odrębną od [...] samodzielność w prowadzeniu działalności finansowej i gospodarczej, to zgodnie z art. 15 ustawy o VAT jest podatnikiem tego podatku. Potwierdzeniem tego faktu jest dopełnienie przez oddział [...] w Ł. obowiązku zgłoszenia rejestracyjnego w podatku VAT, zgodnie z art. 96 ustawy VAT.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej interpretacji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie; w szczególności zasadnym okazał się zarzut naruszenia przez organ wydający interpretację indywidualną przepisu art. 14c ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa.
Zgodnie z art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Z kolei z art. 14c § 1 tej ustawy wynika, że interpretacja indywidualna zawiera wyczerpujący opis przedstawionego we wniosku stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego oraz ocenę stanowiska wnioskodawcy wraz z uzasadnieniem prawnym tej oceny.
Z treści przytoczonych przepisów wynika zatem, że opisany we wniosku stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe stanowi jedyną podstawę faktyczną wydanej interpretacji indywidualnej i tym samym wyznacza granice, w jakich interpretacja taka będzie mogła wywołać określone skutki prawne, przy zastosowaniu się do niej. W konsekwencji ani organ podatkowy, który wydaje interpretację, ani sąd administracyjny dokonujący jej kontroli, nie mogą przyjmować okoliczności odmiennych od tych przedstawionych przez wnioskodawcę (por. wyrok NSA z dnia 3 czerwca 2015 r., sygn. akt I FSK 637/17). Specyfika postępowania w sprawie o wydanie takiej interpretacji polega na tym, że jest ona podejmowana tylko w ramach stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego przedstawionego przez wnioskodawcę, w granicach zadanego przez niego pytania oraz wyrażonej oceny prawnej (zajętego stanowiska). Organ podatkowy wydający interpretację indywidualną nie może ingerować w stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe, przedstawione przez wnioskodawcę, ani dokonywać własnych ustaleń co do tego stanu lub zdarzenia. Jego zadanie jest ograniczone do analizy okoliczności podanych w złożonym wniosku z punktu widzenia ich kwalifikacji podatkowej (por. wyrok NSA z dnia 7 kwietnia 2017 r., sygn. akt I FSK 659/15). Organ interpretacyjny jest więc związany merytorycznie zakresem problemu prawnego, jaki zainteresowany przedstawi we wniosku (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 lipca 2011 r., I FSK 1135/10).
W niniejszej sprawie problemem dotyczył zagadnienia zwolnienia z podatku od towarów i usług świadczenia przez Stowarzyszenie usług w zakresie organizacji Rad Prezesów [...] i zjazdów członków [...]. Przepisem analizowanym w ramach interpretacji był art. 43 ust. 1 pkt 21 ustawy o VAT, zgodnie z którym zwalnia się od podatku usługi świadczone przez niezależne grupy osób, na rzecz swoich członków, których działalność jest zwolniona od podatku lub w zakresie której członkowie ci nie są uznawani za podatników, w celu świadczenia swoim członkom usług bezpośrednio niezbędnych do wykonywania tej działalności zwolnionej lub wyłączonej od podatku, w przypadku gdy grupy te ograniczają się do żądania od swoich członków zwrotu kosztów do wysokości kwoty indywidualnego udziału przypadającego na każdego z nich w ogólnych wydatkach tych grup, poniesionych we wspólnym interesie, jeżeli zwolnienie nie spowoduje naruszenia warunków konkurencji.
W zaskarżonej interpretacji organ skupił się na tym, czy skarżący może być uznany za podatnika podatku od towarów i usług, dokonując oceny działalności Oddziału Stowarzyszenia [...] z uwzględnieniem przepisów ustawy - Prawo o stowarzyszeniach. Stwierdził, że w niniejszej sprawie "mamy do czynienia ze stowarzyszeniem jako pojedynczym podmiotem oraz jego oddziałami, w tym wnioskodawcą, które zostały w ramach struktury organizacyjnej stowarzyszenia wyodrębnione jako dodatkowe człony, które nie są samodzielnymi podmiotami gospodarczymi i na podstawie art. 160 ust. 3 ustawy o VAT, od 1 maja 2004 r. oddział jako forma organizacyjna przestał być odrębnym podatnikiem podatku od towarów i usług i jest obowiązany we wszystkich sprawach związanych z rozliczeniem podatku VAT do posługiwania się NIP-em jednostki macierzystej. (...) Zatem, gdy Stowarzyszenie, jako zarejestrowany podatnik VAT, utworzyło oddziały za pośrednictwem których prowadzi swoją działalność, w tym oddział wnioskodawcy, nie dochodzi do powstania nowego podatnika podatku od towarów i usług".
W ocenie Sądu organ wydający interpretację nie był uprawniony do wyciągnięcia takich wniosków, bowiem z przedstawionego przez wnioskodawcę stanu faktycznego wynikało, że Stowarzyszenie [...] Oddział w Ł. prowadzi działalność "gospodarczą oraz statutową". Ponadto po wezwaniu organu podatkowego wnioskodawca wyjaśnił, że jest "czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług".
Sąd zwraca uwagę, że zgodnie z art. 160 ust. 3 ustawy o VAT – na który powołuje się Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej - osoba prawna, której zakłady (oddziały) rozliczały się jako odrębni podatnicy, wstępuje z dniem 1 maja 2004 r. we wszystkie przewidziane w przepisach prawa podatkowego prawa i obowiązki swojego zakładu (oddziału), który przestał być wyodrębnionym podatnikiem - w zakresie, w jakim dotyczą podatku od towarów i usług. Z opisanego we wniosku stanu faktycznego nie wynika, czy przed 1 maja 2004 r. Stowarzyszenie [...] Oddział w Ł. rozliczało się jako odrębny podatnik od Stowarzyszenia [...] i kiedy zostało zarejestrowane jako czynny podatnik podatku od towarów i usług. Generalnie pojęcie podatnika, zarówno w prawie polskim jak i unijnym, uzależnione jest od prowadzenia działalności gospodarczej (art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o VAT) i wykonanie czynności podlegającej opodatkowaniu skutkuje powstaniem obowiązku podatkowego tylko wtedy, jeżeli została wykonana w ramach działalności gospodarczej, wiąże się z profesjonalnym obrotem gospodarczym. Zatem z analizy przepisów ustawy o stowarzyszeniach organ interpretacyjny nie mógł wyciągnąć wniosków co do braku przez wnioskodawcę cech trwałości, transparentności oraz samodzielności, w sytuacji gdy w opisie stanu faktycznego wnioskodawca wskazał, że jest wpisany do KRS, posiada osobowość prawną, posiada numer NIP, prowadzi działalność gospodarczą i działalność statutową na podstawie statutu Stowarzyszenia [...], samodzielnie rozlicza się z właściwym urzędem skarbowym z podatku od osób prawnych i VAT. W tym przypadku ustalenie, czy wnioskodawca może być uznany za podatnika podatku VAT (prowadzi działalność gospodarczą) organy podatkowe są w stanie stwierdzić tylko po przeprowadzeniu odpowiedniego postępowania kontrolnego lub podatkowego.
Wobec powyższego należy uznać, że organ nie odniósł się do stanowiska przedstawionego przez stronę skarżącą w zakresie spornego pytania – czy do wzajemnych rozliczeń transakcji dokonywanych na rzecz swoich członków, w ramach działalności statutowej pomiędzy oddziałami posiadającymi osobowość prawną, a oddziałami bez osobowości prawnej tego samego zarejestrowanego Stowarzyszenia, można stosować zwolnienie zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 21 ustawy o VAT? Dlatego też, ponownie rozpoznając sprawę organ obowiązany jest ocenić stanowisko wnioskodawcy w tym zakresie.
Sąd pragnie także podkreślić, iż wydanie interpretacji indywidualnej nie stanowi załatwienia - rozstrzygnięcia sprawy podatkowej. Interpretacja nie rozstrzyga bowiem o subsumcji stanu faktycznego przedstawionego we wniosku pod adekwatne przepisy materialnego prawa podatkowego, ale ocenia i przedstawia tylko uzasadnioną możliwość zastosowania do niego przepisów prawa, w razie potrzeby połączoną z ich wykładnią (zob.: J. Brolik, Ogólne oraz indywidualne interpretacje przepisów prawa podatkowego, Lexis Nexis 2013, str. 84). Wydanie interpretacji indywidualnej to przede wszystkim udzielenie podatnikowi informacji w kontekście przedstawionej indywidualnej sprawy, w zaistniałym stanie faktycznym lub w zdarzeniach przyszłych. Uzasadnienie prawne, o którym mowa w art. 14c § 2 Ordynacji podatkowej musi zatem stanowić przede wszystkim rzetelną informację dla wnioskodawcy, dlaczego w jego sprawie dane przepisy znajdują zastosowanie, a także dlaczego wyrażony przez niego pogląd nie zasługuje na uwzględnienie. Przedstawienie stanowiska organu podatkowego w interpretacji indywidualnej powinno polegać na udzieleniu jasnej i zrozumiałej odpowiedzi na zadane we wniosku pytanie oraz wskazaniu, w jaki sposób należy rozumieć konkretny przepis określający skutki podatkowe dla wnioskodawcy i jak go należy stosować w przedstawionym we wniosku stanie faktycznym (por. wyrok NSA z dnia 9 maja 2017 r., sygn. akt I FSK 1667/15, LEX nr 2315567).
Sąd pragnie także podkreślić, iż uznanie przez organ interpretacyjny, że to Stowarzyszenie [...], jako zarejestrowany podatnik VAT, utworzyło oddziały za pośrednictwem których prowadzi swoją działalność, w tym oddział wnioskodawcy i tym samym w przypadku "Oddziału [...]" nie doszło do powstania nowego podatnika podatku od towarów i usług, oznacza, iż wnioskodawca nie jest zainteresowanym - w rozumieniu art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej – do uzyskania interpretacji przepisów prawa podatkowego. Skoro organ uznał, że wnioskodawca nie jest podatnikiem, a zatem nie powinien rozliczać podatku VAT i jako oddział Stowarzyszenia nie może zastosować art. 43 ust. 1 pkt 21 ww. ustawy, to wydanie interpretacji indywidualnej w tym przypadku było zbędne. Osobą legitymowaną do wystąpienia o wydanie interpretacji indywidualnej może być wyłącznie podmiot, u którego wystąpił lub może wystąpić określony stan faktyczny powodujący konsekwencje w zakresie prawa podatkowego. W związku z tym stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej interpretacji co najwyżej mogłoby zostać powiązane z postanowieniem o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie wydania interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług (art. 165a § 1 w związku z art. 14h Ordynacji podatkowej).
Z tych względów na podstawie art. 146 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 z póź. zm.), należało uchylić zaskarżoną interpretację, a na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 tej ustawy zasądzić na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.
dc
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło