II SA/Rz 168/15
WyrokWSA w Rzeszowie2015-07-15
Skład orzekający: Krystyna Józefczyk, Paweł Zaborniak, Joanna Zdrzałka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, wydane na podstawie wadliwego doręczenia, jest zgodne z prawem?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie, uznając, że wadliwe doręczenie pisma procesowego uniemożliwia prawidłowe ustalenie daty, od której należy liczyć termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. W sytuacji, gdy strona dowiedziała się o wadliwości doręczenia dopiero podczas przeglądania akt sprawy, termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu powinien być liczony od tej daty, a nie od daty doręczenia.Stan faktyczny
Skarżąca J.K. wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, twierdząc, że uchybienie terminu nastąpiło z powodu wadliwego doręczenia decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO). SKO odmówiło przywrócenia terminu, uznając, że wniosek został złożony po terminie, licząc go od daty, gdy pełnomocnik strony dowiedział się o wydaniu decyzji. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów K.p.a. poprzez błędne ustalenie początku biegu terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2014 r. i zasądzono od SKO na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Krystyna Józefczyk /spr./ Sędziowie WSA Paweł Zaborniak WSA Joanna Zdrzałka Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 lipca 2015 r. sprawy ze skargi J. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] na rzecz skarżącej J. K. kwotę 457 zł /słownie: czterysta pięćdziesiąt siedem złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Przedmiotem skargi J.K. jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, zwanego dalej SKO lub Kolegium, z dnia [...] listopada 2014 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Kolegium z dnia [...] maja 2011 r., nr [...] odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza [...] z dnia [...] marca 2011 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia przebiegu granic pomiędzy działką nr 1706, a działkami nr 2601, 1707, 1708/1, 1708/2, 1705 położonych w B.
We wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy J.K. podniosła, że uchybienie termu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Kolegium z dnia [...] maja 2011 r. nie nastąpiło z jej winy. Przesyłka zawierająca decyzję nie została podjęta przez stronę osobiście, lecz doręczona w trybie art. 43 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013r., poz. 267 ze zmianami), zwanej dalej "K.p.a." w dniu 27 maja 2011 r. Ponadto podpis osoby, która odebrała przesyłkę jest nieczytelny, co oznacza, że nie można stwierdzić czy osoba ta była uprawniona do jej odbioru. Oznacza to, że doręczenie było wadliwe. O fakcie wydania decyzji J.K. dowiedział się z postanowienia Kolegium z dnia [...] października 2014 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności Burmistrza [...] Natomiast o przyczynie uchybienia termu do wniesienia środka odwoławczego od strona dowiedziała się podczas przeglądania akt sprawy w której odmówiono wszczęcia postępowania.
Odmawiając przewrócenia terminu zaskarżonym w niniejszej sprawie postanowieniem z dnia [...] listopada 2014 r. Kolegium w podstawie prawnej powołało art. 59 § 2 w związku z art. 58 § 1 i § 2 i art. K.p.a.
Kolegium wyjaśniło, że przywrócenie terminu jest możliwe jeżeli wniosek o przywrócenie terminu zostanie złożony w terminie 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, a strona uprawdopodobni brak winy w uchybieniu terminu i dopełni czynności, dla której zakreślony był terminu jednocześnie wnosząc przedmiotowy wniosek. W ocenie Kolegium w niniejszej sprawie nie zostały spełnione przesłanki przywrócenia terminu, bowiem uchybiono wskazanemu wyżej 7 dniowemu terminowi. Skoro bowiem strona podnosi, że o wydaniu przez Kolegium decyzji z dnia [...] maja 2011 r. dowiedziała z postanowienia Kolegium z dnia [...] października 2014 r., a to doręczone zostało pełnomocnikowi strony w dniu 14 października 2014 r., to termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu upływał z dniem 21 października 2014 r. Zatem wniosek nadany a poczcie w dniu 25 października 2014 r. został złożony z uchybieniem siedmiodniowego terminu. Wobec faktu, że terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu rozpoczął bieg w dacie dowiedzenia się przez pełnomocnika strony o wydaniu decyzji Kolegium, co sama strona przyznała, nie zasługuje na aprobatę twierdzenie, że strona działając przez pełnomocnika o przyczynie tej dowiedziała się w dniu 20 października 2014 r. podczas przeglądania akt sprawy.
W skardze na wskazane wyżej postanowienie J.K. zaskarżając je w całości zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, tj. art. 58 § 1 i § 2 K.p.a. poprzez stwierdzenie uchybienia terminu do złożenia podania z żądaniem przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy na skutek uznania, że początek uchybionego terminu należy liczyć od dnia, gdy strona dowiedziała się o wydaniu decyzji, tj. od dnia 14 października 2014 r., co pozostaje w sprzeczności z treścią naruszonego przepisu, który wskazuje iż momentem początku biegu terminu do żądania określonego w art. 58 § 2 K.p.a. jest dzień ustania przyczyny uchybienia terminu, który w niniejszej prawie miał miejsce w momencie uzyskania informacji przez pełnomocnika strony skarżącej, dokonującego wglądu w akta sprawy o nieprawidłowym doręczeniu decyzji SKO w z dnia [...] maja 2011 r. i stanowił podstawę do ustalenia przyczyny uchybienia ustawowego terminu do występowania z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Mając na uwadze powyższe wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz na podstawie art. 135 uchylenie postanowienia Kolegium z dnia [...] listopada 2014 r. w przedmiocie niedopuszczalności wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy oraz o zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie z przyczyn podniesionych w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Ustalenia stanu faktycznego są bezsporne i sprawa nadaje się do wyrokowania.
W dniu 25 października 2014 r. J.K. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy zakończonej decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] maja 2011 r. uzasadniając go, iż uchybienie terminu było wynikiem nieprawidłowego doręczenia jej postanowienia. W aktach administracyjnych w rozdzielniku wskazano, że postanowienie SKO z dnia [...] maja 2011 r., w którym odmówiono stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] marca 2011 r. należy doręczyć skarżącej J.K.
Zwrotne potwierdzenie odbioru z dnia 27 maja 2011 r. w rubryce "przesyłkę doręczono" zawiera trudną do odczytania informację oraz podpis doręczającego.
Poza tym wrotne potwierdzenie odbioru nie zawiera żadnych zakreśleń wymaganych przepisami prawa.
Skarżąca kwestionuje prawidłowość doręczenia postanowienia.
Doręczenie to czynność procesowo – techniczna właściwego organu administracji publicznej, lub wykonującego funkcje zlecone, za pomocą której przekazuje się pisma adresatowi w postępowaniu administracyjnym, w sposób prawem przewidziany, z którą to czynnością prawo wiąże określone skutki prawne (Komentarz P. Przybysz, Doręczenia, str. 137 – 138).
Istotnym elementem instytucji doręczenia jest wymóg dokonywania doręczeń pism za odpowiednim pokwitowaniem.
W piśmiennictwie pojęcie pokwitowania rozumiane jest jako pisemne potwierdzenie odbioru pisma przez adresata lub inną osobę odbierającą pismo w jego zastępstwie, w którego treści wskazana jest również data doręczenia pisma (patrz: J. Borkowski, Doręczenia. Komentarz, s. 270 – 271).
Pokwitowanie ma szczególną moc dowodową, stwarza bowiem (wzruszalne) domniemanie doręczenia (patrz: wyrok NSA z dnia 5 maja 1997, sygn. akt I SA/Gd 470/96).
Druk potwierdzenia odbioru prawidłowo wypełniony i podpisany przez doręczyciela (funkcjonariusza) Poczty Polskiej ma przymiot dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 76 § 1 K.p.a. Korzysta on zatem z domniemania prawdziwości, a jego obalenie wymaga przeciwdowodu.
Pokwitowanie ma znaczenie dowodowe, ale musi spełniać wszystkie przesłanki prawidłowego doręczenia. Przepis art. 43 K.p.a. przewiduje tzw. doręczenie zastępcze. W przypadku nieobecności adresata pism doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi.
Norma z art. 43 K.p.a. stosowana jest w uzupełnieniu do normy z art. 42 K.p.a. (patrz wyrok NSA z dnia 22 lutego 2000 r., sygn. akt I SA/Łd 238/08, postanowienie NSA z dnia 26 listopada 2014 r., sygn. akt I OSK 2971/14).
Warunkiem wykorzystania instytucji doręczenia zastępczego z art. 43 K.p.a. jest wcześniejsza nieskuteczna próba doręczenia pisma adresatowi z art. 42 K.p.a. (patrz: wyrok WSA w Kielcach z dnia 15 stycznia 2009 r., sygn. akt I SA/Ke 431/08, wyrok NSA z dnia 28 maja 1997 r., sygn. akt I SA/Gd 1424/96).
Doręczenie przez organ pisma adresatowi na podstawie art. 43 K.p.a. bez wcześniejszej próby doręczenia na podstawie normy z art. 42 stanowi naruszenie porządku prawnego (patrz: wyrok NSA z dnia 28 marca 2007r., sygn. akt II FSK 453/06, wyrok WSA w Łodzi z dnia 5 listopada 2008 r., sygn. akt III SA/Łd 390/08).
Prawidłowo dokonane doręczenie zastępcze jest równoważne w skutkach z doręczeniem, gdzie pismo rzeczywiście trafiło do rąk adresata (wyrok NSA z dnia 10 kwietnia 2001 r., sygn. akt V SA 2002/00, wyrok NSA z dnia 3 grudnia 2009 r., sygn. akt I OSK 261/09).
Zastosowanie instytucji doręczenia zastępczego z art. 43 K.p.a. wymaga kumulatywnego spełnienia przesłanek: 1) podmiot doręczający musi ustalić nieobecność adresata, 2) pismo może być doręczone m.in. dorosłemu domownikowi jeżeli osoba ta podjęła się oddania pisma adresatowi, 3) osoba odbierająca pismo w sposób zastępczy musi pokwitować jego odbiór w sposób zgodny z regułami art. 46 K.p.a.
W przypadku doręczenia zastępczego w treści potwierdzenia odbioru należy zaznaczyć ten fakt wraz ze wskazaniem osoby, która odebrała pismo zamiast adresata (patrz: wyrok WSA z dnia 21 czerwca 2012 r., II SA/Go 349/12).
Wymóg potwierdzenia doręczenia pisma swoim podpisem wskazuje na to, że podpis osoby odbierającej pismo musi być podpisem własnoręcznym, przy czym nie ma wymogu aby podpis był podpisem czytelnym.
Skarżąca zarzuca, że podpis, który widnieje na pokwitowaniu jest podpisem doręczyciela.
Zdaniem Sądu znajdujące się w aktach administracyjnych potwierdzenie odbioru nie spełnia wymogów prawidłowego doręczenia zastępczego. Brak dowodu na to, że była próba doręczenia pisma bezpośrednio adresatowi, brak informacji czy osoba przyjmująca pismo zobowiązała się oddać je adresatowi, brak też wyjaśnienia czy podpis ten jest podpisem własnoręcznym osoby odbierającej korespondencję.
Zdaniem Sądu orzekającego w tej sprawie upływ 7 dni, o których mowa w art. 58 § 2 należy liczyć od daty, kiedy skarżąca zapoznała się z aktami administracyjnymi, ponieważ dopiero wówczas mogła stwierdzić nieprawidłowości w zwrotnym potwierdzeniu odbioru pisma.
Organ prowadząc ponownie postępowanie w przedmiocie przywrócenia dla skarżącej terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy uwzględni stanowisko Sądu prowadząc swoje ustalenia, a następnie ponownie rozpozna wniosek.
Naruszenie przepisów procesowych, które mają wpływ na wynik postępowania legły u podstaw rozstrzygnięcia Sądu.
Z tych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w związku z art. 43, art. 58 § 2, art. 7, art. 77 § 1 K.p.a. orzeczono jak w sentencji.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło