II SA/Kr 904/16
WyrokWSA w Krakowie2016-10-31
Skład orzekający: Aldona Gąsecka-Duda, Anna Szkodzińska, Małgorzata Łoboz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sprzeciw organu pierwszej instancji wobec zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na instalacji anten radiokomunikacyjnych, oparty na potencjalnym pogorszeniu stanu środowiska lub wprowadzeniu uciążliwości dla terenów sąsiednich, jest zasadny, jeśli analiza miejsc dostępnych dla ludności uwzględnia zarówno istniejącą, jak i potencjalną zabudowę zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo wydały sprzeciw wobec zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych. Analiza potencjalnych miejsc dostępnych dla ludności, uwzględniająca zarówno istniejącą, jak i potencjalną zabudowę zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, wykazała możliwość pogorszenia stanu środowiska lub wprowadzenia uciążliwości dla terenów sąsiednich. W związku z tym, organ pierwszej instancji był uprawniony do nałożenia obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę na podstawie art. 30 ust. 7 pkt 2 i 4 Prawa Budowlanego.Stan faktyczny
Inwestor zgłosił zamiar instalacji anten radiokomunikacyjnych. Starosta W. wniósł sprzeciw, wskazując na możliwość pogorszenia stanu środowiska i uciążliwości dla terenów sąsiednich, ze względu na potencjalne oddziaływanie promieniowania na tereny objęte miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Wojewoda utrzymał decyzję Starosty w mocy, uznając, że planowany zasięg promieniowania może oddziaływać na tereny sąsiednie, gdzie zgodnie z planem miejscowym może powstać zabudowa przekraczająca dopuszczalne normy. Inwestor wniósł skargę do WSA w Krakowie, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Aldona Gąsecka-Duda Sędziowie: NSA Anna Szkodzińska WSA Małgorzata Łoboz (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Katarzyna Zbylut po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 października 2016 r. sprawy ze skargi A. Spółka Akcyjna w W. na decyzję Wojewody z dnia 2 czerwca 2016 r., znak: [...] w przedmiocie sprzeciwu wobec zamiaru wykonania robót budowlanych skargę oddala.
W dniu 11 marca 2016 r. do Starostwa Powiatowego w W. wpłynęło zgłoszenie Inwestora Spółki [...] S.A. W. , reprezentowanego przez pełnomocnika, dotyczące zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na instalowaniu urządzeń, w tym antenowych konstrukcji wsporczych i instalacji radiokomunikacyjnych na obiekcie budowlanym na działce nr [...] w N . Do zgłoszenia prac budowlanych Inwestor dołączył Projekt Budowlano-Wykonawczy, opracowanie Analizy Oddziaływania Przedsięwzięcia na Środowisko.
Decyzją z dnia 29 marca 2016 r. znak [...] Starosta W. , działając na podstawie art. 30 ust. 7 pkt 2 i 4 oraz art. 82 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo Budowlane (Dz. U. z 2010 roku nr 243, poz. 1623 z późn. zm., dalej "p.b.") oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98 poz. 1071 z późn. zm., dalej "k.p.a.") zgłosił sprzeciw.
Organ I instancji, po przeanalizowaniu złożonej dokumentacji stwierdził, że przedmiotowa inwestycja może pogorszyć stan środowiska, jak również może wprowadzić, utrwalić bądź zwiększyć ograniczenia lub uciążliwości dla terenów sąsiednich tj. działek będących w pobliżu planowanej inwestycji oznaczonych na rysunku planu, jako tereny MJ - mieszkalnictwa jednorodzinnego oraz MU - mieszkalnictwa i usług (miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego Miasta i Gminy N. dla obszaru "A" -Miasto N. , zatwierdzonym uchwałą Rady Miejskiej w N. z dnia 12.04.2005 r. nr: [...]). Ponadto organ wyjaśnił, że obszar oddziaływania będzie obejmował działki sąsiednie, gdyż zasięgi gęstości mocy promieniowania o wartości powyżej 0,1 W/m2 wykraczają poza zakres opracowania objęty przedmiotowym zgłoszeniem. Organ stwierdził, że rozwiązania przyjęte w zgłoszeniu powinny być zawarte w projekcie budowlanym, sporządzonym przez osobę o odpowiednich uprawnieniach oraz zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy, aby można było ocenić czy i w jakim stopniu nastąpi pogorszenie stanu środowiska oraz ustalić krąg stron biorących udział w postępowaniu.
Odwołanie od ww. decyzji wniósł inwestor, zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na rozstrzygnięcie sprawy.
W uzasadnieniu odwołania inwestor wskazując na Analizę Środowiskową załączoną do zgłoszenia wyjaśnił, że zasięgi ponadnormatywnego pola elektromagnetycznego znajdują się w miejscach niedostępnych dla ludności. Przy ich ustalaniu uwzględniono również możliwą potencjalną zabudowę wynikającą z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Skarżący podniósł również, że w materiale dowodowym wskazano, że inwestycja nie zalicza się do grupy przedsięwzięć mogących zawsze znacząco lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Zatem realizacja przedmiotowych anten nie wymaga sporządzenia raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Skarżący zarzucił organowi I instancji, że stwierdzenie traktujące o możliwości pogorszenia stanu środowiska nie ma żadnych podstaw prawnych i faktycznych, natomiast art. 30 ust. 7 pkt 2 p.b. nie stanowi normy podlegającej uznaniu. Podkreślił też, że nie sposób mówić o jakichkolwiek uciążliwościach dla terenów sąsiednich w sytuacji zasięgu ponadnormatywnego pola w miejscach niedostępnych dla ludności. Skarżący wskazał również na lakoniczne uzasadnienie zaskarżonej decyzji, co uniemożliwia szczegółowe odniesienie się do argumentów Starosty W . Mając powyższe na uwadze skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i orzeczenie, co do istoty sprawy lub przekazanie do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Rozpatrując odwołanie od ww. decyzji organu I instancji, Wojewoda [...] decyzją z dnia 2 czerwca 2016 r. znak: [...] na podstawie art. 81 ust. 1 i art. 82 ust. 3 p.b. oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy streścił przebieg dotychczasowego postępowania oraz przytoczył treść przepisów mających zastosowanie w niniejszej sprawie oraz dokonał ich wykładni. Organ wskazał, że prawo budowlane normuje formę urządzeń, (o których mowa w art. 29 ust. 2 pkt 15 p.b.) oraz ich lokalizację, określając, które z nich nie wymagają pozwolenia na budowę. Odnosząc regulacje prawa budowlanego do niniejszej inwestycji, organ wskazał, że roboty budowlane sprowadzają się do instalacji trzech anten sektorowych PW 7780.00 na projektowanej konstrukcji wsporczej zlokalizowanej na budynku remizy strażackiej OSP przy ul. [...] w N . Oznacza to, mając na uwadze charakter i lokalizację inwestycji (umiejscowienie jej na obiekcie budowlanym), że spełnia ona uregulowania zawarte w art. 29 ust. 2 pkt 15 p.b.
Niezależnie od powyższego, mając na uwadze przedłożony materiał dowodowy, organ odwoławczy dokonał analizy inwestycji pod kątem możliwości oddziaływania jej na środowisko. Organ wyjaśnił, że Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U.2016.71 j.t.), służy do ustalenia, czy inwestycja należy do katalogu przedsięwzięć mogących zawsze znacząco lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.
W ocenie organu odwoławczego oprócz pojęcia miejsc dostępnych dla ludności rozporządzenie operuje pojęciami osi głównej wiązki promieniowania anteny, mocy EIRP (rozumianej jako równoważna moc promieniowana izotropowo), środka elektrycznego anteny (tj. miejsca będącego środkiem układu współrzędnych, względem którego wyznacza się charakterystykę promieniowania danej anteny). Te trzy parametry w połączeniu z określoną w rozporządzeniu odległością, na której należy dokonywać analizy, warunkują zaliczenie przedsięwzięcia do kategorii mogących znacząco oddziaływać na środowisko, a w konsekwencji (na podstawie art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenie oddziaływania na środowisko - Dz.U.2016.353 – j.t.) konieczności uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Dla anten sektorowych usytuowanych we wszystkich azymutach (40°, 155°, 285°), charakteryzujących się równoważną mocą promieniowaną izotropowo [EIRP] wynoszącą 4468W (dla azymutu 40° - antena Al), 996W (dla azymutu 155°- antena A2), 3495W (dla azymutu 285°- antena A3) wymagana jest analiza, czy dla wszystkich sektorów w odległości do 40 m lub 150 m od środka elektrycznego anteny (wartość graniczna wg rozporządzenia) w osiach głównych wiązek promieniowania anten występują miejsca dostępne dla ludności. W oparciu o rysunki nr 2, 3, 4 opracowania Kwalifikacja Przedsięwzięcia, obrazujące widoki pionowe stacji wraz z naniesionymi przebiegami osi głównych wiązek promieniowania anten sektorowych dla maksymalnego pochylenia wiązek we wskazanych odległościach brak jest występowania miejsc dostępnych dla ludności wg aktualnego i potencjalnego stanu zagospodarowania przestrzennego, a najmniejsza wysokość (odległość) od powierzchni terenu oraz od powierzchni ziemi lub dachów istniejącej zabudowy do wyznaczonej osi głównej wiązki wynosi odpowiednio:
- dla azymutu 40° przy maksymalnym pochyleniu wiązki 3°: 3,94 m od dachu budynku,
- dla azymutu 155° przy maksymalnym pochyleniu wiązki 3°: 11,86 m od dachu budynku,
- dla azymutu 285° przy maksymalnym pochyleniu wiązki 2°: 9,49 m od dachu budynku.
Na rysunkach zwymiarowano znaczące odległości z uwzględnieniem ukształtowania terenu oraz wysokości budynków.
W konkluzji załączonego opracowania stwierdzono, że przedsięwzięcie nie kwalifikuje się do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko ani do grupy przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Tym samym nie wymaga sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko oraz nie wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia. Inwestor podkreślił, że analiza miejsc dostępnych dla ludności została dokonana w oparciu o istniejący, jak również potencjalny sposób zagospodarowania terenu, który wynika z obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
W ocenie organu odwoławczego, stwierdzenia o braku występowania miejsc dostępnych dla ludności są poprawne dla obecnego stanu zagospodarowania działek sąsiednich tzn., że przy aktualnym stanie zagospodarowania przestrzennego oś główna wiązki pola elektromagnetycznego nie występuje w miejscach dostępnych dla ludności - co należy przyjąć w oparciu o przedłożone opracowania. Natomiast organ odwoławczy nie podzielił jednak stanowiska inwestora w zakresie przeprowadzonej analizy miejsc potencjalnie dostępnych dla ludności wynikających z ustaleń planu miejscowego. Organ odwoławczy wskazał, że inwestycja znajduje się w obszarze, na którym obowiązują przepisy Uchwały nr [...] Rady Miejskiej w N. z dnia 12 kwietnia 2005 r. wprawie przyjęcia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy N. obszar "A" miasto N. (zwanej dalej mpzp). Jak wynika z wyrysu z mpzp oraz przedłożonej dokumentacji, obszar poddany oddziaływaniu anten sektorowych we wskazanych kierunkach azymutów oznaczony jest symbolami UC (tereny usług komercyjnych), KL, (tereny dróg kołowych), MU (tereny mieszkaniowo-usługowe), MJ (tereny mieszkalnictwa jednorodzinnego). Analiza przywołanego planu ze wskazaniem na dopuszczalne wysokości obiektów przewidzianych regulacją mpzp wskazuje, że miejsca dostępne dla ludności mogą występować w osi głównej wiązki promieniowania anten. Zgodnie z zapisami mpzp dotyczącymi obszaru UC, § 9 ust. 2 mpzp, jako przeznaczenie dopuszczalne na tych terenach ustala się możliwość lokalizacji m.in. nieuciążliwych obiektów produkcyjno – usługowych, natomiast dla terenu MU określono w § 13 ust. 2 mpzp określono jako przeznaczenie podstawowe utrzymanie funkcji mieszkaniowej obejmującej istniejąca i nowa zabudowę z wbudowanymi lub wolnostojącymi obiektami i urządzeniami usługowymi o charakterze publicznym i komercyjnym. Biorąc pod uwagę rodzaj obiektów, organ wskazał na § 31 pkt 6 mpzp, iż wysokość obiektów produkcyjnych, składowych i usługowych nie powinna przekraczać 15 m, licząc od poziomu terenu do kalenicy dachu, za wyjątkiem obiektów szczególnych, których wysokość i gabaryty są wymuszone technologia lub uwarunkowaniami technicznymi produkcji. Takie szczególne obiekty, których wysokość przekracza 15 m, mogą być lokalizowane w sytuacjach uzasadnionych względami technicznymi.
Wobec powyższego organ wskazał, że uchwałodawca zezwolił na sytuowanie określonych rodzajów obiektów (produkcyjnych, składowych i usługowych) o wielkości do 15m, nie wykluczając jednak możliwości przekroczenia podanej wysokości uzasadnionej warunkami technicznymi potencjalnej inwestycji. Oznacza to, że na terenach określonych symbolami UC oraz MU istnieje możliwość zabudowy w ramach której miejsca dostępne dla ludności poddane zostaną oddziaływaniu niedopuszczalnej wiązki promieniowania anten. Organ odwoławczy zaznaczył, że dla anteny A3 (azymut 285°) w miejscu najbardziej zbliżonym do osi głównej wiązki promieniowania na terenie UC odległość mierzona od poziomu terenu wynosi 17,32m (dane z Kwalifikacji Przedsięwzięcia). Zatem realne jest wybudowanie w tym miejscu obiektu o specyficznej technologii, którego wysokość dopuszczona mpzp, będzie znajdowała się w omawianym obszarze oddziaływania tej anteny. Nie można w takim wypadku wykluczyć istnienia na tej wysokości miejsc dostępnych dla ludności. Organ odwoławczy podkreślił, iż ma świadomość, że możliwość realizacji wyżej wskazanej zabudowy przekraczającej wysokość 15m zajmuje mniejszy procent prawdopodobieństwa budowy obiektów spośród dopuszczonych zapisami planu. Jednak zadaniem organów administracji publicznej jest weryfikacja inwestycji zgodnie z przepisami i nawet najmniejsza możliwość budowy obiektów na danym obszarze musi zostać uwzględniona. Natomiast wydawane rozstrzygnięcia muszą bezwzględnie chronić prawo własności, które w przypadku przyjęcia niniejszej inwestycji, zostałoby naruszone w odniesieniu do właścicieli działek sąsiednich (położonych na terenach UC i MU), chcących wybudować obiekt o parametrach większych niż wysokość 15m, na co zezwalają regulacje prawa miejscowego. Montaż anten sektorowych i ich oddziaływanie musi zawsze wiązać się z eliminacją jakiegokolwiek prawdopodobieństwa wpływania na zagospodarowanie działek, do których inwestor (wnioskodawca instalacji anten) nie posiada uprawnień dotyczących dysponowaniem nieruchomością gruntową, jak również wykluczeniem wszelkiego negatywnego oddziaływania na obszary dostępne dla ludności, co w niniejszym przypadku nie zostało zachowane.
Mając powyższe na uwadze, organ odwoławczy stwierdził, że inwestor błędnie dokonał analizy mpzp i możliwej zabudowy obszarów objętych wpływem oddziaływania anten, stwierdzając, że osie głównych wiązek promieniowania nie przebiegają przez miejsca potencjalnie dostępne dla ludności. W ocenie organu odwoławczego powyższe stanowisko wnioskodawcy prawidłowe jest tylko w stosunku do już istniejącej zabudowy. Organ zwrócił uwagę na ugruntowane orzecznictwo sądowe, zgodnie z którym, przy określaniu miejsc dostępnych dla ludności, o których mowa w art. 124 ust. 2 ustawy z dnia 27.04.2001 r. Prawo ochrony środowiska w kontekście oddziaływania na nie pola elektromagnetycznego należy rozumieć oddziaływanie takich pól zarówno na tereny, na których istnieje legalnie wzniesiona zabudowa z przeznaczeniem na pobyt ludzi, jak i na tereny, na których taka zabudowa może być wznoszona zgodnie z obowiązującym porządkiem prawnym. Negatywne oddziaływanie pola elektromagnetycznego występujące w przestrzeni nad gruntem, nie może naruszać granic cudzej nieruchomości. Pionowy zasięg własności gruntowej ograniczać mogą jedynie przepisy, w tym przepisy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i dotyczące ochrony środowiska. Zatem przez zwrot miejsca dostępne dla ludności należy rozumieć miejsca, na których może choćby potencjalnie powstać zabudowa zgodnie z przepisami obowiązującego prawa, w tym ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego na tym obszarze.
Organ wskazał również, że kolejnym zagadnieniem jest analiza dotycząca ustalenia obszaru oddziaływania inwestycji w oparciu o rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 30 października 2003 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobu sprawdzania dotrzymania tych poziomów (Dz.U.192.1883). Jak wynika z Analizy Środowiskowej i rysunku obrazującego zasięgi maksymalnych dla obszarów o gęstości mocy promieniowania>0,1 W/m2, oddziaływanie anten występuje poza granicą działki, na której zlokalizowany jest budynek, na którym ma być montowana stacja bazowa telefonii komórkowej. Rozkład pól elektromagnetycznych wokół stacji bazowej wskazuje, że zasięg występowania sumarycznego pem z poszczególnych anten o gęstości mocy większej niż 0,1 W/m2 wykracza poza działkę nr [...] oddziałując na działki sąsiednie. Z tego wynka, że dla przedmiotowej inwestycji obszar oddziaływania obejmuje przedmiotowe działki, co oznacza, że na działkach tych, planowane zamierzenie wprowadza ograniczenia i przez analogię do art. 29 ust. 1 pkt 1a p.b. brak jest możliwości realizacji tego zamierzenia w oparciu o zgłoszenie, bowiem w ramach tego trybu jego uczestnikiem jest tylko zgłaszający. Organ odwoławczy stwierdził, ,mając na uwadze okoliczność, iż miejsca dostępne dla ludności występują w obszarze w osi głównej promieniowania anten w strefie ograniczonej zakresem do 150m (w odległości: m. in. do ok. 4,5m - azymut 40° do ok. 4m - azymut 155°, do ok. 8,5m - azymut 285°), zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko - że inwestycja kwalifikuje się do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, zatem instalacja rozpatrywanych anten sektorowych wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, zgodnie z art. 59 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. W związku z powyższym inwestycja nie może być procedowana w trybie zgłoszenia i w myśl art. 29 ust. 3 Pb wymaga uzyskania decyzji administracyjnej w formie pozwolenia na budowę. Biorąc powyższe pod uwagę organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji, że obszar oddziaływania inwestycji obejmuje swoim zasięgiem działki sąsiednie, co do których wnioskodawca nie posiada prawa do dysponowania, co również powoduje brak możliwości rozpatrywania inwestycji w trybie zgłoszenia.
Na tę decyzję skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie domagając się uchylenia wydanych decyzji, umorzenia postępowania oraz zasądzenia od organu administracji kosztów postępowania według norm przepisanych w tym kosztów zastępstwa procesowego. Skarżący zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj:
- art. 6 k.p.a., w zw. z art. 7 Konstytucji RP z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. z 1997 r. Nr 78, póz. 483 z późn. zm.) poprzez nie działanie w postępowaniu administracyjnym przez organ II instancji na podstawie i w granicach prawa, a w konsekwencji naruszenie art. 8 k.p.a. tj. zasady zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej;
- art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., poprzez zastosowanie i utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji podczas gdy nie wykazano zaistnienia przesłanek takiego rozstrzygnięcia, a postępowanie i decyzja organu I instancji naruszają szereg przepisów prawa procesowego i materialnego;
- art. 80 k.p.a. poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny dowodów i uznanie zgłoszonego przedsięwzięcia za mogące znacząco oddziaływać na środowisko, o którym mowa w art. 59 Ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, podczas gdy zgłoszone przedsięwzięcie nie spełnia żadnych przesłanek wyrażonych w prawie materialnym by za takie mogło zostać uznane;
a także naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:
- art. 29 ust. 2 pkt 15 w związku z i art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. b p.b., poprzez niezastosowanie i dokonanie wadliwej kwalifikacji prawnej zrealizowanej inwestycji, a to uznania, że roboty budowlane związane z jej realizacją podlegają obowiązkowi uzyskania pozwolenia na budowę;
- § 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 roku w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na stan środowiska poprzez błędne ustalenie, iż przedmiotowa inwestycja zalicza się do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, a w konsekwencji naruszenie art. 29 ust. 3 prawa budowlanego zgodnie z którym takie inwestycje wymagają decyzji pozwolenia na budowę;
- art. 124 ust. 2 Ustawy Prawo Ochrony Środowiska poprzez uznanie za miejsca dostępne dla ludności również miejsc, w których potencjalnie może powstać zabudowa, choć przepis tego nie stanowi.
W odpowiedzi na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Na wstępie wyjaśnić należy, że istota sądowej kontroli administracji publicznej sprowadza się do ustalenia czy w określonym przypadku, jej organy dopuściły się kwalifikowanych naruszeń prawa. Sąd administracyjny sprawuje swą kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647 z późn. zm.). Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.; zwana dalej p.p.s.a.), stanowiąc, że Sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Ponadto w myśl art. 135 p.p.s.a. Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.
Z punktu widzenia powyższego stwierdzić należy, że skarga okazała się być bezzasadna.
Należy rozpocząć od stwierdzenia, że przedsięwzięcie będące przedmiotem sprawy w istocie wymagało co najmniej zgłoszenia, w oparciu o art. 30 ust. 1 pkt 3(b p.b. w związku z tym, że wykonywanie robót budowlanych polegać miało na instalowaniu urządzeń o wysokości powyżej 3 m na obiektach budowlanych ( antena ze wspornikiem ma powyżej 3 m) – por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 6 listopada 2015r. II SA/Kr 858/15, Lex nr 1939338. Organ I instancji, zgłaszając sprzeciw, powołał jako jego podstawę art. 30 ust. 7 pkt 2 i 4 p.b. Przepis ten wskazuje, że
właściwy organ może nałożyć, w drodze decyzji, o której mowa w ust. 5, obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie określonego obiektu lub robót budowlanych objętych obowiązkiem zgłoszenia, o którym mowa w ust. 1, jeżeli ich realizacja może naruszać ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, decyzji o warunkach zabudowy lub spowodować: 2) pogorszenie stanu środowiska lub stanu zachowania zabytków, 4) wprowadzenie, utrwalenie bądź zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich. W niniejszej sprawie organy wskazały na dwa elementy związane z możliwością pogorszenia stanu środowiska względnie wprowadzenia ograniczeń bądź uciążliwości dla terenów sąsiednich.
Pierwszy z nich dotyczy oddziaływania anten sektorowych w poszczególnych azymutach dla wszystkich sektorów związanego z pytaniem, czy w odległości od 40 do 150 m od środka elektrycznego anteny ( wartość graniczna) w osiach głównych wiązek promieniowania występują miejsca dostępne dla ludności. Zarzuty skargi kwestionują definicję pojęcia " miejsca dostępne dla ludności" przyjętą przez organ w świetle art. 124 ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. Prawo ochrony środowiska. Zarzuty te nie są trafne. W świetle ustalonego orzecznictwa sądów administracyjnych, przez określenie miejsc dostępnych dla ludności, o jakich stanowi norma art. 124 ust. 2 wskazanej ustawy, w kontekście oddziaływania na nie pól elektromagnetycznych, należy rozumieć oddziaływanie takich pól zarówno na tereny, na których istnieje legalnie wzniesiona zabudowa z przeznaczeniem na pobyt ludzi, jak i tereny, na których zabudowa taka może być wznoszona zgodnie z obowiązującym porządkiem prawnym. Tak więc przez zwrot "miejsca dostępne dla ludności" należy rozumieć również miejsca, gdzie choćby potencjalnie może powstać zabudowa zgodnie z obowiązującymi przepisami, w tym zgodnie z ustaleniami prawa miejscowego, jakim jest miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego ( tak przykł. wyrok NSA z 12 czerwca 2014r. II OSK 104/13, publ. CBOSA, wyrok NSA z 7 sierpnia 2014r. II OSK 419/13, Lex nr 1582119, wyrok NSA z 16 czerwca 2015r. II OSK 2706/13, publ. Lex/el, wyrok NSA z 2 grudnia 2015r. II OSK 832/14, publ. Lex/el). Skoro tak, to rację ma organ odwoławczy, gdy wskazuje, że zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego obowiązującym na terenie inwestycji (Uchwała nr [...] Rady Miejskiej w N. z dnia 12 kwietnia 2005 r. w sprawie przyjęcia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy N. obszar "A" miasto N. - dalej "mpzp") - w obszarze oddziaływania anten sektorowych, przy wzięciu pod uwagę zapisów dla obszaru UC i MU, mogą znajdować się potencjalnie obiekty budowlane. Bowiem na terenach UC ( § 9 mpzp) i MU (§ 13 mpzp), w obszarach poddanych oddziaływaniu anten sektorowych we wskazanych kierunkach azymutów, obowiązują ustalenia z Rozdziału III mpzp, gdzie zamieszczono § 31. W § 31 zaś, gdzie określono zasady kształtowania noworealizowanej, przebudowywanej i modernizowanej zabudowy, ustalono w punkcie 6, że wysokość obiektów produkcyjnych, składowych i usługowych nie powinna przekraczać 15 m, licząc od poziomu terenu do kalenicy dachu, za wyjątkiem obiektów szczególnych, których wysokość i gabaryty są wymuszone technologią lub uwarunkowaniami technicznymi produkcji; takie szczególne obiekty, których wysokość przekracza 15 m, mogą być lokalizowane w sytuacjach uzasadnionych względami technicznymi. Oznacza to, krótko mówiąc, że na terenach UC i MU można wybudować w uzasadnionych względami technicznymi wypadkach budynki usługowe wyższe niż 15 m; zatem, że także powyżej 15 m znajdują się miejsca dostępne dla ludności, albowiem potencjalnie, zgodnie z mpzp, może tam powstać zabudowa. W świetle Kwalifikacji (str. [...] verte), zasięgi osi głównych wiązek promieniowania anten A1 i A3 wyznaczono jako 150 m od środka elektrycznego (EIRP w zakresie 2000-5000W), zgodnie z przepisami § 2 ust. 1 pkt 7 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (DZ.U. 2016.71). Wobec tego dla azymutu 285 stopni odległość od poziomu terenu do poziomu wiązki anteny A3 w obszarze UC wynosi 17,32 m (str.9), a zatem sytuacja, w której miejsca dostępne dla ludności ( potencjalnie, zgodnie z mpzp) znajdują się w zasięgu jej oddziaływania, jest oczywista. Podobna sytuacja występuje dla azymutu 40 stopni ( antena A1), gdzie odległość od terenu do wiązki wynosi w obszarze MU 13,94m (str.11). Prawdą jest, że zgodnie z § 31pkt 3, wysokość obiektów zabudowy jednorodzinnej nie może przekroczyć 11 metrów, co uwidoczniono na rysunku jako "maksymalną dopuszczalną wysokość zabudowy". Jednak dla obszaru MU jako funkcję podstawową przewidziano "utrzymanie funkcji mieszkaniowej obejmującej istniejącą i nową zabudowę z wbudowanymi lub wolnostojącymi obiektami i urządzeniami usługowymi o charakterze publicznym i komercyjnym" (§ 13 ust. 2 mpzp). Owe zaś obiekty usługowe, co już powiedziano, mogą przekraczać nawet 15 m.
Te okoliczności, a zatem fakt wzięcia pod uwagę przez inwestora w Kwalifikacji Przedsięwzięcia oprócz aktualnej zabudowy także potencjalnej, ale przy niedokładnym odczytaniu zapisów mpzp, spowodowały błędne wnioski tej Kwalifikacji, prowadzące do uznania, że w zasięgu oddziaływania nie znajdują się miejsca dostępne dla ludności, co nie jest zgodne ze stanem faktycznym i prawnym, a co wyżej wskazano. Zatem nie doszło w ocenie Sądu do naruszenia art. 80 k.p.a.
Podzielić też należy wnioski, że w świetle rozkładu pól promieniowania elektromagnetycznego, określając zasięg występowania stref, w których gęstość pól promieniowania przekracza wartość graniczną 0,1 w/M2, przy skonfrontowaniu ich z zakładanym zagospodarowaniem przyległego terenu - nie uniknięto tego samego błędu co wyżej, przy identyfikowaniu maksymalnej dopuszczalnej zabudowy zgodnie z mpzp, skoro ustalono ją na 11 m w obszarze MU (str.2) oraz na 15 m w obszarze UC (str.1). Tym samym istnieje, wbrew twierdzeniom Kwalifikacji (str.4), możliwość przyjęcia, że dla najbardziej niekorzystnego wariantu pracy stacji bazowej, strefy promieniowania o gęstości mocy > 0,1 W/m2 występują wprawdzie w wolnej przestrzeni, ale nie niedostępnej potencjalnie dla ludności, a nadto dotyczącej sąsiednich nieruchomości, a nie tylko tej, gdzie zlokalizowana ma być inwestycja. . W tym miejscu zaznaczyć należy, idąc za wyrokiem NSA z 15.10.2009r. II OSK 1581/08, CBOSA, że dla ustalenia miary przestrzennego zasięgu własności gruntu – we wnętrzu ziemi i w przestrzeni powietrznej, tj. pionowego zasięgu własności nieruchomości gruntowej (art. 143 k.c.) – stosować należy funkcjonalne kryterium społeczno – gospodarczego przeznaczenia gruntu. O przestrzennych granicach konkretnego gruntu przesądzają uzasadnione potrzeby jej właściciela, zależne od rodzaju i przeznaczenia jego nieruchomości, czego nie wyznacza li tylko sposób, w jaki dotychczas z nieruchomości korzystano, ale także to, jak właściciel faktycznie i potencjalnie może zgodnie ze swoją wolą z gruntu korzystać. To zaś oznacza, że inwestor przez realizację zamierzeń inwestycyjnych na swojej nieruchomości nie może ograniczać bądź pozbawiać właścicieli nieruchomości sąsiednich możliwości tak dotychczasowego, jak i przyszłego – w granicach prawa – korzystania z gruntu (por. wyrok WSA w Gdańsku z 18 marca 2015r. II SA/Gd 629/14, publ. Lex/el.).
Wszystko to w efekcie oznacza, że skoro identyfikować można wskazane oddziaływania wbrew twierdzeniom i wnioskom przedstawionej Kwalifikacji, to słuszny jest wniosek o tym, że realizacja przedmiotowej inwestycji może spowodować pogorszenie stanu środowiska ( art. 30 ust. 7 pkt 2 p.b.) czy też wprowadzić ograniczenia dla terenów sąsiednich ( art. 30 ust. 7 pkt 4 p.b.). W takim razie, zgodnie ze wskazanymi wyżej przepisami, organ I instancji był uprawniony do zgłoszenia sprzeciwu i nałożenia obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Nie dlatego wszakże, że takie pozwolenie jest obowiązkowe dla tej inwestycji (powiedziano już, że wystarczy zgłoszenie), ale dlatego, że zachodzą warunki określone w art. 30 ust. 7 pkt 2 i 4 p.b. Należy w tym miejscu podkreślić, że decyzja wydana na podstawie art. 30 ust. 7 p.b. ma charakter decyzji uznaniowej. Uprawnienie to ma charakter ocenny i nie wymaga udowodnienia przez organ, że określone niebezpieczeństwo występuje. Nakładając bowiem obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę organ winien jedynie wykazać, że zamierzone roboty budowlane mogą spowodować zagrożenie dóbr wymienionych w tym artykule, a nie, że takie zagrożenie spowodują (por. wyrok NSA z 18 października 2011r. II OSK 1445/10, Lex nr 1151878, wyrok WSA w Warszawie z dnia 29 kwietnia 2014r. VII SA/Wa 2678/13, Lex nr 1468396). W ocenie Sądu organy wykazały, że istnieje możliwość potencjalnego oddziaływania promieniowania emitowanego przez anteny sektorowe A1 i A3 dla miejsc dostępnych dla ludności potencjalnie, w świetle zapisów mpzp - w sposób wystarczający dla podjęcia uznaniowej decyzji opartej o art. 30 ust. 7 pkt 2 i 4 p.b. Działały zatem w oparciu o przepisy prawa, które prawidłowo zastosowały. Nie jest w konsekwencji zasadny zarzut naruszenia art. 6 i 8 k.p.a. w zw. z art. 7 Konstytucji RP, jak również art. 124 ust. 2 ustawy Prawo ochrony środowiska oraz art. 29 ust. 2 pkt 15 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 3 lit.b p.b., jak również § 2 ust. 1 pkt 7 Rozporządzenia z dnia 9 listopada 2010r.
Z wymienionych przyczyn orzeczono jak w sentencji w oparciu o art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło