II SA/Łd 821/17
WyrokWSA w Łodzi2018-07-12
Skład orzekający: Joanna Sekunda –Lenczewska, Jolanta Rosińska, Magdalena Sieniuć
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej może odmówić zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii cyfrowej z powodu nieusunięcia przez inwestora wskazanych nieprawidłowości, w tym dotyczących oceny oddziaływania na środowisko i sumowania mocy anten?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji miały podstawy do odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, ponieważ inwestor nie usunął wszystkich wskazanych nieprawidłowości w wyznaczonym terminie. Nieprawidłowości te dotyczyły m.in. oceny oddziaływania na środowisko, określenia obszaru oddziaływania, a także konieczności sumowania mocy anten pracujących na tym samym azymucie. Niewykonanie tych obowiązków uniemożliwiło prawidłową ocenę zgodności projektu z prawem i przepisami ochrony środowiska.Stan faktyczny
Spółka A S.A. złożyła wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i pozwolenie na budowę stacji bazowej telefonii cyfrowej. Starosta odmówił wydania pozwolenia z powodu nieusunięcia przez inwestora szeregu nieprawidłowości wskazanych w postanowieniu, m.in. dotyczących oceny oddziaływania na środowisko i sumowania mocy anten. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Starosty. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i proceduralnego. WSA oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 12 lipca 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Joanna Sekunda –Lenczewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Rosińska Sędzia WSA Magdalena Sieniuć Protokolant Specjalista Anna Kośka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 lipca 2018 roku sprawy ze skargi A Spółki Akcyjnej z siedzibą w W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] znak:[...] w przedmiocie odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę. a.bł.
Decyzją z dnia [...], nr [...], znak: [...], Wojewoda [...], po rozpatrzeniu odwołania A S.A. w W. od decyzji Starosty [...] nr [...] znak: [...] z dnia [...] orzekającej o odmowie zatwierdzenia projektu budowalnego i udzielenia pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii cyfrowej [...] P. na działce nr ewid. 267/10 w miejscowości P., gm. P., na podstawie art. 138 §1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U z 2017 r., poz. 1257, dalej k.p.a.) w zw. z art. 35 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz. U z 2017 r., poz. 1332), utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, że w dniu 27 kwietnia 2017 r. J.S., działając jako pełnomocnik A S.A. w W., wystąpił do Starosty [...] z wnioskiem o zatwierdzenie projektu budowlanego i wydanie pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii cyfrowej [...] P. wraz z linią zasilającą na działce nr ewid. 267/10 w miejscowości P., gm. P. Po ustaleniu kręgu stron, pismem z dnia 11 maja 2017 r., organ I instancji zawiadomił je o wszczęciu postępowania oraz poinformował o możliwości zapoznania się z aktami sprawy, uzyskania wyjaśnień, składania wniosków i zastrzeżeń dotyczących przedmiotowej sprawy. M. i K. S. oraz inni mieszkańcy wsi P. wnieśli sprzeciw przeciwko planowanej budowie uzasadniając swoje stanowisko m.in.: zagrożeniami dla zdrowia i życia wynikającymi ze zbyt bliskiego usytuowania zabudowań w stosunku do nadajników (tj. w odległości mniejszej niż 1000 m), spadkiem cen nieruchomości w tej okolicy, a także wnieśli o zbadanie wpływu szkodliwego promieniowania i podkreślili konieczność uzyskania "decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach". Do tych zarzutów inwestor ustosunkował się w piśmie z dnia 19 czerwca 2017 roku [...], w którym stwierdził m.in., iż planowana inwestycja została zaplanowana w taki sposób, żeby pola elektromagnetyczne o wartościach ponadwymiarowych występowały wyłącznie w miejscach niedostępnych dla ludności, planowana inwestycja nie będzie kolidowała z istniejącą ani planowaną zabudową gospodarczą, ani nie będzie wpływać na możliwość korzystania z terenów znajdujących się w bliskim sąsiedztwie.
Postanowieniem z dnia [...] maja 2017 roku nr [...] znak: [...] Starosta [...] zobowiązał Inwestora do usunięcia nieprawidłowości poprzez: 1. przedstawienie stanowiska właściwego organu (tj. Wójta Gminy P.) w zakresie oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko, stosownie do treści przepisów ustawy; 2. wyjaśnienie i poprawienie nieścisłości w zakresie maksymalnych ERIP na anteny pomiędzy danymi zawartymi w opracowaniu "Kwalifikacja przedsięwzięcia", a danymi zawartymi w opracowaniu "Zagospodarowanie Terenu", 3. przedstawienie sumarycznie mocy wszystkich anten pracujących na tym samym azymucie; 4. właściwe określenie obszaru oddziaływania z odniesieniem się do strefy 4MR, MN, U (według obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania), z uwagi na przebieg promieniowania na tych terenach oraz dołączenie części opisowej do projektu zagospodarowani terenu, stosownie do wymogów § 8a ust. 2 i § 13a rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 roku w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowalnego (Dz. U. z 2012 roku, poz.462 ze zm.); 5. uzupełnienie podpisów na mapie sytuacyjno-wysokościowej do celów projektowych (m.in. uprawnionego geodety, projektanta branży elektrycznej); 6. naniesienie zasięgów wiązek promieniowania wszystkich anten na aktualnej mapie zasadniczej, zaewidencjonowanej w Powiatowym Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w P.; 7. uzupełnienie dokumentów w tym oświadczeń w związku z wchodzeniem drogi dojazdowej w rów znajdujący się w pasie drogowym.
W przedmiotowym postanowieniu Starosta [...] wskazał również na brak stosownych uprawnień L.W. - autora opracowania "Kwalifikacja przedsięwzięcia", o których mowa w art. 74a ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008 roku o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2017 roku, poz. 1405, dalej jako ustawa); brak zgodności w projekcie budowlanym w zakresie projektowanej inwestycji oraz konieczność poprawienia błędów pisarskich.
W odpowiedzi na powyższe postanowienie, w piśmie z dnia 20 czerwca 2017r., inwestor wskazał, że na podstawie przeprowadzonej kwalifikacji dla przedmiotowej inwestycji wzdłuż osi głównych wiązek promieniowania anten sektorowych AS1, AS2 w odległości 200 m nie znajdują się miejsca dostępne dla ludności oraz, że obiekt którego jest planowana budowa jak i zasięg jego oddziaływania nie leżą bezpośrednio w obszarze Natura 2000. Opiniowana inwestycja nie zalicza się do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko ani do przedsięwzięć mogących potencjalnie oddziaływać na środowisko, a więc nie jest wymagane sporządzenie raportu o oddziaływaniu na środowisko oraz nie jest wymagane przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko. Ponadto inwestor wskazał, że poprawione zostały nieścisłości wynikające ze zmiany konfiguracji stacji przez operatora między danymi zawartymi w Kwalifikacji przedsięwzięcia, a danymi zawartymi w opracowaniu "Zagospodarowanie Terenu". Przytaczając treść rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 roku w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016 r., poz. 71) dalej jako rozporządzenie, inwestor podkreślił, iż wskazane tam wartości równoważnej mocy promieniowej izotropowo wyznacza się dla pojedynczej anteny oraz, że anteny radioliniowe bez względu na ich moce, zgodnie z tym rozporządzeniem, nie wymagają sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko. Inwestor wskazał również, iż usunął pozostałe naruszenia, o których mowa w postanowieniu Starosty [...]. Stwierdził jednocześnie, iż kwalifikacje autora opracowania "Kwalifikacja przedsięwzięcia" spełniają wymogi zawarte w art. 74 a ust. 2 ustawy, gdyż posiada stosowne wykształcenie i doświadczenie w sporządzaniu analiz oddziaływania na środowisko, załączając oświadczenie L.W.
Decyzją z dnia [...], nr [...], znak: [...] Starosta [...], działając na podstawie przepisu art. 35 ust. 3 ww. ustawy Prawo budowlane odmówił zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii cyfrowej [...] P. na działce nr ewid. 267/10 w miejscowości P., gm. P. z uwagi na nieusunięcie w wyznaczonym terminie nieprawidłowości wskazanych w postanowieniu nr [...] z dnia [...] maja 2017 r. Jak wynika z uzasadnienia przedmiotowej decyzji, inwestor nadal:
- nie przedstawił stanowiska właściwego organu w zakresie oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko, stosownie do treści przepisów ustawy;
- nie poprawił nieścisłości w zakresie maksymalnych ERIP na anteny, pomiędzy danymi zawartymi w opracowaniu "Kwalifikacja przedsięwzięcia", a danymi zawartymi w opracowaniu zagospodarowanie terenu", sumarycznych mocy wszystkich anten pracujących na tym samym azymucie;
- nie określił obszaru oddziaływania z odniesieniem się do strefy 4MR, MN, U (według obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania), z uwagi na przebieg promieniowania na tych terenach;
- nie naniósł zasięgów wiązek promieniowania wszystkich anten, na aktualnej mapie zasadniczej, zaewidencjonowanej w Powiatowym Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w P.;
- nie określił w opisie do projektu zagospodarowania terenu wyszczególnionego całego zamierzenia inwestycyjnego (np. instalacji elektroenergetycznej).
W uzasadnieniu decyzji Starosta [...] wskazał również, iż załączone przez inwestora zasięgi osi głównych wiązek promieniowania stacji bazowej na azymucie 320°, w znacznym zakresie (w pasie około 30 m) przebiegają po terenie przeznaczonym w planie zagospodarowania przestrzennego pod budownictwo mieszkaniowe jednorodzinne. Na podstawie rysunku nr 2 można stwierdzić, że pod osią główną wiązki na tym azymucie istnieje budynek gospodarczy. Autor opracowania podał, że główna wiązka promieniowania przebiega ponad przepisowe 2 m nad budynkiem. Przywołując stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażone w wyroku z dnia 23 lipca 2015 roku sygn. akt II OSK 3090/13, Starosta [...] wskazał, że przez zwrot miejsce dostępne dla ludności należy rozumieć miejsce, gdzie choćby potencjalnie może powstać zabudowa zgodnie z obowiązującymi przepisami tj. obowiązującym porządkiem prawnym, w tym przypadku wskazanym w obowiązującym planie zagospodarowania przestrzennego dla gminy P.. W obszarze o symbolu MN przeznaczonym pod budownictwo mieszkaniowe, jednorodzinne plan przewiduje możliwość zabudowy do wysokości 8m ponad teren. Zaprojektowane anteny na omawianych azymutach nie ograniczają potencjalnej zabudowy mieszkaniowej w sferze do tego przeznaczonej planem zagospodarowania przestrzennego, jednak wątpliwości organu I instancji wzbudziło niezsumowanie przez autora "Kwalifikacji przedsięwzięcia" mocy anten AS1 i AS2 dla każdego z przyjętych azymutów, gdyż są one zamocowane dokładnie na tej samej wysokości. Zgodnie zaś ze stanowiskiem wyrażonym przez NIK oraz opinią Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska "gdy na danym azymucie pracują dwie lub więcej anteny sektorowe, na danej stacji bazowej telefonii komórkowej, wtedy równoważną moc promieniową izotropowo należy obliczać z uwzględnieniem sumarycznej mocy wszystkich anten pracujących na tym samym kierunku. W takim przypadku, w odniesieniu do anten nadawczych sformułowanie pojedyncza antena powinno być rozumiane jako system antenowy." W uzasadnieniu decyzji Starosta [...] wskazał również, iż inwestor nie wypełnił również ciążącego na nim obowiązku przedstawienia oceny planowanego przedsięwzięcia, czy dana inwestycja jest przedsięwzięciem mogącym zawsze lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. W związku z tym, mając na względzie przepis art. 35 ust. 3 ww. ustawy Prawo budowlane, Starosta zobowiązany był wydać decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę.
W złożonym od powyższej decyzji Starosty [...] odwołaniu inwestor zarzucił jej naruszenie art. 63 ust. 1 pkt 1 ustawy poprzez nieuzasadnione uznanie, że w niniejszej sprawie zachodzi obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, a także naruszenie przepisów art. 7, art. 77 i art. 107 k.p.a. poprzez dowolną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego, wniósł o jej uchylenie i udzielenie pozwolenia na budowę planowanego przedsięwzięcia .
Przywołaną na wstępie decyzją z dnia [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] nr [...], znak: [...] z dnia [...].
Przytaczając treść art. 35 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 ustawy Prawo budowlane organ odwoławczy podniósł, że z uwagi na to, iż projekt budowlany załączony do wniosku zawierał nieprawidłowości, postanowieniem z dnia [...] maja 2017 roku nr [...], znak: [...] Starosta [...] wezwał inwestora do usunięcia naruszeń, na podstawie art. 35 ust. 3 ustawy Prawo budowlane.
Odnosząc się do zarzutów skarżącego dotyczących zasadności żądania stanowiska właściwego organu w zakresie oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko, a także kwestii niezsumowania mocy anten AS1 i AS2 dla każdego z przyjętych azymutów pomimo umocowania ich na tej samej wysokości, po przeprowadzeniu wnikliwej analizy zgromadzonej w sprawie dokumentacji, organ odwoławczy podzielił stanowisko Starosty [...]. Zgodnie bowiem z przepisami ustawy, obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko stwierdza, w drodze postanowienia, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (art. 63 ust. 1 tej ustawy). Kluczowe znaczenie ma tutaj jednak ust. 2 przytoczonego przepisu, zgodnie z którym postanowienie wydaje się również, jeżeli organ nie stwierdzi potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.
Organ odwoławczy podkreślił nadto, iż nawet przyjęcie, że inwestycja nie oddziałuje znacząco na środowisko i że zasięg zagrożeń powodowanych przez emisję fal elektromagnetycznych nie będzie na środowisko oddziaływał negatywnie, nie oznacza, że zagrożenia takie w ogóle nie występują, w szczególności na nieruchomościach sąsiadujących z terenem inwestycji. Obszar oddziaływania obiektu to także teren, gdzie uciążliwości związane z przedsięwzięciem mieszczą się w granicach norm określonych przez przepisy prawa. O obszarze oddziaływania obiektu za każdym razem będą decydowały indywidualne cechy obiektu budowlanego, jego przeznaczenie i sposób zagospodarowania terenu, a w procesie zmierzającym do jego wyznaczenia nie chodzi jedynie o wykazanie negatywnego wpływu inwestycji na działki znajdujące się w otoczeniu projektowanego obiektu, lecz także o możliwość spowodowania szkodliwego oddziaływania inwestycji na teren otaczający działkę inwestora w związku z zamierzeniem budowlanym (wyrok WSA w Gliwicach z dnia 20 marca 2008 r., sygn. akt II SA/GL 348/07, LEX nr 487250).
W ocenie organu odwoławczego, organ I instancji zasadnie zauważył również, iż należy zsumować moc anten AS1 i AS2 dla każdego z przyjętych azymutów, gdyż są one umocowane dokładnie na tej samej wysokości. Wojewoda [...] podzielił tym samym stanowisko Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska oraz stanowisko Najwyższej Izby Kontroli, że w sytuacji gdy na danym azymucie pracują dwie lub więcej anteny sektorowe, na danej stacji telefonii komórkowej, wtedy równoważną moc promieniową izotropowo należy obliczać z uwzględnieniem sumarycznej mocy wszystkich anten pracujących na tym samym kierunku. W takim przypadku w odniesieniu do anten nadawczych sformułowanie "pojedyncza antena" powinno być rozumiane jako "system antenowy".
Organ wskazał także, iż w postanowieniu wzywającym inwestora do usunięcia naruszeń Starosta [...] w sposób szczegółowy i wyczerpujący wskazał konkretnie jakie czynności powinien podjąć inwestor, aby projekt budowlany spełniał wymogi określone w przepisach prawa materialnego tj. prawa budowlanego oraz aktów wykonawczych.
W ocenie Wojewody przedmiotowe postanowienie zawiera prawidłowe pouczenie o konsekwencjach wynikających z niezastosowania się do nałożonego w nim obowiązku w wyznaczonym terminie.
Dlatego też, wobec nieusunięcia przez inwestora naruszeń w wyznaczonym terminie, organ I instancji miał obowiązek zastosowania się do treści art. 35 ust. 3 ustawy Prawo budowlane i wydania decyzji o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.
Skargę na ostateczną decyzję Wojewody [...] wniosła do sądu administracyjnego A S.A. w W., reprezentowana przez adwokata, zarzucając naruszenie:
przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia poprzez jego niewłaściwą wykładnię polegającą na przyjęciu, że dla ustalenia czy dana inwestycja należy do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko należy sumować moce poszczególnych anten podczas, gdy z treści wskazanych przepisów wynika, że równoważną moc promieniowaną izotropowo wyznacza się zawsze dla pojedynczej anteny, a więc również w przypadku, gdy na terenie tego samego zakładu lub obiektu znajduje się realizowana lub zrealizowana inna instalacja radiokomunikacyjna, radionawigacyjna lub radiolokacyjna;
przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. § 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w sytuacji, gdy przepis ten nie dotyczy sumowania mocy anten objętych jednym wnioskiem;
przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynika sprawy, tj. art. 63 ust. 1 i ust. 2 ustawy polegające na ich nieprawidłowym zastosowaniu, bowiem przepisy te dotyczą przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, a planowana inwestycja do takich przedsięwzięć się nie zalicza;
przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 35 ust. 4 ustawy Prawo budowlane, poprzez jego niezastosowanie, w sytuacji gdy inwestycja planowana przez skarżącą, spełnia wymagania określone w tym przepisie;
naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., polegające na wydaniu skarżonej decyzji bez dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w szczególności bez dokonania własnej rzetelnej oceny charakteru planowanego zamierzenia.
Biorąc pod uwagę powyższe skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty [...] z dnia [...] oraz zobowiązanie organu, na podstawie art. 145 a § 1 p.p.s.a., do wydania decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej skarżącej spółce pozwolenia na budowę przedmiotowej stacji bazowej telefonii komórkowej, w terminie zakreślonym przez Sąd.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i w związku z tym wniósł o oddalenie skargi.
Pismem z dnia 8 grudnia 2017 r. B z siedzibą w R. wniosło o dopuszczenie do udziału w sprawie.
Postanowieniem z dnia 15 grudnia 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odmówił dopuszczenia organizacji do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania.
B z siedzibą w R. wniosło zażalenie na powyższe postanowienie.
Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 8 maja 2018 r., sygn. akt II OZ 440/18 uchylił zaskarżone postanowienie i dopuścił B z siedzibą w R. do udziału w postępowaniu.
Na rozprawie w dniu 12 lipca 2018 r. Prezes B Z.G. wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna.
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2017 r., poz. 2188) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302, dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy sąd administracyjny bada, czy zaskarżony akt administracyjny ( w tym przypadku decyzja) jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zatem zmienić zaskarżonej decyzji, a jedynie uwzględniając skargę może ją uchylić, stwierdzić jej nieważność lub niezgodność z prawem. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 p.p.s.a. skarga podlega oddaleniu stosownie do art. 151 p.p.s.a.
Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji oraz analizując dokumenty zawarte w aktach administracyjnych, Sąd nie dopatrzył się tego rodzaju uchybień, które musiałyby skutkować wyeliminowaniem z obrotu prawnego kwestionowanych rozstrzygnięć.
Kontrolowana decyzja Wojewody [...] z dnia [...], jak i poprzedzająca ją decyzja Starosty [...] z dnia [...] wydane zostały po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, którego ramy określone zostały w art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, a zgodnie z którym przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza:
1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy;
2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi;
3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, oraz zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7;
4) wykonanie – w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu – przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia – zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7.
Przywołany art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane określa zakres obowiązków organu, których celem jest kompleksowe sprawdzenie projektu budowlanego w fazie wyjaśniającej postępowania administracyjnego o pozwoleniu na budowę i zatwierdzeniu projektu budowlanego. Takie też działania zostały przez organ podjęte, co znajduje odzwierciedlenie w aktach administracyjnych.
W sprawie zwrócić także należy uwagę, zważywszy podstawę kwestionowanego rozstrzygnięcia, na treść art. 35 ust. 3 ustawy Prawo budowlane, który wskazuje, że w razie stwierdzenia naruszeń, w zakresie określonym w ust. 1, organ administracji architektoniczno-budowlanej nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia, a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę. Taka też sytuacja miała miejsce w przedmiotowej sprawie.
W toku postepowania wyjaśniającego, po wpłynięciu wniosku skarżącej, będącej w sprawie inwestorem, o wydanie pozwolenia na budowę dla opisanej wyżej inwestycji i analizie przedłożonej dokumentacji, Starosta [...] postanowieniem z dnia [... maja 2017 r., wydanym na podstawie art. 35 ust. 3 ustawy Prawo budowlane, zobowiązał skarżącą spółkę do przedłożenia: 1. stanowiska właściwego organu w zakresie oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko, stosownie do treści przepisów ustawy; 2. wyjaśnienia i poprawienia nieścisłości w zakresie maksymalnych ERIP na anteny, pomiędzy danymi zawartymi w opracowaniu "Kwalifikacja przedsięwzięcia", a danymi zawartymi w opracowaniu zagospodarowanie terenu", 3. przedstawienia sumarycznie mocy wszystkich anten pracujących na tym samym azymucie; 4. właściwego określenia obszaru oddziaływania z odniesieniem się do strefy 4MR, MN, U (według obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania), z uwagi na przebieg promieniowania na tych terenach oraz dołączenie części opisowej do projektu zagospodarowani terenu, stosownie do wymogów § 8a ust. 2 i § 13a rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowalnego; 5. uzupełnienia podpisów na mapie sytuacyjno-wysokościowej do celów projektowych (m.in. uprawnionego geodety, projektanta branży elektrycznej); 6. naniesienia zasięgów wiązek promieniowania wszystkich anten na aktualnej mapie zasadniczej, zaewidencjonowanej w Powiatowym Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w P.; 7. uzupełnienia dokumentów w tym oświadczeń w związku z wchodzeniem drogi dojazdowej w rów znajdujący się w pasie drogowym. W przedmiotowym postanowieniu Starosta [...] wskazał również na brak stosownych "uprawnień L.W. - autora opracowania "Kwalifikacja przedsięwzięcia", o których mowa w art. 74a ust. 2 ustawy; brak zgodności w projekcie budowlanym w zakresie projektowanej inwestycji oraz konieczność poprawienia błędów pisarskich. Termin usunięcia wskazanych nieprawidłowości organ ustalił do dnia 22 czerwca 2017 r.
W odpowiedzi na powyższe postanowienie, w piśmie z dnia 20 czerwca 2017r., inwestor wskazał, że na podstawie przeprowadzonej kwalifikacji dla przedmiotowej inwestycji wzdłuż osi głównych wiązek promieniowania anten sektorowych AS1, AS2 w odległości 200 m nie znajdują się miejsca dostępne dla ludności oraz, że obiekt którego jest planowana budowa jak i zasięg jego oddziaływania nie leżą bezpośrednio w obszarze Natura 2000. Opiniowana inwestycja nie zalicza się do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko ani do przedsięwzięć mogących potencjalnie oddziaływać na środowisko, a więc nie jest wymagane sporządzenie raportu o oddziaływaniu na środowisko oraz nie jest wymagane przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko. Ponadto inwestor wskazał, że poprawione zostały nieścisłości wynikające ze zmiany konfiguracji stacji przez operatora między danymi zawartymi w "Kwalifikacji przedsięwzięcia", a danymi zawartymi w opracowaniu "Zagospodarowanie Terenu". Inwestor podkreślił, iż wskazane w rozporządzeniu wartości równoważnej mocy promieniowej izotropowo wyznacza się dla pojedynczej anteny oraz, że anteny radioliniowe bez względu na ich moce, zgodnie z tym rozporządzeniem, nie wymagają sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko. Inwestor wskazał również, iż usunął pozostałe naruszenia, o których mowa w postanowieniu Starosty [...]. Stwierdził jednocześnie, iż kwalifikacje autora opracowania "Kwalifikacja przedsięwzięcia" spełniają wymogi zawarte w art. 74 a ust. 2 ustawy, gdyż posiada stosowne wykształcenie i doświadczenie w sporządzaniu analiz oddziaływania na środowisko, załączając oświadczenie L. W.
W konsekwencji, w ocenie Sądu, organy – wbrew twierdzeniom strony skarżącej – miały podstawy do oparcia rozstrzygnięcia o normę art. 35 ust. 3 ustawy Prawo budowlane, bowiem inwestor – wbrew obowiązkowi wynikającemu z postanowienia organu I instancji – nie wykonał nałożonych obowiązków w pełnym zakresie, co uniemożliwiło prawidłową ocenę zarówno z punktu widzenia zgodności z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, ale również z punktu widzenia wymagań dotyczących ochrony środowiska. Ten ostatni obowiązek jest tym bardziej istotny w sytuacji, gdy strona nie przedstawia decyzji środowiskowej, podnosząc, że inwestycja nie zalicza się do przedsięwzięć, dla których taka powinność zgodnie z przepisami istnieje. Niewątpliwie organ nie może poprzestać jedynie na przyjęciu twierdzeń strony, bowiem obowiązany jest dokonać sprawdzeń w pełnym zakresie opisanym w art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane.
Z lektury kwalifikacji przedsięwzięcia budowy stacji bazowej telefonii cyfrowej przedłożonej przez inwestora wynika, iż wzdłuż osi głównych wiązek promieniowania anten sektorowych AS1 i AS2, w odległości 200 m, nie znajdują się miejsca dostępne dla ludności. Jednakże, jak słusznie wskazały organy, w obszarze o symbolu MN przeznaczonym pod budownictwo mieszkaniowe jednorodzinne, miejscowy plan zagospodarowania przewiduje możliwość zabudowy do wysokości 8 m ponad teren. Niewątpliwie na podstawie rysunku 2 można stwierdzić, co zauważył organ, że pod osią główną wiązką na tym azymucie istnieje budynek gospodarczy. Zgodnie natomiast z poglądami orzecznictwa, oceniając oddziaływanie pól elektromagnetycznych na środowisko trzeba mieć na uwadze nie tylko to jaka legalna zabudowa istnieje, ale również jaka zabudowa może powstać w przyszłości zgodnie z obowiązującym porządkiem prawnym. Podkreślić należy, że ustawodawca mówiąc o miejscach dostępnych dla ludności, nie zastrzega, że chodzi o miejsca dostępne dla ludności w danym momencie, w dacie składania przez inwestora wniosku o ustalenie lokalizacji inwestycji. A jeśli przepis nie określa cezury czasowej dla dokonania oceny, czy dane miejsce jest miejscem dostępnym dla ludności, to należy przyjąć, że ustawodawca mówiąc w art. 124 ust. 2 ustawy Prawo ochrony środowiska, o miejscach dostępnych dla ludności ma na uwadze nie tylko miejsca dostępne dla ludzi w dacie składania przez inwestora wniosku, ale także w przyszłości - przy uwzględnieniu obowiązującego porządku prawnego, w tym aktów prawa miejscowego oraz istniejących w obrocie prawnym decyzji o warunkach zabudowy i decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie, z dnia 7 października 2015 r., sygn. akt II OSK 323/14, LEX nr 1987210; wyrok NSA z dnia 19 października 2017 r., sygn. akt II OSK 289/16, LEX nr 2395743; wyrok NSA z dnia 13 grudnia 2017 r., sygn. akt II OSK 527/17, LEX nr 2442284). Wskazać również należy, że godnie z art. 124 ust. 2 ww. ustawy, przez miejsca dostępne dla ludności rozumie się wszelkie miejsca, z wyjątkiem miejsc, do których dostęp ludności jest zabroniony lub niemożliwy bez użycia sprzętu technicznego. Miejsce dostępne dla ludności nie musi być zatem jedynie miejscem przeznaczonym pod zabudowę mieszkaniową. W orzecznictwie podkreśla się bowiem, że koniecznym - wprost wynikającym z art. 124 ust. 2 - warunkiem zakwalifikowania określonego miejsca jako dostępnego dla ludności, jest możliwość przebywania w nim: po pierwsze możliwość prawna (dostęp ludności nie jest zabroniony), a po drugie możliwość faktyczna (dostęp do miejsca jest możliwy bez użycia sprzętu technicznego). Skoro w art. 124 ust. 2 za miejsce dostępne dla ludności uznaje się takie, do którego człowiek ma dostęp bez użycia sprzętu technicznego, to w istocie nie przeznaczenie terenu, na którym miejsce to się znajduje, ale faktyczna możliwość dostępu do niego (bez użycia sprzętu technicznego) determinuje jego kwalifikację, jako dostępnego dla ludności (vide: wyrok NSA z dnia 11 stycznia 2018 r., sygn. akt II OSK 766/16, LEX nr 2443867).
Zdaniem Sadu, również należy zgodzić się z poglądem, że zakres ochrony środowiskowej dla stacji telefonii komórkowej jest determinowany rodzajem instalacji i ich równoważną mocą wyznaczoną izotropowo dla pojedynczej anteny, ale także skumulowanym oddziaływanie wszystkich projektowanych anten sektorowych, o czym stanowią zapisy m.in. w § 2 pkt 7, § 3 pkt 8 i § 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia i co obliguje organ do wyjaśnienia wskazanej kwestii, a tym samym upoważnia do żądania przedstawienia przez inwestora stosownych danych.
Niewątpliwie w myśl art. 59 ust. 1 ustawy, przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wymaga realizacja następujących planowanych przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko:
1) planowanego przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko;
2) planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1 ustawy.
W myśl art. 63 ust. 1 ustawy, obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko stwierdza, w drodze postanowienia, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, uwzględniając łącznie wskazane w tym przepisie uwarunkowania.
Na podstawie art. 63 ust. 1 ustawy, organ pierwszej instancji wydaje postanowienie zarówno wówczas, gdy stwierdzi obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, jak i wówczas, gdy takiej potrzeby nie stwierdzi (art. 63 ust. 2 ustawy).
Art. 59 ust. 1 ustawy wskazuje dwie grupy przedsięwzięć wymagające przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i w tym miejscu należy podkreślić, że jedynie te przedsięwzięcia będą wymagały wystąpienia z wnioskiem o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, w ramach wydawania której dokonywana jest właśnie ocena oddziaływania na środowisko. Przedsięwzięcia należące do obu grup wskazanych w art. 59 ust. 1 ustawy zostały wymienione w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Rozporządzenie to w § 2 wymienia przedsięwzięcia mogące zawsze znacząco oddziaływać na środowisko. Są to przedsięwzięcia zaliczane do tzw. I grupy i dla tych przedsięwzięć przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko będzie zawsze wymagane. W przepisie tym znalazły się 54 kategorie przedsięwzięć.
W § 3 rozporządzenia wymienione zostały z kolei rodzaje przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.
Odwołując się do wskazanego wyżej rozporządzenia podkreślić należy, że nie nasuwa wątpliwości fakt, iż w przypadku zaistnienia mocy promieniowania izotropowo wyznaczonej dla pojedynczej anteny o mocy określonej w § 2 ust. 1 pkt 7 powołanego wyżej rozporządzenia, mamy do czynienia z przedsięwzięciem mogącym zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, zaś w przypadku mocy pojedynczej anteny wskazanej w § 3 ust. 1 pkt 8 cytowanego rozporządzenia, mówimy o przedsięwzięciu mogącym potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Jednakże, tak jak przyjął to organ w niniejszej sprawie, odwołując się w tej mierze do orzecznictwa sądowego, z którym to poglądem należy się zgodzić, jeżeli przedmiotowe przedsięwzięcie obejmuje więcej niż jedną antenę, to w takiej sytuacji zachodzi konieczność zsumowania parametrów charakteryzujących dane przedsięwzięcie Za takim stanowiskiem przemawia treść § 3 ust. 2 pkt 3 wskazywanego wyżej rozporządzenia. Przepis ten stanowi, iż do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko należą również przedsięwzięcia nieosiągające progów określonych w § 3 ust. 1, jeżeli po zsumowaniu parametrów charakteryzujących przedsięwzięcie z parametrami planowanego, realizowanego lub zrealizowanego przedsięwzięcia tego samego rodzaju znajdującego się na terenie jednego zakładu lub obiektu osiąga progi określone w ust. 1 § 3 powyższego rozporządzenia (vide: wyrok NSA z dnia 9 maja 2017 r., sygn. akt II OSK 2245/15, LEX nr 2330614).
Odnośnie więc do kwestionowanego przez stronę skarżącą obowiązku przedstawienia sumarycznie mocy wszystkich anten pracujących na tym samym azymucie – organy słusznie wskazały, iż należy zsumować moc anten AS1i AS2 dla każdego z przyjętych azymutów. Dokładne określenie parametrów zarówno poszczególnych anten jak i całego przedsięwzięcia jest istotne z punktu widzenia nie tylko omówionej wyżej problematyki zasięgu oddziaływania inwestycji, ale i jej prawidłowej kwalifikacji, a w szczególności prawidłowej oceny czy dana inwestycja może znacząco lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Dla oceny oddziaływania inwestycji na środowisko istotne znaczenie może mieć również wyjaśnienie kwestii czy moc anten planowanych do zainstalowania w ramach zamierzonego przedsięwzięcia nie kumuluje się wzajemnie lub z innymi urządzeniami wytwarzającymi pole elektromagnetyczne (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 września 2015 r., sygn. akt II OSK 139/14, LEX nr 1987019).
Konkludując, organy obu instancji zasadnie uznały, iż należy odmówić wydania pozwolenia na budowę i zatwierdzenia projektu budowlanego stacji bazowej telefonii komórkowej [...] P. na działce nr ewid. 267/10 w miejscowości P., gm. P., po bezskutecznym nałożeniu na inwestora – postanowieniem z dnia [...] maja 2017 r. – obowiązku usunięcia, w określonym terminie, wskazanych i omówionych wyżej nieprawidłowości. Przy czym poza sporem jest częściowe zrealizowanie przez inwestora nałożonego obowiązku, co jednak wobec ww. braków nie ma wpływu na treść rozstrzygnięcia.
Nadto nie można podzielić poglądu, że w postępowaniu przed organem drugiej instancji doszło do naruszenia art. 7, art. 77 § 1, czy art. 80 k.p.a. poprzez zaniechanie wyczerpującego rozpatrzenia całego zebranego w sprawie materiału dowodowego. W ocenie Sądu, organy wyjaśniły sprawę w sposób należyty, dokonały poprawnej interpretacji przepisów prawa, czemu wyraz dały w kwestionowanych rozstrzygnięciach. Dostrzeżona nieprawidłowość sformułowania pkt 1 postanowienia z dnia [...] maja 2017 r. nie miała wpływu na treść rozstrzygnięcia, ponieważ projekt budowlany nie został w istotnej części poprawiony, a tym samym organ I instancji zobowiązany był do wydania rozstrzygnięcia o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, stosownie do art. 35 ust. 5 ustawy Prawo budowlane.
Z opisanych powodów żaden z zarzutów skargi nie zasługiwał na uwzględnienie.
Rekapitulując Sąd uznał działanie organów administracji w sprawie za zgodne co do zasady z regulacją prawa materialnego. Skład orzekający nie dopatrzył się również naruszenia przepisów procedury w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wobec czego, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd orzekł w wyroku o oddaleniu skargi w całości.
k.ż.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło