I SA/Bd 268/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Pietrasik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Ewa Kruppik-Świetlicka Sędzia WSA Urszula Wiśniewska Protokolant Starszy asystent sędziego Joanna Jaworska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 05 czerwca 2018r. sprawy ze skargi P. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania oddala skargę Burmistrz Ś. decyzją z dnia [...] czerwca 2017 r. skierowaną do podatników J. K., M. K. oraz P. K. zmienił wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego na 2015 rok. Decyzję uznano za doręczoną, na podstawie art. 150 § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r. poz. 201 ze zm.), dalej "O.p.", z upływem [...] czerwca 2017r. P. z dnia [...] listopada 2017r. P. K., złożył do Samorządowego Kolegium Odwoławczego wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji. W uzasadnieniu podniósł, że od 2003 roku jego ojciec J. K. leczy się na chorobę wieńcową, ma wszczepione bajpasy i jest pod stałą opieką kardiologiczną. W maju 2017 roku jego stan zdrowia nagle się pogorszył. W związku z tym lekarz prowadzący skierował J. K. na konsultacje medyczne do kliniki w [...] i zalecił odpoczynek, rezygnację z pracy oraz przebywanie pod stałą opieką najbliższych. Strona wraz z rodzicami J. i M. K., zgodnie z zaleceniami lekarza, udała się na kilka miesięcy do [...], celem zasięgnięcia opinii kardiologicznej przez J. K.. Dzięki zastosowaniu się do zaleceń lekarskich stan zdrowia ojca Skarżącego uległ poprawie, a po wizycie u lekarza w dniu [...] listopada 2017 r. mógł on wrócić do wykonywania działalności gospodarczej. W czasie nieobecności Państwa K. przesyłki do nich kierowane były na adres, pod którym prowadzili działalność gospodarczą pod firmą M. s.c. J. M. P. K. przy ul. [...] 8 w K. . Państwo K. na czas nieobecności w kraju powierzyli odbiór korespondencji W. K. - pracownikowi ww. spółki cywilnej. Nie dopełniła ona jednak swoich obowiązków pracowniczych w zakresie odbioru korespondencji, co zostało odkryte przez wspólników w dniu powrotu do pracy J. K. oraz w momencie odbioru pisma z Urzędu Miejskiego w Ś., przy którym przesłano dokumenty z postępowania, w tym ww. decyzję, to jest w dniu [...] listopada 2017 r. Z uwagi na rażące naruszenie obowiązków pracowniczych W. K. została ukarana przez pracodawcę naganą. Reasumując, Strona stwierdziła, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy, albowiem z uwagi na kilkumiesięczny zagraniczny wyjazd spowodowany chorobą jej ojca, należycie dbając o swoje interesy powierzyła odbiór korespondencji pracownikowi i miała prawo oczekiwać w związku z tym, że uprawniona osoba będzie odbierać korespondencję. Niedopełnienie zaś przez pracownika ciążących na nim obowiązków w zakresie odbioru korespondencji jest, zdaniem Strony, obiektywną przesłanką umożliwiającą przywrócenie terminu. O fakcie wydania powyższej decyzji Strona dowiedziała się dopiero z pisma Urzędu Miejskiego w Ś. z dnia [...] listopada 2017r., doręczonego J. K. w dniu [...] listopada 2017 r., którego to dnia, zdaniem Strony, ustała przyczyna uchybienia terminowi do wniesienia odwołania. Przy piśmie z dnia [...] grudnia 2017 r. pełnomocnik Strony przedłożył dodatkowo kserokopie zaświadczeń lekarskich z [...] maja 2017 r. i z [...] listopada 2017 r. Z treści pierwszego z ww. dokumentów wynika, że zaproponowano J. K. diagnostykę obrazową na oddziale kardiologii w G., na co chory nie wyraził zgody, po czym zaproponowano dalsze leczenie i konsultacje w [...] w Klinice Kardiologii w B. w najbliższych dniach - na co pacjent wyraził zgodę. Drugie zaświadczenie stwierdza, że pacjent J. K. zgłosił się w dniu [...] listopada 2017r. celem ponownej oceny stanu zdrowia. W treści zaświadczenia podano, że w czasie pobytu u rodziny chory zaobserwował znaczną, subiektywną poprawę swojego stanu zdrowia, co skutkowało zaniechaniem ponownej kardiologicznej konsultacji w klinice w B. oraz, że pacjent powrócił do kraju i w dniu [...] listopada 2017 r. przeprowadzono u niego test obciążeniowy, którego wynik wykluczył konieczność wykonywania inwazyjnych procedur na sercu. Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2018r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło uchybienie przez P. K. terminowi do wniesienia odwołania od decyzji Burmistrza Ś. z dnia [...] czerwca 2017 r. w przedmiocie zmiany wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego na 2015 rok oraz odmówiło mu przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji. W uzasadnieniu organ w pierwszej kolejności odniósł się do kwestii zachowania terminu do wniesienia odwołania. W tym zakresie wskazał, że decyzja Burmistrza Ś. z dnia [...] czerwca 2017 r. w przedmiocie zmiany wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego na 2015 rok wysłana została na adres zamieszkania wnioskodawcy - P. K. za pośrednictwem operatora pocztowego. W dniu [...] czerwca 2017 r. listonosz nie zastał pod adresem zamieszkania przy ul. [...] w K. adresata przesyłki ani innej osoby, która podjęłaby się oddania przesyłki adresatowi i wobec tego umieścił na drzwiach mieszkania zawiadomienie o próbie doręczenia i złożeniu przesyłki w Urzędzie Pocztowym w K. na okres 14 dni. Powtórne awizowanie przesyłki miało miejsce [...] czerwca 2017 r. P. przesyłka nie została odebrana nastąpił jej zwrot do nadawcy w dniu [...] czerwca 2017 r. Wobec powyższego, decyzję uznano za doręczoną, na podstawie art. 150 § 4 O.p., z dniem [...] czerwca 2017 r. Zatem termin do wniesienia odwołania dla Strony upływał [...] lipca 2017r. Odwołanie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu nadane zostało na poczcie w dniu [...] grudnia 2017 r., czyli po upływie ustawowego terminu do dokonania tej czynności. W tej sytuacji Kolegium, stosownie do art. 228 § 1 pkt 2 w zw. z art. 223 § 2 pkt 1 O.p. stwierdziło, że Strona uchybiła terminowi do wniesienia odwołania. Odnosząc się natomiast do wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania Kolegium uznało, że podniesione w nim okoliczności nie zasługują na uwzględnienie. W ocenie organu, argumentacja Strony dotycząca wyjazdu do [...] wraz z rodzicami na konsultacje i leczenie ojca jest dalece niewystarczająca w kontekście wymagania, aby to Strona uprawdopodobniła brak winy w uchybieniu terminowi. Z twierdzeń Strony oraz z treści zaświadczeń lekarskich wynika wprawdzie, że lekarz zalecił J. K. przeprowadzenie konsultacji medycznych i dalsze leczenie w Klinice Kardiologii w B., jednakże wyjazdu do B. Strona w żaden sposób nie uprawdopodobniła. Zdaniem organu, nie wynika z twierdzeń Skarżącego ani z przedłożonych zaświadczeń, kiedy wyjazd do B. nastąpił i kiedy powrócił on do kraju. Z oświadczenia J. K. złożonego lekarzowi wynika ponadto, że zaniechał on konsultacji w klinice w B., ze względu na subiektywne odczucie poprawy stanu zdrowia. Z faktu podpisania przez Stronę w dniu [...] września 2017 r. w K. pisma zawierającego zarzuty na prowadzoną przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w K. egzekucję na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] wynika natomiast, że powrót Strony do kraju nastąpił dużo wcześniej niż miała miejsce wizyta u lekarza J. K. stwierdzona zaświadczeniem z dnia [...] listopada 2017 r. Kolegium nie uwzględniło również argumentacji Strony wywodzącej brak winy w uchybieniu terminu z faktu powierzenia odbioru korespondencji pracownikowi, który nie wywiązał się z tego obowiązku. Organ zauważył, że Strona miała możliwość ustanowienia na czas pobytu na terenie [...] pełnomocnika w kraju do doręczeń albo pełnomocnika procesowego, czego nie uczyniła. Ponadto, zdaniem Kolegium, niewiarygodne są twierdzenia, że pracownik bez wiedzy wspólników nie przebywał w miejscu prowadzonej działalności i nie odbierał korespondencji, której doręczenie było dwukrotnie awizowane, mając na względzie postawę Strony w toku całego toczącego się postępowania, w okresie 15 miesięcy. Jak wynika bowiem z akt sprawy Państwo K. przez cały ten czas nie podjęli żadnej z 30 korespondencji, która była do nich wysłana przez organ podatkowy pierwszej instancji. W ocenie Kolegium nie jest w związku z tym prawdopodobne, że osoba odpowiedzialna za odbiór korespondencji przez okres 15 miesięcy nie odbierała jakiejkolwiek poczty pochodzącej od Burmistrza Ś. i fakt ten nie został wcześniej zauważony przez wspólników. Organ podkreślił, że działalność gospodarcza prowadzona jest przez trzech wspólników i mało prawdopodobne jest, że wszyscy wspólnicy pozostawili prowadzenie działalności bez jakiegokolwiek nadzoru i na kilka miesięcy wyjechali za granicę. Kolegium uwzględniło natomiast stanowisko Burmistrza Ś. przedstawione w piśmie z dnia [...] grudnia 20017 r., w którym organ ten szczegółowo opisał okoliczności świadczące o braku współpracy ze strony Państwa K. w całym okresie prowadzonego postępowania podatkowego. Organ ten wskazał, że Państwo K. nagminnie utrudniali prowadzenie postępowania, nie odbierali jakiejkolwiek korespondencji oraz połączeń telefonicznych, a także uniemożliwiali przeprowadzenie oględzin. Zareagowali dopiero wówczas, kiedy wobec nich zostało wszczęte postępowanie egzekucyjne, co świadczy zdaniem Burmistrza Ś. o tym, że nie dochowali należytej staranności, jakiej można wymagać od osoby prowadzącej działalność gospodarczą i dbającej o swoje interesy. W ocenie tego organu Państwo K. nie uprawdopodobnili w żaden sposób braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. SKO uznało ponadto, że Wnioskodawca uchybił siedmiodniowemu terminowi do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, albowiem termin ten rozpoczął bieg najpóźniej w dniu [...] września 2017 r., kiedy to Strona podpisała się pod zarzutami na prowadzoną egzekucję, z czego wynika, że w tym dniu wiedziała o wydaniu decyzji, które stały się podstawą do wystawienia tytułu wykonawczego. Z akt sprawy wynika, że ww. egzekucja administracyjna została wszczęta na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...] września 2017 r. obejmującego należności z tytułu łącznego zobowiązania pieniężnego za lata 2012-2016. Tytuł ten wystawiony został na nazwisko zobowiązanej M. K. i doręczony ww. w dniu [...] września 2017 r. Reasumując organ odwoławczy stwierdził, że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ Strona nie uprawdopodobniła okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu, a ponadto wniosek ten został złożony z uchybieniem terminu przewidzianego dla tej czynności w art. 162 § 2 O.p. Nie zgadzając się z powyższym postanowieniem Skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, wnosząc o jego uchylenie w całości oraz przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie art. 162 i art. 163 § 2 O.p. poprzez stwierdzenie uchybienia terminowi i odmowę przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu skargi wskazał, że jego ojciec - J. K. - wrócił do zdrowia dopiero w momencie wydania zaświadczenia lekarskiego z dnia [...] listopada 2017 r. Nie mógł on wcześniej powrócić do aktywności zawodowej, ponieważ nie posiada wykształcenia medycznego i nie był w stanie sam zweryfikować testu obciążeniowego z dnia [...] listopada 2017 r. Zdaniem Skarżącego, Kolegium błędnie przyjęło, bez jakichkolwiek dowodów, np. z opinii biegłych w zakresie medycyny, że przyczyna nieterminowego wniesienia odwołania, tj. choroba J. K. ustała dnia [...] listopada 2017 r., a nie jak wynika z zaświadczenia lekarskiego [...] listopada 2017 r. Skarżący powtórzył argumentację dotyczącą braku odbioru korespondencji przez upoważnionego pracownika. Wskazał, że z uwagi na niekompetencję tegoż pracownika nie mógł dochować terminu do wniesienia dowołania, który to fakt jest ignorowany przez Kolegium. W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2188) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), powoływanej w dalszej części uzasadnienia jako p.p.s.a., następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia przez organ przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia przepisów postępowania dającego podstawę do wznowienia postępowania lub innego naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd, rozpoznając sprawę we wskazanym wyżej zakresie, stwierdza, że nie zaszły przesłanki wskazane w ww. przepisach, a zarzuty podniesione w skardze nie zasługiwały na uwzględnienie. O przesłankach przywrócenia terminu stanowi art. 162 O.p. Zgodnie z § 1 ww. przepisu w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Z kolei w myśl art. 162 § 2 O.p. podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności, dla której był określony termin. Nie ulega zatem wątpliwości, że aby skutecznie rozpoznać wniosek o przywrócenie terminu konieczne jest jednoznaczne stwierdzenie, że do uchybienia terminu doszło. Brak uchybienia terminu oznacza niedopuszczalność postępowania prowadzonego w zakresie jego przywrócenia. Ponadto, przywrócenie terminu dla dokonania określonej czynności uzależnione jest od spełnienia łącznie czterech przesłanek, którymi są: złożenie wniosku o przywrócenie terminu w tym zakresie przez zainteresowanego (1); w stosownym terminie przewidzianym w ustawie (2); uprawdopodobnienie braku winy zainteresowanego w uchybieniu terminu (3) oraz dokonanie wraz ze złożeniem wniosku czynności, dla której był określony termin (4) (por. wyrok NSA z 25 kwietnia 2017r. sygn. akt I FSK 1756/15, dostępny na www.nsa.gov.pl). W świetle niebudzących wątpliwości okoliczności stanu faktycznego stwierdzić należy, że w sprawie doszło do uchybienia przez stronę skarżącą terminowi do wniesienia odwołania od decyzji Burmistrza Ś. z dnia [...] czerwca 2017 r., zatem możliwe jest dokonanie oceny zasadności wniosku o jego przywrócenie. Rozważania merytoryczne kwestii przywrócenia terminu są natomiast możliwe tylko wtedy, gdy zostanie złożony wniosek (podanie) i to w prawem przewidzianym terminie. Termin na złożenie wniosku o przywrócenie terminu jest ściśle określony i jest terminem nieprzywracalnym. Spóźniony więc wniosek o przywrócenie terminu uniemożliwia przywrócenie terminu nim objętego. Zainteresowany, który chce, aby dany termin został przywrócony, powinien w odpowiednim czasie zareagować i wnieść wniosek. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy nie budzi wątpliwości, na co prawidłowo zwrócił uwagę organ, że Skarżący wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania złożył z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 162 § 2 O.p. Z akt sprawy wynika bowiem, iż ustanie przyczyny uchybienia terminowi do wniesienia odwołania nastąpiło w dniu powzięcia przez Skarżącego wiadomości o wydaniu decyzji wymiarowej, tj. [...] września 2017r. Jest to data złożenia pisma zawierającego zarzuty na prowadzoną egzekucję na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] i innych, które zostało podpisane przez J. K., M. K. oraz przez Skarżącego. Oznacza to, że w tym dniu znana była już Skarżącemu treść tytułów wykonawczych, na które powołał się w przedmiotowym piśmie. Przyjąć zatem należy, że najpóźniej w tym dniu Skarżący powziął również wiadomość o wydaniu przez Burmistrza Ś. decyzji wymiarowych z dnia [...] czerwca 2017r. dotyczących łącznego zobowiązania pieniężnego z tytułu podatku od nieruchomości i podatku rolnego za lata podatkowe 2012-2016, które stały się podstawą do wystawienia ww. tytułów wykonawczych. Sąd podziela przy tym stanowisko wyrażone w orzecznictwie sądów administracyjnych, że za dzień ustania przyczyny uchybienia terminowi, od którego liczy się 7-dniowy termin, w którym należy wnieść podanie o przywrócenie terminu w rozumieniu art. 162 § 2 O.p., należy uznać dzień powzięcia przez stronę informacji o wydaniu aktu. W tym dniu ustaje bowiem przyczyna uchybienia terminowi, jaką jest brak wiadomości o wydaniu decyzji. Jednocześnie podkreślić należy, że nie może to być data, w której podatnik zapoznał się z treścią decyzji, gdyż o dacie, od której należy liczyć ww. termin decydowałby wówczas sam podatnik, a nie przepis prawa (por. np. wyrok NSA z 20 października 2010 r. sygn. II FSK 1090/09, wyrok NSA z dnia 8 marca 2017 r. sygn. I FSK 1473/15). Mając powyższe na względzie Sąd nie podziela argumentacji Strony odnośnie zachowania przez nią terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, który w jej ocenie należało liczyć od dnia [...] listopada 2017r., tj. w dniu doręczenia jej pisma Urzędu Gminy Ś. z dnia [...] listopada 2017r. W niniejszej sprawie datą ustania przyczyny uchybienia terminowi jest dzień, w którym Strona dowiedziała się o wydaniu decyzji. Datą tą jest dzień złożenia pisma zawierającego zarzuty na prowadzoną egzekucję, tj. [...] września 2017r. Najpóźniej w tym dniu Skarżący dowiedział się nie tylko o wydaniu decyzji, ale również zapoznał się z jej treścią. Termin do złożenia wniosku stosownie do art. 162 § 2 O.p. upłynął w związku z tym w dniu [...] września 2017 r. Zatem wniosek o przywrócenie terminu złożony w dniu [...] grudnia 2017r. należało uznać za spóźniony. Z uwagi na uchybienie przez Skarżącego 7-dniowemu terminowi do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, bezprzedmiotowa była dokonana przez organ merytoryczna ocena złożonego wniosku, tj. ocena braku winy w uchybieniu terminowi do wniesienia odwołania. Zatem zarówno okoliczności wskazywane przez Skarżącego we wniosku oraz w skardze dotyczące jego wyjazdu do [...] wraz z rodzicami na konsultacje i leczenie ojca oraz powierzenia na czas nieobecności odbioru korespondencji pracownikowi, który nie wywiązał się z tego obowiązku, nie mogły podlegać kontroli sądowoadministracyjnej. Zachowanie terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu jest bowiem wymogiem formalnym rozpatrzenia tego wniosku. Dodatkowo wskazać należy, że zgodnie z art. 162 § 3 O.p., przywrócenie terminu do złożenia podania o przywrócenie terminu jest niedopuszczalne. Wobec złożenia wniosku o przywrócenie terminu z uchybieniem terminowi, nie podlega on merytorycznemu rozpoznaniu i w tej sytuacji bez znaczenia pozostaje okoliczność, czy strona ponosi, czy też nie winę za uchybienie terminowi i zbędne jest ustalanie istnienia tej przesłanki (por. wyrok NSA z 26 listopada 2015 r. sygn. I FSK 852/14). Sąd stwierdza, że ww. wadliwość proceduralna, nie miała jednak istotnego wpływu na wynik sprawy. Przeprowadzona w sprawie kontrola zaskarżonego postanowienia w zakresie podniesionego w skardze zarzutu naruszenia art. 162 i art. 163 § 2 O.p. oraz przesłanek wziętych przez Sąd pod uwagę z urzędu wykazała, że wydane postanowienie jest zgodne z prawem, nie narusza bowiem ani przepisów materialnoprawnych, ani też przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd, mając na uwadze powyższe ustalenia i wnioski stwierdził, iż w sprawie nie było ustawowych przesłanek do uwzględnienia skargi, w związku z czym należało ją oddalić, na podstawie art. 151 p.p.s.a.