I SA/Rz 604/17

WyrokWSA w Rzeszowie2017-11-09

Skład orzekający: Jarosław Szaro, Małgorzata Niedobylska, Piotr Popek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy jest związany danymi zawartymi w ewidencji gruntów i budynków przy ustalaniu wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości, czy też może przeprowadzić przeciwdowód w celu ustalenia faktycznego sposobu wykorzystania gruntu?
Ratio decidendi
Organ podatkowy jest związany danymi zawartymi w ewidencji gruntów i budynków przy ustalaniu wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości. Dane te stanowią urzędowe źródło informacji faktycznych i mają moc dokumentu urzędowego. Podatnik, który kwestionuje dane zawarte w ewidencji, powinien uruchomić stosowny tryb ich korekty w odrębnym postępowaniu przed właściwym organem administracji (starostą). Organ podatkowy nie jest uprawniony do samodzielnego ustalania stanu faktycznego gruntów różnego od klasyfikacji ujawnionej w ewidencji, ani do przeprowadzania przeciwdowodu w tym zakresie w postępowaniu podatkowym, chyba że występują szczególne okoliczności wskazane w orzecznictwie, np. sprzeczność z danymi w innych rejestrach publicznych o pierwszeństwie lub konieczność pominięcia przepisów ustawy podatkowej.
Stan faktyczny
Spółka "A" S.A. złożyła korektę deklaracji na podatek od nieruchomości za rok 2016, wnioskując o stwierdzenie nadpłaty z powodu zmiany klasyfikacji gruntów. Organ pierwszej instancji określił wysokość zobowiązania podatkowego i odmówił stwierdzenia nadpłaty, opierając się na danych z ewidencji gruntów. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Spółka zaskarżyła decyzję SKO do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym błędną wykładnię art. 21 ust. 1 P.g.k. i art. 2 ust. 2 u.p.o.l. oraz brak możliwości przeprowadzenia przeciwdowodu.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Jarosław Szaro Sędziowie WSA Małgorzata Niedobylska / spr./ WSA Piotr Popek Protokolant sekr. sąd. Aleksandra Baczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 listopada 2017 r. sprawy ze skargi Spółki "A" S.A. w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2016 rok oddala skargę. I SA/Rz 604 /17 Uzasadnienie Przedmiotem skargi jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] marca 2017r. nr [...] w sprawie określenia "A" S.A. z siedzibą w K. (dalej: spółka/podatnik/skarżąca) wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za rok 2016 oraz w sprawie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za rok 2016. Z uzasadnienia decyzji i akt sprawy wynika, że spółka w dniu 1 lutego 2016r. złożyła deklarację na podatek od nieruchomości, w której zgłosiła do opodatkowania grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej bez względu na sposób zakwalifikowania w ewidencji gruntów i budynków o łącznej pow. 44.713m2, oraz budynki lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o łącznej pow. 1.127m2. W dniu 25 kwietnia 2016r. spółka złożyła korektę deklaracji na podatek od nieruchomości, m.in. za rok 2016 i wniosła o stwierdzenie nadpłaty. W złożonej korekcie deklaracji za 2016r. zgłosiła do opodatkowania grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej bez względu na sposób zakwalifikowania w ewidencji gruntów i budynków o łącznej pow. 1.660 m2 oraz budynki lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o łącznej pow. 1.127m2. Spółka zadeklarowała podatek od nieruchomości w kwocie 27.241,00 zł w miejsce dotychczas deklarowanego podatku od nieruchomości w wysokości 65.558,00 zł. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że przyczyną korekty jest uzasadnienie decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] kwietnia 2016r. o ustaleniu klasyfikacji gruntów, z którego wynika, że grunty na działkach o nr 628, 660, 852 i 854 w obrębie 212 w roku 1962 zostały sklasyfikowane jako pastwiska trwałe IV klasy. Decyzją z dnia [...] marca 2017r. nr [...] (wydaną po ponownym rozpatrzeniu sprawy) Prezydent Miasta określił "A" S.A. w K. (dalej: spółka/podatnik/skarżąca) wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za rok 2016 w kwocie 40.380,00zł oraz odmówił stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za rok 2016 w kwocie 13.139,00zł. W uzasadnieniu wskazał, że od roku 2005 do maja 2016r. obowiązywał operat klasyfikacyjny, w którym nieruchomości spółki zostały sklasyfikowane w następujący sposób: -działka nr 628 o pow. 0,0607 ha oznaczona jako użytek Tr - 0,0607 ha, -działka nr 660 o pow. 4,4223 ha oznaczona jako użytki RIIIa - 0,8039 ha, Tr -3,6184ha, -nr 852 o pow. 0,4641 ha oznaczona jako użytki: Tr - 0,4022 ha, dr - 0,0619 ha -nr 854 o pow. 0,1621 ha oznaczona jako użytek: Tr - 0,1621 ha. W dniu [...] kwietnia 2016r. decyzją Prezydenta Miasta nr [...] została ustalona klasyfikacja gruntów położonych w obrębie 212 na terenie miasta P. w następujący sposób: -działka nr 628 o pow. 0,0607 ha została oznaczona jako użytek Lzr-PsIV -działka nr 660 o pow. 4,4223 ha została oznaczona jako użytek: Lzr – PslV o pow. 4,4022 ha. -działka nr 852 o pow. 0,4641 ha została oznaczona jako użytek Lzr-PsIV o pow. 0,2510 ha, PsIV o pow. 0,1512 ha, a użytek dr o pow. 0,0619 ha pozostał bez zmian -działka nr 854 o pow. 0,1621 ha została oznaczona jako użytek Lzr-PsIV . Ponadto spółka jest użytkownikiem wieczystym działki położonej w obr. 208 o pow. 0,1660 ha, sklasyfikowanej jako Ba (tereny przemysłowe) , zabudowanej budynkiem o pow. użytkowej 1.127 m2. Organ zwrócił uwagę, że do zadań starostów należy między innymi prowadzenie ewidencji gruntów i budynków oraz aktualizacja operatu gleboznawczego klasyfikacji gruntów. Zgodnie z art. 20 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2015r. poz.520 ze zm.-dalej: p.g.k.) oraz § 66 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków z dnia 29 marca 2001r. (Dz. U. z 2016r., poz. 1034 ze zm.) dane z operatu gleboznawczego klasyfikacji gruntów są jednym z elementów podlegających wykazaniu w rejestrze ewidencji gruntów i budynków. Wprowadzenie zmian w gleboznawczej klasyfikacji gruntów następuje na podstawie stosownej decyzji administracyjnej o ustaleniu klasyfikacji, po przeprowadzeniu odrębnego postępowania. W rozpoznawanej sprawie wydanie decyzji o zmianie klasyfikacji gruntów stanowiło podstawę do zmiany zapisów w ewidencji gruntów i budynków. Powołując się na treść art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2016r. poz. 716 ze zm.- dalej: u.p.o.l.) oraz art. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym ( Dz. U. z 2016 r. poz. 617 ze zm.) w powiązaniu z art. 2 ust. 2 u.p.o.l. organ stwierdził, że klasyfikacja gruntów w ewidencji gruntów i budynków, określająca rodzaj użytku gruntowego, przesądza jakim podatkiem dany grunt jest opodatkowany. Opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości nie podlegają użytki rolne lub lasy, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. Z kolei zgodnie z art. 21 p.g.k., podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej i gospodarki nieruchomościami, stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Ewidencja gruntów i budynków jest urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych, w tym i w postępowaniu podatkowym. Organy podatkowe nie mogą dokonywać samodzielnych ustaleń i nie są uprawnione do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku niż dane uwidocznione w ewidencji gruntów. To na podstawie danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków organ podatkowy wymierza odpowiedni podatek i tymi danymi jest związany. Spółka nie przedłożyła żadnego dowodu podważającego wiarygodność danych z ewidencji gruntów, określających rodzaj użytków gruntowych sklasyfikowanych jako tereny rożne oznaczone symbolem - Tr. Dopiero decyzja o ustaleniu klasyfikacji wydana w dniu [...] kwietnia 2016r. stanowiła podstawę do zmiany zapisów w ewidencji gruntów i zmiany opodatkowania. W związku z taką sytuacją i stosownie do treści art. 6 ust. 4 i 5 u.p.o.l. od stycznia do końca kwietnia 2016r, podatkiem od nieruchomości powinny być opodatkowane grunty o powierzchni 44.713 m2, a od maja do grudnia 2016r. powierzchnia gruntów opodatkowanych podatkiem od nieruchomości powinna wynieść 2.279 m2 (tj.: działka nr 1249 obręb 208 pow. 1660 nr sklasyfikowana jako użytek Ba oraz część działki nr 852 obręb 212 pow. 619 m2 sklasyfikowana jako użytek dr). Zdaniem organu brak było podstaw do stwierdzenia nadpłaty. Spółka złożyła od powyższej decyzji odwołanie, zarzucając naruszenie prawa materialnego, tj. - art. 21 ust. 1 p.g.k. przez błędną wykładnię, polegającą na uznaniu, że dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków mają charakter absolutny i nie można w stosunku do nich przeprowadzić przeciwdowodu w postępowaniu podatkowym, - art. 2 ust. 2 u.p.o.l., przez niewłaściwe zastosowanie i opodatkowanie nieruchomości podatkiem od nieruchomości, mimo że stanowi ona użytek rolny oraz naruszenie przepisów postępowania tj. art.121 § 1 , art.122, art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 194 § 3 O.p. i art.7 Konstytucji RP przez pogwałcenie przez organ zasady praworządności. Zdaniem spółki błędnie przyjęto, że organy ustalające wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości nie są uprawnione do ustalenia stanu faktycznego gruntów, różnego od klasyfikacji ujawnionej w ewidencji gruntów i budynków. Spółka podniosła, że w orzecznictwie dopuszcza się w sytuacjach wyjątkowych odstąpienie przez organy podatkowe od danych zawartych w ewidencji i dokonanie własnych ustaleń faktycznych i powołała na tę okoliczność szereg orzeczeń sądów administracyjnych, w których sądy przyjmowały, że domniemanie zgodności z prawdą dowodu, jaki stanowi wypis z ewidencji gruntów i budynków, jest domniemaniem wzruszalnym. Przeciwko treści takiego dokumentu mogą być przeprowadzone dowody przeciwne, zgodnie z treścią art. 194 § 3 Ordynacji podatkowej. Zdaniem spółki w niniejszej sprawie zachodzą szczególne warunki, uzasadniające odstąpienie przez organy podatkowe od formalistycznej interpretacji przepisu art. 21 ust. 1 p.g.k. oraz zbadanie przeciwdowodu przedstawionego przez skarżącą na okoliczność błędnej klasyfikacji przedmiotowych gruntów w ewidencji gruntów i budynków w latach 2005-2016. Spółka wskazała operat klasyfikacyjny z 1962r., klasyfikujący przedmiotowe działki jako PsIV, który - jej zdaniem - zachował do dnia dzisiejszego aktualność. Dokument ten jest w posiadaniu Urzędu Miasta Przemyśla, a więc okoliczność ta była znana organowi I instancji. Skarżąca wnioskowała o przeprowadzenie innych dowodów na okoliczność, iż należące do niej działki nie powinny być objęte podatkiem od nieruchomości (m.in. z oględzin spornego terenu, dowód z opinii biegłego geodety oraz z zeznań świadka BK). Opisaną na wstępie decyzją z dnia [...] czerwca 2017r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji uznając, że nie narusza ona prawa. Zdaniem organu, wbrew zarzutowi spółki, w orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowane jest stanowisko, iż organ podatkowy nie może samodzielnie dokonywać klasyfikacji funkcji nieruchomości, lecz powinien odwołać się do odpowiednich zapisów ewidencji gruntów i budynków (tak m.in. uchwała 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 kwietnia 2009 r., sygn. akt II FPS 1/09, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 lutego 2017 r. sygn. akt II FSK 4050/14).). Oznacza to, że co do zasady o sposobie kwalifikacji gruntu (budynku), dla celów podatkowych w podatku od nieruchomości decyduje nie tyle sposób rzeczywistego wykorzystania nieruchomości, ile jej funkcje (przeznaczenie) wskazane w ewidencji gruntów i budynków. Wskazana reguła bezwzględnego związania danymi ewidencyjnymi, w pewnych wyjątkowych przypadkach może zostać w ramach postępowania podatkowego podważona, nawet bez potrzeby uprzedniej zmiany samej ewidencji – może to mieć miejsce w sytuacji, gdy informacje zawarte w tej ewidencji pozostają w sprzeczności z danymi zamieszczonymi w innych rejestrach publicznych, których pierwszeństwo (przed danymi ewidencyjnymi) wynika z regulujących ich prowadzenie bezwzględnie obowiązujących przepisów, lub też w przypadku, gdy posłużenie się wyłącznie danymi ewidencyjnymi musiałoby się wiązać z pominięciem przepisów zawartych w ustawie podatkowej, mających wpływ na wymiar podatku. Taka sytuacja nie ma jednak miejsca w rozpatrywanej sprawie. Zgodnie z art. 194 § 1 Ordynacji podatkowej dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków stanowią dokument urzędowy, przeciwko któremu możliwe jest przeprowadzenia dowodu, lecz to wymaga uruchomienia stosownego postępowania. Kwestionowanie danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków należy do podatnika -podważenie tych danych bądź ich zmiana mogą nastąpić w postępowaniu prowadzonym przed właściwymi organami administracji. Decyzja Prezydenta Miasta z dnia [...] kwietnia 2016 r. o ustaleniu klasyfikacji przedmiotowych gruntów, na którą powołuje się skarżąca spółka, stanowi jedynie podstawę do dokonania odpowiednich zmian w ewidencji gruntów i budynków. Wbrew zarzutom skarżącej Spółki, w rozpatrywanym przypadku nie mógł znaleźć zastosowania art. 194 § 3 Ordynacji podatkowej, nie jest zatem możliwe przeprowadzenie dowodu przeciwko wypisowi z ewidencji gruntów i budynków przez organy podatkowe prowadzące postępowanie w sprawie. Ponadto organ dodał, że zmiana klasyfikacji gruntów na podstawie decyzji Prezydenta Miasta Przemyśla z dnia [...] kwietnia 2016r. o ustaleniu klasyfikacji nastąpiła w dniu 4 maja 2016 r. Stosownie do przepisu art.6 ust.3 u.p.o.l. opodatkowanie uwzględniające tę zmianę powinno nastąpić od czerwca 2016r., a nie od maja 2016r. jak to uczynił organ I instancji. Jednak zgodnie z art. 234 Ordynacji podatkowej, organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się, chyba że zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub interes publiczny, co w niniejszej sprawie - zdaniem SKO - nie zachodzi. W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie spółka wniosła o jej uchylenie, zarzucając wydanie decyzji z naruszeniem prawa materialnego oraz przepisów postępowania, tj. w szczególności: 1) art. 21 ust. 1 p.g.k. przez błędną wykładnię, polegającą na uznaniu, że dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków mają charakter absolutny i nie można w stosunku do nich przeprowadzić przeciwdowodu w postępowaniu podatkowym, 2) art. 2 ust. 2 u.p.o.l. przez ich niewłaściwe zastosowanie i opodatkowanie nieruchomości podatkiem od nieruchomości, mimo że w roku 2016 stanowiła ona użytek rolny; a w konsekwencji naruszenie: - art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 194 § 3 O.p. przez niepełne zebranie materiału dowodowego sprawy wynikające z bezpodstawnego zakwestionowania dopuszczalności przeprowadzenia w postępowaniu podatkowym dowodu przeciwko danym wynikającym z ewidencji gruntów i budynków, pomimo iż sytuacja podatnika miała charakter wyjątkowy, a weryfikacja okoliczności powołanych przez skarżącą we wniosku o stwierdzenie nadpłaty, o ile była konieczna, mogła nastąpić w wyniku przeprowadzenia przez organ I instancji powołanych przez skarżącą dowodów, a tym samym naruszenie: - art. 121 §1 O.p., przez naruszenie zasady zaufania do organów państwa wskutek rozstrzygnięcia sprawy podatkowej na niekorzyść podatnika na podstawie nieprawidłowego działania organów administracji publicznej, które są zobowiązane do utrzymywania ewidencji gruntów w stanie aktualności, - art. 7 Konstytucji RP przez pogwałcenie przez organ administracji publicznej zasady praworządności. Skarżąca zakwestionowała brak odstępstwa od zasady związania organów podatkowych danymi uwidocznionymi w ewidencji gruntów i stwierdziła, że powołane przez organ orzeczenia sądowe nie zostały wydane w stanie faktycznym chociażby zbliżonym do zaistniałego w niniejszej sprawie. Należące do skarżącej grunty co najmniej od lat 60-tych ubiegłego wieku stanowią użytki rolne, co jasno wynika z uzasadnienia decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] kwietnia 2016r., a konkretnie z przywołanego w niej jako aktualny operatu technicznego z roku 1962, zgodnie z którym przedmiotowe działki zostały sklasyfikowane jako pastwiska trwałe IV klasy. Sytuacja skarżącej ma wobec tego charakter wyjątkowy i jako taka uzasadnia dopuszczenie przeciwdowodu w stosunku do danych zawartych w ewidencji i dokonanie własnych ustaleń faktycznych przez organy podatkowe. Skarżąca powołała się na orzeczenia sądów administracyjnych w kwestii wzruszalności domniemania prawdziwości danych z ewidencji. Z orzeczeń tych wynika, że formalistyczne zastosowanie przywołanego przepisu nie może być akceptowane w demokratycznym państwie prawa, gdyż godzi w zasadę prawdy obiektywnej, a także w zasadę praworządności wyrażoną w art. 7 Konstytucji RP, a ponadto działanie organów podatkowych narusza zasadę zaufania do organów państwa (art. 121 §1 O.p.), bowiem sprawa została rozstrzygnięta na niekorzyść podatnika na podstawie nieprawidłowego działania organów administracji publicznej, które są przecież zobowiązane do utrzymywania ewidencji gruntów w stanie aktualności. Tymczasem w 2005r. doszło do niczym nieuzasadnionej zmiany klasyfikacji gruntów należących do skarżącej, niezgodnej z faktycznym stanem przedmiotowych działek. Zdaniem spółki bezsprzeczna wyjątkowość okoliczności faktycznych w sprawie uzasadniała w pełni zastosowanie przez organy podatkowe zasady in dubio pro tributario. Natomiast organ II instancji potraktował sprawę rutynowo i formalistycznie, nie wnikając w specyfikę zaistniałych okoliczności faktycznych, nie odniósł się w uzasadnieniu decyzji do konkretnych okoliczności faktycznych, co świadczy o tym, iż materiał dowodowy nie został zebrany i zbadany w sposób wyczerpujący. Na podstawie art. 145a §1 P.p.s.a. skarżąca wniosła o zobowiązanie przez Sąd Samorządowego Kolegium Odwoławczego, do wydania w terminie 30 dni decyzji, prawidłowo określającej wysokość zobowiązania podatkowego za 2016r. na kwotę 27.241,00zł, a tym samym stwierdzenie nadpłaty w zobowiązaniu podatkowym skarżącej w kwocie 13.139,00zł. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: W myśl art. 1 ustawy z 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz.U. z 2016r., poz.1066) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016r., poz.718 - dalej: P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Skarga jest niezasadna. Dokonując ustaleń odnośnie podmiotu i przedmiotu opodatkowania organy orzekające w sprawie prawidłowo oparły się na danych wynikających z ewidencji gruntów. Zgodnie bowiem z art. 21 ust. 1 p.g.k., podstawą planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki państwowej i gospodarki gruntami, powinny być dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków. Z przepisu tego wynika, że ewidencja gruntów i budynków jest urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych, w tym również w postępowaniu podatkowym. Dokument w postaci wypisu z rejestru gruntów jest dla organów podatkowych wiążący. Ma on moc dokumentu urzędowego i zgodnie z art. 194 § 1 Ordynacji podatkowej stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. .Chcąc podważyć treść zapisów ujętych w ewidencji, to zainteresowany powinien uruchomić stosowny tryb ich korekty (zmiana, aktualizacja, sprostowanie), powołując się na to, że wypis z ewidencji gruntów odbiega od stanu rzeczywistego. Przyjęcie innego zapatrywania godziłoby w pewność obrotu prawnego, deprecjonując rangę dokumentu urzędowego, a tym samym - pełnioną przezeń funkcję. Posługiwanie się dokumentem urzędowym ma bowiem uprościć i przyspieszyć postępowanie, w żadnym zaś wypadku komplikować jego bieg. Do czasu zmiany ewidencji gruntów i budynków obowiązujące w niej zapisy wiążą w tym przedmiocie wszystkie organy i sądy (por.: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 czerwca 2013 r., sygn. akt II FSK 2043/11). Od tej reguły nie zostały przewidziane żadne wyjątki, a zatem organy ustalające wysokość zobowiązań w podatku od nieruchomości nie są uprawnione do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku niż dane wskazane w ewidencji gruntów (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 kwietnia 1995r., sygn. akt SA/Wr 1703/94, Wspólnota 1995/42/24). Zatem z mocy powyższego przepisu organ podatkowy ustalając wymiar podatku jest zobowiązany uwzględniać dane wynikające z tej ewidencji. Dopóki dane te nie zostaną zmienione w stosownym trybie, dopóty organ podatkowy będzie zobowiązany uwzględniać je przy ustalaniu wymiaru podatku. To właśnie przeciwne zachowanie organu, a więc przyjęcie danych innych, niż wynikające z ewidencji gruntów i budynków, byłoby działaniem sprzecznym z prawem, gdyż naruszałoby wskazany wyżej przepis art. 21 ust. 1 p.g.k. Pogląd o wiążącej mocy powyższego przepisu dla ustalenia wysokości podatku utrwalony jest w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 27 stycznia 2010r. I SA/Lu 684/09, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 21 stycznia 2010r. III SA/Po363/09, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 stycznia 2010r. II FSK 1243/08) i Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni go podziela. Słusznie zatem stwierdziło Kolegium w niniejszej sprawie, że dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków są dla organów podatkowych wiążące, a ich podważenie bądź zmiana mogą nastąpić w postępowaniu prowadzonym przed właściwymi organami administracji. Stanowisko takie zgodne jest z linią orzeczniczą Naczelnego Sądu Administracyjnego, z której jednoznacznie wynika, że to podatnik powinien doprowadzić do zgodności zapisów w ewidencji gruntów i budynków z rzeczywistym stanem dotyczącym posiadanych przez siebie nieruchomości, o ile takie różnice zachodzą (np. wyroki NSA z dnia 11 lipca 2012r., sygn. akt II FSK 2632/10, z dnia 8 maja 2002 r. sygn. akt III SA 2466/01, dost. CBOIS). Odnosząc się do zarzutów skargi trzeba wskazać za Naczelnym Sądem Administracyjnym, którego poglądy powołało Kolegium w zaskarżonej decyzji, że wprawdzie dopuszczalne jest przeprowadzenie w trybie art.194 § 3 Ordynacji podatkowej, przeciwdowodu przeciwko danym z ewidencji gruntów, ale może to mieć miejsce w sytuacji, gdy informacje zawarte w tej ewidencji pozostają w sprzeczności z danymi zamieszczonymi w innych rejestrach publicznych, których pierwszeństwo (przed danymi ewidencyjnymi) wynika z regulujących ich prowadzenie bezwzględnie obowiązujących przepisów, lub też w przypadku, gdy posłużenie się wyłącznie danymi ewidencyjnymi musiałoby się wiązać z pominięciem przepisów zawartych w ustawie podatkowej, mających wpływ na wymiar podatku. Taka sytuacja mogłaby mieć miejsce np. w razie ujawnienia niezgodności co do prawa własności nieruchomości (elementów podmiotowych). Zasada rękojmi wiary publicznej ksiąg wieczystych i regulacje ustawowe w tym przedmiocie nakazują bowiem uwzględniać dane ujawnione w dziale drugim księgi wieczystej (dotyczące własności), z pierwszeństwem wobec danych wynikających z innych rejestrów. Natomiast moc wiążącą ewidencji gruntów i budynków należy przypisać tym elementom przedmiotowym, które zostały wskazane w ustawie podatkowej (jako podlegające opodatkowaniu bądź nie), a jednocześnie mogą zostać ujawnione w ewidencji gruntów i budynków, z uwzględnieniem oznaczenia stosownym symbolem, zgodnie z regulacjami prawnymi normującymi jej prowadzenie. (por. Uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 listopada 2013r. sygn. akt II FPS 2/13, wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 września 2014r. sygn. akt II FSK 3099/12 i z dnia 13 stycznia 2015r. sygn. akt II FSK 3108/12). Ponadto NSA wskazał na spójność systemu opodatkowania powierzchni gruntów tak w u.p.o.l., jak i w pozostałych ustawach dotyczących opodatkowania nieruchomości, tj. użytków rolnych i lasów. Zgodnie z art. 1 ustawy z 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym ( Dz. U. z 2006 r. Nr 136, poz. 969 ze zm. ) – opodatkowaniu nim podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza. Regulacja ta obowiązuje od 1 stycznia 2003 r. Z kolei obowiązujący od tej samej daty art. 1 ust. 2 ustawy o podatku leśnym stanowi, że lasem w rozumieniu tej ustawy są grunty leśne sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako lasy. Natomiast wprowadzony od 1 stycznia 2007 r. art. 1a ust. 3 u.p.o.l. również wprost odwołuje się do ewidencji gruntów i budynków jako podstawy wymiaru podatków. W orzecznictwie zauważa się, że tym samym również na gruncie ustaw podatkowych ewidencja ta zyskała walor normatywny dla wyznaczania zakresu opodatkowania. W rozpoznawanej sprawie spór dotyczy elementów przedmiotowych tj. zawartych w ewidencji gruntów oznaczeń literowych, będących efektem klasyfikacji gleboznawczej gruntów. Nie jest kwestionowane w postępowaniu to, że operat klasyfikacyjny z 1962r. zaklasyfikował przedmiotowe grunty jako pastwiska trwałe IV klasy. Jednakże operat ten nie stał się podstawą wpisu danych w ewidencji gruntów, natomiast operat opisowo- kartograficzny z 2005r. stał się obowiązującym operatem ewidencji gruntów i to on wyznaczył stan ewidencyjny obowiązujący aż do czasu ostatniej zmiany tj. do maja 2016r. Zatem decyzja Prezydenta Miasta z dnia [...] kwietnia 2016 r. o ustaleniu klasyfikacji przedmiotowych gruntów, na którą powołuje się skarżąca spółka, stanowiła podstawę do dokonania odpowiednich zmian w ewidencji gruntów i budynków i zmiany opodatkowania, ale dopiero na przyszłość, co zostało uwzględnione przy określeniu zobowiązania podatkowego za 2016r. W świetle powyższych wywodów nie mogą odnieść skutku podnoszone przez spółkę zarzuty, że klasyfikacja gruntów była niezgodna z faktycznym stanem i wykorzystywaniem tych gruntów, bo nawet jeśli tak było organ podatkowy nie może samowolnie dokonywać zmian w ewidencji czy pomijać dane dotyczące klasyfikacji gruntów. Organ podatkowy nie jest w związku z tym ani uprawniony, ani tym bardziej zobowiązany do utrzymywania ewidencji gruntów w stanie aktualności. Zainteresowane podmioty mogą kwestionować zgodność z prawem dokonanych zmian w ewidencji gruntów w odrębnym postępowaniu przed organem właściwym do prowadzenia ewidencji czyli przed starostą. Zdaniem Sądu prawidłowe jest stanowisko organów podatkowych, że w niniejszej sprawie nie ma podstaw do zakwestionowania danych ewidencyjnych, a stan ewidencyjny nieruchomości stanowiących przedmiot opodatkowania jest niesporny. Ze znajdującego się w aktach wypisu z rejestru gruntów i budynków dla jednostki rejestrowej G.696 obr. 212 w P. wynika, że stanowiące własność "A" S.A. w K. grunty – wg stanu na dzień 31 grudnia 2015r. zostały sklasyfikowane w następujący sposób: - działka nr 628 o pow. 0,0607 ha oznaczona jako Tr (tereny różne), - działka nr 648 o pow. 0,01 ha oznaczona jako RIVa (grunty orne) – opodatkowana podatkiem rolnym - działka nr 660 o pow. 4,4223 ha oznaczona jako RIIIa (grunty orne) - 0,8039 ha i Tr (tereny różne) - 3,6184ha, - działka nr 852 o pow. 0,4641 ha oznaczona jako Tr (tereny różne) - 0,4022 ha i dr (drogi) - 0,0619 ha - działka nr 854 o pow. 0,1621 ha oznaczona jako Tr (tereny różne) - 0,1621 ha. W dniu [...] kwietnia 2016r. decyzją Prezydenta Miasta nr [...] została ustalona klasyfikacja gruntów położonych w obrębie 212 na terenie miasta P. w następujący sposób: - działka nr 628 o pow. 0,0607 ha została oznaczona jako użytek Lzr-PsIV (grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych) - działka nr 660 o pow. 4,4223 ha została oznaczona jako użytek: Lzr – PslV - działka nr 852 o pow. 0,4641 ha została oznaczona jako użytek Lzr-PsIV o pow. 0,2510 ha, PsIV o pow. 0,1512 ha, a użytek dr o pow. 0,0619 ha pozostał bez zmian - działka nr 854 o pow. 0,1621 ha została oznaczona jako użytek Lzr-PsIV . Decyzja ta stała się podstawą zmiany w ewidencji gruntów (zawiadomienie o zmianie z dnia 4 maja 2016r.), obowiązującą od 1 czerwca 2016r. Organy podatkowe słusznie zatem uznały dane wynikające z ewidencji gruntów za przesądzające kwalifikację nieruchomości i zastosowane stawki podatkowe. Dokonując określenia wysokości podatku od nieruchomości zasadnie uznano, że opodatkowaniu tym podatkiem podlegają: - w okresie od 1 stycznia do 31 maja 2016r. grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o pow.44.713,00m2 oraz budynki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o pow. 1.127,00m2 - w okresie od 1 czerwca 2016r. do 31 grudnia 2016r. grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o pow.2.279,00 m2 oraz budynki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o pow. 1.127,00m2. Przy opodatkowaniu uwzględniono niesporną okoliczność, że spółka jest użytkownikiem wieczystym działki nr 1249 o pow. 0,1660 ha w obr. 208 sklasyfikowanej jako Ba – tereny przemysłowe, zabudowanej budynkiem o pow. 1.127m2. Odnosząc się do zarzutów skargi trzeba wskazać, że dla dokonanego określenia wysokości podatku nie miało znaczenia, w jaki sposób podatnik wykorzystywał przedmiotowe nieruchomości. Z tych względów bezpodstawne są zarzuty nieprzeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, które miałoby potwierdzić sposób wykorzystania przedmiotowych gruntów jako użytków rolnych. Podnoszona przez skarżącą "wyjątkowość" jej sytuacji nie uzasadnia pominięcia obowiązujących danych ewidencyjnych, a zasada praworządności wymaga aby właśnie te dane w postępowaniu podatkowym miały zastosowanie. Sąd nie znalazł podstaw do zastosowania w niniejszej sprawie zasady in dubio pro tributario, bo nie wystąpiły wątpliwości co do treści przepisów. Nie zostały naruszone wskazane w skardze przepisy, nie było zatem podstaw do zastosowania przepisu art.145a § 1 P.p.s.a. Z przedstawionych względów, Sąd uznał postępowanie organów podatkowych i wydane rozstrzygnięcia za zgodne z prawem, dlatego na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło