II SA/Wa 1970/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Antoniuk, Sędziowie WSA Adam Lipiński (spr.), Maria Werpachowska, , Protokolant sekretarz sądowy Agnieszka Wiechowicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lutego 2018 r. sprawy ze skargi R. K. na uchwałę Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie niewyrażenia zgody na zakwalifikowanie do umieszczenia na liście osób oczekujących na zawarcie umowy najmu lokalu stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały. Zarząd Dzielnicy [...] uchwałą Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2017 r. odmówił R. K. umieszczenia na liście osób zakwalifikowanych do zawarcia umowy najmu lokalu (najem lokalu socjalnego). Uchwała została wydana na podstawie § 45 pkt 2, 4 i 5 i § 50 ust. 1 Statutu Dzielnicy Wola m. st. Warszawy, stanowiącego załącznik Nr 17 do uchwały Nr LXX/2182/2010 Rady m. st. Warszawy z dnia 14 stycznia 2010 r. w sprawie nadania statutów dzielnicom m.st. Warszawy (Dz. Urz. Woj. Maz. z 2016 r., poz. 420), § 6 pkt 8 uchwały Nr XLVI/1422/2008 Rady m. st. Warszawy z dnia 18 grudnia 2008 r. w sprawie przekazania dzielnicom m.st. Warszawy do wykonywania niektórych zadań i kompetencji m.st. Warszawy (tekst jednolity Dz. Urz. Woj. Maz. z 2016 r. poz. 6725), § 12 w związku § 22 ust. 5 oraz § 24 ust. 1 uchwały Nr LVIII/1751/2009 Rady m. st. Warszawy z dnia 9 lipca 2009 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta stołecznego Warszawy (Dz. Urz. Woj. Maz. Nr 132, poz. 3937, ze zm.). W uzasadnieniu uchwały Zarząd Dzielnicy [...] wskazał, iż zainteresowany zameldowany jest w lokalu nr [...] przy ul. S. w W., którego był najemca. Umowa najmu została zawarta w dniu [...] grudnia 1996 r, przez Administracją Budynków Komunalnych "[...]". W dniu [...] grudnia 2009 r. nieruchomość przy ul. S. zakupiła "P" Sp. z o.o., która pismem z dnia [...] maja 2010 r. wypowiedziała stosunek najmu R. K., w związku z zaległościami czynszowymi. Z protokołu wejścia do lokalu w dniu [...] czerwca 2009 r. wynika, że lokal stał pusty i został przez właściciela budynku protokolarnie zabezpieczony. R. K. w wyjaśnieniach do protokołu złożonych w dniu [...] maja 2013 r. w Wydziale Zasobów Lokalowych oświadczył, że w lokalu przy ul. S. nie mieszka od ok. 2009-2010 roku i okresowo zamieszkiwał w lokalu u kuzynki na terenie dzielnicy [...], a od stycznia 2013 r. pracuje i zamieszkuje w R. Sąd Rejonowy dla [...] wyrokiem z dnia [...] listopada 2011 r. sygn. akt [...] oddalił powództwo R. K. o przywrócenie posiadania lokalu nr [...] przy ul. S. przeciwko "P." Sp. z o.o. W kolejnych wystąpieniach R. K. odmawiał podania miejsca swojego pobytu, twierdząc, że zamieszkuje u różnych osób, w różnych miejscach. Zainteresowany od dnia [...] lipca 2014 r. udokumentował pobyt w wyspecjalizowanej placówce świadczącej pomoc osobom z problemami mieszkaniowymi w Schronisku dla Osób Bezdomnych prowadzonego przez Stowarzyszenie [...] w W. przy ul. W. [...]. Następnie ww. oświadczył do protokołu w dniu [...] kwietnia 2016 r., że w powyższej placówce przebywał do maja 2015 r. i po raz kolejny odmówił podania adresu zamieszkania przed pobytem w w/w placówce. Zainteresowany nie udokumentował swojego pobytu w Schronisku przy ul. W., oświadczył, że przebywał w nim w lecie 2015 roku. R. K. w dniu [...] marca br. złożył pisemne wyjaśnienia co do adresów zamieszkania, gdyż nie chciał złożyć wyjaśnień do protokołu i po raz kolejny nie podał (adresu) miejsca swojego zamieszkania pomiędzy pobytami w ośrodkach i bezpośrednio przed zamieszkaniem w budynku przy ul. P. Zainteresowany jako aktualne miejsce swojego zamieszkania wskazuje budynek przy ul. P. (od [...] października 2015 r.), który stanowi własność P. S.A. Oddział Gospodarowania Nieruchomościami i w którym K. prowadzi ośrodek dla osób bezdomnych, nie posiadając zgody na prowadzenie tego typu placówki. Pismem z dnia [...] kwietnia br. P. S.A. (właściciel nieruchomości położonej przy ul. P. [...] w W.) poinformowały, że wielokrotnie K. była wzywana do dobrowolnego opróżnienia budynku i wydania obiektu w stanie wolnym od osób trzecich - wobec bezskuteczności wezwań sprawa została skierowana na drogę sądową. Sąd Rejonowy dla W. [...] orzekł o opróżnieniu i wydaniu wynajmującemu przedmiotu najmu w stanie wolnym od osób i rzeczy. Wnioskodawca uzyskuje dochód z prac dorywczych w wysokości 1.100 zł. miesięcznie. Komisja Mieszkaniowa sprawę zaopiniowała negatywnie. Wniosek został rozpatrzony negatywnie na podstawie § 12 w związku § 22 ust. 5 uchwały Nr LVIII/1751/2009 Rady Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 9 lipca 2009 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta [...] W. - zamieszkiwanie w budynku przy ul. P. bez zgody właściciela nieruchomości. Ponadto wnioskodawca nie wskazał swojego miejsca zamieszkania pomiędzy pobytami w ośrodkach i bezpośrednio przed zamieszkaniem w budynku przy ul. P. w W. R. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na uchwałę Nr [...] Zarządu Dzielnicy [...] W. z dnia [...] kwietnia 2017 r., odmawiającą mu umieszczenia na liście osób zakwalifikowanych do zawarcia umowy najmu lokalu (najem lokalu socjalnego). W uzasadnieniu skargi, wskazał, iż jest ofiarą reprywatyzacji. Od 2009 r. stał się osobą bezdomną, a później stał się pacjentem Poradni Zdrowia [...] w W. przy ul. P. Ponieważ od urodzenia jest mieszkańcem W., wielokrotnie starał się o mieszkanie z zasobów mieszkaniowych tej Dzielnicy, uzyskując za każdym razem odmowę z innej przyczyny z pouczeniem abym ponowił wniosek. Zaznaczył, iż w jego życiu nic się nie zmienia, bo jest bezdomny. Skarga została poprzedzona wezwaniem z dnia [...] maja 2017 r. do usunięcia naruszenia prawa. Prezydent W. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Niniejsza sprawa mieści się w kategorii spraw wskazanych w art. 3 § 2 pkt 6 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i podległych kognicji sądów administracyjnych, albowiem zaskarżona uchwała jest aktem z zakresu administracji publicznej, o którym mowa w powołanym wyżej przepisie (porównaj: uchwała NSA podjęta w składzie 7 sędziów z dnia 21 lipca 2008 r. w sprawie I OSP 4/08 oraz wyrok NSA z dnia 14 września 2011 r. sygn. akt I OSK 866/11 i wyroki: WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 29 grudnia 2011 r. sygn. akt II SA/Go 908/11; WSA w Olsztynie z dnia 4 października 2011 r., sygn. akt II SA/Ol 649/11; WSA we Wrocławiu z dnia 7 kwietnia 2010 r. sygn. akt IV SA/Wr 9/10; WSA w Warszawie sygn. akt II SA/Wa 760/15). Jakkolwiek procedowanie nad uchwałą w przedmiocie wyrażenia zgody na umieszczenie na liście osób zakwalifikowanych do zawarcia umowy najmu lokalu nie jest wprost dokonywane w oparciu o przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, nie znaczy to jednak, że organ nie jest w tego typu rozstrzygnięciach związany zasadą dochodzenia prawdy obiektywnej i zasadą rzetelnego i dogłębnego rozpatrzenia sprawy. W art. 21 ust. 3 pkt 5 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego ustawodawca określił działania organu gminy jako "rozpatrywanie i załatwianie" wniosków o najem lokali, co wyraźnie nawiązuje do pojęć z zakresu procedury administracyjnej. Nadto w § 22 ust. 2 uchwały Nr LVIII/1751/2009 Rady m. st. Warszawy z dnia 9 lipca 2009 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta [...] W. wyraźnie wskazano na obowiązek organu – dokonanie wnikliwej analizy wniosków. Niniejsza sprawa jest istotna w punktu widzenia skarżącego, albowiem dotyczy jego uprawnień mieszkaniowych, czyli jednej z podstawowych spraw bytowych człowieka. Tego typu sprawy nie mogą być załatwiane pobieżnie, ale wymagają szczególnej staranności i obiektywizmu oraz - co jest istotne dla wszelkich działań organów - działania w zgodzie zobowiązującymi przepisami prawa. W niniejszej spawie organ naruszył obowiązek dokładnego i rzetelnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy w sposób mający niewątpliwie istotny wpływ na jej wynik. Ustalenia organu są nieprawidłowe a także odwołują się one do okoliczności obojętnych z punktu widzenia przesłanek wskazanych w postanowieniach uchwały Nr LVIII/1751/2009 Rady m. st. Warszawy, zaś pomijają podstawową i oczywistą okoliczność, iż skarżący od 2009 r. jest cały czas osoba bezdomną. Z materiału zgromadzonego z aktach sprawy wynika, iż skarżący urodził się w 1958 roku. Jest osoba samotną. Od 2009 roku jest bezdomny i od tego czasu przebywa w różnych schroniskach dla bezdomnych a czasami nocuje u znajomych, korzystając z użyczenia przez nich noclegu – co nie ma nic wspólnego z zamieszkiwaniem. Skarżący udokumentował także, iż jest pacjentem Poradni Zdrowia [...] w W. przy ul. P. Uzyskuje dochód z prac dorywczych około 1.100 zł. miesięcznie. Stale posiada zameldowanie na W. (ul. S. [...]). Powyższe okoliczności wskazują, iż skarżący niewątpliwie należy do kręgu osób uprawnionych do uzyskania lokalu mieszkalnego z zasobu lokalowego [...] (§ 4 uchwały Nr LVIII/1751/2009 Rady m. st. Warszawy). Wydanie rozstrzygnięcia odmownego, z powołaniem się na przepis § 22 ust. 5 uchwały Nr LVIII/1751/2009 Rady m. st. Warszawy, z argumentacją, iż skarżący przebywa w schronisku dla bezdomnych przy ul. P. (obecnie G. [...]) w W., zorganizowanym przez K., wobec którego to schroniska sąd powszechny orzekł eksmisję, uwzględniając żądanie właściciela nieruchomości (P.) – w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie stanowi niezrozumienie przez organ zastosowanego przepisu i jego celu. Trudno od osoby bezdomnej wymagać ustalania czy podmiot prowadzący schronisko posiada prawnie uregulowany tytuł do budynku, w którym to schronisko jest zorganizowane. Zatem zamieszkanie przez skarżącego w takim schronisku dla bezdomnych nie może być traktowane jako okoliczność dla niego negatywna. W niniejszej sprawie, organ całkowicie abstrahuje od potwierdzonego stosownymi dokumentami faktu, iż skarżący jest pacjentem Poradni Zdrowia [...] w W. przy ul. P., co w powiązaniu z jego wiekiem, może wskazywać na nieporadność życiową. Również, jako przesłanka do zastosowania § 22 ust. 5 uchwały Nr LVIII/1751/2009 Rady m. st. Warszawy, nie może być traktowana okoliczność utraty w 2009 r. prawa do najmu lokalu mieszkalnego, a to przede wszystkim z powodu znacznego upływu czasu od utraty tego lokalu. Wskazać nadto w tym aspekcie sprawy należy, iż najem ten nie został rozwiązany przez Administracją Budynków Komunalnych "[...]", ale przez prywatnego właściciela budynku przy ul. S., który tę nieruchomości nabył, zaś okoliczności ustania tytułu do lokalu nie zostały przez organ dokładnie wyjaśnione a w związku ze znacznym z upływem czasu nie mogą już w żaden sposób oddziaływać na ocenę aktualnego i permanentnego stanu bezdomności skarżącego. Dlatego, w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, argumentacja organu, zawarta w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały jest wadliwa, co do powołanych w niej okoliczności (nie mają one znaczenia dla sprawy) oraz sprzeczna z prawem. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie takie zaniedbanie ze strony organu czyni, iż okoliczności istotne i oczywiste zostały całkowicie pominięte. Uznanie organu, iż skarżący nie spełnia przesłanek do zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego z mieszkaniowego zasobu W. i umieszczenia na stosownej liście osób oczekujących - nosi znamiona uznania dowolnego i pozostającego w sprzeczności z materiałem zgromadzonym w tej sprawie oraz wyżej wskazanymi przepisami uchwały Nr LVIII/1751/2009 Rady m. st. Warszawy. Reasumując, dotknięta takimi wadami uchwała Zarządu Dzielnicy [...] W. ostać się nie może. Organ ponownie rozpatrując niniejszą sprawę, dokona dokładnego jej zbadania i rozpatrzy ją zgodnie z odpowiadającymi jej materii przepisami prawa miejscowego oraz wskazaniami zawartymi w uzasadnieniu niniejszego wyroku. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na zasadzie art. 132 i art. 147 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.