I SA/Łd 720/18

WyrokWSA w Łodzi2019-02-07

Skład orzekający: Sędzia NSA Paweł Janicki, Sędzia WSA Joanna Grzegorczyk-Drozda, Sędzia NSA Teresa Porczyńska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji określającej zobowiązanie podatkowe, jeśli odwołanie zostało złożone po terminie, a strona podnosiła argumenty o braku winy w niedochowaniu terminu?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia odwołania, ponieważ odwołanie zostało złożone po upływie ustawowego terminu. Stwierdzenie uchybienia terminowi jest obowiązkiem organu wynikającym wprost z przepisów Ordynacji podatkowej i nie zależy od uznania organu ani od okoliczności dotyczących winy strony w niedochowaniu terminu. Argumentacja dotycząca braku winy jest bez znaczenia dla prawidłowości rozstrzygnięcia o uchybieniu terminowi.
Stan faktyczny
Skarżący P. M. złożył skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł., które stwierdzało uchybienie terminowi do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego określającej zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2012 r. od sprzedaży nieruchomości. Decyzja organu pierwszej instancji została doręczona skarżącemu w dniu 18 czerwca 2018 r., a termin do wniesienia odwołania upłynął 2 lipca 2018 r. Odwołanie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu zostało złożone 30 lipca 2018 r. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 162 Ordynacji podatkowej, poprzez uznanie, że nie uprawdopodobnił braku winy w niedochowaniu terminu.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Paweł Janicki Sędziowie: Sędzia WSA Joanna Grzegorczyk-Drozda Sędzia NSA Teresa Porczyńska (spr.) Protokolant: St. sekretarz sądowy Agnieszka Kerszner po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lutego 2019 r. sprawy ze skargi P. M. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...] r. nr [...] UNP: [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do złożenia odwołania od decyzji określającej zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2012 r. od dochodu z tytułu odpłatnego zbycia zabudowanej nieruchomości. oddala skargę. W dniu 17 października 2018 roku P. M. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi ze skargą na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z [...] stwierdzające uchybienie przez niego terminowi do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy wskazał, że decyzją z dnia [...] Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego Ł. – B. określił podatnikowi zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2012 rok w wysokości 115.732,00 zł od uzyskanego dochodu z tytułu odpłatnego zbycia w drodze sprzedaży w dniu 14 grudnia 2012 r. zabudowanej nieruchomości położonej w Ł. przy ul. A nr 98. Powyższa decyzja została doręczona w dniu 18 czerwca 2018 r. (w trybie art. 150 § 4 Ordynacji podatkowej). Tym samym, termin do wniesienia odwołania od niej upłynął z dniem 2 lipca 2018 r. W dniu 30 lipca 2018 r. (data stempla pocztowego), a zatem po upływie 14-dniowego terminu, do organu podatkowego pierwszej instancji złożono odwołanie od powyższej decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego Ł. – B. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 organ odwoławczy postanowieniem z dnia [...] stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi P. M., zarzucił "naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, w postaci: - naruszenia art. 162 Ordynacji podatkowej poprzez uznanie, że strona nie uprawdopodobniła braku swojej winy w niedochowaniu terminu do wniesienia odwołania, obrazy art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 78 § 1 k.p.a. poprzez nie ustalenie wszystkich okoliczności faktycznych, na których powinno być oparte rozstrzygnięcie". W uzasadnieniu złożonej skargi powielono zarzuty i argumentację podnoszoną przez skarżącego we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, a sprowadzającą się do twierdzeń o braku winy w niedochowaniu terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji. W kontekście powyższego wniesiono o "uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia z powodu wskazanego naruszenia, które miało istotny wpływ na wynik postępowania, oraz zasądzenie na rzecz Skarżącego zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych". W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł., podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 223 § 1 O.p. odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu podatkowego, który wydał decyzję. Na podstawie § 2 punkt 1 cytowanego przepisu odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. W rozpoznawanej sprawie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego Ł. – B. z dnia [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2012 rok została doręczona skarżącemu w dniu 18 czerwca 2018 r. (w trybie art. 150 § 4 Ordynacji podatkowej). Tym samym, termin do wniesienia odwołania od niej upłynął z dniem 2 lipca 2018 r. Tymczasem odwołanie zostało wniesione przez stronę w dniu 30 lipca 2018 r. (data stempla pocztowego), a więc po terminie. W takiej sytuacji organ odwoławczy, do którego trafiło odwołanie wraz z aktami sprawy, miał obowiązek zastosować art. 228 § 1 punkt 2 O.p., zgodnie z którym organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Judykatura i doktryna są zgodne co do skutków wniesienia odwołania z uchybieniem terminu. Podnosi się między innymi, że uchybienie terminowi do wniesienia odwołania jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie może przystąpić do merytorycznego rozpatrzenia odwołania, lecz ma obowiązek wydania postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu. Nie jest to zależne od swobodnego uznania organu, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej (wyrok NSA z dnia 8 lipca 2010 r., II FSK 372/09, LEX nr 786866). Treść art. 228 § 1 pkt 2 O.p. wskazuje wyraźnie, iż stwierdzenie uchybienia terminu do złożenia odwołania nie zależy od uznania organu odwoławczego, gdyż obowiązek taki wynika wprost z ustawy. Każde, nawet nieznaczne przekroczenie terminu stanowi samoistną podstawę do wydania postanowienia stwierdzającego jego uchybienie. Tym samym organ podatkowy, (...), nie tylko jest uprawniony lecz wręcz obowiązany do wydania postanowienia na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 o.p. (wyrok NSA z dnia 1 października 2009 r., I FSK 854/08, LEX nr 537058). (...). Zauważyć w tym miejscu wypada, że w treści skargi skarżący nie kwestionuje uchybienia terminowi do wniesienia odwołania, lecz podnosi okoliczności mające uprawdopodobnić brak jego winy w niedochowaniu terminu do wniesienia odwołania. Stwierdzić zatem wypada, że argumentacja we wskazanym zakresie pozostaje on bez znaczenia dla prawidłowości rozstrzygnięcia sprawy. Pamiętać należy, że sąd administracyjny zgodnie z posiadanymi kompetencjami bada legalność zaskarżonego aktu organu administracji. Skoro zaś, o czym była mowa wyżej, sądowa ocena zgodności prawem zaskarżonego postanowienia pozwala na przyjęcie, że nie narusza ono prawa to znaczy, że skarga nie ma usprawiedliwionych podstaw. Na marginesie nadmienić należy, że kwestia przywrócenia terminu do wniesienia odwołania (której dotyczy argumentacja skargi) jest przedmiotem sądowej kontroli w sprawie o sygn. akt I SA/Łd 721/18. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku. E.S.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło