II SAB/Rz 7/18
WyrokWSA w Rzeszowie2018-03-06
Skład orzekający: Jerzy Solarski, Joanna Zdrzałka, Magdalena Józefczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej, który nie wydał decyzji odmownej, ale błędnie zinterpretował przepisy dotyczące ochrony danych osobowych i tajemnicy przedsiębiorcy, pozostaje w bezczynności?Ratio decidendi
Podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej pozostaje w bezczynności, gdy nie udostępni informacji w terminie lub nie wyda decyzji odmownej. Błędna interpretacja przepisów, nawet jeśli nie jest rażącym naruszeniem prawa, nie zwalnia z obowiązku udzielenia informacji lub wydania decyzji odmownej. W przypadku, gdy żądane informacje dotyczą kosztów sądowych, odszkodowań i odsetek, nie podlegają one ochronie jako dane osobowe czy tajemnica przedsiębiorcy, chyba że osoba, której dotyczą, nie pełni funkcji publicznych.Stan faktyczny
Skarżący zwrócił się do Uzdrowiska [...] S.A. o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej kosztów sądowych, zastępstwa procesowego, odszkodowania i odsetek z tytułu zwłoki w wypłacie zaległych wynagrodzeń w sprawach sądowych z powództwa M. J. przeciwko spółce. Spółka odmówiła udzielenia informacji, powołując się na ochronę danych osobowych i dóbr osobistych pracowników. Skarżący wniósł skargę na bezczynność spółki, domagając się zobowiązania do rozpatrzenia wniosku, stwierdzenia rażącego naruszenia prawa, wymierzenia grzywny oraz zasądzenia kosztów postępowania.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zobowiązał Uzdrowisko [...] S.A. do rozpoznania wniosku skarżącego o udzielenie informacji publicznej, stwierdził, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, oddalił wniosek o wymierzenie grzywny i zasądził od spółki na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Jerzy Solarski Sędziowie WSA Joanna Zdrzałka WSA Magdalena Józefczyk /spr./ po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 6 marca 2018 r. sprawy ze skargi J. B. na bezczynność Uzdrowiska [...] S.A. w [...] w przedmiocie udzielenia informacji publicznej I. zobowiązuje Uzdrowisko [...] S.A. w [...] do rozpoznania wniosku skarżącego J. B. o udzielenie informacji publicznej; II. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. oddala wniosek o wymierzenie grzywny; IV. zasądza od Uzdrowiska [...] S.A. w na rzecz skarżącego J. B. kwotę 100 zł /słownie: sto złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Przedmiotem skargi J. B. ( dalej: "skarżący") jest skarga na bezczynność "Uzdrowiska [...]" S.A. ( dalej: "Spółka") w sprawie z wniosku o udostępnienie informacji publicznej.
W dniu 25 października 2017 r. skarżący zwrócił się do Uzdrowiska [...] S.A. o udostępnienie informacji publicznej w zakresie wszelkich kosztów sądowych, kosztów zastępstwa procesowego, kosztów odszkodowania oraz kosztów odsetek z tytułu zwłoki w wypłacie zaległych wynagrodzeń dotyczących spraw sądowych z powództwa M. J. przeciwko spółce "Uzdrowisko [...]" S.A. w okresie 2 stycznia 2015 r. do 30 września 2017 r. Wyjaśnił, że do dnia złożenia skargi nie uzyskał żądanej informacji, nie została również wydana decyzja odmowna.
Z akt sprawy wynika, że w odpowiedzi na złożony wniosek, spółka poinformowała, że we wskazanym we wniosku okresie z powództwa M. J. toczyły się postępowania sądowe: przed Sądem Okręgowym w [...] IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych oraz przed Sądem Rejonowym w [...] IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych. Jednocześnie wskazała, że treść sentencji i uzasadnienia wyroków nie stanowią informacji publicznej, a o udostępnienie ich odpisów wnioskodawca powinien zwrócić się do właściwych sądów.
W dniu 17 listopada 2017 r. wnioskodawca ponownie zwrócił się do spółki z pismem wskazując, że jego wniosek nie dotyczył udostępnienia treści i sentencji wyroków sądowych w sprawach z powództwa M. J., ale zestawienia wszelkich kosztów sądowych, kosztów zastępstwa procesowego, kosztów odszkodowania oraz kosztów odsetek z tytułu zwłoki w zapłacie zaległych wynagrodzeń dotyczących spraw sądowych z powództwa M. J. przeciwko spółce "Uzdrowisko [....]" S.A. i na podstawie art 17 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej ( Dz.U. z 2016 r., poz. 1764 ze zm.; dalej: "u.d.i.p.") ponownie zwrócił się o jej udostępnienie.
W piśmie z dnia 27 listopada 2017 r. spółka poinformowała, że dane osobowe wszystkich pracowników spółki, w tym dane o ich wynagrodzeniu, jako ich dobra osobiste podlegają ochronie. Dane dotyczące treści orzeczeń sądowych są jawne i ogólnie dostępne.
W skardze wniesionej do Sądu skarżący domaga się :
- zobowiązania "Uzdrowiska [...]" S.A. do rozpatrzenia wniosku o udzielenie informacji publicznej w terminie 14 dni od otrzymania odpisu wyroku wraz ze stwierdzeniem prawomocności,
- stwierdzenia, że bezczynność nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa,
- wymierzenie spółce grzywny na podstawie art.149 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej: "P.p.s.a.") w maksymalnej wysokości określonej w art 154 § 6 P.p.s.a.,
- zasądzenie od spółki kosztów postępowania .
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. z 2017 r., poz.2188) sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; dalej: "P.p.s.a."), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1- 4a.
Skarga została rozpoznana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
w Rzeszowie w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 P.p.s.a. W myśl tej regulacji, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.
Na podstawie art. 149 § 1 P.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności (pkt 1), zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (pkt 2), stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (pkt 3). Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a P.p.s.a.).
Bezczynność organu administracji publicznej to sytuacja, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żądanych czynności w sprawie lub opieszale prowadził postępowanie, ale - mimo ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (tak NSA w wyroku z dnia 5 lutego 1999 r., sygn. akt I SAB 90/98, LEX nr 48016, to i pozostałe powołane w sprawie orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń i Informacji o Sprawach cbois.nsa.gov.pl).
W sprawie w zasadzie bezsporne było, że Uzdrowisko [...] S.A. jest podmiotem obowiązanym do udzielenie informacji publicznej.
Wśród podmiotów zobowiązanych na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej zostały wymienione podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów – art 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p.
Uzdrowisko [...] S.A. na podstawie zarządzenia Ministra Zdrowia z dnia 26 czerwca 1947 r. wydanego w porozumieniu z Ministrem Skarbu oraz Prezesem Centralnego Urzędu Planowania o utworzeniu przedsiębiorstwa państwowego pod nazwą "Polskie Uzdrowiska" ( M.P. 1947.136.846) zostało wydzielone z administracji państwowej i utworzone jako przedsiębiorstwo państwowe. Na podstawie aktu komercjalizacji przedsiębiorstwa państwowego z dnia 30 grudnia 1998 r., Rep. A Nr [....] ( wypis z KRS – Dział 1, Rubryka 6) zostało przekształcone w spółkę akcyjną, której jedynym akcjonariuszem jest Województwo [...] ( Dział 1 rubryka 7).
"Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, powstała w celu realizacji zadań ustawowych spoczywających na jednostkach samorządu terytorialnego, będących jej udziałowcami, jest podmiotem wymienionym w art. 4 ust. 1 u.d.i.p., a więc podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej. Tego faktu nie zmienia okoliczność, że zadania te są wykonywane w formach charakterystycznych dla spółek prawa handlowego, a więc odpłatnie. ( wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 stycznia 2018 r. I OSK 724/16 ).
Podobnie WSA w Olsztynie w wyroku z dnia 13 grudnia 2005 r., sygn. akt II SA/Ol 799/05: "Podmiotami zobowiązanymi w rozumieniu art 4 ust. 1 pkt 5 ustawy są również spółki komunalne. Realizują one zadania publiczne będące zadaniami własnymi gminy ( np. zaopatrzenie mieszańców w wodę, odprowadzanie ścieków) i przez udział gminy w strukturze właścicielskiej dysponują funduszami publicznymi.
Zatem Uzdrowisko [...] S.A., w którym jedynym akcjonariuszem jest Województwo Podkarpackie jest podmiotem, o którym mowa w art 4 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p., w związku z powyższym będąc w posiadaniu informacji, o których udostepnienie zwrócił się skarżący obowiązane było do ich udostępnienia.
Sporne natomiast było w sprawie, czy żądana informacja stanowiła informację publiczną.
W ostatecznie sprecyzowanym wniosku skarżący zwrócił się o zestawienia wszelkich kosztów sądowych, kosztów zastępstwa procesowego, kosztów odszkodowania oraz kosztów odsetek z tytułu zwłoki w zapłacie zaległych wynagrodzeń dotyczących spraw sądowych z powództwa M. J. przeciwko Spółce "Uzdrowisko [...]" S.A.
Spółka odmawiając udzielenia żądanej informacji wskazała, że dane osobowe wszystkich pracowników spółki, w tym dane o ich wynagrodzeniu, jako ich dobra osobiste podlegają ochronie.
Stanowisko Spółki należy uznać za nieprawidłowe.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że gdyby przyznać Spółce rację, że żądane informacje podlegają ochronie, właściwą formą załatwienia wniosku o wydanie informacji publicznej byłaby decyzja odmowna, wydana na podstawie art 16 ust. 1 w zw. z art 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p. Brak decyzji w tym zakresie powodowałoby po stronie organu stan bezczynności.
Bezczynność podmiotu obowiązanego do udostępnienia informacji publicznej ma bowiem miejsce zarówno wtedy, gdy w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku o udzielenie tej informacji podmiot taki: - nie udostępnia informacji publicznej w formie czynności materialno-technicznej w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.), albo - nie wydaje decyzji o odmowie udostępnienia żądanej informacji publicznej albo o umorzeniu postępowania (art. 16 ust. 1 w związku z art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p.). Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 grudnia 2017 r. I OSK 753/17.
W niniejszej sprawie taka decyzja nie zapadła, co już z tych powodów czyni skargę uzasadnioną.
Zdaniem Sądu żądane informacje nie stanowią informacji, których udostępnienie podlegałoby ograniczeniu.
Wniosek nie dotyczył bowiem, jak podaje Spółka, wynagrodzenia pracownika lecz kosztów procesowych, odszkodowania i odsetek z tytułu zwłoki w wypłacie zaległych wynagrodzeń, zasądzonych od Spółki wyrokami sądowymi, w związku z postępowaniami toczącymi się z powództwa M. J.
Wyroki oraz postanowienia sądów są co do zasady jawne i wraz z uzasadnieniami jako integralna część tych orzeczeń stanowią informację publiczną w rozumieniu art 6 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p.( Kamińska Irena, Rozbicka Ostrowska Mirosława, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, wyd. III). Wyrok po jego ogłoszeniu jako dokument urzędowy może być udostępniany na podstawie u.d.i.p. z zachowaniem ograniczeń wynikających z art 5 tej ustawy.
W świetle powyższego brak jest podstaw do przyjęcia by informacje znajdujące się w posiadaniu organu a wynikające z wyroku podlegały innej ochronie.
Prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa – art 5 ust. 2 u.d.i.p.
Zgodnie z kolei art 6 ust. 1 ustawy z dna 29 sierpnia 1997 r, o ochronie danych osobowych ( Dz.U. z 2016 r., poz. 922 ze zm.; dalej: "ustawa o ochronie danych osobowych") przez dane osobowe uważa się wszelkie informacje dotyczące zidentyfikowanej lub możliwej do zidentyfikowania osoby fizycznej.
Ani zasądzone w wyroku koszty postępowania, ani też przyznane odszkodowania nie stanowią wynagrodzenia korzystającego z ochrony danych osobowych, na podstawie u.d.i.p. w zw. z art 11¹ ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy ( Dz.U. z 2017 r., poz. 108).
Koszty postępowania to koszty poniesione w związku z opłatami sądowymi i wynagrodzeniem pełnomocnika reprezentującego powoda. Ich wysokość wynika bezpośrednio z przepisów. Wynikają one z odpowiedzialności za wynik sprawy. Wskazują jakie środki zostały przez spółkę poniesione w związku z toczącymi się postępowaniami sądowymi, a więc informację o wydatkach poniesionych z funduszy publicznych. Również informacje dotyczące wypłaconego przez spółkę odszkodowania oraz odsetek z tytułu zwłoki w zapłacie zaległych wynagrodzeń nie stanowią informacji o wynagrodzeniu, a jedynie o rekompensacie przyznanej w związku ze stwierdzoną w tym zakresie szkodą.
Niewyjaśniona pozostała kwestia, czy podmiot, którego dotyczyły te postępowania pełnił funkcję publiczną, o czym była mowa w powołanym art 5 ust. 2 in fine u.d.i.p., w którym to przypadku ochrona danych osobowych jest wyłączona. Z informacji uzyskanych drogą elektroniczną wynika, że M. J. pełnił funkcję Dyrektora Uzdrowiska [...] S.A.
Bezzasadne jest również twierdzenie Spółki, że skarżący powinien zwrócić się o udzielenie informacji do sądów, przed którymi zapadły wyroki. Zgodnie z art 4 ust. 3 u.d.i.p. podmioty, na które ustawa nakłada obowiązek udzielenia informacji publicznej zobowiązane są do udostępnienia informacji, które znajdują się w ich posiadaniu. Z akt sprawy wynika, że Spółka jest w posiadaniu wyroków, z których wynikają żądane informacje.
W świetle powyższego stwierdzić należy, że organ nie udzielając do dnia rozpoznania skargi żądanych informacji pozostawał w bezczynności, co
mając na uwadze Sąd orzekł jak w punkcie 1 wyroku na podstawie art 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a.
Zdaniem Sądu stwierdzona bezczynność nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa. Dla uznania, że w sprawie mamy do czynienia z rażącym naruszeniem prawa musi być ono znaczne i niezaprzeczalne. Rażące opóźnienie, czy nie udzielenie odpowiedzi musi być pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia (postanowienie NSA z dnia 27 marca 2013 r., OSK 468/13, wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 10 kwietnia 2014 r., II SAB/Wr 14/14; wyrok WSA w Poznaniu z dnia 11 października 2013 r., II SAB/Po 69/13 i z dnia 11 marca 2015 r., IV SAB/Po 19/15).
Zdaniem Sądu bezczynność Spółki nie nosiła tych cech, o czym Sąd orzekł w pkt II wyroku. Spółka niezwłocznie reagowała na kierowane do niej pisma. Stwierdzona natomiast bezczynność polegała na nieprawidłowej interpretacji przepisów, które w sprawie nie były oczywiste. Z tych samych powodów Sąd oddalił wniosek o wymierzenie Spółce grzywny, która pełni funkcję restrykcyjno – dyscyplinującą między innymi za niedotrzymanie terminów, a nie za nieprawidłową wykładnię – pkt III wyroku.
O kosztach na które składał się wyłącznie zwrot wpisu od skargi Sąd orzekł na podstawie art 200 i 205 § 1 P.p.s.a. –pkt IV.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło