II GSK 87/19
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2019-03-28
Skład orzekający: Maria Jagielska, Andrzej Skoczylas, Ewa Cisowska-Sakrajda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy naruszenia przepisów dotyczących działalności pocztowej, polegające na nieprawidłowościach w doręczaniu przesyłek sądowych i zapewnieniu tajemnicy pocztowej, mogą stanowić podstawę do wydania decyzji na podstawie art. 125 ust. 1 Prawa pocztowego, nawet jeśli strona twierdzi, że uchybienia zostały usunięte przed wydaniem decyzji?Ratio decidendi
Naruszenia przepisów dotyczących działalności pocztowej, w tym w zakresie doręczania przesyłek sądowych i zapewnienia tajemnicy pocztowej, które zagrażają bezpieczeństwu obrotu pocztowego oraz istotnym interesom podmiotów korzystających z usług pocztowych, stanowią podstawę do wydania decyzji na podstawie art. 125 ust. 1 Prawa pocztowego. Umorzenie postępowania ze względu na usunięcie uchybień przed wydaniem decyzji nie jest dopuszczalne, gdyż prowadziłoby to do zniweczenia roli tego przepisu. Termin usunięcia nieprawidłowości określony w decyzji nie jest związany z usunięciem wad przez operatora, lecz stanowi prawny termin kontroli wykonania decyzji przez organ.Stan faktyczny
Spółka I. SA w K. została ukarana decyzją Prezesa UKE za naruszenie przepisów dotyczących działalności pocztowej, w tym w zakresie tajemnicy pocztowej i doręczania przesyłek sądowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny (WSA) początkowo uchylił decyzję, uznając brak wystarczającego uzasadnienia i konieczność weryfikacji usunięcia nieprawidłowości. NSA uchylił wyrok WSA, wskazując na zasadność zastosowania art. 125 ust. 1 Prawa pocztowego i niemożność umorzenia postępowania z powodu usunięcia uchybień. Po ponownym rozpoznaniu sprawy, WSA oddalił skargę spółki, wiążąc się wykładnią NSA. Spółka wniosła skargę kasacyjną, która została oddalona przez NSA.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Jagielska Sędzia NSA Andrzej Skoczylas (spr) Sędzia del. WSA Ewa Cisowska-Sakrajda Protokolant Sylwia Koszewska po rozpoznaniu w dniu 28 marca 2019 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej I. SA w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 września 2018 r. sygn. akt VI SA/Wa 1079/18 w sprawie ze skargi I. SA w K. na decyzję Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] w przedmiocie określenia zakresu naruszenia przepisów dotyczących działalności pocztowej oraz nakazu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od I. SA w K. na rzecz Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.
Wyrokiem z 10 września 2018 r. o sygn. akt VI SA/Wa 1079/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302; powoływanej dalej jako: p.p.s.a.), oddalił skargę I. S.A. w K. na decyzję Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z [...] maja 2015 r. w przedmiocie określenia zakresu naruszenia przepisów dotyczących działalności pocztowej oraz nakazu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości.
Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy:
Decyzją z dnia [...] marca 2015 r. Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej, działając na podstawie art. 125 ust. 1 w zw. z art. 7 pkt 1, art. 21 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 37 ust. 2 pkt 3 lit. b) i ust. 3 oraz art. 41 ust. 2 pkt 1 i ust. 3 pkt 1 i 3 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz. U. z 2012 r., poz. 1529; dalej jako: p.p) w zw. z § 4 ust. 2, § 7 ust. 1 pkt 1, ust. 2 i 3, § 8 ust. 2 pkt 2 i 3, § 10 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 12 października 2010 r. w sprawie szczegółowego trybu i sposobu doręczania pism sądowych w postępowaniu cywilnym (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 1350 ze zm.) w zw. z § 6 ust. 2, § 7 ust. 1, 2 i 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 17 grudnia 2014 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu doręczania pism sądowych w postępowaniu karnym (Dz. U. z 2015 r., poz. 82) w zw. z art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm.; dalej jako: k.p.a.), po przeprowadzeniu postępowania w sprawie naruszenia przepisów dotyczących działalności pocztowej przez I. S.A. w K.:
I. określił zakres naruszeń polegających na naruszeniu:
1) art. 41 ust. 3 pkt 1 w zw. z art. 41 ust. 2 pkt 1 i art. 7 pkt 1 p.p., poprzez niezapewnienie warunków do przestrzegania tajemnicy pocztowej i doprowadzenie do ujawniania danych objętych tajemnicą pocztową osobom nieuprawnionym do uzyskania dostępu do tajemnicy pocztowej;
2) art. 41 ust. 3 pkt 3 w zw. z art. 41 ust. 2 pkt 1 i art. 7 pkt 1 p.p., poprzez niezapewnienie warunków do przestrzegania tajemnicy pocztowej i umożliwienie ujawniania lub przetwarzania danych objętych tajemnicą pocztową przez osoby nieuprawnione do przetwarzania tych danych;
3) art. 7 pkt 2 p.p., poprzez niezapewnienie warunków świadczenia usług pocztowych niezbędnych dla zachowania bezpieczeństwa obrotu pocztowego, tj. przechowywanie awizowanych przesyłek w sposób niezapewniający warunków organizacyjnych i technicznych niezbędnych do zachowania bezpieczeństwa obrotu pocztowego, poprzez brak nadzoru nad przesyłkami pozostającymi w placówkach pocztowych i podlegającymi zwrotowi z placówek pocztowych;
4) art. 139 § 11 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 101 ze zm.) oraz § 8 ust. 1 pkt 1 i 2 rozporządzenia w sprawie szczegółowego trybu i sposobu doręczania pism sądowych w postępowaniu cywilnym w zw. z art. 37 ust. 3 ustawy Prawo pocztowe, poprzez zmianę katalogu osób, które mogą odebrać awizowaną przesyłkę sądową, doręczoną w trybie postępowania cywilnego w placówce operatora pocztowego;
5) art. 37 ust. 2 pkt 3 lit. b) p.p., poprzez uzależnienie wydawania przesyłek awizowanych, nadanych na tzw. zasadach ogólnych, osobom pełnoletnim, zamieszkałym razem z adresatem, mającym inny adres zameldowania, niż adres na przesyłce, od posiadania przez te osoby pełnomocnictwa I., notarialnego lub sądowego do odbioru korespondencji;
6) § 6 ust. 1 i 2, § 7 ust. 2 rozporządzenia w sprawie szczegółowych zasad i trybu doręczania pism sądowych w postępowaniu karnym oraz § 7 ust. 1 pkt 1 i ust. 2, a także § 8 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia w sprawie szczegółowego trybu i sposobu doręczania pism sądowych w postępowaniu cywilnym w zw. z art. 37 ust. 3 p.p., poprzez:
- niewypełnienie obowiązku nanoszenia odcisku datownika przez placówkę pocztową na stronie adresowej przesyłki poleconej:
a) podczas przyjęcia przesyłki nadanej w trybie postępowania karnego i cywilnego, tj. naruszenie § 6 ust. 2 rozporządzenia w sprawie szczegółowych zasad i trybu doręczania pism sądowych w postępowaniu karnym oraz § 7 ust. 2 rozporządzenia w sprawie szczegółowego trybu i sposobu doręczania pism sądowych w postępowaniu cywilnym;
b) podczas II awizowania przesyłki poleconej, nadanej w trybie postępowania karnego, tj. naruszenie § 7 ust. 2 ww. rozporządzenia w sprawie szczegółowych zasad i trybu doręczania pism sądowych w postępowaniu karnym;
- niewypełnienie obowiązku umieszczania podpisu doręczyciela na stronie adresowej niedoręczonej przesyłki poleconej nadanej:
a) w trybie postępowania karnego, tj. naruszenie § 6 ust. 1 rozporządzenia w sprawie szczegółowych zasad i trybu doręczania pism sądowych w postępowaniu karnym;
b) w trybie postępowania cywilnego, tj. naruszenie § 7 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia w sprawie szczegółowego trybu i sposobu doręczania pism sądowych w postępowaniu cywilnym;
- niewypełnienie obowiązku umieszczania podpisu na przesyłce przez placówkę pocztową podczas przyjęcia awizowanej przesyłki nadanej w trybie postępowania karnego i cywilnego, tj. naruszenie § 6 ust. 1 ww. rozporządzenia w sprawie szczegółowych zasad i trybu doręczania pism sądowych w postępowaniu karnym i § 7 ust. 2 ww. rozporządzenia w sprawie szczegółowego trybu i sposobu doręczania pism sądowych w postępowaniu cywilnym, oraz podczas II awizowania przesyłki poleconej nadanej w trybie postępowania cywilnego, tj. naruszenie § 8 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia w sprawie szczegółowego trybu i sposobu doręczania pism sądowych w postępowaniu cywilnym;
- niewypełnienie obowiązku umieszczania na przesyłce poleconej wymaganej adnotacji:
a) przez doręczyciela o próbie doręczenia przesyłki poleconej, nadanej w trybie postępowania karnego i cywilnego, tj. naruszenie § 6 ust. 1 rozporządzenia w sprawie szczegółowych zasad i trybu doręczania pism sądowych w postępowaniu karnym i § 7 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia w sprawie szczegółowego trybu i sposobu doręczania pism sądowych w postępowaniu cywilnym;
b) przez placówkę pocztową o awizowaniu przesyłki poleconej, nadanej w trybie postępowania cywilnego, tj. naruszenie § 8 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia w sprawie szczegółowego trybu i sposobu doręczania pism sądowych w postępowaniu cywilnym;
7) § 7 ust. 2 rozporządzenia w sprawie szczegółowych zasad i trybu doręczania pism sądowych w postępowaniu karnym oraz § 8 ust. 2 pkt 3 i § 10 rozporządzenia w sprawie szczegółowego trybu i sposobu doręczania pism sądowych w postępowaniu cywilnym w zw. z art. 37 ust. 3 p.p., poprzez:
- nieprzestrzeganie obowiązujących terminów dla doręczeń przesyłek poleconych, polegające na nieuprawnionym skracaniu terminów odebrania przesyłki awizowanej, tj. naruszenie § 7 ust. 2 rozporządzenia w sprawie szczegółowych zasad i trybu doręczania pism sądowych w postępowaniu karnym oraz § 8 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia w sprawie szczegółowego trybu i sposobu doręczania pism sądowych w postępowaniu cywilnym w zw. z art. 37 ust. 3 p.p.;
- zwłokę w odsyłaniu nadawcy przesyłek poleconych niepodjętych w terminie, tj. naruszenie § 10 rozporządzenia w sprawie szczegółowego trybu i sposobu doręczania pism sądowych w postępowaniu cywilnym w zw. z art. 37 ust. 3 p.p.
II. nakazał usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w terminie 30 dni od dnia doręczenia decyzji.
Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy złożyła skarżąca spółka, wnosząc o uchylenie powyższej decyzji i umorzenie postępowania.
Decyzją z dnia [...] maja 2015 r. Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ wskazał, że ujawnione w wyniku kontroli nieprawidłowości w prowadzonej przez Spółkę działalności pocztowej stanowiły podstawę do wydania decyzji stwierdzającej naruszenie obowiązków wynikających z przepisów. Jednocześnie w celu wyeliminowania stwierdzonych nieprawidłowości organ zawarł w decyzji nakaz ich usunięcia. Ustalenia w sprawie zostały poczynione w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy, który stanowił podstawę zaskarżonej decyzji, natomiast istota twierdzeń strony sprowadzała się do odmiennej niż dokonana przez organ oceny znaczenia prawnego zaistniałych okoliczności faktycznych z punktu widzenia przesłanek uzasadniających stosowanie art. 125 ust. 1 Prawa pocztowego. Po powtórnej analizie materiału dowodowego organ nie stwierdził zasadności zarzutów podniesionych we wniosku Spółki.
W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie I. S.A. wniosła o uchylenie decyzji administracyjnych obu instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w wydanych decyzjach.
Wyrokiem z dnia 27 listopada 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję z dnia [...] maja 2015 r. W uzasadnieniu, Sąd I instancji stwierdził, że organ wydając decyzję w trybie art. 125 ust. 1 p.p. uznał co prawda, że charakter i skala stwierdzonych w toku kontroli naruszeń w prowadzonej przez skarżącą działalności pocztowej zagrażają bezpieczeństwu obrotu pocztowego oraz istotnym interesom podmiotów korzystających z usług pocztowych lub operatorów pocztowych, jednakże zdaniem WSA organ nie uzasadnił i nie wyjaśnił tej kwestii w treści rozstrzygnięcia. W ocenie Sądu, Prezes UKE z góry przyjął, że każde stwierdzone naruszenie warunków prowadzenia działalności pocztowej wymaga jego władczej ingerencji, bez konieczności oceny, czy zagraża ono bezpieczeństwu obrotu pocztowego oraz istotnym interesom podmiotów korzystających z usług pocztowych lub operatorów pocztowych. Zdaniem Sądu, w celu ustalenia stanu faktycznego w przypadku usunięcia przez przedsiębiorcę nieprawidłowości ujawnionych w wyniku kontroli przed wydaniem decyzji, organ powinien dokonać ponownej kontroli. W sytuacji niewystępowania naruszeń w prowadzonej działalności pocztowej, brak jest nie tylko podstaw do formułowania zaleceń pokontrolnych, ale brak jest także przesłanek do wydawania decyzji w trybie art. 125 ust. 1 p.p.
Sąd I instancji zwrócił uwagę, że w sytuacji podniesienia przez stronę zarzutu bezprzedmiotowości prowadzonego postępowania, organ winien w sposób obiektywny zweryfikować jej twierdzenia w tym zakresie i sprawdzić, czy ujawnione naruszenia nie istnieją. Jeśli organ uznałby, że istniejące - jego zdaniem - naruszenia, ujawnione w chwili kontroli, nie istniały w momencie wydawania decyzji, to decyzja byłaby niewykonalna (art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a.). Zdaniem WSA, w rozpoznawanej sprawie organ przed wydaniem zaskarżonej decyzji nie podjął żadnych czynności sprawdzających celem zweryfikowania twierdzeń strony.
Prezes UKE skargą kasacyjną zaskarżył powyższy wyrok w całości, domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego.
Wyrokiem z dnia 10 kwietnia 2018 r. o sygn. akt II GSK 1992/16 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu wyroku NSA wskazał, iż zarzut naruszenia art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.; powoływanej dalej jako: p.p.s.a.) jest nietrafiony, gdyż uzasadnienie wyroku posiada wszelkie wymagane prawem elementy. Sąd I instancji dokonał w nim analizy norm prawa materialnego, co uzasadniało powołanie w podstawie prawnej wyroku art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. Zdaniem sądu kasacyjnego trafność analizy treści art. 125 ust. 1 i 2 p.p. nie może być wiązana z naruszeniem art. 141 § 4 p.p.s.a., bo zawsze powinna być odniesiona do konkretnych przepisów materialnych lub procesowych, co tym bardziej potwierdza stwierdzenie, że w przypadku naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. zawsze chodzi o wady w budowie uzasadnienia, a nie jego merytoryczną wartość.
NSA za zasadny uznał zarzut naruszenia art. 125 ust. 1 i ust. 2 p.p., ponieważ wydanie decyzji jest uzasadnione z uwagi na fakt, iż naruszenie przez Skarżącą przepisów w sprawie doręczeń w sprawach cywilnych i karnych zagraża bezpieczeństwu obrotu pocztowego oraz istotnym interesom podmiotów korzystających z jej usług pocztowych, a co za tym idzie na gruncie tego przepisu nie może być mowy o umorzeniu postępowania ze względu na usunięcie uchybień przed wydaniem decyzji. Dopuszczenie do takiej sytuacji wskutek wykładni tego przepisu przyjętej przez Sąd I instancji prowadziłoby do zniweczenia roli jaką on pełni na gruncie prawa pocztowego. Dalej NSA wskazał, że doręczenie pism sądowych jest świadczeniem usług pocztowych, a świadczenie tych usług podlega kontroli Prezesa UKE, który wydając decyzje zabezpiecza prawidłowość świadczenia usług pocztowych i ochronę interesów uczestników obrotu prawnego. Zdaniem Sądu II instancji, nie jest trafne stanowisko Sądu I instancji nakazujące organowi czynienie nowych ustaleń faktycznych i rozważanie bezprzedmiotowości postępowania wobec deklaracji spółki, że wadliwe działania przy doręczaniu pism zostały usunięte po przeprowadzonej kontroli, gdyż przypadek naruszenia przepisów o doręczeniach jest nieusuwalny. Skarżąca jako spółka nie mogła i nie usunęła wad doręczanych pism procesowych po tym, jak te fakty zostały ustalone w postępowaniu kontrolnym. Stanowisko Sądu I instancji nakazujące organowi poczynienie nowych ustaleń faktycznych i rozważanie bezprzedmiotowości postępowania wobec deklaracji Spółki, że wadliwe działania przy doręczaniu pism zostały usunięte po przeprowadzeniu kontroli jest wobec powyższego nietrafne.
Jednocześnie sąd kasacyjny wskazał, że decyzja wydana na podstawie art. 125 ust. 1 p.p. nie tylko określa zakres stwierdzonych naruszeń, ale określa także termin usunięcia nieprawidłowości. Określenie takiego terminu nie może być wiązane z usunięciem przez Spółkę wad w zakresie doręczania pism. Termin ten jest prawnym określeniem czasu, po upływie którego organ może dokonać kontroli wykonania decyzji. Zatem nie może on być wiązany z wykonalnością decyzji, jak czyni to Sąd I instancji, a w konsekwencji z bezprzedmiotowością postępowania i potrzebą jego umorzenia.
Wyrokiem z dnia 10 września 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny, po ponownym rozpoznaniu sprawy oddalił skargę.
Sąd I instancji stwierdził, że orzekając w niniejszej sprawie, jest związany na mocy art. 190 p.p.s.a. wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. WSA przypomniał, że sąd kasacyjny wskazał, iż przedmiotem sporu w sprawie jest ustalenie prawidłowości uzasadnienia decyzji i ewentualnej możliwości umorzenia postępowania. Rozstrzygnięcie tych obu kwestii wynika wprost ze sposobu rozumienia i stosowania art. 125 ust. 1 i ust. 2 p.p. Z dokonanych ustaleń wynika, że stwierdzone w toku kontroli naruszenia warunków wykonywania działalności pocztowej, ich charakter i skala, zagrażają bezpieczeństwu obrotu pocztowego oraz istotnym interesom podmiotów korzystających z usług pocztowych lub operatorów pocztowych, co zobligowało Prezesa UKE do wszczęcia postępowania mającego na celu wydanie w stosunku do Skarżącej decyzji, określającej zakres naruszeń przepisów dotyczących działalności pocztowej oraz termin usunięcia nieprawidłowości. Organ prawidłowo uzasadnił dlaczego stwierdzone naruszenia uważa za zagrażające bezpieczeństwu obrotu pocztowego, wskazując m.in., iż nieprawidłowości jakie zaistniały po stronie Operatora prowadzą do przedłużenia postępowań sądowych, a co za tym idzie godzą w interes podmiotów korzystających z usług świadczonych przez spółkę. Ponadto Prezes UKE wyjaśnił podstawę prawną decyzji i dokonał jej szczegółowej interpretacji, wobec czego zarzut strony sformułowany w tym zakresie zależało uznać za nieuzasadniony. Stwierdzone w toku kontroli naruszenia przez spółkę Prawa pocztowego nie pozwalały przyjąć, że kwalifikowały się do usunięcia w ramach postępowania pokontrolnego (art 125 ust. 2 p.p.) bowiem ich charakter przemawiał za tym, że są one naruszeniami istotnymi z punktu widzenia zachowania bezpieczeństwa obrotu pocztowego, jak też interesu podmiotów korzystających z usług pocztowych świadczonych przez Stronę.
Przechodząc do kwestii bezprzedmiotowości w pierwszej kolejności WSA wskazał na treść art. 105 § 1 k.p.a. i stwierdził, że w niniejszym postępowaniu nie odpadł żaden z elementów stosunku materialnoprawnego skutkujący koniecznością umorzenia tego postępowania. W sprawie działa bowiem Prezes UKE, który zgodnie z art. 125 ust. 1 p.p. wydaje decyzję określającą zakres naruszeń i termin usunięcia nieprawidłowości, a która to sprawa ma charakter indywidualny i jest rozstrzygana w formie decyzji administracyjnej. Skarżąca posiada zaś zdolność administracyjnoprawną jako strona postępowania. Nie została również uprzednio wydana ostateczna decyzja administracyjna, a jak wykazano w uzasadnieniu decyzji, zrealizowany został stan faktyczny odpowiadający hipotezie art. 125 ust. 1 p.p. Sąd wskazał, że przepis ten ma zastosowanie do wszelkich naruszeń prawa pocztowego, bez względu na to, czy stwierdzone naruszenie będzie miało charakter trwały czy też nie, gdyż nie zawiera w tym zakresie żadnego ograniczenia. Operator pocztowy jest zobligowany do przestrzegania wszystkich przepisów prawa regulujących zasady prowadzenia przez niego działalności pocztowej i to niezależnie od tego czy działania w tym zakresie przez niego podejmowane mają charakter krótkotrwały i przemijający, czy też charakteryzują się określoną trwałością w czasie. Przyjęta przez Skarżącą wykładnia art. 125 ust 1 Prawa pocztowego prowadziłaby w konsekwencji do uznania, że w stosunku do naruszeń przepisów Prawa pocztowego regulujących zasady świadczenia usług pocztowych, które odnoszą się do działań podejmowanych przez operatora pocztowego przy świadczeniu konkretnej usługi pocztowej, Prezes UKE pozbawiony byłby możliwości wydania decyzji określającej zakres tych naruszeń na podstawie art. 125 ust. 1 p.p.
Odnosząc się do twierdzeń Skarżącej, iż stwierdzone w wyniku kontroli nieprawidłowości zostały usunięte, Sąd podzielił stanowisko organu, że ani na etapie postępowania administracyjnego prowadzonego przed wydaniem zaskarżonej decyzji, ani też w toku postępowania wywołanego wniesieniem wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, Skarżąca nie wskazała okoliczności uzasadniających jej twierdzenia w powyższym zakresie. W toku postępowania zakończonego wydaniem zaskarżonej decyzji oraz we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy strona nie przedłożyła bowiem dowodów popierających przywołane w nim twierdzenia, ani też nie powołała się na określone okoliczności, które mogłyby uzasadniać uznanie, że stwierdzone zaskarżoną decyzją nieprawidłowości zostały usunięte. WSA podkreślił, że na etapie obu postępowań zapewniono Stronie czynny udział w postępowaniu, zgodnie z art. 10 § 1 k.p.a., lecz skarżąca nie skorzystała z uprawnień, które jej przysługiwały, ograniczając się jedynie do zapoznania się z materiałem dowodowym przez pełnomocnika. Nadto w toku postępowania, Strona nie przedłożyła żadnego dowodu potwierdzającego fakt usunięcia nieprawidłowości. W tym zakresie, zdaniem WSA zasadnym było przyjęcie przez organ, że stwierdzone nieprawidłowości nie zostały usunięte.
W związku z powyższym Sąd stwierdził, że dokonana analiza art. 125 ust. 1 p.p. oraz twierdzenia odnoszące się do okoliczności nieusunięcia przez Skarżącą nieprawidłowości, pozwalały wnioskować, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodziła bezprzedmiotowość postępowania, która powinna skutkować jego umorzeniem.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisów nowego rozporządzenia w sprawie szczegółowych zasad i trybu doręczania pism sądowych w postępowaniu karnym, obowiązującego od dnia 30 stycznia 2015 r., poprzez ich bezzasadne zastosowanie do stanów faktycznych mających miejsce w lipcu 2014 r., WSA zauważył, że do 30 stycznia 2015 r. obowiązywało rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 czerwca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu doręczania pism sądowych w postępowaniu karnym (Dz. U. z 2003 Nr 108, poz. 1022; dalej: Rozporządzenie), a po 30 stycznia 2015 r. - rozporządzenie w sprawie szczegółowych zasad i trybu doręczania pism organów procesowych w postępowaniu karnym (dalej: Nowe Rozporządzenie). Sąd podkreślił, że organ orzeka na podstawie aktualnego stanu prawnego, mając jednak na uwadze, że w okresie pomiędzy dokonanymi ustaleniami faktycznymi, a datą wydania zaskarżonej decyzji zostały uchylone przepisy Rozporządzenia. W konsekwencji, Prezes UKE był zobligowany do orzekania na podstawie nowych przepisów. Ponadto orzekanie na podstawie nowych przepisów było możliwe z uwagi na fakt, że nieobowiązujące przepisy Rozporządzenia, jak i przepisy Nowego Rozporządzenia w sposób identyczny regulują kwestie doręczania przesyłek nadanych w postępowaniu karnym w obszarze stwierdzonych naruszeń. W konsekwencji, zmiana stanu prawnego nie skutkowała koniecznością zmiany zakresu stwierdzonych naruszeń wobec zachowania normatywnej ciągłości regulacji prawnych.
W odniesieniu zaś do zarzutu błędnej wykładni § 7 ust. 2 Rozporządzenia, na wstępie WSA podniósł, że Skarżąca kwestionuje przyjętą przez organ wykładnię tego przepisu w zakresie obliczania terminów dla doręczeń przesyłek poleconych, zgodnie z którą, termin 7 dni przy drugim awizowaniu liczy się od dnia następującego po umieszczeniu zawiadomienia w skrzynce do doręczania korespondencji bądź na drzwiach mieszkania adresata lub w innym widocznym miejscu. Skarżąca stoi na stanowisku, że termin ten nie wynosi łącznie 8 dni (1+7), tylko 7 dni. Zdaniem WSA, organ odnosząc się do niniejszego zarzutu słusznie zwrócił uwagę na konieczność odniesienia się do przepisów kodeksu postępowania karnego (dalej: k.p.k.), regulujących sposób obliczania terminów doręczeń przesyłek poleconych bowiem zgodnie z art. 123 § 1 k.p.k. Mając powyższe na uwadze, dniem od którego liczy się termin w omawianym przypadku będzie "dzień umieszczenia zawiadomienia w skrzynce do doręczania korespondencji bądź na drzwiach mieszkania adresata lub w innym widocznym miejscu", przy czym dzień ten nie będzie wliczany do biegu siedmiodniowego terminu awizacji.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku WSA złożyła I. S.A., zaskarżając to orzeczenie w całości i wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
Na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie:
1. prawa materialnego, tj. art. 125 ust. 1 ustawy z dnia 23 listopada 2012 roku
Prawo pocztowe (Dz. U. z 2017 r., poz. 1481 ze zm.) przez jego błędną wykładnię;
2. przepisów postępowania, tj. art. 190 zdanie pierwsze p.p.s.a., polegającym na zastosowaniu przez Sąd I instancji innej wykładni art. 125 ust. 1 Prawa pocztowego niż
dokonana w sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny, które to uchybienie mogło
mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
3. przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z § 7 ust. 2
rozporządzenia w sprawie szczegółowych zasad i trybu doręczania pism sądowych w
postępowaniu karnym, obowiązującego do dnia 30 stycznia 2015 r., poprzez dokonanie jego błędnej wykładni polegającej na przyjęciu, iż w identyczny sposób
reguluje kwestie doręczania przesyłek postępowaniu karnym co rozporządzenie w
sprawie szczegółowych zasad i trybu doręczania pism sądowych w postępowaniu
karnym obowiązujące od dnia 30 stycznia 2015 r., skutkującej bezzasadnym
uznaniem, iż Skarżąca nie przestrzegała obowiązujących terminów dla doręczeń
przesyłek poleconych, które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
4. przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z przepisami
rozporządzenia w sprawie szczegółowych zasad i trybu doręczania pism sądowych w
postępowaniu karnym, obowiązującego od dnia 30 stycznia 2015 r., poprzez
bezzasadne przyjęcie, iż miały one zastosowanie do stanów faktycznych mających
miejsce w 2014 r., które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
5. przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7 k.p.a. i
art. 77 § 1 k.p.a., poprzez oddalenie skargi pomimo braku wszechstronnego rozważania przez Prezesa UKE w decyzji wszystkich okoliczności sprawy, w szczególności w kontekście oceny charakteru współpracy pomiędzy Skarżącą a R. S.A. i w konsekwencji nieuzasadnione przyjęcie, że Skarżąca ponosi odpowiedzialność za naruszenia przepisów zaistniałe po stronie R. S.A., które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W uzasadnieniu skarżąca przedstawiła szczegółowe argumenty na poparcie zarzutów sformułowanych w petitum skargi kasacyjnej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zarzuty skargi kasacyjnej nie są uzasadnione i dlatego skarga nie może być uwzględniona.
Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dodać należy, że w przypadku oparcia skargi kasacyjnej na naruszeniu prawa procesowego (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.) wnoszący skargę kasacyjną musi mieć na uwadze, że dla ewentualnego uwzględnienia skargi kasacyjnej niezbędne jest wykazanie wpływu naruszenia na wynik sprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Ze wskazanych przepisów wynika, że wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania.
Wychodząc z tego założenia, należy na wstępie zaznaczyć, że wobec niestwierdzenia z urzędu nieważności postępowania (art. 183 § 2 p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny ogranicza swoje rozważania do oceny zagadnienia prawidłowości dokonanej przez sąd I instancji wykładni wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów prawa.
W niniejszej sprawie kontroli instancyjnej sprawowanej w granicach skargi kasacyjnej został poddany wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wydany na skutek ponownego rozpoznania sprawy przekazanej temu Sądowi w oparciu o przepis art. 185 § 1 p.p.s.a.
Uwzględniając istotę sporu prawnego rozpatrywanej sprawy, komplementarny charakter zarzutów kasacyjnych uzasadnia, aby rozpatrzeć je łącznie. W skardze kasacyjne sformułowano zarzuty naruszenia prawa materialnego, jak i procesowego, które nie mogą być uznane za usprawiedliwione. Podkreślenia przy tym wymaga, że argumentacja zawarta w uzasadnieniu skargi kasacyjnej została przedstawiona w taki sposób, że zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego ściśle powiązano (uzasadniano) z naruszeniem przepisów postępowania i odwrotnie - potencjalne błędy proceduralne skutkowały w ocenie autora skargi kasacyjnej uchybieniami materialnoprawnymi.
W skardze kasacyjnej sformułowano zarzuty naruszenia prawa materialnego, jak i procesowego, które sprowadzają się do błędnej wykładni i niewłaściwego zastosowania art. 125 ust. 1 p.p. w zw. z 190 p.p.s.a.
Stosownie do treści art. 190 p.p.s.a. sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Nie można oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Wykładnia prawa obejmuje zarówno prawo materialne, jak i prawo procesowe. Związanie wykładnią prawa dokonaną w uzasadnieniu wyroku Sądu drugiej instancji w praktyce oznacza, że Sąd pierwszej instancji, ponownie rozpoznając sprawę, nie może jej pominąć. Nie jest również uprawniony do podejmowania próby jej podważania i kontestowania (por. wyrok NSA z 15 czerwca 2016 r., sygn. akt II GSK 38/15, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Sąd pierwszej instancji może odstąpić od wykładni prawa dokonanej przez Naczelny Sąd Administracyjny w następujących przypadkach: zmiany stanu faktycznego, zmiany stanu prawnego oraz w przypadku podjęcia przez Naczelny Sąd Administracyjny uchwały w składzie siedmiu sędziów, zawierającej stanowisko dotyczące wykładni prawa odmienne od wyrażonego w poprzednim wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. uchwała składu siedmiu sędziów NSA z dnia 30 czerwca 2008 r., sygn. akt I FPS 1/08, ONSAiWSA 2008, Nr 5, poz. 75).
W rozpoznawanej sprawie żaden z powołanych przypadków nie wystąpił. Oznacza to, że Sąd pierwszej instancji był związany wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny oraz że nie można było oprzeć skargi kasacyjnej od wyroku wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Należy podkreślić, że jedynie nieuwzględnienie przez Sąd pierwszej instancji, przy ponownym rozpoznaniu sprawy, wykładni prawa dokonanej przez Naczelny Sąd Administracyjny, może stanowić istotne uchybienie procesowe i w przypadku oparcia skargi kasacyjnej na zarzucie naruszenia art. 190 p.p.s.a., doprowadzić do ponownego uchylenia zaskarżonego wyroku. Związanie wojewódzkiego sądu administracyjnego, w rozumieniu przepisu art. 190 p.p.s.a. oznacza bowiem, iż nie może on formułować nowych ocen prawnych - sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, a zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania poprzez treść nowego wyroku. Przez ocenę prawną, o której mowa w art. 190 p.p.s.a., należy rozumieć osąd o prawnej wartości sprawy, a ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, ocenę zagadnienia dopuszczalności i prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego, jak też kwestii zastosowania określonego przepisu prawa jako podstawy do wydania takiej, a nie innej decyzji lub postanowienia (por. wyrok WSA w Warszawie z 14 maja 2004 r., sygn. akt II SA 1221/03 oraz wyrok NSA z dnia 9 stycznia 2014 r., sygn. akt II GSK 1602/12, wyrok NSA z dnia 21 stycznia 2015 r., sygn. akt I GSK 1498/13, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
W tym miejscu należy podkreślić, że ocena prawna zawarta w uzasadnieniu wyroku NSA z dnia 10 kwietnia 2018 r. o sygn. akt II GSK 1992/16 dotyczyła zarówno wykładni przepisów prawa (głównie materialnego), jak i oceny w ich kontekście okoliczności faktycznych sprawy.
NSA we wskazanym orzeczeniu podkreślił, że "Prezes UKE uznał naruszenie przez spółkę przepisów w sprawie doręczeń w sprawach cywilnych i karnych oraz naruszeń w zakresie zapewnienia warunków do przestrzegania tajemnicy pocztowej, jako zagrażające bezpieczeństwu obrotu pocztowego. NSA podziela takie stanowisko i uznaje, że wobec stwierdzenia w tym zakresie licznych uchybień ich kwalifikacja nie budzi żadnych wątpliwości". NSA w wyroku z dnia 10 kwietnia 2018 r. przesądził, że Sąd pierwszej instancji naruszył art. 125 ust. 1 i 2 p.p. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Dodatkowo NSA stwierdził, że "konsekwencją stwierdzonych naruszeń przepisów musi być decyzja o jakiej stanowi art. 125 ust. 1 p.p., zatem na gruncie tego przepisu nie może być mowy o umorzeniu postępowania ze względu na usunięcie uchybień przed wydaniem decyzji. Dopuszczenie do takiej sytuacji wskutek wykładni tego przepisu przyjętej przez Sąd I instancji prowadziłoby do zniweczenia roli jaką on pełni na gruncie ustawy – Prawo pocztowe". W uzasadnieniu wskazanego wyroku NSA podkreślono także, że "decyzja wydana na podstawie art. 125 ust. 1 p.p. nie tylko określa zakres stwierdzonych naruszeń ale określa także termin usunięcia nieprawidłowości. Określenie takiego terminu nie może być wiązane z usunięciem przez spółkę wad w zakresie doręczania pism. Termin ten jest prawnym określeniem czasu, po upływie którego organ może dokonać kontroli wykonania decyzji".
Zaprezentowana w tym orzeczeniu przez Naczelny Sąd Administracyjny wykładnia prawa wiązała w tej sprawie Sąd pierwszej instancji i wiązała również strony postępowania, które stosownie do zakazu określonego w zdaniu drugim art. 190 p.p.s.a. nie mogły oprzeć skargi kasacyjnej na podstawach z nią sprzecznych. Tymczasem w rozpoznawanej skardze kasacyjnej analiza wszystkich zarzutów obejmujących naruszenie art. 125 ust. 1 p.p. prowadzi do konstatacji, że stanowią one w istocie polemikę z wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny w powołanym wyroku, co w świetle art. 190 in fine p.p.s.a. uznać należy za niedopuszczalne. W związku z powyższym zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego orzekającego w niniejszej sprawie, należy uznać za nieuzasadnione zarzuty skargi kasacyjnej co do tego, że Sąd I instancji nie wywiązał się z obowiązków procesowych przewidzianych w art. 190 p.p.s.a. Przytoczone w skardze kasacyjnej zestawienie fragmentów uzasadnienia zaskarżonego wyroku WSA oraz wyroku NSA z dnia 10 kwietnia 2018 r. (sygn. akt II GSK 1992/16) wskazuje, że uzasadnienie wyroku WSA nie zawiera odmiennych od oceny, którą był związany i sprzecznych z wyrokiem NSA własnych odniesień i ocen w zakresie stosowania art. 125 ust. 1 p.p.
W ocenie NSA nie ma cech odmiennej wykładni omawianego przepisu stwierdzenie WSA, iż decyzja administracyjna wydana na jego podstawie ma charakter przymuszający do określonego zachowania lub też zaniechania po stronie adresata takiej decyzji w oznaczonym przez prezesa UKE terminie. Zakreślony postanowieniem art. 125 ust. 1 Prawa pocztowego obowiązek usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości musi opierać się na podjęciu przez zobowiązanego operatora pocztowego takich działań, które wyeliminują zaistniałe nieprawidłowości".
Wojewódzki Sąd Administracyjny w zaskarżonym wyroku wyraźnie bowiem zaznaczył, że "Charakter zaistniałych naruszeń wynikający z ich ograniczonej trwałości w czasie, musi w takim przypadku prowadzić do tego, że w ramach prowadzonej działalności pocztowej operator pocztowy podejmie środki, które pozwolą mu na prowadzenie działalności zgodnie z prawem. W ocenie Prezesa UKE działania te mogą sprowadzać się np. do wypracowania nowych bądź też modyfikację istniejących rozwiązań organizacyjnych w zakresie prowadzonej działalności, które zostały przyjęte u tego operatora, w tym przede wszystkim takich, które mają na celu zabezpieczenie świadczonych usług pocztowych przed naruszeniami jakie zostały stwierdzone w decyzji wydanej przez Prezesa UKE na podstawie art. 125 ust. 1 Prawa pocztowego". Sąd I instancji nie dopuścił się zatem podkreślanych w skardze kasacyjnej błędów w zakresie wykładni art. 125 ust. 1 p.p., przyjętej za podstawę wydania zaskarżonego wyroku. Przeciwnie zawarty w uzasadnieniu wyroku WSA wywód w sposób logiczny i jasny przedstawia stanowisko Sądu I instancji w zgodzie z wykładnią dokonaną uprzednio w tej sprawie przez NSA.
Aprobaty Naczelnego Sądu Administracyjnego nie zyskał również zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z § 7 ust. 2 rozporządzenia w sprawie szczegółowych zasad i trybu doręczania pism sądowych w postępowaniu karnym (wskazany w pkt 3 petitum skargi kasacyjnej). Wbrew zatem twierdzeniom skarżącej kasacyjnie, Sąd I instancji słusznie przyjął, że termin 7 dni przy drugim awizowaniu liczy się od dnia następującego po umieszczeniu zawiadomienia w skrzynce do doręczania korespondencji bądź na drzwiach mieszkania adresata lub w innym widocznym miejscu. Trafnie również podkreślono w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia, że należy odnieść się w tym zakresie przepisów kodeksu postępowania karnego regulujących sposób obliczania terminów doręczeń przesyłek poleconych bowiem zgodnie z art. 123 § 1 k.p.k. "do biegu terminu nie wlicza się dnia, od którego liczy się dany termin". WSA słusznie zatem przyznał rację organowi, że dniem od którego liczy się termin w omawianym przypadku będzie "dzień umieszczenia zawiadomienia w skrzynce do doręczania korespondencji bądź na drzwiach mieszkania adresata lub w innym widocznym miejscu", przy czym dzień ten nie będzie, zgodnie z postanowieniem art. 123 § 1 k.p.k., wliczany do biegu siedmiodniowego terminu awizacji. Co więcej, Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko przedstawione w zaskarżonym wyroku, iż w świetle art. 123 § 1 k.p.k., do biegu terminu nie wlicza się dnia, od którego liczy się dany termin, a zatem nie wlicza się w omawianym przypadku dnia umieszczenia zawiadomienia. W tej sytuacji, nie sposób zgodzić się ze stanowiskiem skarżącego kasacyjnie, jakoby termin ten nie wynosi łącznie 8 dni (1+7), tylko 7 dni. Rację ma także Sąd I instancji, że wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej, jasne stanowisko w tym zakresie wynika także z interpretacji Ministerstwa Sprawiedliwości z dnia 31 lipca 2014 r.
Zamierzonego skutku nie mógł także odnieść zarzut naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z przepisami
rozporządzenia w sprawie szczegółowych zasad i trybu doręczania pism sądowych w
postępowaniu karnym, obowiązującego od dnia 30 stycznia 2015 r., poprzez
bezzasadne przyjęcie, iż miały one zastosowanie do stanów faktycznych mających miejsce w 2014 r. (pkt 4 petitum skargi kasacyjnej).
Po pierwsze zarzut ten nie spełnia wymogów formalnych ponieważ autor skargi kasacyjnej nie wskazał jakiejkolwiek jednostki redakcyjnej ww. rozporządzenia, która miałaby być stosowana w sprawie. Nie ma bowiem wątpliwości, że tak ogólnie sformułowany zarzut nie podlega rozpoznaniu przez Naczelny Sąd Administracyjny z tego względu, że cytowane rozporządzenie składa się z odrębnych jednostek redakcyjnych (paragrafów, punktów), zaś autor skargi kasacyjnej nie sprecyzował, który z przepisów tego rozporządzenia został naruszony. Podzielić należy prezentowane w judykaturze stanowisko, wedle którego w odniesieniu do przepisu, który nie stanowi jednej zamkniętej całości, a składa się z paragrafów, punktów i innych jednostek redakcyjnych, wymóg skutecznie wniesionej skargi kasacyjnej jest spełniony wówczas, gdy wskazuje ona konkretny przepis naruszony przez sąd pierwszej instancji, z podaniem konkretnej jednostki redakcyjnej przepisu (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 2 kwietnia 2014 r., sygn. akt I OSK 614/13, LEX nr 1574678; z 14 marca 2013 r., sygn. akt I OSK 1799/12, LEX nr 1295809). Obowiązek taki wynika z art. 174 pkt 1 p.p.s.a. i również w tym przypadku Naczelny Sąd Administracyjny nie może zastąpić strony w precyzowaniu stawianych zarzutów. W rozpoznawanej sprawie ani w petitum, ani w uzasadnieniu skargi kasacyjnej nie wskazano jednostki redakcyjnej cytowanego aktu prawnego, co powoduje, że nie został spełniony wymóg prawidłowego sformułowania zarzutu skargi kasacyjnej. W istocie uniemożliwia to Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu ustosunkowanie się do treści tak sformułowanego zarzutu. Mimo to nawet domyślając się, iż autorowi skargi kasacyjnej chodziło w istocie o § 7 ust. 2 rozporządzenia w sprawie szczegółowych zasad i trybu doręczania pism sądowych w postępowaniu karnym, to zarzut naruszenia tego przepisów również nie jest uzasadniony co zostało szczegółowo wskazane powyżej przy omówienia zarzutu wyłuszczonego w pkt 3 petitum skargi kasacyjnej.
Kolejny zarzut procesowy zawarty w pkt 5 petitum skargi kasacyjnej sprowadza się do twierdzenia, że Sąd I instancji nie dostrzegł, iż organ administracji naruszył reguły zawarte w przepisach art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. Odnosząc się zatem do zarzutu naruszenia przepisów postępowania Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że kontrolowane przez Sąd I instancji decyzje zostały wydane w postępowaniu, które zostało przeprowadzone zgodnie ze standardami procedury administracyjnej. Ze zgromadzonego w aktach materiału dowodowego oraz wydanych w tej sprawie decyzji wynika, że zostały wyjaśnione istotne okoliczności sprawy, których wyjaśnienie było konieczne do zastosowania przepisów prawa materialnego. Ponadto z uzasadnienia zaskarżonego wyroku oraz zaskarżonej decyzji jednoznacznie wynika, że Sąd pierwszej instancji dokonał prawidłowej oceny zaskarżonej decyzji w zakresie istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności faktycznych i prawnych. Podnoszone w tym zakresie zarzuty skarżącej kasacyjnie sprowadzają się w istocie rzeczy do prezentowania własnych ocen stanu faktycznego. Nieusprawiedliwione są zatem procesowe zarzuty kasacyjne. WSA w Warszawie, oddalając rozpatrywaną skargę, nie złamał wytykanych mu przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1 k.p.a.
Reasumując, Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi kasacyjnej, którą oddalił na podstawie art. 184 p.p.s.a.
O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. c) i w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804 ze zm.). W rozpoznawanej sprawie zwrot kosztów postępowania kasacyjnego na rzecz organu należny jest z tytułu udziału radcy prawnego reprezentującego organ w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Organowi za udział w rozprawie nowo ustanowionego pełnomocnika profesjonalnego, zasądzono koszty w wysokości 75% stawki minimalnej - 480 zł, co dało kwotę 360 zł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło