I OSK 146/19
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2019-08-21
Skład orzekający: Sędzia NSA Elżbieta Kremer, Sędzia NSA Marek Stojanowski, Sędzia del. WSA Rafał Wolnik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Naczelny Sąd Administracyjny może uchylić wyrok WSA w części dotyczącej wysokości grzywny i przyznanej sumy pieniężnej, a następnie samodzielnie orzec w tych kwestiach, podnosząc wysokość tych sankcji?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, może uchylić zaskarżony wyrok w części dotyczącej wysokości grzywny i przyznanej sumy pieniężnej, a następnie samodzielnie orzec w tych kwestiach, podnosząc ich wysokość, jeśli uzna, że pierwotne rozstrzygnięcie WSA było zbyt niskie i nie spełniało funkcji represyjnej, prewencyjnej i kompensacyjnej. Sąd ten jest związany granicami skargi kasacyjnej, ale może z urzędu badać nieważność postępowania.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na niewykonanie przez Prezydenta wyroku WSA z 2015 r., który zobowiązał go do rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość w terminie czterech miesięcy. Prezydent nie wykonał wyroku mimo trzykrotnego ukarania grzywną przez WSA. WSA wymierzył kolejną grzywnę i przyznał sumę pieniężną, ale skarżąca uznała te kwoty za zbyt niskie i wniosła skargę kasacyjną. NSA uchylił wyrok WSA w części dotyczącej grzywny i sumy pieniężnej, podnosząc ich wysokość.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok w punktach 1 i 3, wymierzył Prezydentowi grzywnę w wysokości 10 000 zł, przyznał od Prezydenta na rzecz P.D. sumę pieniężną w wysokości 10 000 zł, zasądził od Prezydenta na rzecz P.D. kwotę 340 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Elżbieta Kremer Sędziowie Sędzia NSA Marek Stojanowski (spr.) Sędzia del. WSA Rafał Wolnik po rozpoznaniu w dniu 21 sierpnia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej P.D. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 listopada 2018 r., sygn. akt I SA/Wa 904/18 w sprawie ze skargi P.D. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 maja 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 161/15 1. uchyla zaskarżony wyrok w punkcie 1 i 3; 2. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 10 000 (dziesięć tysięcy) złotych; 3. przyznaje od Prezydenta [...] na rzecz P.D. sumę pieniężną w wysokości 10 000 (dziesięć tysięcy) złotych; 4. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz P.D. kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Wyrokiem z dnia 6 listopada 2018 r., sygn. akt I SA/Wa 904/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w wyniku rozpoznania skargi P.D. (dalej także, jako: "skarżąca") na niewykonanie przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 maja 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 161/15, wymierzył Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 7 000,00 zł (pkt 1); stwierdził, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa (pkt 2); przyznał od organu na rzecz skarżącej sumę pieniężną w wysokości 3 000,00 zł (pkt 3); zasądził od organu na rzecz skarżącej 680,00 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sadowego (pkt 4).
Powyższy wyrok zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.
Skargą z dnia 23 kwietnia 2018 r. P.D. wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o wymierzenie Prezydentowi [...] (dalej także "Prezydent") grzywny w związku z niewykonaniem wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 22 maja 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 161/15. Wyrokiem tym Sąd zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku z 25 maja 2012 r. o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] nr hip. [...], w terminie czterech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy.
W uzasadnieniu skargi wskazała, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie trzykrotnie ukarał już organ grzywną za niewykonanie ww. wyroku. Prezydent nie wykonał wyroku, pomimo skierowania kolejnego wezwania do jego wykonania. W związku z powyższym skarżąca wniosła o wymierzenie organowi grzywny w wysokości 15 000,00 zł, przyznanie od Prezydenta na rzecz skarżącej sumy pieniężnej w wysokości połowy zasądzonej grzywny, stwierdzenie, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz zasądzenie kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę Prezydent wniósł o jej oddalenie wskazując, że opóźnienia w rozpoznaniu sprawy są spowodowane bardzo dużą ilością korespondencji w sprawach odszkodowawczych za nieruchomości objęte dekretem o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy. Waga tych spraw, ich złożony charakter oraz stopień skomplikowania stanów faktycznych, które powinny być dokładnie i rzetelnie ustalone, wymagają wielu dokładnych czynności, co skutkuje długotrwałością działań niezbędnych w toku postępowania. Pismem z 10 maja 2018 r. Prezydent zwrócił się do Ministra Finansów o przekazanie informacji, czy dawnym właścicielom nieruchomości, ewentualnie ich następcom prawnym zostało wypłacone odszkodowanie za przedmiotową nieruchomość na podstawie umów indemnizacyjnych. Pełnomocnik strony otrzymywał do wiadomości wszelką korespondencję w sprawie, a zatem był informowany o jej aktualnym stanie.
Rozpoznając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał, że jest ona uzasadniona, co skutkować musi wymierzeniem organowi grzywny. Sąd ten, przytaczając art. 154 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302), "p.p.s.a.", podniósł, że wynikają z niego dwie przesłanki, które muszą zostać spełnione łącznie, aby sąd administracyjny mógł organowi administracji publicznej wymierzyć grzywnę. Po pierwsze, organ musi pozostawać w bezczynności po wyroku uwzględniającym skargę (wydanym na podstawie art. 149 p.p.s.a.) i zobowiązującym organ do wydania w określonym terminie stosownego aktu lub dokonania czynności. Po drugie zaś, strona przed wniesieniem skargi musi wystąpić do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku. W przedmiotowej sprawie obie wskazane wyżej przesłanki zostały spełnione.
W rozpoznawanej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 22 maja 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 161/15 zobowiązał Prezydenta do rozpoznania wniosku o ustalenie odszkodowania za ww. nieruchomość, w terminie czterech miesięcy od dnia doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Bezsporne jest, że akta sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem Sądu wpłynęły do organu w dniu 20 sierpnia 2015 r. Oznacza to, że termin załatwienia sprawy, wyznaczony przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, upłynął 21 grudnia 2015 r. Następnie na skutek złożonych skarg na niewykonanie ww. wyroku, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 6 maja 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 286/16 wymierzył organowi grzywnę w wysokości 500,00 zł; wyrokiem z dnia 15 grudnia 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 1606/16 wymierzył organowi grzywnę w wysokości 3 000,00 zł oraz wyrokiem z 21 września 2017 r., sygn. akt I SA/Wa 1055/17 wymierzył organowi grzywnę w wysokości 4 000,00 zł i przyznał od organu na rzecz skarżącej sumę pieniężną w kwocie 2 000,00 zł. Niekwestionowaną okolicznością jest również to, że do dnia wydania orzeczenia w przedmiotowej sprawie, mimo uprzedniego wezwania organu przez stronę skarżącą do wykonania prawomocnego wyroku, Prezydent nie rozstrzygnął sprawy objętej wnioskiem o ustalenie odszkodowania za przedmiotową nieruchomość.
Skoro zaś Prezydent w terminie wyznaczonym wyrokiem z 22 maja 2015 r., sprawy nie załatwił, a wyrok ten zobowiązywał organ nie tylko do rozstrzygnięcia sprawy, ale i do dokonania tego w określonym w nim terminie, to w ocenie Sądu I instancji wniosek o wymierzenie Prezydentowi grzywny jest niewątpliwie uzasadniony. Sąd ten podniósł, że niewykonywanie wyroków sądów w demokratycznym państwie prawnym nie może być tolerowane. W szczególności nie można zaakceptować, czy też usprawiedliwiać sytuacji, gdy wyroki sądów nie są respektowane przez organy władzy publicznej. Taka sytuacja wszak prowadzić musi nieuchronnie do podważania zaufania jednostek do tych organów, jak też szerzej do samej władzy publicznej. Świadczy przy tym o braku poszanowania prawa przez organy, które same zobowiązane są do jego stosowania.
W przedstawionych okolicznościach sprawy, biorąc pod uwagę długość przekroczenia wyznaczonego przez Sąd terminu na załatwienie sprawy oraz to, że Prezydent został już trzykrotnie ukarany grzywną w łącznej wysokości 7 500,00 zł, która to sankcja jednak nie przyniosła skutku w postaci wykonania wyroku, Wojewódzki Sąd Administracyjny ocenił, iż wystarczająco represyjną, jak też dyscyplinującą funkcję spełni grzywna w wysokości 7 000,00 złotych, która to kwota mieści się w wymiarze grzywny określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Tym bardziej, że grzywna może być wymierzana wielokrotnie.
Sąd ten stwierdził również, że w przedmiotowej sprawie zaistniała bezczynność miała charakter rażącego naruszenia prawa. Z akt administracyjnych sprawy nie wynika, aby po otrzymaniu 6 grudnia 2017 r. prawomocnego wyroku z 21 września 2017 r. wymierzającego grzywnę w wysokości 4 000,00 zł, organ podjął jakiekolwiek czynności w sprawie mające na celu zakończenie postępowania. W aktach administracyjnych brak jest pisma z dnia 10 maja 2018 r. skierowanego do Ministra Finansów, o którym mowa w odpowiedzi na skargę. Zastrzeżenia budzi sytuacja, w której organ przez tak długi okres czasu nie podejmuje w sprawie czynności zmierzających do wydania decyzji kończącej postępowanie. Prezydenta nie zmobilizował nawet fakt, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie trzykrotnie ukarał już organ grzywną za niewykonanie wyroku zobowiązującego do rozpoznania przedmiotowego wniosku.
W ocenie Sąd I instancji okoliczności rozpoznawanej sprawy uzasadniają przyznanie od Prezydenta [...] na rzecz strony skarżącej sumy pieniężnej jako zadośćuczynienia za oczekiwanie na rozpoznanie jej sprawy, co jednocześnie zdyscyplinuje organ do jej załatwienia. Stan bezczynności w rozpoznaniu przedmiotowego wniosku o przyznanie odszkodowania - pomimo wydania wyroku - z całą pewnością narusza prawo strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. W toku postępowania Prezydent nie przedstawił okoliczności, które stan taki mogłyby usprawiedliwiać. Sąd ten uznał za zasadne przyznanie stronie skarżącej sumy pieniężnej w kwocie 3 000,00 zł. Określając wysokość sumy pieniężnej z tytułu niewykonania wyroku Sąd miał na uwadze rodzaj sprawy, w której nastąpiła bezczynność oraz czas trwania postępowania administracyjnego, które zostało zainicjowane ponad 6 lat temu.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji wyroku.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła skarżąca reprezentowana przez radcę prawnego, zaskarżając wyrok w części, tj. w pkt 1 i 3. Domagała się uchylenia przedmiotowego wyroku w zaskarżonej części oraz wymierzenia organowi grzywny w kwocie co najmniej 25 000,00 zł oraz przyznania jej sumy pieniężnej w wysokości co najmniej 12 500,00 zł. Alternatywnie skarżąca wniosła o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Nadto wniosła o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego oraz zrzekła się rozprawy. Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
1) art. 154 § 1 i 6 p.p.s.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i wymierzenie Prezydentowi [...] grzywny w wysokości 7 000,00 złotych oraz uznaniu, że wymierzona grzywna w takiej wysokości spełni wystarczająco represyjną i dyscyplinującą funkcję w sytuacji, gdy z całokształtu okoliczności sprawy, a w szczególności z wysokości dotychczas wymierzonych grzywien za niewykonanie wyroku wynika, iż grzywna w wysokości wymierzonej zaskarżonym wyrokiem nie odniesie zamierzonego skutku;
2) art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a. poprzez stwierdzenie, że wymierzenie grzywny w wysokości 7 000,00 złotych okaże się wystarczająco dyscyplinująca dla organu, przy jednoczesnym założeniu, że grzywna ta może być wymierzana wielokrotnie, a tym samym przyjęciu, że wymierzona grzywna może okazać się bezskuteczna i konieczne będzie jej ponowne wymierzenie, a zatem zawarcie w uzasadnieniu wyroku dwóch sprzecznych, wzajemnie się wykluczających twierdzeń, co uniemożliwia kontrolę kasacyjną;
3) art. 154 § 7 p.p.s.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w postaci przyznania od organu na rzecz skarżącej sumy pieniężnej w wysokości, która, zważywszy na rodzaj sprawy, w której nastąpiła bezczynność oraz czas trwania postępowania administracyjnego, nie stanowi wystarczającej rekompensaty i zadośćuczynienia za dolegliwości związane z opieszałym i przewlekłym prowadzeniem postępowania.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawiono stosowaną argumentację.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna zawiera usprawiedliwione podstawy.
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności określone w art. 183 § 2 p.p.s.a., zatem Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. Przed odniesieniem się do jej zarzutów zauważyć należy, że w myśl art. 182 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, gdy strona, którą ją wniosła, zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony w terminie czternastu dni od doręczenia skargi kasacyjnej nie zażądały przeprowadzenia rozprawy. W niniejszej sprawie ziściły się te warunki odstępstwa od zasady jawności, a rozprawa przed Naczelnym Sądem Administracyjnym byłaby zbędna.
W pierwszej kolejności wskazać trzeba, że nie jest zasadny zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 141 § 4 p.p.s.a.
Przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. może być bowiem naruszony wówczas, gdy uzasadnienie zaskarżonego wyroku było pozbawione przedstawionego zwięźle stanu faktycznego sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk stron, podstawy prawnej rozstrzygnięcia lub jej wyjaśnienia. Ponadto naruszenie tego przepisu ma miejsce także wtedy, gdy sporządzone uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wprawdzie wszystkie elementy wynikające z art. 141 § 4 p.p.s.a., ale jest ono wewnętrznie niespójne lub zawiera niedające się wyjaśnić sprzeczności, czyli nie pozwala na kontrolę zaskarżonego wyroku. Zaskarżony wyrok zawiera wszystkie te elementy. Ponadto nie można dostrzec niespójności w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku.
Przechodząc do kolejnych zarzutów skargi kasacyjnej podnieść należy, że ustalony w sprawie stan faktyczny jest bezsporny, natomiast istota sporu zawisłego między stronami sprowadza się do wysokości wymierzonej grzywny (pkt 1 sentencji zaskarżonego wyroku) oraz wysokości przyznanej sumy pieniężnej (pkt 3 sentencji zaskarżonego wyroku). W tym zakresie, za usprawiedliwione należało uznać zarzuty naruszenia art. 154 § 6 i 7 p.p.s.a.
Naczelny Sąd Administracyjny w obecnym składzie w całej rozciągłości podziela pogląd i wywody zaprezentowane w powołanym przez skarżącego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 maja 2018 r., sygn. akt I OSK 2230/17. Przypomnieć zatem wypadnie, że wykonanie wyroków sądu administracyjnego, uwzględniających skargę polega na zastosowaniu się przez organ administracyjny w ponownym postępowaniu do oceny prawnej, wyrażonej w tym wyroku. Wynika to wprost z art. 153 p.p.s.a. Ocena prawna wyrażona w orzeczeniu sądu wiąże w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność była przedmiotem zaskarżenia. Oznacza to, że orzeczenie sądu administracyjnego wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego, a jego oddziaływaniem objęte jest także przyszłe postępowanie administracyjne w sprawie. Ocena prawna wynika z uzasadnienia wyroku sądu i dotyczy wykładni przepisów prawnych i sposobu ich zastosowania w konkretnym przypadku w związku z rozpoznawaną sprawą. Zaś związanie samego sądu administracyjnego, w rozumieniu tego przepisu, oznacza, iż nie może on formułować nowych ocen prawnych - sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się przez organ do wskazań w zakresie dalszego postępowania przed organem administracji publicznej. Niewykonanie orzeczenia sądu administracyjnego polega więc na niezastosowaniu się przez organ administracji w ponownym postępowaniu administracyjnym do oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu prawomocnego orzeczenia tego sądu.
Za szczególnie groźną dla porządku prawnego postać niewykonania orzeczenia ustawodawca uznał niewykonanie wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, ponieważ dla przeciwdziałania temu niebezpiecznemu zjawisku przewidział szczególny tryb postępowania w postaci możliwości wniesienia przez stronę skargi na niewykonanie takiego wyroku. Zgodnie z art. 154 p.p.s.a., w przypadku uwzględnienia tej skargi sąd może zastosować następujące środki dyscyplinujące:
1) wymierzyć organowi grzywnę do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów;
2) orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego;
3) przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6; a ponadto
4) sąd ma obowiązek stwierdzić, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa; zaś
5) osobie, która poniosła szkodę wskutek niewykonania orzeczenia sądu, służy roszczenie o odszkodowanie na zasadach określonych w Kodeksie cywilnym.
Środek dyscyplinujący wymieniony w punkcie 3) został wprowadzony na mocy ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r. poz. 658) i wszedł w życie z dniem 15 sierpnia 2015 r. Ma on szczególny charakter, ponieważ pełni nie tylko funkcję prewencyjno-represyjną, ale przede wszystkim funkcję kompensacyjną. Podkreślić należy, że przyznanie stronie sumy pieniężnej pozostaje bez wpływu na przysługujące jej od organu odszkodowanie. Ma być ono natomiast swego rodzaju zadośćuczynieniem za wszelkiego rodzaju dolegliwości i niedogodności, jakich strona doznała na skutek opieszałego i przewlekłego sposobu rozpoznawania jej sprawy przez organ.
Należy zauważyć, że jedyną przesłanką warunkującą zarówno wymierzenie organowi grzywny, jak i przyznanie od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej jest niewykonanie wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Natomiast rozstrzyganie, który z tych środków, czy też oba z nich, ma zostać zastosowany i w jakiej wysokości zostało pozostawione orzecznictwu sądów administracyjnych. Nie ulega wątpliwości, że podejmując rozstrzygnięcie w kwestii zastosowania każdego z tych środków, sąd administracyjny powinien mieć na względzie: a) stopień naruszenia prawa przez organ administracyjny (funkcja represyjna), b) efektywność jego zastosowania, a więc wyrządzenie organowi określonej dolegliwości finansowej w celu przymuszenia go do wykonania prawomocnego wyroku (funkcja prewencyjna) i c) zasadność wynagrodzenia stronie cierpień i niedostatków związanych z niewykonaniem wyroku (funkcja kompensacyjna).
Ponadto, jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w powołanym wyroku, w procesie przyznawania od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej należy mieć świadomość, że uzyskanie przez skarżącego korzystnego wyroku w sprawie ze skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, nie oznacza jeszcze załatwienia sprawy administracyjnej. Wielokrotnie skarżący doznają usprawiedliwionego poczucia bezsilności. Dlatego też, zastosowaniu tego środka dyscyplinującego przyświeca jeszcze jeden cel, który należy mieć na względzie przy interpretacji art. 154 § 7 p.p.s.a. Przyznanie skarżącemu sumy pieniężnej ma bowiem uświadomić skarżącemu, że nie jest on bezbronny, że sąd administracyjny widzi wszystkie dolegliwości i niedostatki, jakich on doznaje na skutek przewlekłego prowadzenia jego sprawy i że obejmuje skarżącego swoją ochroną.
W rozpatrywanej sprawie Sąd I instancji nie uwzględnił powyższych aspektów, czym naruszył inkryminowane przepisy. Przyznanie bowiem sumy pieniężnej w kwocie zaledwie 7 000,00 złotych w sytuacji, w której organ nie wykonuje prawomocnego wyroku i to pomimo uwzględnienia już wcześniejszej skargi na jego niewykonanie, nie spełnia celu, dla którego środek ten został ustanowiony. Naczelny Sąd Administracyjny uznał natomiast, że kwota 10.000,00 złotych jest w okolicznościach niniejszej sprawy adekwatna do doznanych przez skarżącego dolegliwości.
Naczelny Sąd Administracyjny uznał ponadto, że również wymierzona przez Sąd I instancji grzywna jest zbyt niska, aby przymusić organ do wykonania prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 maja 2015 r. sygn. akt I SAB/Wa 161/15. Najlepszym tego dowodem jest fakt, że od daty, w której miał on być wykonany (tj. 21 grudnia 2015 r.) upłynęły blisko 4 lata, a od poprzedniego wyroku uwzględniającego skargę na niewykonanie wyroku z dnia 22 maja 2015 r. - 2 lata (wyrok WSA w Warszawie z dnia 21 września 2017 r. sygn. akt I SA/Wa 1055/17). Brak informacji od stron niniejszego postępowania pozwala też przypuszczać, że również pomimo upływu kolejnych miesięcy od daty wydania zaskarżonego wyroku, wyrok z dnia 22 maja 2015 r. nadal pozostaje niewykonany. W tej sytuacji Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że grzywna w wysokości 10.000,00 złotych dostatecznie zmobilizuje organ do wykonania wyroku.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w pkt 1 - 3 sentencji na podstawie art. 188 i art. 154 § 6 i 7 p.p.s.a.
Rozstrzygnięcie o kosztach oparte zostało na przepisie art. 203 pkt 1 p.p.s.a., a na ich wysokość składa się wpis od skargi kasacyjnej oraz opłata za czynności radcy prawnego ustalona na podstawie § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 265).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło