I SA/Bk 1831/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Andrzej Melezini, Sędziowie sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz (spr.),, sędzia WSA Dariusz Zalewski, Protokolant st. sekretarz sądowy Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 7 lutego 2018 r. sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego w H. na uchwałę Rady Gminy N. z dnia [...] kwietnia 2017 r. Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia taryfy dla zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków p o s t a n a w i a odrzucić skargę , Pismem z [...] listopada 2017 r. Prokurator Prokuratury Rejonowej w H., działając na podstawie art. 3 § 2 pkt 5, art. 8 § 1, art. 50 § 1 oraz art. 53 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wywiódł skargę na uchwałę Rady Gminy N. z [...] kwietnia 2017 r. nr [...] w sprawie zatwierdzenia taryf dotyczących zbiorowego zaopatrzenia w wodę i odprowadzania ścieków. Prokurator wniósł o stwierdzenie nieważności § 1 pkt 3 zaskarżonej uchwały, zarzucając naruszenie art. 24 ust. 1 ustawy z 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków i art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, poprzez uznanie, że stanowią one podstawę do ustalenia obowiązku wnoszenia opłat za przyłączenie do sieci wodociągowo-kanalizacyjnej, podczas gdy obowiązek ten został wprowadzony bez podstawy prawnej. W odpowiedzi na skargę Rada Gminy N. wniosła o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Uchwałą z [...] kwietnia 2017 r. nr [...] Rada Gminy N., na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 446) oraz art. 20 ust. 1 i art. 24 ust. 1 ustawy z 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 139, dalej: "u.z.z.w."),zatwierdziła taryfę za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków na obszarze gminy na okres od 1 lipca 2017 r. do dnia 30 czerwca 2018 r. Uchwała weszła w życie z dniem podjęcia. Zaskarżona uchwała weszła zatem w życie z dniem 26 kwietnia 2017 r. Zgodnie z art. 87 ust. 2 Konstytucji RP akty prawa miejscowego zaliczają się do źródeł prawa powszechnie obowiązującego na obszarze działania organów, które je ustanowiły. Definiując pojęcie prawa miejscowego, należy przez to rozumieć stanowione przez organy terenowe prawo obowiązujące na odpowiadającej władztwu tych organów części terytorium państwa. Podejmowana przez organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego uchwała, aby mogła zostać uznana za akt prawa miejscowego musi spełniać następujące warunki: 1) musi być wydana na podstawie i w granicach upoważnienia ustawowego (art. 94 Konstytucji RP), 2) mieć charakter abstrakcyjny i generalny. Abstrakcyjność aktu oznacza, że akt ma zastosowanie ilekroć spełni się zakres jego zastosowania. Innymi słowy przewidziany aktem model zachowania będzie wdrożony wobec adresata, który odpowiadać będzie przedmiotowi regulacji. Generalność aktu polega na tym, że wskazuje adresata nie przez dane umożliwiające jego identyfikację, lecz przez wymienienie cech rodzajowych (zastosowanie formuły "kiedy", "kto") – por. Komentarz do ustawy o samorządzie gminnym, Kazimierz Bandorzewski i in., wyd. 3, rozdz. 4, str. 384-415. Naczelny Sąd Administracyjny w orzeczeniach z 18 maja 2016 r., sygn. akt II GSK 1150/16, a także z 24 maja 2017 r., sygn. akt III OSK 256/07 (dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl) wyraził pogląd, który tut. Sąd podziela, że podjęta na podstawie art. 24 ust. 1 i ust. 5 u.z.z.w. uchwała rady gminy o zatwierdzeniu taryfy nie spełnia warunków aktu prawa miejscowego. Przede wszystkim uchwała ta nie jest aktem stanowienia prawa, bowiem rada gminy nie ustanawia żadnych mających obowiązywać na właściwym dla swego działania obszarze norm zakazujących, nakazujących czy zezwalających. Taryfa – stosownie do art. 2 pkt 12 u.z.z.w. będąca zestawieniem ogłoszonych publicznie cen i stawek opłat za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków oraz warunki ich stosowania – nie jest określana przez gminę, lecz przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne na zasadach określonych w rozdziale 4 cytowanej ustawy (art. 20 ust. 1 u.z.z.w.). Poza wynikającym z art. 24 ust. 4 u.z.z.w. uprawnieniem organu wykonawczego gminy do sprawdzenia przedstawionej taryfy pod względem zgodności z przepisami ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków i ewentualnej weryfikacji kosztów pod względem celowości ich ponoszenia, żaden organ gminy nie ma możliwości określenia konkretnych cen i stawek opłat za zaopatrzenie w wodę i odprowadzanie ścieków. Organ gminy działa wyłącznie na wniosek przedsiębiorstwa wodno-kanalizacyjnego o zatwierdzenie taryf, który to wniosek przedsiębiorstwo składa w terminie 70 dni przed planowanym dniem wejścia taryf w życie (art. 24 ust. 2 u.z.z.w.). Ponadto NSA stwierdził, że brak jest możliwości uznania uchwały rady gminy o zatwierdzeniu taryfy za akt prawa miejscowego z tego powodu, że jej byt prawny nie jest uzależniony od zaaprobowania jej przez radę gminy. W sytuacji bowiem gdy rada gminy odmówi zatwierdzenia taryfy lub nie podejmie uchwały w przewidzianym w ustawie terminie, zweryfikowana przez organ wykonawczy gminy taryfa i tak wejdzie w życie, co wynika z art. 24 ust.5b u.z.z.w. Podzielając w pełni stanowisko wyrażone w powołanym wyżej wyroku NSA, jak też w innych wyrokach sądów administracyjnych (np. wyrokach NSA: z 24 maja 2007r., sygn. akt II OSK 256/07, z dnia 15 stycznia 2013r., sygn. akt II OSK 2306/12, z 24 lutego 2016r., sygn. akt II OSK 178/16; wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 13 grudnia 2011r., sygn. akt II SA/Kr 1567/11), Sąd orzekający w niniejszej sprawie stwierdził, że zaskarżona uchwała nie jest aktem prawa miejscowego i brak było obowiązku jej publikacji w stosownym dzienniku urzędowym. Skutkuje to uznaniem, że Prokurator zobowiązany był przy wniesieniu przedmiotowej skargi dochować określonego w art. 53 § 3 P.p.s.a. terminu 6 miesięcy od dnia wejścia w życie zaskarżonej uchwały. Dzień ten, tj. 26 kwietnia 2017 r. wynika z § 4 tej uchwały. W tej sytuacji sześciomiesięczny termin do wniesienia skargi upłynął w dniu 26 października 2017r. Skarga wniesiona przez Prokuratora datowana jest na dzień 23 listopada 2017r. – niewątpliwie zatem została wniesiona z uchybieniem terminu do jej wniesienia, a co za tym idzie, podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, zgodnie z którym Prokurator - przy wnoszeniu skargi na uchwałę Rady Gminy N. z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr ograniczony był 6-miesięcznym terminem, liczonym od dnia wejścia w życie skarżonego aktu (art. 53 § 3 p.p.s.a.). Takie stanowisko zajmują również sądy administracyjne w innych sprawach dotyczących zatwierdzenia taryf (zob. przykładowo wyroku WSA o sygnaturach III SA/Po 949/17; 954/17; 955/17 oraz I SA/Rz 752/17 i II SA/Rz 837/17). Termin ten nie ma bowiem zastosowania jedynie w przypadku wnoszenia skarg na akty prawa miejscowego. W realiach niniejszej sprawy termin do zaskarżenia rzeczonej uchwały minął w konsekwencji 26 października 2017 r. Skarga złożona, zgodnie z prezentatą Urzędu Gminy N. na [...] listopada 2017 r. jest w tych okolicznościach spóźniona i jako złożona po terminie podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Wobec powyższego orzeczono, jak w sentencji postanowienia