II GSK 968/18

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2020-02-25

Skład orzekający: Gabriela Jyż, Andrzej Kuba, Urszula Wilk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny, oddalając skargę na postanowienie Urzędu Patentowego RP odmawiające dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy, prawidłowo ocenił przesłankę interesu społecznego i czy nie doszło do pozbawienia strony możności obrony jej praw w postępowaniu sądowoadministracyjnym?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, uznając, że doszło do nieważności postępowania z powodu pozbawienia P. S. P. S. z siedzibą w W. możności obrony swoich praw. Sąd ten nie doręczył wnioskodawcy odpisu skargi, odpowiedzi na skargę, nie poinformował o trybie uproszczonym ani nie doręczył wyroku, mimo że podmiot ten był stroną postępowania administracyjnego zainicjowanego jego wnioskiem. W związku z tym, NSA przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA.
Stan faktyczny
S. P. S. z siedzibą w K. (SPS) wniosło o dopuszczenie do udziału w postępowaniu o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy, powołując się na cele statutowe związane z ochroną konsumentów i konkurencji. Urząd Patentowy RP odmówił dopuszczenia SPS do udziału, uznając, że nie wykazało ono interesu społecznego. WSA oddalił skargę SPS na to postanowienie. NSA uchylił wyrok WSA, stwierdzając nieważność postępowania z powodu pozbawienia P. S. P. S. z siedzibą w W. (wnioskodawcy unieważnienia) możności obrony praw w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Gabriela Jyż Sędzia NSA Andrzej Kuba Sędzia del. WSA Urszula Wilk (spr.) Protokolant Konrad Piasecki po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2020 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej S. P. S. z siedzibą w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 grudnia 2017 r. sygn. akt VI SA/Wa 584/17 w sprawie ze skargi S. P. S. z siedzibą w K. na postanowienie Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy dopuszczenia do udziału w sprawie o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy 1. uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie; 2. odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości. Wyrokiem z 12 grudnia 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym oddalił skargę S. P. S. z siedzibą w K. na postanowienie Urzędu Patentowego RP z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy dopuszczenia do udziału w postępowaniu. Wyrok ten wydano w następującym stanie sprawy: Decyzją z [...] kwietnia 2004 r. Urząd Patentowy RP udzielił na rzecz T. O. sp. z o.o. z siedzibą w K. (dalej też: uprawniony) prawa ochronnego na graficzny znak towarowy o nr [...]. W dniu 6 lutego 2015 r. do Urzędu Patentowego RP wpłynął wniosek P. S. P. S. z siedzibą w W. o unieważnienie tego prawa ochronnego. Jako podstawę żądania wskazano art. 164 w zw. z art 129 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej (Dz.U. 2013 r., poz. 1410 ze zm.; dale: p.w.p.). Pismem z dnia 29 października 2015 r. S. P. S. z siedzibą w K. (dalej też: SPS) wniosło się o dopuszczenie do udziału w tym postępowaniu. Wskazało m.in., że zgodnie ze swoim Statutem działalność prowadzi na rzecz ochrony, a także poprawy jakości polistyrenu do spieniania i styropianu oraz na rzecz ochrony konsumentów i konkurencji na rynku polistyrenu do spieniania i styropianu, w tym zapewnienia rzetelnych oznaczeń wyrobów i informacji o ich parametrach jakościowych, a także ochrony praw własności przemysłowej przysługujących producentom polistyrenu do spieniania i styropianu. Nadto SPS wskazało, że statutowo powołane jest do reprezentowania interesów producentów polistyrenu do spieniania i styropianu wobec organów administracji publicznej i sądów. SPS podało, że ww. cele statutowe realizowane są poprzez współpracę z organami administracji publicznej, ocenę i rekomendację materiałów budowlanych, przemysłowych i technicznych oferowanych na rynkach krajowych i zagranicznych, pomoc i współdziałanie w opracowywaniu dokumentacji prawnej, reklamy itp., publiczne prezentowanie stanowiska stowarzyszenia, zwłaszcza wobec organów administracji publicznej w sprawach rozwiązań prawnych i ekonomicznych dotyczących budownictwa i przemysłu, w tym produkcji styropianu i polistyrenu do spieniania, reprezentowanie interesów producentów styropianu i polistyrenu do spieniania, udział SPS w postępowaniach administracyjnych, sądowo-administracyjnych i sądowych dotyczących jego działalności statutowej. Ponadto SPS wskazało, że za jego udziałem w przedmiotowym postępowaniu przemawia szeroko rozumiany interes społeczny, gdyż jego działanie sprzyja ochronie wartości wspólnych większej liczby podmiotów, jakimi niewątpliwe są uczciwa konkurencja między producentami polistyrenu do spieniania i styropianu, ochrona praw konsumenta na rynku materiałów budowlanych, zapewnienie wysokiej jakości produktów. Wskazało także, że jego udział przyczyni się aktywnie do lepszego wypełnienia przez postępowanie administracyjne jego celów, bowiem działając na prawach strony będzie mogło należycie bronić interesu społecznego zagrożonego przez sam przedmiot postępowania. SPS wyjaśniło też, że intencją wstąpienia do tego postępowania jest przeciwstawienie się działaniom zmierzającym do dezorientacji na tym rynku i zatarcia różnic pomiędzy produktami o różnej jakości. Postanowieniem z [...] stycznia 2016 r. Urząd Patentowy RP odmówił dopuszczenia SPS do udziału w postępowaniu stwierdził, że nie została spełniona przesłanka istnienia po stronie Stowarzyszenia interesu społecznego. SPS wniosło o ponowne rozpatrzenie sprawy. W jego ocenie sama okoliczność, że jako organizacja społeczna prezentuje stanowisko zbliżone do stanowiska jednej ze stron postępowania jest w jego odczuciu irrelewantna dla oceny spełnienia przesłanki interesu społecznego. Takie rozumienie "interesu społecznego" organu oznaczałoby, że żadna organizacja społeczna nie mogłaby nigdy zostać dopuszczona do udziału w postępowaniu administracyjnym, gdyż organizacjom społecznym zawsze można czynić zarzut, że wyrażają one stanowisko zbliżone do któregoś z uczestników postępowania. Wnioskodawca – P. S. P. S. z siedzibą w W. wniosło o oddalenie wniosku SPS o dopuszczenie go do udziału w postępowaniu na prawach strony. Uprawniony pozostawił wniosek do uznania Urzędu Patentowego RP. Postanowieniem z [...] października 2016 r. Urząd Patentowy RP utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Jako podstawę prawną organ wskazał art. 138 § 1 pkt 1 i art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (obecnie t.j. Dz. U. z Dz.U.2020 poz. 256; dalej: k.p.a.) w zw. z art 256 ust. 1 p.w.p.. Urząd Patentowy RP, odwołując się do art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz mając na uwadze, że ustawa nie zawiera definicji "interesu społecznego", stanowiącego istotny element rozstrzygnięcia stwierdził, że SPS nie wykazało, że jego udział w niniejszym postępowaniu leży w interesie społecznym. Zatem jedna z przesłanek dopuszczenia go do udziału w postępowaniu, określona w art. 31 k.p.a., tj. istnienie interesu społecznego, nie została w tym przypadku spełniona. W ocenie Urzędu Patentowego RP postępowanie o unieważnienie spornego prawa, ma na celu zbadanie ustawowych warunków wymaganych do uzyskania ochrony na ten znak. Zatem wskazanie, że intencją SPS do przystąpienia do tego postępowania jest przeciwstawienie się działaniom zmierzającym do dezorientacji na rynku i zatarcia różnic pomiędzy produktami o różnej jakości, budzi wątpliwości, gdyż z treści wniosku wynika, że SPS jest zdaniem organu zainteresowane konkretnym wynikiem tej sprawy. Powołanie się więc przez SPS na ochronę ogółu konsumentów, jako wykazanie spełnienia przesłanki interesu społecznego w sytuacji, gdy tak naprawdę podziela ono stanowisko wyłącznie jednej ze stron powoduje, że nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż nie uzasadnia interesu społecznego, lecz wskazuje na poparcie indywidualnego interesu jednej ze stron. Urząd Patentowy RP stwierdził, że w toku postępowania SPS nie wykazał, że jego udział w postępowaniu o unieważnienie spornego prawa służyłby zapewnieniu kontroli społecznej nad tym postępowaniem. W ocenie organu dopuszczenie stowarzyszenia do udziału w postępowaniu na prawach strony musi uzasadniać ochrona obiektywnie istniejącego interesu społecznego. Zatem dopuszczenie do udziału w postępowaniu na prawach strony SPS, które sympatyzuje z jedną ze stron tego postępowania, może pozostawać w sprzeczności z interesem innych stron tego postępowania i zaprzeczać racjom bytu takiego podmiotu w postępowaniu. Organ podkreślił, że SPS jest zainteresowane konkretnym wynikiem sprawy, co nie ma związku z ochroną interesu społecznego. Wobec powyższego SPS nie wykazało, że zostały spełnione przesłanki zawarte w art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a., których spełnienie było niezbędne do włączenia go do udziału w postępowaniu. Dodatkowo organ stwierdził, że nie było podstaw do skierowania rozpatrzenia przedmiotowego wniosku na rozprawę, gdyż wszystkie strony postępowania przedstawiły swoje stanowiska. S. P. S. z siedzibą w K. wniosło skargę na to postanowienie zarzucając naruszenie art. 31 § 1 pkt 2, art. 7, art. 77 § 1 i art. 50 § 1 k.p.a. oraz art. 244 ust. 13 p.w.p, a także art. 8 i art. 11 k.p.a. W odpowiedzi na skargę Urząd Patentowy RP wnosząc o oddalenie skargi jako niezasadnej podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu skarżonego postanowienia. Wnioskodawca, ani uprawniony nie zajęli stanowiska w sprawie. Opisanym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.; dalej: p.p.s.a.). Odwołując się do art. 31 § 1 k.p.a. wskazał, że organizacji społecznej w postępowaniu administracyjnym przysługują dwa uprawnienia, tj. prawo żądania wszczęcia postępowania w sprawie dotyczącej innej osoby oraz prawo żądania dopuszczenia tej organizacji do udziału w postępowaniu dotyczącej innej osoby, jeżeli jest to uzasadnione jej celami statutowymi i gdy przemawia za tym interes społeczny. Sąd I instancji wywodził, że z przepisu art. 31 § 1 in fine wynika, że żądania organizacji społecznej, o których mowa w pkt 1 i 2 tego przepisu, muszą być uzasadnione celami statutowymi tej organizacji. Musi zatem istnieć merytoryczne powiązanie przedmiotu postępowania administracyjnego z celami i zakresem działania (przedmiotem działalności) organizacji społecznej. Zdaniem Sądu I instancji w rozpatrywanej sprawie SPS nie podało żadnych konkretnych okoliczności, mających przemawiać za dopuszczeniem tego Stowarzyszenia do udziału w postępowaniu o unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy na prawach strony. Sąd uznał za słuszne stanowisko organu, iż powoływanie się na zasady ogólne jak "uczciwa konkurencja", "ochrona praw konsumenta" czy też "dezorientacja na rynku" oraz "dbałość o jakość towarów" nie mogą same w sobie - a mianowicie bez indywidualizacji tych okoliczności faktycznych - uzasadniać interesu społecznego. W ocenie Sądu I instancji powołanie się przez skarżące Stowarzyszenie na cele statutowe – - takie ogólnikowe wartości, jak działania zmierzające do ochrony praw konsumenta na rynku materiałów budowlanych oraz zapewnienia wysokiej jakości produktów i uczciwej konkurencji, które w mniemaniu skarżącego stanowią jednocześnie ważny interes społeczny uzasadniający dopuszczenie go do udziału w przedmiotowym postępowaniu jest niewystarczające. Ponadto, cele statutowe nie mogą być utożsamiane z interesem społecznym bowiem jak wyżej wskazano są to dwie odrębne przesłanki ustawowe, z których każda ma odrębny charakter i które muszą być spełnione łącznie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zwrócił uwagę, że postępowanie o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy jest postępowaniem szczególnym, w którym Urząd Patentowy nie bada charakteru stosunków gospodarczych istniejących na rynku czy też jakości tych produktów, a jedynie rozstrzyga czy prawo ochronne na dany znak towarowy zostało udzielone zgodnie z obowiązującymi przepisami. Zatem, skoro wniosek skarżącego o dopuszczenie do udziału w postępowaniu nie został poparty żadnymi konkretnymi argumentami, tak ogólnikowo sformułowany wniosek nie może być uznany za spełniający wymogi wykazania przez organizację społeczną przesłanek z art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a. Sąd I instancji podnosił także , że warunek interesu społecznego nie jest spełniony w sytuacji, gdy inicjatywa organizacji społecznej ma na celu udzielenie poparcia jednej ze stron postępowania, co trafnie wychwycił organ. Ta okoliczność nie daje jednak podstaw do przyjęcia, że w interesie społecznym leży dopuszczenie Stowarzyszenia do udziału w postępowaniu administracyjnym o unieważnienie prawa ochronnego. Skargę kasacyjną od tego wyroku wywiodło S. P. S. z siedzibą w K. zaskarżając go w całości i wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz o zasadzenie na jego rzecz kosztów postępowa według norm przepisanych. Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciło naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, to jest: a) art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1) lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez oddalenie skargi, w sytuacji gdy Sąd dokonujący kontroli legalności działania organu administracji publicznej winien był uchylić zaskarżone postanowienie z uwagi na uchybienia w toku postępowania administracyjnego polegające na odmowie dopuszczenia skarżącego do udziału w postępowaniu w sprawie o znaku [...] z powołaniem się na brak spełnienia przesłanki interesu społecznego, o której mowa w przywołanym przepisie, podczas gdy działania zmierzające do ochrony praw konsumenta na rynku materiałów budowlanych oraz zapewnienia wysokiej jakości produktów i uczciwej konkurencji stanowią ważny interes społeczny, który uzasadnia dopuszczenie skarżącego do udziału w przedmiotowym postępowaniu; b) art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1) lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1 i art. 50 § 1 k.p.a. oraz art. 244 ust. 1 p.w.p. poprzez oddalenie skargi, w sytuacji gdy Sąd dokonujący kontroli legalności działania organu administracji publicznej winien był uchylić zaskarżone postanowienie z uwagi na uchybienia w toku postępowania administracyjnego polegające na zaniechaniu całościowego i dogłębnego zbadania stanu faktycznego w niniejszej sprawie, a w szczególności - w przypadku powzięcia przez Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej wątpliwości co do realizacji przez skarżącego interesu społecznego – brak wezwania skarżącego do udzielenia wyjaśnień w tym zakresie, pomimo gotowości skarżącego do przedstawienia pisemnego stanowiska w tym przedmiocie, jak również brak przeprowadzenia rozprawy w celu szczegółowego wskazania przez skarżącego okoliczności przemawiających za dopuszczeniem go do udziału w postępowaniu i wyjaśnienia ewentualnych wątpliwości Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej w tym zakresie, pomimo wniosku złożonego przez skarżącego o przeprowadzenie rozprawy. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawiono argumenty na poparcie przytoczonych zarzutów. Urząd Patentowy RP nie skorzystał z prawa wniesienia odpowiedzi na skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Zgodnie z art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a. nieważność postępowania zachodzi, jeżeli strona została pozbawiona możności obrony swoich praw. Pozbawienie możności obrony swych praw przez stronę polega na tym, że strona na skutek wadliwości procesowych sądu nie mogła brać i nie brała udziału w postępowaniu lub jego istotnej części, jeśli skutki tych wadliwości nie mogą być usunięte na następnych rozprawach przed wydaniem orzeczenia kończącego postępowanie w danej instancji. Bez znaczenia pozostaje przy tym to, czy pozbawienie strony możności obrony swych praw miało, czy też nie wpływ na ostateczny wynik sprawy. O nieważności postępowania decyduje bowiem waga uchybień procesowych, a nie skutki, które wynikają lub mogą z nich wynikać (por. wyrok NSA z dnia 16 lutego 2018, sygn. akt II OSK 808/16; Lex nr 2486420). Stronami w postępowaniu sądowoadministracyjnym zgodnie z art. 32 p.p.s.a. są skarżący oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Natomiast uczestnikami postępowania sądowoadministracyjnego są podmioty określone w art. 33 § 1 i 2 p.p.s.a. Jak wynika z art. 33 § 1 p.p.s.a. uczestnikiem postępowania sądowoadministracyjnego z mocy prawa jest podmiot, który brał udział w postępowaniu administracyjnym, a nie wniósł skargi, jeżeli wynik postępowania sądowego dotyczy jego interesu prawnego. Podmiot taki jest uczestnikiem tego postępowania na prawach strony. Kategoria uczestników postępowania z mocy samego prawa jest kategorią wyróżnioną na podstawie kryteriów obiektywnych. Są to tzw. uczestnicy obligatoryjni, którym sąd obowiązany jest z urzędu zapewnić udział w postępowaniu. Uchybienie temu obowiązkowi prowadzące do pozbawienia uczestnika możliwości obrony praw (art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a.) powinno być wzięte pod uwagę z urzędu w postępowaniu wywołanym skargą kasacyjną, jeżeli nie zostanie podniesione przez skarżącego (art. 183 § 1 i art. 186 p.p.s.a.), gdyż skarga kasacyjna jako zwyczajny środek odwoławczy ma zapobiec uprawomocnieniu się orzeczenia wydanego w warunkach nieważności postępowania (por. M. Romańska w T. Woś, H. Knysiak - Sudyka, M. Romańska "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz" 6 Wydanie Wolters Kluwer, str. 320-321). Podmioty potencjalnie legitymowane do wniesienia skargi, które jednak tego uprawnienia z jakiś powodów nie zrealizowały, a występowały we wcześniej prowadzonym postępowaniu administracyjnym jurysdykcyjnym czy egzekucyjnym, mają zatem status uczestników postępowania sądowoadministracyjnego z mocy samego prawa (pow. J. Borkowski "Ustawy o dwuinstancyjnym sądownictwie administracyjnym", część II, Mon. Praw. 2003, nr 8, s. 348). W literaturze ugruntowany jest pogląd, że określenie "postępowanie administracyjne" należy rozumieć szeroko, gdyż oznacza ono każde "postępowanie przed organem administracji publicznej". Warunek uczestniczenia w postępowaniu spełniają zarówno podmioty, które brały w nim udział w obu instancjach, jak i osoby, których udział ograniczył się do występowania w postępowaniu pierwszoinstancyjnym albo odwoławczym (por. J. P. Tarno "Prawo" (2009) s. 110-113). Z przepisu art. 33 § 1b p.p.s.a. wynika podstawa dla sądu administracyjnego do weryfikowania statusu jako uczestnika postępowania także tych podmiotów, które występowały w postępowaniu administracyjnym zakończonym wydaniem zaskarżonego aktu, niezależnie od tego, czy ma im być z urzędu zapewniony udział w postępowaniu (art. 33 § 1 p.p.s.a.), czy też ich status jest weryfikowany w związku z ich zgłoszeniem się do udziału w postępowaniu (art. 33 § 1a p.p.s.a.). W orzecznictwie podkreśla się, że chociaż pojęcie "strona" jest kategorią prawa materialnego, to w postępowaniu sądowoadministracyjnym, inaczej niż w postępowaniu administracyjnym, interes prawny może być oparty nie tylko na przepisach prawa materialnego, ale także na przepisach prawa procesowego (por. wyrok NSA z dnia 10 marca 2008 r., sygn. akt II OSK 221/07, Lex nr 490160). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, rozpatrywana skarga kasacyjna podlegała uwzględnieniu właśnie z uwagi na nieważność postępowania, na skutek pozbawienia strony, tj. P. S. P. S. z siedzibą w W. możności obrony swoich praw (art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a.). Wynik postępowania dotyczy interesu prawnego tego podmiotu, mimo, że nie wnosił on skargi do sądu administracyjnego, jednakże brał udział w postępowaniu administracyjnym, gdyż to właśnie ten podmiot zainicjował postępowanie administracyjne przed Urzędem Patentowym RP składając wniosek o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy i istota sporu w sprawie dotyczy skuteczności tego wniosku. Zauważyć zatem należy, że ustalenie kręgu uczestników postępowania o których mowa w art. 33 § 1 p.p.s.a. jak i ochrona ich praw należy do obowiązków sądu, który m.in. jest zobligowany do zawiadomienia ich na piśmie o posiedzeniach jawnych (art. 91 § 2 p.p.s.a.), doręczenie im z urzędu wyroków wydanych na posiedzeniach niejawnych (art. 139 § 4 i art. 142 § 1 p.p.s.a.). Z akt postępowania sądowego i dołączonych do nich akt postępowania toczącego się przed Urzędem Patentowym RP wynika, że prawo ochronne na graficzny znak towarowy o nr [...] zostało udzielone na rzecz T. O. Spółki z o.o. z siedzibą w K.. W toku postępowania przed Urzędem Patentowym RP uprawniony reprezentowany był przez rzecznika patentowego J. R.. Z wnioskiem o unieważnienie tego prawa ochronnego wystąpiło P. S. P. S. z siedzibą w W. reprezentowane przez rzecznika patentowego A. Ch.. Natomiast, S. P. S. z siedzibą w K. (SPS) reprezentowane przez adw. T. Ś. wniosło o dopuszczenie do udziału w tym postępowaniu na podstawie art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 256 p.w.p. Postanowieniem z 21 stycznia 2016 r. Urząd Patentowy RP odmówił dopuszczenia S. P. S. z siedzibą w K. do udziału w postępowaniu. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy wniosło S. P. S. z siedzibą w K.. Postanowieniem z [...] października 2016 r. Urząd Patentowy RP utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Obydwa postanowienia doręczone zostały pełnomocnikom: T. O. Spółki z o.o. z siedzibą w K., P. S. P. S. oraz S. P. S. z siedzibą w K.. S. P. S. z siedzibą w K. reprezentowane przez adw. T. Ś. wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie z [...] października 2016 r. W postępowaniu przed Wojewódzkim Sadem Administracyjnym w Warszawie jako strony i uczestnicy postępowania zostali zarejestrowani: (k. 1) – S. P. S. z siedzibą w K., które było reprezentowane przez adw. T. Ś. i Urząd Patentowy RP reprezentowany przez eksperta A. H., a także (k. 54) T. O. sp. z o.o. z siedzibą w K., reprezentowana przez r.pr. J R. oraz Syndyk Masy Upadłości S. Spółki z o.o. w upadłości w K.. Zgodnie z zarządzeniem (k.54) pełnomocnikowi strony skarżącej (adw. T. Ś.) został doręczony odpis odpowiedzi na skargę, zaś pełnomocnikowi uczestnika postepowania (r.pr. J R.) oraz Syndykowi Masy Upadłości S. Spółki z o.o. w upadłości w K. zostały doręczone odpisy skargi i odpowiedzi na skargę. Tak określone strony zostały też poinformowane, że sprawa została skierowana do rozpoznania w trybie uproszczonym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał sprawę w trybie uproszczonym i wydał wyrok na posiedzeniu niejawnym. Odpisy wyroku zostały doręczone: pełnomocnikowi S. P. S. z siedzibą w K. (adw. T. Ś.), pełnomocnikowi Urzędu Patentowego RP (ekspertowi A. H.), pełnomocnikowi T. O. Spółki z o.o. z siedzibą w K. (r.pr. J R.) oraz Syndykowi Masy Upadłości S. Spółki z o.o. w upadłości w K.. Pełnomocnik S. P. S. z siedzibą w K. wniósł o sporządzenie uzasadnienia wyroku, a następnie wywiódł skargę kasacyjną. Zatem z akt administracyjnych w sposób oczywisty wynika, że P. S. P. S. z siedzibą w W. było stroną postępowania administracyjnego (postępowanie w przedmiocie unieważnienia prawa ochronnego tyczyło się z jego wniosku) i pełnomocnikowi tego podmiotu jako wnioskodawcy doręczano wydane w sprawie postanowienia. Tym samym P. S. P. S. z siedzibą w W. powinno brać udział w postępowaniu sądowoadministracyjnym w charakterze uczestnika. Stosownie zaś do art. 12 p.p.s.a. ilekroć w niniejszej ustawie (tj. w p.p.s.a.) jest mowa o stronie, rozumie się przez to również uczestnika postępowania. Jak wynika z akt sądowych Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie doręczył P. S. P. S. z siedzibą w W. odpisu skargi i odpowiedzi na skargę, nie poinformował tego podmiotu o tym, że sprawa została skierowana do rozpoznania w trybie uproszczonym i ostatecznie nie doręczył mu odpisu wydanego na posiedzeniu niejawnym wyroku. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie pozbawił w ten sposób uczestnika postępowania możności obrony swych praw w postępowaniu sądowym, bowiem strona ta została całkowicie pozbawiona możności przedstawienia swojego stanowiska w sprawie. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, że w rozpoznawanej sprawie występuje okoliczność, o której mowa w art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a. – biorąc z urzędu pod uwagę nieważność postępowania – rozpoznał sprawę poza granicami wniesionej skargi kasacyjnej i na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Należy podkreślić, iż wobec stwierdzenia, że w sprawie zaistniała przesłanka nieważności postępowania, o której mowa w art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a., niedopuszczalne było odniesienie się przez Naczelny Sąd Administracyjny do zarzutów skargi kasacyjnej (por. wyrok NSA z dnia 31 stycznia 2007 r., sygn. akt I OSK 420/06; publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Zważywszy, że powodem uwzględnienia skargi kasacyjnej były okoliczności podjęte i zbadane z urzędu przez Naczelny Sąd Administracyjny, odstąpiono od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego stosownie do art. 207 § 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło