I GZ 298/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Lidia Ciechomska-Florek po rozpoznaniu w dniu 13 września 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia A. Sp. z o.o. w L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 maja 2018 r.; sygn. akt V SA/Wa 1238/17 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi A. Sp. z o.o. w L. na decyzję Ministra Rozwoju i Finansów z dnia 16 maja 2017 r.; nr [...] w przedmiocie określenia przypadającej do zwrotu kwoty dofinansowania z udziałem środków z budżetu Unii Europejskiej postanawia: oddalić zażalenie Postanowieniem z dnia 23 maja 2018 r. o sygn. akt V SA/Wa 1238/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę A. Sp. z o.o. w L. (skarżąca) na decyzję Ministra Rozwoju i Finansów z dnia 16 maja 2017 r. nr [...] w przedmiocie określenia przypadającej do zwrotu kwoty dofinansowania z udziałem środków z budżetu Unii Europejskiej. Sąd pierwszej instancji orzekał w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy: Postanowieniem z dnia 31 stycznia 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie utrzymał w mocy postanowienie starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 listopada 2017 r. sygn. akt V SA/Wa 1238/17 w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Następnie zarządzeniem z 21 marca 2018 r. wezwano skarżącą, do wykonania prawomocnego zarządzenia z dnia 17 lipca 2017 r. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, w terminie 7 dni pod rygorem jej odrzucenia. Wezwanie doręczono skarżącej 20 kwietnia 2018 r. (k. 258 akt sądowych). Wpis sądowy nie został uiszczony w zakreślonym terminie. W zaistniałych w niniejszej sprawie okolicznościach Sąd pierwszej instancji działając na podstawie art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) oraz posiłkując się orzecznictwem sądów administracyjnych oraz orzeczeń Sądu Najwyższego skargę odrzucił. Zażalenie na postanowienie Sądu pierwszej instancji złożyła skarżąca wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sadowi Administracyjnemu w Warszawie celem ponownego rozpoznania. Skarżąca zarzuciła naruszenia art. 220 § 3 p.p.s.a., twierdząc, że powołany przepis prawa został przez Sąd pierwszej instancji niewłaściwie zastosowany. W zażaleniu przedstawiono argumenty na poparcie przedstawionego twierdzenia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że po prawomocnym zakończeniu postępowania z wniosku o przyznanie prawa pomocy i odmowie zwolnienia skarzącej z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania (poprzez wydanie przez Sąd pierwszej instancji prawomocnego postanowienia z dnia 31 stycznia 2018 r. utrzymującego w mocy postanowienie starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 listopada 2017 r. sygn. akt V SA/Wa 1238/17 w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych) Sąd pierwszej instancji ma obowiązek stosownie do art. 220 § 1 p.p.s.a. ponownie wezwać stronę do uiszczenia wpisu od skargi, wyznaczając ustawowy termin do dokonania tej czynności oraz wskazując rygor jej niewykonania. Prawomocność postanowienia w sprawie odmowy zwolnienia od kosztów sądowych oznacza obowiązek strony uiszczenia wymaganego wpisu (por. postanowienie NSA z dnia 10 lipca 2014 r., sygn. akt II OZ 667/14, postanowienie NSA z dnia 10 czerwca 2016 r., sygn. akt I GZ 379/16). Od obowiązku tego nie zwalnia strony ponowne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy, do czego strona ma prawo w związku z art. 165 p.p.s.a. Ponowne złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, nawet dokonane w terminie określonym w ponownym wezwaniu do uiszczenia wpisu wystosowanym do strony po wydaniu prawomocnego postanowienia odmawiającego zwolnienia od kosztów, nie uchyla skutków tego prawomocnego rozstrzygnięcia (por. postanowienie NSA z dnia 10 maja 2010 r., sygn. akt II FZ 115/10, postanowienie NSA z dnia 8 stycznia 2014 r., sygn. akt II GZ 761/13). Ponadto, ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy, złożony w sytuacji gdy sąd prawomocnym postanowieniem ocenił, że skarżąca nie spełnia przesłanek zwolnienia jej z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania, nie przerywa biegu terminu do uiszczenia wpisu wskazanego przez sąd w wezwaniu do dokonania tej czynności oraz nie chroni strony przed skutkami niezastosowania się do treści wezwania we wskazanym przez sąd terminie. Dopiero wydanie przez Sąd prawomocnego postanowienia odmiennej treści w przedmiocie udzielania stronie prawa pomocy skutkuje utratą mocy pierwszego postanowienia (por. postanowienie SN z dnia 24 kwietnia 1999 roku I CKN 146/98, OSNC 1999 Nr 11, poz. 196). Odmienne postępowanie sądu może prowadzić do uniemożliwienia prowadzenia postępowania wskutek rozpoznawania kolejnych wniosków strony o przyznanie prawa pomocy i skutkować nieuzasadnionym wydłużeniem postępowania, a nawet trudnością w jego zakończeniu orzeczeniem rozstrzygającym sprawę co do meritum. Należy także mieć na uwadze zasadę wyrażoną w art. 220 § 1 p.p.s.a., stosownie do której sąd nie podejmuje żadnej czynności w stosunku do pisma, od którego strona nie uiściła należnej opłaty. Zgodnie z art. 220 § 3 p.p.s.a. konsekwencją nieuiszczenia należnego wpisu od skargi jest odrzucenie tego środka zaskarżenia. Zatem, prawomocne postanowienie sądu o odmowie zwolnienia strony z obowiązku ponoszenia kosztów oraz ponowne wezwanie do uiszczenia należnej opłaty nie zwalnia strony od skutków niezastosowania się do tego wezwania, pomimo wystąpienia z kolejnym wnioskiem w tym przedmiocie. W tych okolicznościach Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że Sąd pierwszej instancji zasadnie odrzucił skargę skarżącej z uwagi na nieuiszczenie w wyznaczonym terminie wpisu od tego środka zaskarżenia, pomimo prawidłowego pouczenia zawartego w piśmie z dnia 21 marca 2018 r. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.