I OZ 277/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek po rozpoznaniu w dniu 27 marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia T.S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 stycznia 2018 r., sygn. akt II SA/Wa 1861/17 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonego rozkazu personalnego oraz utrzymanego nim w mocy rozkazu personalnego Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach z dnia 13 czerwca 2017 r. nr [...] w sprawie ze skargi T.S. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia 1 września 2017 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 9 stycznia 2018 r., sygn. akt II SA/Wa 1861/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu wniosku T.S., odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonego rozkazu personalnego oraz utrzymanego nim w mocy rozkazu personalnego Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach z dnia 13 czerwca 2017 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji. Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, że w skardze skarżący zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego rozkazu personalnego oraz utrzymanego nim w mocy rozkazu personalnego organu I instancji. Podał, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania dlań trudnych do odwrócenia skutków, albowiem T.S. został pozbawiony jakichkolwiek dochodów, a tym samym utracił możność zaspokajania swoich podstawowych potrzeb bytowych i egzystencjalnych, w tym również przyczyniania się do zaspokajania potrzeb swojej rodziny, a zwłaszcza małoletnich dzieci. Dodatkowo okoliczność zwolnienia ze służby (po wielu latach nienagannej pracy) powoduje po stronie skarżącego daleko idące negatywne skutki w sferze zdrowotnej i psychicznej. Oceniając ten wniosek, Sąd I instancji uznał, iż nie zasługuje on na uwzględnienie. Zdaniem Sądu, następstwa wynikające ze zwolnienia ze służby, nie stanowią trudnych do odwrócenia skutków, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. Skarżący nie wykazał, aby zaszło niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody w rozumieniu art. 61 § 3 P.p.s.a. Dodatkowo Sąd I instancji wskazał, że skarżący został już zwolniony ze służby. Skutki tej decyzji mogą być zniwelowane jedynie wówczas, gdy skarga zostanie uwzględniona. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł skarżący, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 61 § § 3 P.p.s.a. poprzez odmowę wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji, podczas gdy zachodzą przesłanki przewidziane niniejszym przepisem w postaci niebezpieczeństwa wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub trudnych dla niego odwrócenia skutków. W konkluzji zażalenia wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz wstrzymanie zaskarżonego rozkazu personalnego i utrzymanego w nim mocy rozkazu personalnego Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach z dnia 13 czerwca 2017 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej powoływanej jako "P.p.s.a.", sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z konstrukcji art. 61 § 3 P.p.s.a. wynika, że na stronie skarżącej spoczywa ciężar wykazania przesłanek zawartych w powołanym przepisie, zaś sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli jest spełniona ustawowa przesłanka określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdy akt lub czynność zostanie wykonana. Jest to wyjątek od zasady, w myśl której wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. W przepisie tym chodzi bowiem o szczególne i wyjątkowe zagrożenie odpowiadające specjalnemu rodzajowi ochrony tymczasowej strony postępowania. Podkreślenia również wymaga, że wniosek powinien zawierać spójną argumentację, popartą faktami oraz ewentualnie odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. W rozpoznawanej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawidłowo przyjął, że skarżący nie uzasadnił w sposób wystarczający wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego rozkazu personalnego. Skarżący ani we wniosku o wstrzymanie wykonania aktu, ani w zażaleniu na postanowienie Sądu I instancji nie przedstawił dowodów na poparcie swoich twierdzeń i tym samym nie wykazał, aby w przypadku wykonania zaskarżonego aktu zachodziło rzeczywiste ryzyko poniesienia przez niego znacznej szkody lub powstania nieodwracalnych skutków. Wprawdzie strona zobligowana jest jedynie do uprawdopodobnienia zaistnienia niebezpieczeństwa, o jakim mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., jednak nie oznacza to, że nie ma obowiązku podjęcia jakichkolwiek działań do wykazania, iż w sprawie zachodzą przesłanki wstrzymania wykonania aktu bądź czynności. Podkreślić należy, że jako przesłankę wstrzymania skarżący wskazał jedynie, iż zwolnienie go ze służby spowoduje utratę źródła dochodu, co wpłynie negatywnie na jego sytuację finansową. Okoliczność ta powtórzona została także w zażaleniu. Jednakże podkreślenia wymaga, iż skarżący w żaden sposób nie udokumentował swojej sytuacji majątkowej, tym samym uniemożliwił on dokonanie oceny, jaki wpływ w tym zakresie spowoduje wykonanie zaskarżonego rozkazu. Wprawdzie strona zobligowana jest jedynie do uprawdopodobnienia zaistnienia niebezpieczeństwa, o jakim mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., jednak nie oznacza to, że nie ma ona obowiązku podjęcia jakichkolwiek działań do wykazania, iż w sprawie zachodzą przesłanki wstrzymania wykonania aktu bądź czynności. Także ewentualna możliwość wystąpienia szkody niematerialnej związanej ze stresem nie może być uznana za podstawę wstrzymania wykonania. Okoliczności przedstawiane jako przesłanki wstrzymania muszą mieć charakter pewny i musi z nich wynikać możliwość zaistnienia niebezpieczeństwa o jakim mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. W niniejszej sprawie sytuacja taka nie ma miejsca. Nie bez znaczenia dla rozstrzygnięcia jest także, że rozkaz personalny określił datę zwolnienia skarżącego ze służby na dzień 30 czerwca 2017 r., a zatem w dacie orzekania przez Sąd I instancji skutek wynikający z rozkazu personalnego już nastąpił. Orzeczenie dotyczące wstrzymania wykonania decyzji jest w takim przypadku bezprzedmiotowe, nie ma bowiem możliwości odwrócenia dokonanych już czynności. Skutki kwestionowanej przez skarżącego decyzji zwalniającej go ze służby w Policji mogą być zatem zniwelowane jedynie przez pozytywne dla skarżącego orzeczenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego uwzględniające jego skargę, a nie przez wydanie postanowienia o wstrzymaniu wykonania decyzji (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 grudnia 2008 r., sygn. akt I OZ 896/08 oraz z dnia 4 grudnia 2015 r., sygn. akt I OZ 1591/15; dostępne w bazie orzeczeń sądów administracyjnych http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.