II SA/Sz 1337/17
WyrokWSA w Szczecinie2018-02-22
Skład orzekający: Stefan Kłosowski, Barbara Gebel, Arkadiusz Windak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego (budowa stacji bazowej telefonii komórkowej) może zostać wydana bez wyczerpującego zbadania wpływu planowanej inwestycji na środowisko i zdrowie ludzi, w tym analizy skumulowanego oddziaływania z istniejącą, bliźniaczą inwestycją?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że organy administracji dopuściły się naruszenia przepisów proceduralnych i materialnych. Kluczowe było stwierdzenie, że organy nie dokonały wyczerpującego ustalenia stanu faktycznego i oceny wpływu inwestycji na środowisko, w szczególności nie zbadały skumulowanego oddziaływania z istniejącą, bliźniaczą inwestycją, a także nie oceniły przedłożonej przez inwestora 'Kwalifikacji przedsięwzięcia' w sposób należyty.Stan faktyczny
Spółka A wystąpiła o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego polegającej na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej. Wójt Gminy R. wydał decyzję pozytywną, którą utrzymało w mocy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. po rozpatrzeniu odwołań W. S. i P. W. Skarżący zarzucali m.in. brak analizy wpływu inwestycji na środowisko, nieustosunkowanie się do ich stanowiska oraz brak weryfikacji danych technicznych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uchylił obie decyzje, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżących.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. i poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy R. Zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel (spr.), Sędzia WSA Arkadiusz Windak Protokolant starszy sekretarz sądowy Alicja Poznańska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 22 lutego 2018 r. sprawy ze skarg W. S. oraz P. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie lokalizacji inwestycji celu publicznego I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy R. z dnia [...] r., nr [...], II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz skarżącego W. S. kwotę [...]zł ([...]) oraz na rzecz skarżącego P. W. kwotę [...]zł ([...]) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Wnioskiem z dnia 26 października 2016 r. Spółka A wystąpiła do Wójta Gminy R. o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego, polegającej na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej Operatora [...] na działce nr [...], obręb R. W skład inwestycji wchodzi wieża wolno stojąca
o konstrukcji kratowej o wysokości całkowitej do 62m npt wraz z instalacją na niej anten sektorowych i radiolinii, posadowieniem urządzeń sterujących oraz wewnętrznych linii zasilających.
Decyzją z dnia [...] r., znak [...], Wójt Gminy R. ustalił lokalizację dla ww. inwestycji celu publicznego.
Od decyzji odwołania o jednobrzmiącej treści wnieśli : W. S., J. K. i P. W., zarzucając naruszenie:
- przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r, w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, poprzez brak wskazania konkretnej jednostki redakcyjnej, do której odnosi się planowana inwestycja,
- art. 54 ust.1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w związku z § 2 ust.1 pkt 7 i § 3 ust.1 pkt 8 ww. rozporządzenia, poprzez nie podanie ilości i mocy anten,
- art. 54 pkt 2 lit. d ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
w związku z § 2 pkt 7 rozporządzenia Ministra infrastruktury w sprawie oznaczeń
i nazewnictwa stosowanych w decyzji o ustaleniu (Dz.U. Nr 164, poz.1589), poprzez zbyt ogólne określenie wymogów dot. ochrony interesów osób trzecich,
- art. 54 pkt 2 lit. b w związku z art.124 ust. 2 ustawy Prawo ochrony środowiska, poprzez niepoczynienie ustaleń w zakresie istnienia miejsc dostępnych dla ludzi w obszarze sąsiadującym z planowaną inwestycją,
- art. 7, 8, 77, 80, 84 oraz 107 § 1 i § 3 K.p.a., poprzez nie wyjaśnienie sprawy
i brak podstawowych danych dot. anten,
- art. 7, 8, 9, 107 § 3 K.p.a., poprzez nie ustosunkowanie się do stanowiska odwołujących się zajętego w piśmie z dnia 23 listopada 2016 r.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. po rozpatrzeniu odwołania W. S., J. K. i P. W. od decyzji Wójta Gminy R. w sprawie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego, decyzją z dnia [...] r., numer [...], wydaną na podstawie art.138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego
(Dz. U. z 2017 r., poz. 1257), zwanej dalej "K.p.a." oraz art. 50 - 56 ustawy z dnia
27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2017 r., poz. 1073), zwanej dalej u.p.z.p.", utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.
Kolegium stwierdziło, iż zgodnie z art. 50 ust.1 u.p.z.p. inwestycja celu publicznego jest lokalizowana na podstawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku jego braku, w drodze decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego.
Definicja określenia "inwestycja celu publicznego" znajduje się w art. 2 pkt 5 u.p.z.p. Budowa obiektu radiokomunikacyjnego mieści się w katalogu celów publicznych wymienionych w art. 6 pkt 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, który jako cel publiczny wymienia wydzielanie gruntów pod drogi publiczne i drogi wodne, budowę, utrzymywanie oraz wykonywanie robót budowlanych tych dróg, obiektów i urządzeń transportu publicznego, a także łączności publicznej i sygnalizacji. Zgodnie z art. 4 pkt 18 ustawy o gospodarce nieruchomościami, pod pojęciem łączności publicznej - należy rozumieć infrastrukturę telekomunikacyjną służącą zapewnieniu publicznie dostępnych usług telekomunikacyjnych w rozumieniu przepisów prawa telekomunikacyjnego. Z kolei przez publicznie dostępną usługę telekomunikacyjną należy rozumieć usługę telekomunikacyjną dostępną dla ogółu użytkowników (art.2 pkt 31 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne).
Zaskarżona decyzja podjęta została na podstawie art. 50 ust.1, art. 51 ust. 1 pkt 2,
art. 52 ust.1 u.p.z.p.
Kolegium ustaliło, że w rozstrzyganej sprawie, dla przedmiotowego obszaru brak jest miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Przedmiotowa inwestycja dotyczy budowy wieży wolno stojącej o konstrukcji kratowej o wysokości do 62 m n.p.t. z instalacją na wieży anten nadawczych sektorowych pracujących na częstotliwościach 800 Mhz, 900 MHz, 1800Mhz i 2600 MHz oraz anten parabolicznych (radiolinii).
W sprawie głównymi aktami prawnymi regulującymi zasady ochrony środowiska, związanymi z emisją pól elektromagnetycznych w systemie łączności radiowej, jest Prawo ochrony środowiska oraz rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, w którym określono rodzaje; w § 2 ust.1 przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz w § 3 ust.1 przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Ich podstawowym celem jest ochrona ludzi i środowiska przed negatywnym wpływem pól elektromagnetycznych, poprzez utrzymywanie odpowiednich ich poziomów wokół danych instalacji radiokomunikacyjnych. Natomiast zgodnie z wymaganiami rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 2 lipca 2010 r. w sprawie zgłoszenia instalacji wytwarzających pola elektromagnetyczne - w trakcie kwalifikacji instalacji radiokomunikacyjnych, radionawigacyjnych i radiolokacyjnych, z wyłączeniem radiolinii, emitujących pola elektromagnetyczne o częstotliwości od 0,03 MHz do 300 000 MHz brane są pod uwagę następujące parametry oceny: moc zastępcza promieniowana izotropowo
z pojedynczej anteny (EIRP) oraz odległość środka elektrycznego anteny wyznaczona dla miejsc dostępnych dla ludności wzdłuż głównej osi promieniowania anteny przy uwzględnieniu zarówno kąta azymutu, jak i pochylenia wiązki głównej.
A zatem, według Kolegium, do parametrów technicznych stacji bazowej telefonii komórkowej decydujących o wpływie na środowisko należą w szczególności: rodzaj anteny - instalacje radiokomunikacyjne, radionawigacyjne i radiolokacyjne, liczba anten, moc promieniowania poszczególnych anten, a także emisja pola elektromagnetycznego oraz odległość instalacji od miejsc dostępnych dla ludzi, a więc konkretne umiejscowienie inwestycji na terenie objętym wnioskiem. Zatem dopiero określenie poszczególnych parametrów technicznych inwestycji i ustalenie jej lokalizacji wobec miejsc dostępnych dla ludności pozwala na dokonanie kwalifikacji inwestycji i jej charakteru. Dla każdej anteny obliczona jest moc EIRP i sprawdzona odległość wzdłuż głównej osi promieniowania do miejsca dostępnego dla ludności, tj. obszaru poniżej 2 m nad poziomem terenu lub dachu budynku. W zależności od tej odległości następuje kwalifikacja, czy dane przedsięwzięcie wymaga przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, czy też nie.
Kolegium stwierdziło, że w rozpatrywanej sprawie, należy częściowo zgodzić się z zarzutami odwołania odnośnie do bardzo lakonicznego uzasadnienia, co niewątpliwie nie przyczyniło się do zrozumienia przez strony istoty rozstrzygnięcia.
Analizując akta sprawy, na podstawie załączonej kwalifikacji przedsięwzięcia
i parametrów technicznych anten oraz przeprowadzonych obliczeń przedstawionych
w tym opracowaniu Kolegium ustaliło, że planowana inwestycja składa się z 15 anten sektorowych i jest to instalacja radiokomunikacyjna, której maksymalna równoważna moc promieniowana izotropowo z pojedynczej anteny wynosi nie mniej niż 1000 W i nie więcej niż 2000 W. System anten zainstalowany będzie w 3 sektorach skierowanych na azymut 80° 230° i 340°, każdy sektor będzie składał się z 5 anten oznakowanych; A1 do A5, B1 do B5 i C1 do C5, pracujących w pasmach częstotliwości 800 MHz, 900MHz, 1 800 MHz, 2 600 MHz.
Zainstalowane będą również anteny radioliniowe (paraboliczne), które to anteny nie podlegają ocenie, bowiem nie mają one wpływu na zdrowie ludzi oraz na środowisko.
Na podstawie parametrów technicznych anten sektorowych oraz przeprowadzonych obliczeń przedstawionych w opracowaniu dotyczącym sprawdzenia warunków kwalifikacyjnych przedsięwzięcia ustalono:
- dla anten sektorowych A1,A2,A3,A4 skierowanych na azymut 340°, B1,B2,B3,B4° skierowanych na azymut 80, C1,C2,C3,C4 skierowanych na azymut 230° nachylenie 0; wysokość, na której znajduje się środek elektryczny (wysokość zawieszenia anteny) wynosi 59,3m n.p.t. Według rysunku przedstawiającego otoczenie stancji bazowej pod kierunkiem osi głównej promieniowania tych anten nie znajduje się żadna zabudowa. Z przeprowadzonych wyliczeń wynika, iż minimalna wysokość do miejsc dostępnych dla ludności od osi wiązki głównej promieniowania anten wynosi 59,3m;
- dla anten sektorowych A1,A3 skierowanych na azymut 340°, B1,B3 skierowanych na azymut 80°, C1,C3 skierowanych na azymut 230°, pochylenie 6° wysokość zawieszenia anten wynosi 59,3m n.p.t. Pod kierunkiem osi głównej promieniowania tych anten nie znajduje się żadna zabudowa, a minimalna wysokość do miejsc dostępnych dla ludności od osi wiązki głównej promieniowania anten wynosi 51,8m.
- dla anten sektorowych A2,A4 skierowanych na azymut 340°, B2,B4 skierowanych na azymut 80°, C2,C4 skierowanych na azymut 230°, pochylenie 12° wysokość zawieszenia anten wynosi 59,3m n.p.t. Pod kierunkiem osi głównej promieniowania tych anten nie znajduje się żadna zabudowa, a minimalna wysokość do miejsc dostępnych dla ludności od osi wiązki głównej promieniowania anten wynosi 44,9m;
- dla anteny sektorowej A5 skierowanej na azymut 340°, B5 skierowanej na azymut 80°, C5 - skierowanej na azymut 230°, zawieszenia anten wynosi 54,0 m n.p.t. przy pochyleniu 0° i 6° Pod kierunkiem osi głównej promieniowania tych anten nie znajduje się żadna zabudowa, a minimalna wysokość do miejsc dostępnych dla ludności od osi wiązki głównej promieniowania anten, przy pochyleniu 0° 54,0 m n.p.t., a przy pochyleniu 6°, wynosi 46,5 m.
Obliczona odległość do miejsc dostępnych dla ludności wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania od środka elektrycznego wszystkich anten wzdłuż osi głównej promieniowania anten (osi maksymalnej mocy promieniowania o nachyleniu 0°, 6° i 12° z uwzględnieniem azymutu 340°, 230° i 80° wynosi powyżej 70m, dla istniejącego stanu zagospodarowania otoczenia planowej inwestycji,
Kolegium stwierdziło, że na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, powyższe przedsięwzięcie nie znajduje się w katalogu instalacji radiokomunikacyjnych wymienionych w § 2 ust. 1 pkt 7, jako mogące zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz nie jest instalacją wymienioną w § 3 ust. 1 pkt 8 lit. e jako mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Wobec powyższego nie kwalifikuje się do przedsięwzięć, dla których wymagane jest przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko.
Zdaniem Kolegium, nie oznacza to jednak, że taka inwestycja nie podlega sprawdzeniu dotrzymywania deklarowanych poziomów wartości pola elektromagnetycznego w miejscach dostępnych dla ludności. Ustawa - prawo ochrony środowiska (art. 122a) wymaga od prowadzącego instalację oraz użytkownika urządzenia emitującego pole elektromagnetyczne, wykonywania pomiarów poziomów pól elektromagnetycznych wokół inwestycji i sprawdzania, czy w miejscach dostępnych dla ludności przekraczana jest dopuszczalna wartość pola elektromagnetycznego określona w rozporządzeniu Ministra Środowiska w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobu sprawdzania dotrzymania tych parametrów, bezpośrednio po rozpoczęciu użytkowania instalacji oraz każdorazowo w przypadku zmiany warunków pracy instalacji.
Odnosząc się zaś do zarzutu nieustosunkowania się do pism odwołujących się
z dnia 21 listopada 2016 r. Kolegium zauważyło, że zarzut, iż realizacja planowanej inwestycji spowoduje obniżenie wartości należącej do nich nieruchomości, to kwestie zakwalifikowane do prawa cywilnego, które w postępowaniu administracyjnym nie korzystają z ochrony prawnej. Kwestie dotyczące "ładu przestrzennego" należą do kategorii podlegającej ocenie z punktu widzenia chronionego interesu publicznego, a na indywidualny interes skarżących mogą skutecznie rzutować jedynie, jeśli wykaże się, że naruszony został prawem chroniony interes osób trzecich. Nie może być to interes faktyczny, czy subiektywnie pojmowany ład przestrzenny. Jednocześnie Kolegium wyjaśniło, że decyzja lokalizacji inwestycji celu publicznego, jak i o warunkach zabudowy nie rodzi praw do terenu i nie narusza prawa własności osób trzecich. Ochrona interesów osób trzecich w postępowaniu o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego może następować, przy braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego tylko w takim zakresie, w jakim nie jest objęta przepisami Prawa budowlanego, a więc w granicach określonych przepisami szczególnymi mającymi zastosowanie w tym postępowaniu. Z tego względu ochrona interesów osób trzecich na etapie ustalania lokalizacji inwestycji celu publicznego nie może przejmować działań właściwych ochronie interesów osób trzecich na etapie pozwolenia na budowę, wobec czego nie może być tak konkretna i szczegółowo określona, jak w pozwoleniu na budowę. Kolegium wyjaśniło także, że fakt ,iż inwestycja ma być zrealizowana w pobliżu budynków jednorodzinnych, w których przebywają ludzie, sam w sobie nie rodzi jeszcze obowiązku uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, bowiem obowiązek taki jest związany z charakterem inwestycji. Zgodnie z art. 56 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie można odmówić lokalizacji inwestycji celu publicznego, jeżeli przedsięwzięcie jest zgodne z przepisami odrębnymi.
Powyższa decyzja została zaskarżona przez W. S. i P. W. jednobrzmiącymi skargami do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S.
Skarżący zarzucili naruszenie :
1. prawa proceduralnego tj.:
a) art. 138 § 1 pkt. 1 K.p.a., poprzez zaniechanie ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy,
b) art. 7, 77 § 1, 78 § 1 K.p.a. polegające na niewyjaśnieniu sprawy, poprzez:
- brak ustalenia skąd zaczerpnięte zostały dane dotyczące anten sektorowych zawarte w tabelarycznej analizie wiązek anten sektorowych (str. 4 Kwalifikacji przedsięwzięcia);
- brak weryfikacji danych zawartych w przedłożonej przez wnioskodawcę Kwalifikacji przedsięwzięcia;
- brak poczynienia jakichkolwiek ustaleń w zakresie rozgraniczenia inwestycji;
- brak poczynienia jakichkolwiek ustaleń w zakresie istniejącej zabudowy poza dziedzictwem kulturowym i zabytkami oraz dobrami kultury doczesnej,
- brak ustaleń w zakresie tego, czy w miejscowości R. istnieje już bliźniacza inwestycja;
- art. 7, 8, 9, 107 § 3 K.p.a., poprzez nieustosunkowanie się do stanowiska zajętego na piśmie z dnia 21 listopada 2016 r. w zakresie planowanej inwestycji,
w szczególności w zakresie tego, iż w odległości 300m od planowanej inwestycji znajduje się bliźniacza stacja bazowa, co z kolei determinuje konieczność zbadania skumulowanego wpływu obu inwestycji na zdrowie i życie ludzi;
c) art. 107 § 3 K.p.a., poprzez:
- niewskazanie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji motywów rozstrzygnięcia, niepowołanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów którym dał wiarę, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności;
- sprzeczność w treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji polegającą z jednej strony na przyjęciu, że organ I instancji zaniechał pełnego ustalenia i przedstawienia
w uzasadnieniu decyzji, a z drugiej strony na powieleniu ustaleń dokonanych
w Kwalifikacji przedsięwzięcia przedłożonej przez Inwestora.
2. prawa materialnego:
- art. 53 ust. 3 pkt 1 i 2 u.p.z.p., poprzez niedokonanie analizy warunków i zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy, wynikających z przepisów odrębnych oraz stanu faktycznego i prawnego terenu, na którym przewiduje się realizację inwestycji;
- art. 54 pkt 2 lit. b. u.p.z.p. w zw. z art. 124 ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia
2001 r. Prawo ochrony środowiska, poprzez niepoczynienie żadnych ustaleń w zakresie istnienia miejsc dostępnych dla ludności w obszarze sąsiadującym z planowaną inwestycją oraz nieprzeprowadzenie analizy skumulowanego wpływu bliźniaczych inwestycji w miejscowości R.;
- art. 54 pkt 2 lit. d u.p.z.p., poprzez niepoczynienie żadnych ustaleń w zakresie ochrony interesów osób trzecich;
- art. 56 u.p.z.p., poprzez nieuzasadnione uznanie, że zamierzenie jest zgodne
z przepisami odrębnymi podczas, gdy organ sam wskazuje, że w toku postępowania nie poczyniono kluczowych ustaleń koniecznych z punktu widzenia rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko.
Wskazując na powyższe naruszenia skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji Wójta Gminy R. z dnia [...] r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego.
W uzasadnieniu skargi skarżący stwierdzili, że orzecznictwie sądów administracyjnych akcentowana jest konieczność wyczerpującego odniesienia się
w uzasadnieniu decyzji organu II instancji do całości zebranego materiału dowodowego oraz do wszystkich zarzutów podnoszonych przez strony w toku postępowania, wynikająca z treści art. 11 K.p.a., stanowiącego, że organy administracji publicznej powinny wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwieniu sprawy, aby w ten sposób w miarę możności doprowadzić do wykonania przez strony decyzji bez potrzeby stosowania środków przymusu (wyroki: z dnia 28 sierpnia 2014 r., sygn. akt II SA/Go 441/14, z dnia 6 maja 2014 r., sygn. akt II SA/01 257/14, z dnia
13 marca 2013 r., sygn. akt II SA/Wa 1757/12, z dnia 28 lutego 2013 r., sygn. akt
II SA/Ke 56/13, LEX nr 1311189, z dnia 13 lutego 2013 r., sygn. akt IV SA/Po 1039/12, LEX nr 1287174, z dnia 15 marca 2012 r., sygn. akt III SA/Wr 693/11).
Zdaniem skarżących, uzasadnienie stanowiące integralną część każdej decyzji jest elementem umożliwiającym sądową kontrolę w zakresie oceny prawidłowości przeprowadzenia postępowania administracyjnego z poszanowaniem reguł wynikających z art. 7, 77 § 1 i 80 K.p.a. Jego zadaniem jest wyjaśnienie podjętego przez organ rozstrzygnięcia. Powinno się w nim znaleźć pełne odzwierciedlenie i ocena zebranego materiału dowodowego oraz wyczerpujące wyjaśnienie przesłanek jakimi kierował się organ w procesie decyzyjnym (art. 107 § 3 K.p.a.). Przez właściwe motywowanie decyzji organ realizuje zasadę przekonywania, wyrażoną w art. 11 K.p.a. Organ administracji, który nie ustosunkowuje się do twierdzeń uważanych przez strony za istotne dla sposobu załatwienia sprawy, uchybia obowiązkom wynikającym z art.8 i 11 K.p.a. Zaniechanie przez organy administracji państwowej uzasadnienia swych decyzji w sposób przekonujący, a więc odnoszący się do wszystkich zarzutów, zgodny z zasadami wyrażonymi w art. 7-9 i 11 k.p.a. skutkuje wadliwością tych decyzji jako naruszających dyspozycję art. 77, 80, 81 i art. 107 § 3 K.p.a. (por. wyrok NSA z 11 lipca 2001 r. sygn. akt IV SA 703/99).
W niniejszej sprawie organ II instancji w ogóle nie odniósł się do argumentów odwołania, w których strona kwestionowała wartość merytoryczną Kwalifikacji przedsięwzięcia sporządzonego przez mgr. J. S. dołączoną do wniosku o wydanie decyzji. Strona, wnosząc odwołanie akcentowała konieczność weryfikacji skąd zostały zaczerpnięte dane techniczne dotyczące anten zawarte w zestawieniu tabelarycznym i czy w ogóle dotyczą one anten, które mają być elementem planowanej inwestycji.
Brak jest bowiem w aktach sprawy jakichkolwiek specyfikacji technicznych,
a przede wszystkim kart katalogowych dotyczących anten sektorowych przewidzianych do instalowania na budowanej stacji bazowej. Powyższe uniemożliwia weryfikację, czy analiza zawiera prawidłowe wyliczenia. Kwestia ta powinna być wyjaśniona przez organ I instancji, a na skutek odwołania - w toku postępowania przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze ograniczyło się w zasadzie do słownego ujęcia zestawienia tabelarycznego znajdującego się w Kwalifikacji przedsięwzięcia. Dodatkowo strona wskazywała w toku postępowania na konieczność wzięcia pod uwagę bliźniaczej inwestycji istniejącej w miejscowości R., co organy obu instancji w ogóle pominęły.
Zasada dwuinstancyjności postępowania administracyjnego wyraża regułę,
że wszystkie decyzje nieostateczne mogą być na wniosek osoby uprawnionej zaskarżone do organu administracji publicznej wyższego stopnia nad organem, który wydał zaskarżoną decyzję. W świetle przepisów kodeksu i orzecznictwa sądowego, omawiana zasada wyraża dopuszczalność weryfikacji decyzji nieostatecznych
w administracyjnym toku instancji w drodze zastosowania przez uprawnione podmioty zwyczajnych środków prawnych (odwołanie), inaczej - dopuszczalność powtórnego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia przez organ wyższego stopnia sprawy załatwionej w formie decyzji nieostatecznej.
Zasada dwuinstancyjności tworzy obowiązek merytorycznego rozpoznania sprawy przez organ odwoławczy, który nie może ograniczyć się do kontroli zaskarżonej decyzji (tak WSA w Krakowie w wyroku z dnia 17 kwietnia 2013 r., o sygn. II SA/Kr 13/13, publ. LEX nr 1325761). Nie spełnia tego wymogu tylko kontrola zasadności argumentów podniesionych w stosunku do rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji (B. Adamiak (w:) B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, s. 592; por. także wyroki NSA z 22 marca 1996 r.,
w sprawie SA 1996/95, z 19 lipca 2001 r, w sprawie V SA 3872/00).
Przedstawionym wyżej obowiązkom, w ocenie skarżących, organ II instancji nie uczynił zadość. W zaskarżonej decyzji organ (podobnie zresztą jak organ I instancji) priorytetowe znaczenie dla rozstrzygnięcia nadał wykazaniu, że inwestycja nie kwalifikuje się do przedsięwzięć dla których wymagane jest przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko, czego strona w istocie nie kwestionowała, o ile kwalifikacja ta przeprowadzona została o prawidłowe dane ( sprawdzenia tego w istocie domagała się strona odwołująca się).
Skarżący bowiem, na etapie składania odwołań kwestionowali analizy, przeprowadzone przez inwestora wskazując, że są one lakoniczne i nie zawierają istotnych z punktu widzenia oceny wpływu na środowisko parametrów (w tym nie uwzględniają istniejącej już bliźniaczej inwestycji w miejscowości R.). Organ winien ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona - art. 80 K.p.a. To zaś oznacza, że także dokument złożony przez stronę. Ocena wartości dowodowej, jego wiarygodności i przydatności dla rozstrzygnięcia sprawy należy do obowiązków organu, gdyż to organ administracji rozstrzyga sprawę. A zatem, organ może oprzeć się na Kwalifikacji przedsięwzięcia sporządzonej na zlecenie inwestora, ale musi poddać tę kwalifikację ocenie i wypowiedzieć się dlaczego zgadza się, bądź nie zgadza się, z taką kwalifikacją planowanej inwestycji (tak też NSA w wyroku z dnia 7 sierpnia 2014r. II OSK 419/13), czego organy obu instancji w niniejszej sprawie nie uczyniły.
Zasadniczą kwestią wymagającą wyjaśnienia, zdaniem skarżących, jest to, czy organ I instancji poprzedził sporządzenie projektu decyzji stosowną analizą warunków i zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy, wynikających z przepisów odrębnych, a także stanu faktycznego i prawnego terenu, na którym przewiduje się realizację inwestycji, o czym stanowi art. 53 ust. 3 pkt 1 ustawy. Co prawda analiza, której mowa jest mniej sformalizowana i różni się od tej przeprowadzanej na etapie postępowania o ustalenie warunków zabudowy, jednakże nie zwalnia to organu od całkowitego odstąpienia od jej sporządzenia.
Analiza, o której mowa w art. 53 ust. 3 pkt 1 u.p.z.p. obejmuje m.in. ustalenie aktualnego stanu zagospodarowania i zabudowy nieruchomości. Polega ona na stwierdzeniu zgodności zamierzenia inwestycyjnego z obiektywnym porządkiem prawnym. Analiza, o której mowa w tym przepisie powinna być sporządzona przed sporządzeniem projektu decyzji, bowiem jej wnioski powinny być zawarte
w uzasadnieniu przyszłego rozstrzygnięcia. Bez tych ustaleń prawidłowa ocena, czy planowana inwestycja może być zrealizowana jest niemożliwa.
Tymczasem organ administracji nie poczynił szczegółowych ustaleń w tym przedmiocie, bowiem przeprowadzona w niniejszej sprawie przez organ I instancji analiza jest nader lakoniczna, co organ II instancji zresztą sam przyznał. Pomimo tego sam nie poczynił żadnych ustaleń w tym zakresie, a mimo to - utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, opierając się na kwestionowanej przez stronę Kwalifikacji przedsięwzięcia i nie wyjaśniając jednocześnie dlaczego brak było podstaw do kwestionowania jego wywodów. Strona etapie odwołania wskazywała, że w analizie stanowiącej załącznik do decyzji organu I instancji, w ogóle nie uwidoczniono ani nie opisano elementów zabudowy znajdujących się w sąsiedztwie planowanej inwestycji (poza elementami stanowiącymi dziedzictwo kulturowe, zabytki oraz dobra kultury współczesnej). Z akt sprawy nie wynika, czy organ pierwszej instancji dokonał samodzielnie ustalenia granic obszaru oddziaływania planowanej inwestycji, jeżeli tak to jaki jest zakres oddziaływania planowanej inwestycji, czy przyjął za inwestorem obszar oddziaływania na środowisko (we wniosku o ustalenie wskazano, iż powierzchnia inwestycji będzie zajmowała ok. 100m2), czy w obszarze oddziaływania istnieje zabudowa (i w jakiej jest wysokości), czy też nie istnieje, jak również czy może być wznoszona zabudowa (i w jakiej wysokości). Organ tym samym nie dokonał analizy, o której mowa w art. 53 ust. 3 ustawy, czyli nie ustalił stanu faktycznego i prawnego nieruchomości, na których planowana jest budowa stacji bazowej telefonii komórkowej.
Powyższe dowodzi, że decyzja organu I instancji nie była poprzedzona wszechstronną analizą, o której mowa w art. 53 ust. 3 ustawy i nie zawiera w swym uzasadnieniu wyników takiej analizy, o której mowa w powołanym przepisie, tym samym podjęta została z istotnym naruszeniem przytoczonych wyżej przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, mającym niewątpliwie wpływ na treść rozstrzygnięcia.
Decyzja taka, jako akt zastępujący plan miejscowy, może w bardziej lub mniej dolegliwy sposób wpływać na uprawnienia różnych podmiotów, a zwłaszcza na ich prawo własności. Dlatego też, organy prowadzące postępowanie o lokalizacji inwestycji celu publicznego powinny brać pod uwagę nie tylko unormowania ściśle związane z lokalizacją inwestycji celu publicznego, ale również te przepisy, które nakazują należyte wyważenie racji między interesem publicznym a interesem indywidualnym.
Z art. 56 ustawy wynika, iż treść decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego jest determinowana nie tylko przepisami odrębnymi, ale także przepisami ustawy
o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w tym art. 1 ust. 2. Wartością chronioną wymienioną w tym przepisie jest m.in. prawo własności. Społeczno-gospodarcze przeznaczenie nieruchomości wyznacza sposób, w jaki sposób właściciel faktycznie i potencjalnie może, zgodnie ze swoją wolą i w granicach prawa, korzystać z przysługującej mu własności gruntu.
Fakt, że organ nie może narzucić inwestorowi, w jakim konkretnie miejscu ma być zlokalizowana inwestycja, nie oznacza, że organ nie ma prawa, a nawet obowiązku ocenić, czy proponowane przez inwestora umiejscowienie inwestycji jest uzasadnione, usprawiedliwione zamierzonym celem i racjonalne, a przede wszystkim, czy ogranicza bądź uniemożliwia korzystanie z nieruchomości należących do osób trzecich w optymalnym (najmniej uciążliwym w realiach sprawy) stopniu.
Rację ma organ twierdząc, że sama decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego nie upoważnia do realizacji inwestycji. Niemniej jej skutki są dalej idące niż decyzji o warunkach zabudowy. Decyzja ta bowiem z reguły przesądza o konkretnym ulokowaniu inwestycji, a jej postanowienia z mocy art. 55 u.p.z.p. wiążą organ orzekający w sprawie o pozwolenie na budowę. W sytuacji, gdy uwzględnienie wniosku inwestora związane jest z ograniczeniem wykonywania prawa własności osób trzecich, rolą organu administracji publicznej jest również zbadanie, czy ingerencja w cudze prawo własności nie jest nadmierna, czy wynika z racjonalnego przebiegu inwestycji. Innymi słowy organ winien rozważyć proporcje między uzasadnionym interesem publicznym a uzasadnionym interesem indywidualnym.
Jak wynika z pism uczestników postępowania, wskazywali oni na to, że tożsamy obiekt, jak objęty wnioskiem, jest już obecny w miejscowości R., a zatem domagali się zbadania, czy posadowienie dwóch bliźniaczych obiektów w tak bliskiej od siebie odległości jest ogóle konieczne (czy faktycznie realizuje cele publiczne), nie spotęguje ryzyka zapadalności na choroby związane z wysokim natężeniem promieniowania elektromagnetycznego, nie pogorszy komfortu życia w miejscowości, a przede wszystkim, czy w związku z tym, inwestycja ta faktycznie ma charakter inwestycji celu publicznego. W toku postępowania administracyjnego tymczasem nie wyjaśniono stronom, czy lokalizacja dwóch bliźniaczych inwestycji nie wpłynie negatywnie na komfort życia z uwagi na skumulowanie oddziaływania , nie wykorzystano możliwości negocjacji, wyjaśnienia spornych kwestii np. w toku rozprawy. Strony w odwołaniu wskazywały, że kwestia ewentualnej szkodliwości dla zdrowia planowanej inwestycji (zwłaszcza w sytuacji istnienia już bliźniaczej inwestycji w odległości 300 m od planowanej) stanowi niewątpliwie domenę wiadomości specjalnych w rozumieniu art. 84 § 1 K.p.a., a więc formułowanie kategorycznych twierdzeń w zakresie tego, czy inwestycja jest przedsięwzięciem mogącym znacząco lub potencjalnie wpływać na środowisko wymagałoby, co do zasady przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego. Tymczasem dowodu takiego w aktach sprawy brak.
W tym stanie rzeczy uznać należy, iż organy obu instancji dopuściły się obrazy wskazanych wyżej przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a także naruszyły przepisy postępowania w tym. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a.
W odpowiedzi na skargi Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o ich oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.
Uczestnik postępowania Spółka A, w piśmie procesowym z dnia
15 stycznia 2018 r., wniósł o oddalenie skargi. Stwierdził, że o ile treść decyzji Wójta jest lakoniczna, o tyle zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w sposób kompletny wyjaśnia wszystkie aspekty związane z inwestycją, a mimo to w skardze skarżący nie przedstawili konkretnych zarzutów. W szczególności Kolegium przeanalizowało inwestycję w zakresie jej oddziaływania, badając oddziaływanie w zakresie poszczególnych sektorów, jak również miejsc dostępnych dla ludności. Przy uwzględnieniu charakteru terenu na jakim zlokalizowana będzie infrastruktura, teren wiejski, jak również niewielkiej zabudowy w okolicy tejże infrastruktury ustalono, że oddziaływanie przedsięwzięcia przekraczające dopuszczalne normy będzie na wysokościach, które zdecydowanie ponad miejscami niedostępnymi dla ludności.
Na terenie przedmiotowej działki nie znajduje się inne przedsięwzięcie tego samego rodzaju, a wskazywana przez skarżących infrastruktura innego operatora, znajduje się na innej nieruchomości, w znacznym oddaleniu.
Dodał, że po zrealizowaniu zamierzenia przedsięwzięcie Spółki A będzie podlegać badaniu, czy faktycznie nie są przekroczone dopuszczalne normy, a wyniki tych badań są weryfikowane przez organy administracyjne.
Na rozprawie w dniu 22 lutego 2018 r. sąd połączył do wspólnego rozpoznania
i wyrokowania sprawę ze skargi W. S. (sygn. akt II SA/Sz 1337/17) oraz P. W. (sygn. akt II SA/Sz 139/17) i postanowił prowadzić je dalej pod sygn. akt II SA/Sz 1337/17.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami
i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną i stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 134 § 1 i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.).
W ocenie sądu, nie budzi wątpliwości kwalifikacja przedmiotowej inwestycji jako inwestycji celu publicznego. Stosownie bowiem do treści art. 50 ust. 1 i art. 2 pkt 5 u.p.z.p., w związku z art. 6 pkt 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2018 r., poz. 121) budowa stacji bazowej telefonii komórkowej jest inwestycją celu publicznego. Dla tego rodzaju przedsięwzięć wydawana jest decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, która określa warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy wynikające z przepisów odrębnych (art. 54 pkt 2 u.p.z.p.). Decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego ma charakter aktu związanego, organ przy jego wydawaniu bada stan faktyczny pod kątem zgodności z przepisami prawa. Nie można odmówić ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego, jeżeli zamierzenie inwestycyjne jest zgodne z przepisami odrębnymi (art. 56 u.p.z.p.).
Organ prowadzący postępowanie w sprawie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego ma obowiązek dokonania konkretyzacji warunków wynikających
z przepisów prawa powszechnie obowiązującego w stosunku do planowanej inwestycji, która ma być zrealizowana na wskazanym przez inwestora terenie. Taki obowiązek przewiduje art. 53 ust. 3 pkt 1 u.p.z.p., który stanowi, że właściwy organ
w postępowaniu związanym z wydaniem decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego dokonuje analizy warunków i zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy, wynikających z przepisów odrębnych oraz stanu faktycznego i prawnego terenu, na którym przewiduje się realizację inwestycji. Pod pojęciem "przepisów odrębnych" należy rozumieć zarówno przepisy innych ustaw, jak i przepisy ustawy
o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, o ile nakładają one w sposób wyraźny jakieś ograniczenia.
Dodać należy, że to nie od uznania organu zależy, czy na danym terenie będzie możliwa realizacja danej inwestycji celu publicznego, lecz od tego, czy taką możliwość w konkretnym wypadku przewidują przepisy prawa. Dla ustalenia powyższego konieczne jest więc dokładne ustalenie stanu faktycznego i prawnego sprawy.
W niniejszej sprawie podstawą ustalenia stanu faktycznego są – przedłożona przez inwestora "Kwalifikacja przedsięwzięcia" oraz sporządzona na zlecenie organu I instancji analiza warunków i zagospodarowania terenu z dnia [...] r.
Zgodnie z art. 54 u.p.z.p. decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego określa:
1) rodzaj inwestycji;
2) warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy wynikające z przepisów odrębnych, a w szczególności w zakresie:
a) warunków i wymagań ochrony i kształtowania ładu przestrzennego,
b) ochrony środowiska i zdrowia ludzi oraz dziedzictwa kulturowego i zabytków oraz dóbr kultury współczesnej,
c) obsługi w zakresie infrastruktury technicznej i komunikacji,
d) wymagań dotyczących ochrony interesów osób trzecich,
e) ochrony obiektów budowlanych na terenach górniczych;
3) linie rozgraniczające teren inwestycji, wyznaczone na mapie w odpowiedniej skali, z zastrzeżeniem art. 52 ust. 2 pkt 1.
Teoretycznie decyzja Wójta Gminy R. zawiera wszystkie te elementy, choć z pewnością nie zawiera uzasadnienia. Na pewno jednak ani z decyzji, ani z wyników analizy, nie można dowiedzieć się, w którym miejscu dużego terenu inwestycji będzie realizowana zabudowa, co nie pozwala na jednoznaczne stwierdzenie w jakiej odległości znajdują się obszary przeznaczone na pobyt ludzi, jaka jest na nich wysokość zabudowy, czy organ już dokonał uzgodnień decyzji, czy też dopiero zamierza ich dokonać. Nie wynika również w jakiej odległości i na jakiej działce znajduje się w odległości ok. 300m druga podobna wieża.
Dodać należy, że z Kwalifikacji przedsięwzięcia wynika, w którym miejscu działki [...] przewidywana jest budowa wieży, jednak również brak jest ustaleń co do wyżej wskazanych odległości.
Zgodnie z art. 71 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r.
o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa
w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2017 r., poz. 1405 ze zm.) uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. W ramach postępowania poprzedzającego wydanie takiej decyzji przeprowadza się ocenę oddziaływania przedsięwzięcia, która ma przede wszystkim na celu zweryfikowanie, czy przedsięwzięcie nie będzie powodować negatywnego oddziaływania na środowisko.
Organ właściwy do wydania decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego może więc uwarunkować wydanie zgody na lokalizację od przedłożenia przez inwestora decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach tylko w przypadkach, gdy taka inwestycja spełnia cechy przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco bądź potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Badania powyższej kwestii organ dokonuje w oparciu o przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2016 r., poz.71), zwanego dalej rozporządzeniem.
Przez oddziaływanie pól elektromagnetycznych na środowisko należy rozumieć oddziaływanie takich pól zarówno na tereny, na których istnieje legalnie wzniesiona zabudowa z przeznaczeniem na pobyt ludzi, jak i na tereny, na których taka zabudowa może być wznoszona zgodnie z obowiązującym porządkiem prawnym. Negatywne oddziaływanie pola elektromagnetycznego występującego w przestrzeni nad gruntem, nie może naruszać granic cudzej nieruchomości. Pionowy zasięg własności gruntowej może ograniczać jedynie porządek prawny, w tym przepisy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i dotyczące ochrony środowiska (wyrok WSA w Gliwicach z dnia 20 kwietnia 2012 r., II SA/Gl 672/11, LEX nr 1420400). Z takim podejściem do omawianego problemu należy się zgodzić, pozwala ono bowiem uniknąć problemu w przyszłości, a zatem dobrze służy realizacji zasady przezorności, mającej swoje umocowanie w art. 6 ustawy Prawo ochrony środowiska.
Zwrócić uwagę należy, że definicję pojęcia miejsca dostępne dla ludności zawiera art. 124 ust. 2 ustawy Prawo ochrony środowiska. Zgodnie z jego treścią przez miejsca dostępne dla ludności rozumie się wszelkie miejsca, z wyjątkiem miejsc, do których dostęp ludności jest zabroniony lub niemożliwy bez użycia sprzętu technicznego.
Rację należy przyznać skarżącym, że uzasadnienie decyzji organu odwoławczego to jedynie opisowe przedstawienie danych zawartych w Kwalifikacji przedsięwzięcia. Pomimo jednak przytoczenia przepisów rozporządzenia organ nie wyjaśnił, w sposób zrozumiały dla skarżących, którzy nie muszą być specjalistami od powstawania i oddziaływania pól magnetycznych, dlaczego zakwalifikował przedsięwzięcie jako nie oddziałujące zawsze, ani potencjalnie znacząco na środowisko. Organ korzystając z dokumentu prywatnego, którym bezsprzecznie jest Kwalifikacja przedsięwzięcia, nie dokonał żadnej oceny tego dokumentu.
Zdaniem sądu, niewystarczające było przyjęcie danych wynikających
z przedłożonego przez inwestora opracowania Kwalifikacja przedsięwzięcia pod względem oddziaływania na środowisko w oparciu o rozporządzenie. Dokument ten zawiera obliczenia mocy i zakresu promieniowania anten sektorowych wnioskowanej stacji bazowej i ocenia, że planowane przedsięwzięcie nie zalicza się do przedsięwzięć mogących zawsze lub mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Organ odwoławczy to jedynie powtórzył.
Dodać należy, że podstawowym przepisem, określającym standardy jakości środowiska dotyczące ochrony przed polami elektromagnetycznymi jest rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 30 października 2003 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów sprawdzania dotrzymania tych poziomów (Dz. U. Nr 192, poz. 1883). Zostało ono wydane zgodnie z upoważnieniem zawartym w artykule 122 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2017 r., poz. 519 ze zm.). Określono w nim, między innymi, dopuszczalne poziomy pól elektromagnetycznych o częstotliwościach powyżej 300 MHz, a więc o częstotliwościach wykorzystywanych w telefonii komórkowej. Standard jakości środowiska określony jako dopuszczalny poziom składowej elektrycznej pola elektromagnetycznego o częstotliwości powyżej 300 MHz w miejscach środowiska dostępnych dla ludności wynosi 7 V/m. Dla pól elektromagnetycznych o takich częstotliwościach można jako standardu jakości środowiska używać także gęstości mocy pola. Dopuszczalny poziom gęstości mocy wynosi w Polsce 0,1 W/m2.
Dokonując analizy zgromadzonej w sprawie dokumentacji nie sposób nie zauważyć, że przedłożona przez inwestora Kwalifikacja przedsięwzięcia nie uwzględnia uregulowania § 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia, z którego to wprost wynika, iż do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się również przedsięwzięcia nieosiągające progów określonych w ust. 1, jeżeli po zsumowaniu parametrów charakteryzujących przedsięwzięcie z parametrami planowanego, realizowanego lub zrealizowanego przedsięwzięcia tego samego rodzaju znajdującego się na terenie jednego zakładu lub obiektu osiągną progi określone w ust. 1; przy czym przez planowane przedsięwzięcie rozumie się w tym przypadku przedsięwzięcie, w stosunku do którego zostało wszczęte postępowanie w sprawie wydania jednej z decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, lub dokonano zgłoszenia, o którym mowa w art. 72 ust. 1a tej ustawy.
Jak wskazuje się zaś w utrwalonym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, a który to pogląd podziela także Sąd orzekający w niniejszej sprawie wykładnia systemowa § 3 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia
9 listopada 2010 r. prowadzi do wniosku, że celem ustawodawcy było wskazanie inwestycji, które potencjalnie znacząco mogą oddziaływać na środowisko, co oznacza, że rolą organów jest ustalenie, w jaki sposób inwestycja (a nie poszczególne anteny) wpłynie na środowisko. Dla poczynienia prawidłowych ustaleń niezbędne jest zatem określenie nie tylko mocy poszczególnych anten, ale i rozważenia ewentualnego nakładania się (nachodzenia) wiązek promieniowania emitowanych przez poszczególne anteny. Nie można powiem wykluczyć, że ewentualne nakładanie lub nachodzenie się wiązek spowoduje, iż moc promieniowania znacznie przekroczy wielkości dopuszczalne. Odmienna interpretacja § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia prowadziłaby do możliwości obejścia prawa przez potencjalnych inwestorów, co z pewnością nie było intencją ustawodawcy. Przyjęcie bowiem, że dla ustalenia, czy przedsięwzięcie oddziałuje potencjalnie znacząco na środowisko, niezbędne jest ustalenie mocy promieniowania jedynie pojedynczej anteny może doprowadzić do planowania takich przedsięwzięć, które składać się będą z kilku a nawet kilkunastu anten, których każda posiadać będzie moc promieniowania niewpływającą ujemnie na środowisko, zaś po przecięciu z inną co najmniej na linii nakładania się lub przecinania, stworzy moc znacznie przekraczającą wartości dopuszczalne. Z tych względów niezbędne jest dla prawidłowej oceny, czy dana inwestycja może potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko dokładne określenie parametrów zarówno poszczególnych anten, jak
i całego przedsięwzięcia. Taki pogląd wyraził Naczelny Sąd Administracyjny m.in.
w wyrokach z dnia 16 czerwca 2015 r. sygn. II OSK 2706/13, z dnia 29 września
2015 r., sygn. II OSK 139/14, z dnia 9 czerwca 2017 r., sygn. II OSK 1839/16 czy też
z dnia 9 grudnia 2016 r., sygn. II OSK 708/15, z dnia 7 września 2017 r., sygn. akt
II OSK 3083/15 (http://:orzeczenia.nsa.gov.pl). Niezbędne jest także dokonanie takiej oceny odnośnie do drugiej wieży telekomunikacyjnej o ile możliwe jest w tym zakresie zastosowanie § 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia.
Mając na uwadze powyższe, sąd uznał, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja Wójta Gminy R. zostały wydane z naruszeniem art. 7, 8, 11, 75, 77 § 1 oraz art. 107 § 3 K.p.a., poprzez niepełne ustalenie stanu faktycznego sprawy, a następnie niewłaściwe i niekompletne dokonanie jego oceny w oparciu o obowiązujące w tym zakresie przepisy rozporządzenia i ustawy Prawo ochrony środowiska, a także przepisów rozporządzenia Ministra Środowiska w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów sprawdzania dotrzymania tych poziomów, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w S., na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję pierwszoinstancyjną. Rozstrzygnięcie w pkt II sentencji wyroku zapadło na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 ww. ustawy.
Rozpatrując ponownie sprawę organ winien uzupełnić materiał dowodowy,
a następnie podjąć rozstrzygnięcie uwzględniając przedstawioną powyżej ocenę sądu i uzasadnić je zgodnie z regułami obowiązującymi w postępowaniu administracyjnym.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło