I SA/Op 318/18

WyrokWSA w Opolu2018-11-28

Skład orzekający: Anna Wójcik, Grzegorz Gocki, Marta Wojciechowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odmowa umorzenia odsetek od zaległości z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne oraz Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych jest zasadna, gdy spółka sprzedała majątek, ale nadal prowadzi działalność gospodarczą i uzyskuje przychody?
Ratio decidendi
Odmowa umorzenia odsetek jest zasadna, ponieważ spółka nadal prowadzi działalność gospodarczą, wykazuje przychody i dochody, a postępowanie egzekucyjne jest częściowo skuteczne. Nie zostały spełnione przesłanki całkowitej nieściągalności określone w art. 28 ust. 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, w szczególności brak majątku do egzekucji, zaprzestanie działalności czy zakończenie postępowania likwidacyjnego.
Stan faktyczny
Spółka A Sp. z o.o. wnioskowała o umorzenie odsetek od zaległych składek na ubezpieczenia społeczne, zdrowotne oraz Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, powołując się na trudną sytuację finansową spowodowaną kryzysem gospodarczym. Po sprzedaży części majątku i spłacie części zadłużenia, spółka nadal prowadziła działalność, choć z mniejszymi przychodami. Zakład Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) odmówił umorzenia, uznając, że nie zaszły przesłanki całkowitej nieściągalności. Po uchyleniu pierwszej decyzji przez WSA, ZUS ponownie odmówił umorzenia, wskazując na prowadzenie działalności gospodarczej, uzyskiwanie przychodów oraz częściową skuteczność postępowania egzekucyjnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Wójcik Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Gocki (spr.) Sędzia WSA Marta Wojciechowska Protokolant Starszy sekretarz sądowy Mariola Krzywda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 listopada 2018 r. sprawy ze skargi A Spółki z o.o. w [...] na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 14 sierpnia 2018 r., nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia odsetek od zaległości z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne oddala skargę. Decyzją z dnia 14 sierpnia 2018 r. Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, działając na podstawie art. 83 ust. 1 pkt 3, art. 28, oraz art. 32 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2017 r. poz. 1778 ze zm. – dalej w skrócie "usus"), po rozpatrzeniu wniosku spółki A Sp. z o.o. w [...] (dalej określana jako: strona, Spółka, skarżąca) – odmówił stronie umorzenia odsetek od zaległości z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne w łącznej kwocie 106.797 zł, w tym na: • od składek na ubezpieczenia społeczne za okres 08/2014-09/2015, 12/2015-03/2017 w kwocie 78.800 zł, • od składek na ubezpieczenie zdrowotne za okres 08/2014-10/2015, 12/2015-03/2017 w kwocie 21.684 zł, • od składek na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres 08/2014-09/2015, 12/2015-06/2016, 09/2016-03/2017 w kwocie 6.313 zł. Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym: Skarżąca pismem z dnia 21 kwietnia 2017 r. zwróciła się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Opolu (dalej: też ZUS, Zakład) o umorzenie odsetek od zaległych składek, zaznaczając na formularzu, że domaga się umorzenia w ramach pomocy de minimis. Podniosła, że znalazła się w trudnej sytuacji z uwagi na kryzys gospodarczy, który spowodował spadek ilości zamówień przy jednoczesnym wzroście kosztów produkcji, co z kolei spowodowało zaległości w płatnościach składek. Spółka powołując się na art. 28 usus zobowiązała się jednocześnie do spłaty zaległych składek. W dodatkowym piśmie z 16 maja 2017 r. pełnomocnik strony wyjaśnił, że w związku z kryzysem gospodarczym, w celu utrzymania dalszej działalności firmy rozpoczęto restrukturyzację Spółki, w wyniku której sprzedano budynki i budowle, produkcję przeniesiono do wynajmowanej hali produkcyjnej. Spadek zamówień spowodował konieczność redukcji zatrudnienia, w wyniku czego pracę straciło 83 osoby (aktualnie w Spółce zatrudnionych pozostaje 29 osób). Brak wystarczającej ilości zamówień spowodował dalsze pogłębienie kryzysu finansowego Spółki. Problemy z terminowym regulowaniem należności wobec instytucji spowodowały wszczęcie postępowań egzekucyjnych. Władze Spółki zadecydowały o zakończeniu działalności. Decyzją Dyrektora Spółki złożono wniosek do zgromadzenia wspólników o wyrażenie zgody na sprzedaż aktywów spółki. W dniu 5 maja 2017 r. podpisano akt notarialny, mocą którego doszło do zbycia składników majątkowych Spółki. Nabywca zagwarantował utrzymanie produkcji i dalsze zatrudnienie 28 pracowników. Pozyskane w ten sposób środki w całości przeznaczono na spłatę zadłużenia wobec wierzycieli. W wyniku tej transakcji , z uzyskanych środków finansowych, udało się spłacić kwoty główne zobowiązań w tym ZUS-u w łącznej kwocie 1.021.645,68 zł. Zarząd Spółki wystąpił też do pozostałych wierzycieli z wnioskami o umorzenie nierozliczonych zobowiązań, co umożliwi postawienie Spółki w stan likwidacji i zakończenie jej działalności. Decyzją nr [...] z dnia 13 lipca 2017 r. ZUS odmówił stronie umorzenia należności z tytułu odsetek od zaległych składek w łącznej kwocie 106.797 zł. Dokonując oceny sytuacji skarżącej organ stwierdził, że w sprawie nie zaistniała żadna z przesłanek określonych w przepisie art. 28 ust. 3 usus, która skutkowałaby stwierdzeniem całkowitej nieściągalności. W uzasadnieniu tej decyzji wskazano, że Dyrektor O/ZUS w Opolu, jako organ egzekucyjny prowadzi w stosunku do zobowiązanej postępowanie egzekucyjne, w ramach którego w okresie od listopada 2016 r. do lipca 2017 r. wyegzekwowano należności w kwocie 98.389,14 zł. Nie została spełniona także przesłanka mówiąca o zaprzestaniu prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie, gdyż spółka nadal prowadzi działalność. Nie wystąpiła również przesłanka wynikająca z art. 28 ust. 3 pkt 4 usus. Na skutek wniosku strony o ponowne rozpatrzenie sprawy Zakład Ubezpieczeń Społecznych decyzją z 17 października 2017 r. utrzymał w mocy decyzję ZUS Oddział w Opolu z 13 lipca 2017 r., podzielając w pełni stanowisko o braku podstaw do stwierdzenia całkowitej nieściągalności. Decyzja ta stała się przedmiotem skargi wniesionej przez skarżącą do tut. Sądu, który prawomocnym wyrokiem z dnia 31 stycznia 2018 r., sygn. akt I SA/Op 479/17, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji z dnia 13 lipca 2017 r. Podstawą takiego orzeczenia było stwierdzenie że wydane w sprawie rozstrzygnięcia zostały podjęte z naruszeniem przepisów prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W ocenie Sądu organy nie poczyniły wystarczających ustaleń co do sytuacji strony, co w konsekwencji spowodowało przedwczesne uznanie, że nie zachodziła żadna z przesłanek umorzenia. Zważono bowiem, że przedłożone przez Spółkę dokumenty mogły budzić wątpliwość, czy podmiot wnioskujący o pomoc publiczną w ogóle zachował byt prawny. Sąd zauważył, że organy pominęły istotną w sprawie informację wynikającą z pisma procesowego Spółki z 16 maja 2017 r., iż "zgromadzenie wspólników zgodziło się na sprzedaż aktywów Spółki, aby środki w ten sposób uzyskane przeznaczyć na spłatę zadłużenia oraz że 5 maja 2017 r. podpisano akt notarialny sprzedaży, w wyniku którego spłacono zadłużenie wobec ZUS w łącznej kwocie 1.021.645,68 zł (...) Takie działanie umożliwi postawienie Spółki w stan likwidacji i zakończenie jej bytu prawnego". W rezultacie, zdaniem Sądu, w sprawie nie zostało dostatecznie wyjaśnione, czy w dacie orzekania przez organy Spółka jeszcze nadal istniała, a jeżeli była w stanie likwidacji, czy była właściwie reprezentowana. Konsekwencją zaniechania tych ustaleń było oczywiste uchybienie przepisowi art. 28 ust. 2 i ust. 3 pkt. 3 usus, czyli brak zbadania przesłanki zaprzestania prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku. Sąd zaznaczył przy tym, że może okazać się też konieczne zbadanie dalszej przesłanki z pkt 4 art 28 ust. 3 usus. W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Zakład wydał wskazaną na wstępie decyzję z dnia 14 sierpnia 2018 r., w której ponownie odmówił skarżącej umorzenia dochodzonych przez nią odsetek od należności z tytułu składek. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, iż kierując się zaleceniami wyrażonymi w wyroku z 31 stycznia 2018 r., sygn. akt I SA/Op 479/17, w celu uzupełnienia materiału dowodowego sprawy zwrócono się pismem z 18 maja 2018 r. do [...] Urzędu Skarbowego o informację na temat wysokości osiąganych przez Spółkę przychodów/dochodów w latach 2016-2017 oraz o niezaleganiu w podatkach lub stwierdzających stan zaległości. W odpowiedzi organ ten, pismem z 29 maja 2018 r., poinformował, że Spółka figuruje w ewidencji [...] Urzędu Skarbowego w [...]. W aktach ewidencyjnych brak jest też informacji o zawieszeniu bądź likwidacji Spółki. Ponadto poinformowano, że na dzień 24 maja 2018 r. Spółka posiada zaległości w podatku dochodowym od osób prawnych za 2017 r. Dodatkowo został załączony wykaz dotyczący przychodów i dochodów Spółki za lata 2016-2017 zgodnie z którym: a) za rok 2016 Spółka wykazała przychody w kwocie 4.053.182,59 zł, koszty w kwocie 4.432.448,08 zł (strata w kwocie 379.265,49 zł), b) za rok 2017 Spółka wykazała przychody w kwocie 2.178.697,48 zł, koszty w kwocie 2.117.755,19 zł (dochód w kwocie 60.942,29 zł). Rozpatrując ponownie sprawę na podstawie uaktualnionego materiału dowodowego Zakład ponownie ocenił, że nie została spełniona żadna z enumeratywnie wymienionych w art. 28 ust. 3 usus przesłanek całkowitej nieściągalności. Ustalono, że Dyrektor Zakładu jako organ egzekucyjny aktualnie nadal prowadzi w stosunku do Spółki postępowanie egzekucyjne poprzez zajęcie rachunku bankowego w B SA oraz C. Ponadto skierowano zajęcia do wierzytelności z tytułu nadpłat podatków do [...] Urzędu Skarbowego, a ponieważ na rachunku bankowym w C wystąpił zbieg z Naczelnikiem [...] Urzędu Skarbowego w [...], to ten organ przejął łączne prowadzenie egzekucji. Wskazano tez, iż egzekucja jest częściowo skuteczna (ostatnie noty egzekucyjne z dnia 20.03.2018 r.), a z tytułu prowadzonego postępowania egzekucyjnego w okresie od 11/2016 do 03/2018 łącznie wyegzekwowano należności w kwocie 175.177,58 zł. Biorąc więc pod uwagę fakt, iż prowadzone wobec Spółki postępowanie egzekucyjne jest skuteczne, nie można stwierdzić braku majątku, z którego można prowadzić egzekucję. Zdaniem organu, nie została spełniona także przesłanka mówiąca o zaprzestaniu prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie w rozumieniu przepisów ustawy- Ordynacja podatkowa, gdyż Spółka nadal prowadzi działalność. Za rok 2017 Spółka wykazała przychody w kwocie 2.178.697,48 zł, koszty w kwocie 2.117.755,19 zł (dochód w kwocie 60.942,29 zł). Spółka nie jest również w stanie likwidacji, a zatem nie została spełniona przesłanka wynikająca z art. 28 ust 3 pkt 4 usus, tj. nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym. Ponadto Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego nie stwierdził braku majątku, z którego można prowadzić egzekucję, biorąc pod uwagę skuteczne postępowanie egzekucyjne. Dodatkowo organ ten w piśmie z dnia 29.05.2018r. wskazał, że brak jest informacji o zwieszeniu lub likwidacji Spółki. Brak takiej adnotacji również w Krajowym Rejestrze Sądowym. Podsumowując organ stwierdził, że pomimo wskazanych problemów finansowych Spółki oraz sprzedaży całości majątku, uwzględniając całokształt zebranego materiału dowodowego nie można uznać, iż zostały spełnione przesłanki całkowitej nieściągalności. Jednocześnie organ stwierdził, że umorzenie zadłużenia należy uznać za przedwczesne z punktu widzenia interesu publicznego. Wskazał przy tym, że analiza sytuacji Spółki nie ogranicza się wyłącznie do ustalenia stanu majątkowego i aktualnej sytuacji finansowej, gdyż pod uwagę brane są także możliwości ściągnięcia należności w drodze egzekucji czy też spłaty zadłużenia w ramach ulgi jaką jest zawarty układ ratalny (ostania wpłata egzekucyjna 20.03.2018 r.). Podkreślono, że Zakład, jako wierzyciel publicznoprawny nie może swobodnie dysponować swoją wierzytelnością. Czyni to na zasadach i w sposób określony w ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych. Naliczanie odsetek za zwłokę od nieopłaconych w terminie składek jest jego obowiązkiem, a ustawodawca w tym względzie nie pozostawił swobody. Podkreślono przy tym, że umorzenie należności stanowi wyraz definitywnej rezygnacji uprawnionego organu z możliwości ich wyegzekwowania. Biorąc pod uwagę publicznoprawny charakter należności z tytułu składek, uwzględniając cele, na które są przeznaczone, organy odpowiedzialne za ich pobór zobowiązane są do szczególnej staranności i ostrożności w dysponowaniu nimi, Jeżeli więc właściwy organ dostrzeże jakiekolwiek możliwości wyegzekwowania zaległych składek to podjęte w ramach uznania administracyjnego negatywne rozstrzygnięcie dla wnioskodawcy nie może być uznane za dowolne (zob. wyrok WSA w Warszawie z dnia 22 grudnia 2006 r., sygn. akt III SA/Wa 2426/06, Lex nr 328891). Jednocześnie wyjaśniono, że brak jest podstaw do rozpatrzenia możliwości umorzenia wnioskowanych należności w oparciu o zapis art. 28 ust. 3a usus, albowiem przepis ten odnosi się wyłącznie do składek za osobę prowadzącą działalność gospodarczą, opłacającą składki na własne ubezpieczenie. Natomiast na kwotę dochodzonych należności składają się wyłącznie odsetki za osoby ubezpieczone (za zatrudnionych w spółce pracowników), nie będące jednocześnie płatnikami składek. Dodatkowo wskazano, że w trakcie rozpatrywania wniosku w wyniku dobrowolnych wpłat Spółki oraz prowadzonego wobec strony postępowania egzekucyjnego znacząco uległo zmianie zadłużenie Spółki za okres do marca 2017 r., które na wynosi: a) ubezpieczenia społeczne za okres: 09/2016r., 03/2017 r., w tym z tytułu składek 8.322,46 zł i odsetek liczonych na dzień 04.05.2017 r. 361,00 zł, b) ubezpieczenie zdrowotne za okres od 02/2013 r. do 05/2013 r., od 01/2017 r. do 03/2017 r. z tytułu: składek 11.585,59 zł i odsetek liczonych na dzień 04.05.2017 r. 436,00 zł; c) Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres 03/2013 r., od 09/2013 r. do 10/2013 r. i 03/2017 r. z tytułu: składek 184,96 zł. Jednocześnie wskazano, że nie są także opłacone składki na ubezpieczenia społeczne, zdrowotne i FPiFGŚP od kwietnia 2017 r., czyli za okres, który nie był objęty wnioskiem o umorzenie. W rezultacie, według Zakładu, brak jest przesłanek przemawiających za umorzeniem wnioskowanych należności. Zdaniem organu, poczynione w sprawie ustalenia były wystarczające dla wydania prawidłowego rozstrzygnięcia, uwzględniając przy tym wytyczne zawarte w wyroku z 31 stycznia 2018 r. W ramach ponownego rozpatrzenia sprawy brane były uwagę wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. Zakład dokonał ustalenia możliwości umorzenia odsetek oraz rozważył okoliczności i dokonał również oceny w jakiej aktualnie sytuacji znajduje się Spółka. Natomiast w ocenie materiału dowodowego organ nie jest skrępowany żadnymi regułami dowodowymi, a ustaleń faktycznych dokonuje według własnego przekonania, na podstawie wszechstronnie rozważonego materiału dowodowego (Wyrok WSA w Gliwicach z 19.05.2017 r. SA/G1400/17). W skardze wniesionej na tę decyzję działający w imieniu Spółki pełnomocnik, wnosząc o jej uchylenie oraz zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych, zarzucił organom brak wyjaśnienia wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia i wskazał na naruszenie: • prawa materialnego, tj. art. 28 ust. 2 i 3 usus poprzez jego nienależyte zastosowanie wynikające z nierozważenia indywidualnego interesu skarżącej, prowadzącego w konsekwencji do niezasadnego przyjęcia, iż nie zachodzą przesłanki do umorzenia odsetek od zaległych należności z tytułu niezapłaconych składek. • przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. 1) art. 7 w zw. z art. 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257) – dalej określana jako: [kpa] poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy i wydanie decyzji opartej na wadliwych ustaleniach, podczas gdy z zebranego materiału dowodowego wynika, że gdyby okoliczności sprawy zostały wyjaśnione w sposób prawidłowy, nie doszłoby do wydania zaskarżonej decyzji w takim kształcie 2) art. 7, art. 11, art. 76 § 1, art. 75, art. 77 § 1 i art. 80 kpa, polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie, wyrażającej się zwłaszcza w: a) zaniechaniu przez organ I instancji przeprowadzenia postępowania dowodowego w sposób wyczerpujący i wyjaśniający oraz dokonaniu oceny zebranego materiału dowodowego w sposób nielogiczny i sprzeczny z doświadczeniem życiowym mimo ustawowego zobowiązania organu do pełnego i dokładnego gromadzenia środków dowodowych, b) nieuzasadnionym nieuwzględnieniu twierdzeń skarżącej w zakresie podjęcia działań zmierzających do postawienia spółki w stan likwidacji, c) niepoczynieniu wystarczających ustaleń stanu faktycznego sprawy, w szczególności w zakresie podjęcia działań zmierzających do postawienia spółki w stan likwidacji oraz stanu majątkowego spółki, d) braku wnikliwego rozpoznania sprawy i wydaniu decyzji w oparciu o hipotetyczne założenia, a nie ustalone i podlegające weryfikacji fakty, co skutkowało wydaniem skarżonej decyzji, podczas gdy nie było podstaw do takiego rozstrzygnięcia. 3) art. 81 w zw. z art. 10 kpa polegające na usankcjonowaniu przez organ II instancji działania organu I instancji polegającego na uniemożliwieniu stronie postępowania wypowiedzenia się co do dopuszczonych i przeprowadzonych dowodów, uznaniu okoliczności faktycznych wynikających z przeprowadzonych dowodów za udowodnione - mimo braku podstaw, wydaniu decyzji przed upływem terminy wyznaczonego stronie na zapoznanie się z aktami, podczas gdy obowiązkiem organu administracyjnego jest zagwarantowanie stronom możliwości wypowiedzenia się w zakresie przeprowadzanych dowód, a za udowodnione mogą zostać jedynie okoliczności, co do których strona zajęła stanowisko, 4) art. 8 i 107 § 3 kpa przez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji z uwagi na zawarcie w nim zbyt ogólnych stwierdzeń, co uniemożliwia realizację zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa oraz uniemożliwia dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji, 5) art. 107 § 1 k.p.a. przez wadliwe rozstrzygnięcie skarżonej decyzji Uzasadniając skargę pełnomocnik argumentował, że organ w żadnym stopniu nie uwzględnił aktualnej sytuacji materialnej Spółki, poprzestając na ustaleniach poczynionych na kilka miesięcy przed wydaniem rozstrzygnięcia. Tymczasem obowiązkiem organu orzekającego jest ocena wystąpienia przesłanki w stanie faktycznym aktualnym na dzień orzekania przez organ. W szczególności, organ nie wystąpił ponownie do Naczelnika Urzędu Skarbowego bądź Komornika Sądowego w celu uzyskania aktualnych informacji w przedmiocie majątku skarżącej, posiłkując się w tym względzie pismem sporządzonym na kilka miesięcy przed wydaniem rozstrzygnięcia w sprawie. Jednocześnie, zdaniem pełnomocnika, organ w żadnym stopniu nie odniósł się do twierdzeń strony w zakresie podjęcia przez nią działań zmierzających do postawienia spółki w stan likwidacji oraz do kwestii dokonanych należności wpłat na konto Zakładu. Poprzez zaniechanie działań zmierzających do ustalenia aktualnego na dzień wydania decyzji stanu majątkowego skarżącej organ dopuścił się naruszenia przepisów prawa materialnego w zakresie błędnego ustalenia, iż nie zachodzą określone w art. 28 usus okoliczności uzasadniające umorzenie należności składkowych. Konsekwencją powyższego, według pełnomocnika, było również naruszenie reguł postępowania, w tym zwłaszcza dotyczących gromadzenia i oceny materiału dowodowego. Ponadto, zdaniem strony, organ nie uzasadnił w sposób przekonujący motywów rozstrzygnięcia, czym naruszył art. 11 i 107 kpa. Uzasadniając z kolei zarzut naruszenia zasady czynnego udziału strony w postępowaniu, pełnomocnik argumentował, że nie dano skarżącej możliwości wypowiedzenia się co do dopuszczonych i przeprowadzonych dowodów. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargę należało uznać za niezasadną. W myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.) – dalej jako: [ppsa], zaskarżona do sądu administracyjnego decyzja podlega uchyleniu w razie stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania lub innego naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), jak też w razie stwierdzenia okoliczności uzasadniających stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji (pkt 2). Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 ppsa, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (niemającym tu zastosowania). Dodatkowo, kontrola zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji z dnia 14 sierpnia 2018 r. - wydanej w wyniku uchylenia prawomocnym wyrokiem tut. Sądu z dnia 31 stycznia 2018 r., sygn. akt I SA/Op 479/17, poprzedniej decyzji tego organu z dnia 17 października 2017 r. - musi też uwzględniać kryteria wynikające z art. 153 ppsa. Przepis ten stanowi, że ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Z powyższego przepisu wynika wprost, że ilekroć dana sprawa jest przedmiotem ponownego rozpoznania przez sąd lub organ, jest on związany oceną prawną wyrażoną we wcześniejszym orzeczeniu sądu. Odstępstwo od tej zasady może dotyczyć tylko przypadku, gdy w trakcie ponownego rozpatrywania sprawy organ stwierdzi, że stan faktyczny uległ zasadniczej zmianie i jest odmienny od przyjętego przez sąd, bądź też w przypadku zmiany stanu prawnego po wydaniu przez sąd orzeczenia. Przy czym, jak wskazuje się w orzecznictwie, może to mieć miejsce tylko w wypadku zmiany stanu prawnego lub faktycznego o charakterze istotnym (por. wyrok NSA z dnia 25 kwietnia 2014 r., sygn. II FSK 1276/12 dostępny, podobnie jak i pozostałe przywołane w tym uzasadnieniu orzeczenia, na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Nadto chodzi tu tylko o takie okoliczności faktyczne, które zaistniały po wydaniu wyroku, a nie w wyniku odmiennej oceny znanych i już ocenionych faktów i dowodów (wyrok NSA z dnia 10 stycznia 2012 r., sygn. akt II FSK 1328/10). Naruszenie przez organ administracji art. 153 ppsa, w razie złożenia skargi, powoduje konieczność uchylenia zaskarżonego aktu (czynności). Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w tak zakreślonych granicach, oraz mając na uwadze wiążące wytyczne i ocenę zawartą w prawomocnym wyroku WSA w Opolu z dnia 31 stycznia 2018 r., sygn. akt I SA/Op 479/17, Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W sprawie nie doszło bowiem do naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy oraz przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Przedmiotem sporu jest kwestia zasadności odmowy umorzenia odsetek od zaległości z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne i Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych. Przypomnieć trzeba, że zgodnie ze stanowiącym podstawę rozstrzygnięcia przepisem art. 28 ust. 1 usus, należności z tytułu składek mogą być umarzane w całości lub części, z zastrzeżeniem ust. 2 -4. W ust. 2 wskazano, że należności z tytułu składek mogą być umarzane w przypadku ich całkowitej nieściągalności, które to przypadki zostały enumeratywnie wymienione w art. 28 ust. 3 w punktach od 1 do 6. Całkowita nieściągalność, o której mowa w tym przepisie zachodzi, gdy: 1) dłużnik zmarł nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawił ruchomości niepodlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów albo pozostawił przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty stanowiącej trzykrotność przeciętnego wynagrodzenia i jednocześnie brak jest następców prawnych oraz nie ma możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie; 2) sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika lub umorzył postępowanie upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 i art. 361 pkt 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze; 3) nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, małżonka, następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa; 4) nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym; 4a) wysokość nieopłaconej składki nie przekracza kwoty kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym; 4b) nie nastąpiło zaspokojenie należności w umorzonym postępowaniu upadłościowym; 5) naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję; 6) jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne. Wyliczenie zawarte w powyższym przepisie jest wyczerpujące, a zatem stanowi zamknięty katalog sytuacji, w których można uznać, że ma miejsce całkowita nieściągalność należności z tytułu składek. Dopiero zaistnienie którejkolwiek z przesłanek określonych w tym przepisie, daje potencjalną możliwość umorzenia tych należności. Nawet wówczas oznacza to jednak dla organu podejmującego rozstrzygnięcie tylko możliwość umorzenia należności z tytułu składek, a nie prawny obowiązek ich umorzenia. Regulując bowiem kwestię umorzenia należności z tytułu składek ustawodawca przesądził, że decyzja Zakładu ma charakter uznaniowy (na co wskazuje zwrot "należności mogą być umarzane"), a to oznacza, że organ ten, nawet w przypadku ustalenia, że spełniona jest którakolwiek z przesłanek z ust. 3 art. 28 usus nie ma obowiązku umorzenia zadłużenia. Uznaniowy charakter decyzji w sprawie umorzenia wyraża się w tym, iż organ ma prawo wyboru rozstrzygnięcia, może zatem w przypadku stwierdzenia przesłanki uwzględnić wniosek lub odmówić jego uwzględnienia. Dopiero w przypadku stwierdzenia zaistnienia przesłanek umorzenia (nieściągalności) organ zyskuje swobodę wyboru, czy ulgi udzielić, czy też nie. Rozstrzygnięcie nie może mieć jednak charakteru dowolnego, lecz musi być wynikiem wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy zgodnie z art. 7 kpa, wszechstronnego zebrania oraz rozpatrzenia w sposób wyczerpujący materiału dowodowego (art. 77 § 1 kpa) oraz jego oceny (art. 80 kpa), co powinno znaleźć wyraz w uzasadnieniu decyzji odpowiadającym wymogom art. 107 § 3 kpa. Dowolność tę wyklucza również brzmienie art. 6 kpa, w myśl którego organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa. Z kolei sądowej kontroli legalności takiej decyzji podlega prawidłowość przeprowadzonego postępowania oraz badanie formalne decyzji, nie zaś zasadność jej wydania. Kontrola ta dotyczy zarówno wykładni prawa materialnego, jak i właściwego przeprowadzenia postępowania dowodowego, uwzględniającego wynikające z przepisów kpa, reguły dowodzenia, kompletność materiału dowodowego oraz jego ocenę. W przypadku, gdy ustawodawca daje organowi możliwość rozstrzygnięcia sprawy na zasadzie uznania, sądowa kontrola jego decyzji obejmuje jedynie samo postępowanie poprzedzające jej wydanie, a nie rozstrzygnięcie będące wynikiem dokonania wyboru, o którym była mowa wyżej. Obowiązkiem Sądu jest dokonanie oceny, czy zostały spełnione zostały przesłanki umorzenia. Natomiast o tym, czy składki powinny być umorzone, czy też nie, rozstrzyga organ administracji publicznej. Odnosząc powyższe rozważania do stanu faktycznego tej sprawy Sąd stwierdza, że zaskarżona decyzja, wbrew zarzutom skargi, poprzedzona została wyczerpującym ustaleniem i analizą wszystkich istotnych okoliczności w zakresie sytuacji majątkowej skarżącej. Z przedstawionych do kontroli akt sprawy wynika, że Zakład ponownie rozpatrując sprawę, zwrócił się do właściwego organu o informację na temat wysokości osiąganych przez Spółkę przychodów/dochodów w latach 2016-2017 oraz niezaleganiu w podatkach lub stwierdzających stan zaległości. Otrzymane informacje potwierdziły że skarżąca nadal prowadzi działalność gospodarczą i w 2017 r. uzyskała z tego tytułu przychody w kwocie 2.178.697,48 zł, przy kosztach działalności 2.117.755,19 zł, co w efekcie dało dochód w wysokości 60.942,29 zł. Ustalono zatem, zgodnie z wytycznymi Sądu zawartymi w wyroku z 31 stycznia 2018 r., że mimo wyprzedaży majątku Spółka nie zaprzestała prowadzenia działalności, nie została postawiona w stan likwidacji i nie zakończyła bytu prawnego. Potwierdzają to również informację z aktualnego odpisu z rejestru przedsiębiorców KRS (załączonego przez organ do odpowiedzi na skargę), w którym to rejestrze nie odnotowano, by skarżąca spółka została postawiona w stan likwidacji, została rozwiązana, bądź zostało otwarte postępowanie upadłościowe, układowe lub restrukturyzacyjne. Jednocześnie z poczynionych ustaleń wynikało, że prowadzone z majątku Spółki postępowanie egzekucyjne jest częściowo skuteczne i w okresie od listopada 2016 r. do marca 2018 r. wyegzekwowano należności w kwocie ogółem 175.177,58 zł, w tym w marcu 2018 r. kwotę 72.733,44 zł. Stwierdzić zatem należy, że organ orzekający zadośćuczynił zaleceniom wynikającym z poprzednio wydanego wyroku tut. Sądu o sygn. I SA/Op 479/17. Przypomnieć należy, że w wyroku tym Sąd uchylił zaskarżoną decyzję z uwagi na to, że nie zostało dostatecznie wyjaśnione, czy w dacie orzekania przez organy Spółka istniała, a jeżeli była w stanie likwidacji, czy była właściwie reprezentowana, co zdaniem Sądu przedwczesnym czyniło ocenę co do przesłanki przewidzianej w art. 28 ust. 3 pkt. 3 usus. Sąd zważył również, że może okazać się też konieczne zbadanie dalszej przesłanki z pkt 4 art. 28 ust. 3 usus. Zdaniem Sądu obecnie rozpatrującego niniejszą sprawę opisane wyżej ustalenia poczynione przez organ w toku ponownego rozpatrzenia sprawy pozwoliły na wystarczające wyjaśnienie okoliczności sprawy pod kątem wystąpienia przesłanek warunkujących umorzenie. Analizując sytuację skarżącej, bezspornym jest, że nie zachodzą wobec niej przesłanki umorzenia składek wymienione w art. 28 ust. 3 usus w punktach: 1, 2, 4a, 4b i 6. Podkreślić w tym miejscu należy, że jeśli chodzi o przesłankę o której mowa w art. 28 ust 3 pkt 3 usus samo zaprzestanie prowadzenia działalności gospodarczej nie przesądza automatycznie o jej wystąpieniu, gdyż w tych przypadkach konieczne jest jeszcze stwierdzenie przez organ rozpoznający wniosek o umorzenie należności, że brak jest jakiegokolwiek majątku, z którego można egzekwować należności. Mając zatem na względzie zgromadzony materiał dowodowy, że którego jednoznacznie wynikało, że Spółka nadal prowadzi działalność gospodarczą, uzyskując z tego tytułu przychody (w 2016 r. wynoszące kwotę 4.053.182,59 zł a w 2017 r. kwotę 2.178.697,48 zł) za uprawnione należy uznać stanowisko organu o braku wystąpienia tej przesłanki. Nie budzi też zastrzeżeń stanowisko organu, że okoliczności sprawy nie dały podstaw do stwierdzenia przesłanki przewidzianej w art. 28 ust. 3 pkt 4 usus, skoro wobec Spółki nie zostało wdrożone postępowanie likwidacyjne. Bezzasadne są podnoszone w tym względzie zarzuty strony, dotyczące nieuwzględnienia przez organ jej twierdzeń w zakresie podjęcia działań zmierzających do postawienia Spółki w stan likwidacji. Z treści zaskarżonej decyzji wyraźnie wynika, że organ dokonał ustaleń w tym zakresie i całościowo rozpatrzył zebrany materiał dowodowy, dochodząc do prawidłowych wniosków o niewystąpieniu w sprawie przesłanki całkowitej nieściągalności, o której mowa w pkt 4 ust. 3 art. 28 usus. Zaznaczenia przy tym wymaga, że w myśl tego przepisu stan całkowitej nieściągalności zachodzi w przypadku, gdy nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym. Nie można więc przyjąć - jak uważa pełnomocnik skarżącej - że samo podjęcie działań zmierzających do postawienia Spółki stan likwidacji wypełnia dyspozycję tego przepisu, skoro wyraźnie jest w nim mowa o zakończonym postępowaniu likwidacyjnym. Zebrane natomiast w sprawie dowody, w szczególności odpis z KRS, bezsprzecznie wskazują, że Spółka nie została postawiona w stan likwidacji, nie została rozwiązana i nie zostało otwarte postępowanie upadłościowe, układowe lub restrukturyzacyjne. Poza sporem w sprawie jest również okoliczność, że ciążące na Spółce zobowiązania zostały skierowane na drogę postępowania egzekucyjnego i postępowanie to trwa nadal, a organ egzekucyjny, tj. naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy nie stwierdził do tej pory, że zobowiązania te są niemożliwe do wyegzekwowania z powodu braku majątku, z którego można prowadzić egzekucję. Przeciwnie, jak wynika z akt sprawy, prowadzona egzekucja doprowadziła do wyegzekwowania w okresie od listopada 2016 r. do marca 2018 r. środków pieniężnych o wartości 175.177,58 zł, w tym w marcu 2018 r. kwoty 72.733,44 zł. W tych okolicznościach nie sposób zaprzeczyć wnioskom organu o braku wystąpienia przesłanki opisanej w pkt 5 ust 3 art. 28 usus. Prawidłowości dokonanej w tym zakresie oceny nie zdołały skutecznie podważyć zarzuty skargi, że ostatnie noty egzekucyjne pochodzą z marca 2018 r., czyli sprzed pięciu miesięcy przed wydaniem decyzji. Nie ulega bowiem wątpliwości, że warunkiem stwierdzenia tej przesłanki jest, aby komornik sądowy lub naczelnik urzędu skarbowego (jako organ egzekucyjny stosujący wszystkie dopuszczalne prawem środku egzekucyjne) stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję. Dopiero więc w sytuacji umorzenia postępowania egzekucyjnego z uwagi na bezskuteczność egzekucji i wydania z uwagi na tą okoliczność postanowienia przez naczelnika urzędu skarbowego lub komornika sądowego o umorzeniu postępowania egzekucyjnego można mówić, iż zachodzi całkowita nieściągalność, o której mowa w art. 28 ust. 3 pkt 5 usus (zob. wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 12 lutego 2014 r. sygn. akt I SA/Bd 1179/13, LEX nr 1457065). Takie okoliczności nie miały jednak miejsca w przypadku skarżącej Spółki. W aktach sprawy brak jest bowiem dowodów, że naczelnik urzędu skarbowego wydał wobec niej postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, opartego na przesłance braku majątku, z którego można prowadzić egzekucję. W świetle powyższego stwierdzić należy, że w realiach niniejszej sprawy organ orzekający miał dostateczne podstawy do uznania, iż stan całkowitej nieściągalności zobowiązania z majątku strony nie zaistniał, a tym samym przesłanki umorzenia, o których mowa w art. 28 ust. 2 i 3 usus, nie wystąpiły. W konsekwencji organ podjął prawidłowe rozstrzygnięcie o odmowie umorzenia skarżącej odsetek od zaległości z tytułu składek. Bez wpływu na wynik sprawy pozostają przy tym podnoszone w skardze zarzuty, że organ orzekał w oparciu o ustalenia poczynione na kilka miesięcy przed wydaniem decyzji i nie uwzględnił aktualnej sytuacji majątkowej Spółki. Należy zauważyć, że ostatnie czynności dowodowe w postaci wystąpienia o informację do [...] Urzędu Skarbowego w [...], na podstawie których organ ustalał sytuację skarżącej, miały miejsce w maju 2018 r., natomiast zaskarżoną decyzję wydano w sierpniu 2018 r. W ocenie Sądu, w realiach tej sprawy, biorąc pod uwagę fakt, że ostatnie, podjęte w marcu 2018 r., czynności egzekucyjne doprowadziły do ściągnięcia z konta bankowego skarżącej kwoty ponad 72 tys. zł oraz że z odpowiedzi organu podatkowego wynikało, że Spółka nadal prowadzi działalność gospodarczą i uzyskuje z tego tytułu znaczne przychody, mając przy tym na względzie okoliczność, że przedział czasowy między uzyskaniem powyższych informacji a wydaniem decyzji był dość krótki (niecałe dwa miesiące), natomiast skarżąca nie informowała w tym czasie Zakładu, że jej sytuacja uległa istotnemu pogorszeniu – uznać należy, że organ zgromadził materiał dowodowy wystarczający do wydania prawidłowego rozstrzygnięcia i nie miał obowiązku prowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego w celu ustalenia sytuacji finansowej skarżącej na dzień wydania decyzji. Istotnie, jak podnosi pełnomocnik skarżącej, organ zobowiązany jest do oceny okoliczności istniejących w dniu wydania rozstrzygnięcia, co oznacza, że ustalenia faktyczne winny odzwierciedlać aktualną sytuację strony na dzień orzekania, niemniej jednak, zdaniem Sądu, w świetle zebranego materiału dowodowego brak jest podstaw, by stawiać organowi zarzut wydania decyzji na podstawie wadliwie ustalonego stanu faktycznego. Nie ulega wątpliwości, że podstawę rozstrzygnięcia stanowią okoliczności mające istotne znaczenie z perspektywy przepisów prawa materialnego. Zatem na gruncie niniejszej sprawy zakres badania okoliczności, mających wpływ na rozstrzygnięcie, obejmował przede wszystkim ustalenie, czy wystąpił stan całkowitej nieściągalności w rozumieniu przesłanek określonych w art. 28 ust. 3 pkt 3, pkt 4 i pkt 5 usus, tj. czy Spółka zaprzestała prowadzenia działalności, przy równoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, czy Spółka została objęta postępowaniem likwidacyjnym i czy naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję. W ocenie Sądu, organ nałożonym na niego w tym zakresie obowiązkom dowodowym sprostał, co zostało już powyżej omówione. Ocenił także podnoszone przez Spółkę w toku postępowania okoliczności dotyczące wyprzedaży jej majątku i jej trudnej sytuacji finansowej, trafnie jednak uznając, że nie były one wystarczające do stwierdzenia całkowitej nieściągalności, o której mowa w art. 28 ust. 2 i 3 usus. Jeśli bowiem chodzi o akcentowaną przez pełnomocnika skarżącej ogólną sytuację ekonomiczną Spółki, wskazać należy, że na gruncie przepisów art. 28 ust 2 i 3 usus jej znaczenie jest ograniczone o tyle, o ile determinuje wystąpienie przesłanek przewidzianych w tych przepisach. Oznacza to, że wbrew przekonaniu strony, organ nie miał obowiązku badać jej aktualnej kondycji finansowej, skoro zebrane dowody w sposób dostateczny świadczyły, że Spółka nie zaprzestała prowadzenia działalności, że nie zostało wszczęte wobec niej postępowanie likwidacyjne i że organ egzekucyjny nie wydał postanowienia o umorzeniu prowadzonego postępowania egzekucyjnego z uwagi na brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję. Jedynie informacyjnie można wskazać, że szczególnie wnikliwe wyjaśnienie sytuacji majątkowej strony i ustalenie, czy zapłata składek, rzeczywiście może zagrozić egzystencji, ma znaczenie z punktu widzenia przesłanki określonej w § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne (Dz. U. Nr 141, poz. 1365), która w przypadku skarżącej Spółki nie miała zastosowania, co trafnie wyjaśniono w zaskarżonej decyzji. Odnosząc się natomiast do powołanej w skardze argumentacji, że kwestia nieściągalności zaległości objętych wnioskiem o umorzenie wymaga pogłębionej analizy, gdyż sam formalny aspekt prowadzenia egzekucji nie może być podstawą do wniosku o realnych możliwościach spłaty zadłużenia przez stronę, Sąd – nie negując tych poglądów - stwierdza, że w stanie faktycznym sprawy prowadzona wobec Spółki egzekucja jest skuteczna, wobec czego w tym przypadku nie sposób mówić o formalnym jedynie aspekcie egzekucji, skoro doszło do częściowego zaspokojenia wierzyciela (ostatnie noty egzekucyjne, wystawione w marcu 2018 r., doprowadziły do ściągnięcia kwoty ponad 72 tys. zł, co stanowi znaczącą część kwoty odsetek, objętej wnioskiem o umorzenie) a przy tym Spółka nadal prowadzi działalność, z której uzyskuje znaczne przychody. Podkreślić też trzeba, że przed wydaniem decyzji skarżąca miała prawo do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego (o czym organ poinformował pełnomocnika pismem z dnia 13 czerwca 2018 r.), z czego jednak nie skorzystała i nie przedstawiła jakichkolwiek dowodów, mogących świadczyć o istotnym pogorszeniu jej sytuacji finansowej, a które mogłyby uzasadniać podnoszone obecnie zarzuty, że organ nie uwzględnił jej aktualnej sytuacji majątkowej. Pamiętać przy tym trzeba, że ciężar wykazania okoliczności dających organowi podstawę do rozważenia możliwości umorzenia należności spoczywa na podmiocie ubiegającym się o umorzenie należności. Tymczasem, również w skardze pełnomocnik strony, czyniąc organowi zarzut oparcia rozstrzygnięcia o nieaktualny stan faktyczny sprawy, w żaden sposób nie wskazuje, jakie okoliczności uległy zmianie na tyle, by uznać, że stan przyjęty przez organ za podstawę orzekania był niemiarodajny z punktu widzenia zastosowanych przepisów prawa materialnego. Reasumując Sąd stwierdza, że iż zaskarżona decyzja odpowiada prawu, bowiem organ rozpatrzył całokształt zebranego materiału dowodowego i ocenił go w kontekście przesłanek umorzenia ujętych w powołanych przepisach prawa. Rozpatrując sprawę organ miał na względzie zarówno wskazania Sądu wynikające z wyroku I SA/Op 479/17, jak również ustawowy obowiązek Zakładu i charakter dochodzonych należności, także w kontekście faktu, że umorzenie należności stanowi wyraz definitywnej rezygnacji uprawnionego organu z możliwości ich wyegzekwowania i z reguły zastrzeżone jest dla sytuacji wyjątkowych, szczególnie drastycznych, które w przypadku skarżącej - w stosunku do której prowadzona jest skutecznie egzekucja i która nadal prowadzi działalność gospodarczą z dobrymi wynikami (dochód w 2017 r. w kwocie ok. 60 tys. zł) - nie zachodzą. Podkreślić w tym miejscu należy, iż ustawowym obowiązkiem ZUS jest wykorzystanie wszelkich dostępnych środków przymusowego dochodzenia należności. Zobowiązania z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne i ich pochodne (odsetki) są uprzywilejowane i podlegają - co do zasady - zaspokojeniu przed innymi należnościami (art. 24 ust. 3 usus). Zasadnie zatem stwierdził organ, że biorąc pod uwagę publicznoprawny charakter należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne oraz uwzględniając cele, na które są one przeznaczane, organy odpowiedzialne za ich pobór zobligowane są do szczególnej staranności i ostrożności w dysponowaniu nimi. Jeżeli więc właściwy organ dostrzeże jakiekolwiek możliwości wyegzekwowania zaległych składek to podjęte w ramach uznania administracyjnego negatywne rozstrzygnięcie dla wnioskodawcy nie może być uznane za dowolne (zob. wyrok WSA w Warszawie z dnia 22 grudnia 2006 r., sygn. akt III S.A./Wa 2426/06, Lex nr 328891). Z tych przyczyn za nietrafnie należało uznać zarzuty naruszenia art. 28 ust. 2 i 3 usus. Sąd nie podzielił także podniesionych w skardze zarzutów naruszenia reguł postępowania. Zdaniem Sądu, wbrew twierdzeniom skarżącej, organ podjął wszelkie niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego a dokonana na podstawie poczynionych ustaleń ocena prawna nie nosi znamion dowolności. Nie doszło zatem do podnoszonego w skardze naruszenia przepisów art. 7, 11, 75, 76 § 1, 77 § 1 i art. 80 kpa. Bezzasadne okazały się również zarzuty naruszenia art. 81 w zw. z art. 10 kpa, co zdaniem pełnomocnika strony miało polegać na usankcjonowaniu przez organ II instancji działania organu I instancji polegającego na uniemożliwieniu stronie postępowania wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów i wydaniu decyzji przed upływem terminu wyznaczonego stronie na zapoznanie się z aktami. Jak wynika z akt sprawy, organ pismem z dnia 13 czerwca 2018 r. (doręczonym pełnomocnikowi skarżącej w dniu 14 czerwca 2018 r.), poinformował o prawie wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji kończącej postępowanie co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań w terminie 7 dni od otrzymania pisma. Z możliwości tej pełnomocnik nie skorzystał, co czyni niezrozumiałym podnoszone w tej kwestii zarzuty. Wyjaśnienia przy tym wymaga, że zgodnie z ugruntowanymi w orzecznictwie poglądami (zob. wyrok WSA w Lublinie z dnia 31 października 2017 r., sygn. akt II SA/Lu 774/17) zarzut naruszenia art. 10 i 81 k.p.a. poprzez niezawiadomienie strony o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków może odnieść skutek jedynie wówczas, gdy stawiająca go strona wykaże, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych, czego w tej sprawie pełnomocnik skarżącej nie wykazał. Równie niezrozumiałe są wywody pełnomocnika o usankcjonowaniu przez organ II instancji działań organu I instancji. Przypomnieć należy, że na mocy wyroku z 31 stycznia 2018 r., sygn. I SA/Op 479/17 uchylone zostały poprzednio wydane w sprawie decyzje organów obu instancji, co oznacza, że utraciły one byt prawny. Natomiast w ramach ponownego rozpatrzenia sprawy organ orzekał jedynie w jednej instancji, co było spowodowane faktem, że skarżąca zrezygnowała z prawa złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy do Prezesa ZUS w terminie 14 dni od doręczenia decyzji, zamiast tego składając bezpośrednio skargę do tut. Sądu. Działanie takie miało z kolei umocowanie prawne w treści art. 52 ppsa, który stanowi, jeżeli stronie przysługuje prawo do zwrócenia się do organu, który wydał decyzję z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, strona może wnieść skargę na tę decyzję bez skorzystania z tego prawa. W tym stanie prawnym całkowicie bezzasadna jest więc także ta część argumentacji skargi, która odnosi się do istoty zasady dwuinstancyjności postępowania. Sąd nie dostrzegł też naruszenia pozostałych podniesionych w skardze przepisów art. 8 i art. 107 § 1 i 3 kpa. Zdaniem Sądu, w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odniósł się do indywidualnej sytuacji skarżącej i wskazał fakty, które uznał za udowodnione, dowody, na których się oparł, wraz z oceną ich wiarygodności i mocy dowodowej oraz wyjaśnieniem podstawy prawnej decyzji i przytoczeniem przepisów prawa. Z przedstawionych powyżej przyczyn Sąd, na podstawie art. 151 ppsa skargę jako nieuzasadnioną oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło