II SA/Ol 894/18

WyrokWSA w Olsztynie2019-02-12

Skład orzekający: Katarzyna Matczak, Tadeusz Lipiński, Ewa Osipuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy doręczenie decyzji w trybie zastępczym (art. 44 k.p.a.) może być utożsamiane z faktycznym dowiedzeniem się przez stronę o decyzji, co stanowi początek biegu miesięcznego terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania (art. 148 § 2 k.p.a.)?
Ratio decidendi
Doręczenie decyzji w trybie zastępczym (art. 44 k.p.a.) nie jest tożsame z faktycznym dowiedzeniem się przez stronę o decyzji. Początek biegu miesięcznego terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania z powodu niezawinionego braku udziału w postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.) jest liczony od dnia, w którym strona faktycznie dowiedziała się o decyzji, a nie od daty fikcji prawnej doręczenia. Organy administracji mają obowiązek wykazać faktyczne powzięcie wiadomości przez stronę o decyzji.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją nakładającą na niego solidarny obowiązek zapłaty kosztów związanych z pojazdem, wskazując na niezawiniony brak udziału w postępowaniu i późniejsze dowiedzenie się o decyzji. Organy administracji uznały wniosek za spóźniony, opierając się na dacie fikcyjnego doręczenia decyzji w trybie art. 44 k.p.a. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji o umorzeniu postępowania wznowieniowego. Skarżący zaskarżył decyzję SKO, zarzucając błędną wykładnię przepisów dotyczących terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji. Zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Matczak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Tadeusz Lipiński Sędzia WSA Ewa Osipuk Protokolant specjalista Karolina Hrymowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 lutego 2019 r. sprawy ze skargi M. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie zapłaty kosztów usunięcia, przechowywania, oszacowania, sprzedaży lub zniszczenia pojazdu I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego M. D. kwotę 697 zł (słownie: sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Z przekazanych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie akt sprawy wynika, że decyzją wydaną z upoważnienia Starosty O, przez Dyrektora Powiatowej Służby Drogowej w O nr. "[...]" w dniu "[...]"r. nałożono na M D, M A i Ł P solidarny obowiązek zapłaty kwoty "[...]" zł brutto tytułem obciążenia kosztami związanymi z przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu S nr. rejestracyjny "[...]"nr. identyfikacyjny: "[...]", powstałymi w okresie od "[...]" r. do "[...]"r. W dniu "[...]"r. M D (dalej: skarżący, wnioskodawca) złożył wniosek o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją nr "[...]" z dnia "[...]"r. Jako podstawę prawną wskazał art. 145 § 1 pkt 4 i 5 k.p.a. W motywach wniosku podano, że od zdarzenia tj. usunięcia pojazdu upłynęło sześć lat. Organ administracji, co prawda zawiadomił wnioskodawcę o wszczęciu postępowania administracyjnego dotyczącego obciążenia kosztami związanymi z przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu S o nr. rej."[...]", lecz przez cały okres trwania postępowania, wnioskodawca nie został nawet wezwany do złożenia wyjaśnień, które mogły mieć istotne znaczenie w sprawie. Wskazano, że w wyniku podjętych przez organ czynności dowodowych, o których wnioskodawca nie miał wiedzy, organ błędnie ustalił stan faktyczny sprawy. Wskazał, że umową z dnia "[...]"r. zbył pojazd którego dotyczyła decyzja. Wyjaśnił, że o fakcie wydania przedmiotowej decyzji dowiedział się dopiero po otrzymaniu pisma Naczelnika Urzędu Skarbowego w O z "[...]"r., w którym został zawiadomiony o zajęciu wynagrodzenia za pracę tytułem ww. należności. Wskazał, że pismo to odebrał w dniu "[...]"r., tym samym dopiero ta data stanowi moment, od którego rozpoczął bieg termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Nadto podniósł, że nie brał czynnego udziału w postępowaniu bez własnej winy. W trakcie toczącego się blisko 6 lat postępowania wnioskodawca nie był informowany o jego przebiegu, ani nie otrzymywał zawiadomień o jakichkolwiek czynnościach procesowych. Wskazał również, że po tak długim czasie, nie mając wiedzy o podejmowanych czynnościach procesowych miał uzasadnione powody by domniemywać, że postępowanie zostało zakończone, bez nakładania na jego osobę jakichkolwiek zobowiązań. Starosta O postanowieniem z dnia "[...]"r. wznowił postępowanie zakończone decyzją ostateczną nr "[...]" z dnia "[...]"r., a następnie organ ten decyzją z dnia "[...]"r. nr "[...]" umorzył postepowanie w sprawie wznowienia postepowania zakończonego decyzją Starosty O z dnia "[...]" r. w przedmiocie zapłaty kosztów związanych z usunięciem z drogi publicznej, przechowywaniem na parkingu depozytowym, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdy S nr. rej."[...]", powstałych od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wyjaśniono, że wniosek o wznowienie postepowania został złożony po upływie terminu określonego w art. 148 § 1 i § 2 k.p.a. Podano, że M D już od dnia zawarcia umowy sprzedaży pojazdu, którego dotyczyła decyzja tj. od dnia "[...]"r., miał wiedzę w przedmiocie przejścia prawa własności pojazdu marki S nr. rej. "[...]" na inna osobę. Nadto decyzja objęta wnioskiem wznowieniowym, przesłana została na znajdujący się w aktach sprawy adres skarżącego, została podwójnie awizowana i doręczona w trybie art. 44 § 4 k.p.a. Organ podał, że to data doręczenia decyzji wyznacza początek biegu terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, którego skarżący nie dotrzymał. Termin ten upływał bowiem z dniem "[...]"r. Od tej decyzji odwołanie złożył skarżący, zarzucając organowi I instancji naruszenie art. 145 § 1 pkt. 4 i pkt. 5 w zw. z art. 148 § 1 i § 2 k.p.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że skarżący miał wiedzę o wydaniu decyzji w przedmiotowej sprawie i z własnej winy nie uczestniczył w postępowaniu, podczas gdy strona powzięła wiedzę o decyzji w dniu "[...]"r. i zachował ustawowy termin jednego miesiąca do złożenia wniosku o wznowienie postępowania oraz naruszenie art. 156 § 1 pkt.2 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O decyzją z dnia "[...]" r. nr "[...]" utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia, po przedstawieniu stanu faktycznego sprawy dokonano omówienia instytucji wznowienia postępowania oraz przesłanek jakie pozwalają na uruchomienie tego nadzwyczajnego trybu kontroli decyzji administracyjnej. Organ odwoławczy wskazał, że stosownie do art. 148 § 1 k.p.a., podanie o wznowienie postepowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w I instancji w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Natomiast z art. 148 § 2 k.p.a. wynika, że termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt. 4 biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. W rozpoznawanej sprawie wynika, że decyzja objęta wnioskiem o wznowienie postępowania została wysłana do skarżącego na znajdujący się w aktach sprawy adres: "[...]" i jej doręczenie, zgodnie z art. 44 § 1 i 4 k.p.a., nastąpiło w dniu "[...]"r. Organ podniósł, że zastosowanie w sprawie doręczenia zastępczego, o którym mowa w art. 44 k.p.a., nastąpiło z zachowaniem wszystkich wymogów o których mowa w tym przepisie. Podkreślono nadto, że skarżący odebrał osobiście wysłane na znajdujący się w aktach sprawy adres zawiadomienie o wszczęciu z urzędu postepowania w sprawie zapłaty kosztów związanych z usunięciem z drogi publicznej, przechowywaniem na parkingu depozytowym, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu marki S nr. rej."[...]", a następnie zawiadomienia z dnia "[...]"r., "[...]" r., "[...]"r. i "[...]"r. o przedłużeniu terminu załatwienia sprawy. Kolegium wskazywało, że skarżący odbierał osobiście także inne pisma procesowe. Nie można zatem stwierdzić, iż w toku postępowania M D nie odebrał żadnego pisma w sprawie i że w związku z tym nie wiedział o toczącym się postępowaniu, jak też wydanej decyzji. Przyjęto wobec powyższego, że bezzasadne są zarzuty dotyczące naruszenia art. 145 § 1 pkt. 4 i pkt. 5 w zw. z art. 148 § 1 i § 2 k.p.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie. Bezzasadny jest również zarzut naruszenia art. 156 §1 pkt. 2 k.p.a, który w przedmiotowym postępowaniu nie miał zastosowania. Na to rozstrzygnięcie została złożona skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie przez M D. Zaskarżonej decyzji zarzucał naruszenie przepisów postępowania tj.: - art. 145 § 1 pkt. 4 k.p.a. w zw. z art. 148 § 1 i § 2 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i uznanie, że skarżący miał wiedzę o wydaniu decyzji w tej sprawie i z własnej winy nie uczestniczył w postępowaniu, podczas gdy skarżący powziął wiedzę o decyzji w dniu "[...]"r. i zachował ustawowy termin jednego miesiąca do wniesienia wniosku o wznowienie postepowania; - art. 145 § 1 pkt. 5 w zw. z art. 148 § 1 i § 2 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i uznanie, że w sprawie nie wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję, podczas gdy organ pomimo faktu, iż skarżący dochował należytej staranności zgłaszając sprzedaż samochodu, nie podjął należytych starań w celu zdobycia wiedzy w tym zakresie i o tym fakcie dowiedział się po dniu wydania decyzji, co aktualizuje konieczność wznowienia postępowania; - art. 7, 8, 9, 11 i 77 § 1 k.p.a poprzez zupełny brak odniesienia się do zarzutu skarżącego dotyczącego niezastosowania art. 145 § 1 pkt. 5 k.p.a., podczas gdy w istocie jest to materia prawnie relewantna i wymagająca szczegółowej analizy, albowiem organ w żadnym stopniu nie kwestionuje okoliczności, iż nie miał wiedzy o rzeczonej umowie kupna - sprzedaży przedmiotowego samochodu; - art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. poprzez błędną, albowiem dowolną, niewszechstronną i sprzeczną z zasadami logiki ocenę całokształtu materiału dowodowego i uznanie, że skarżący miał wiedzę o przedmiotowej decyzji, podczas gdy skarżący w chwili jej wydania takiej wiedzy nie miał, nigdy fizycznie nie posiadał decyzji, a o fakcie jej prawnego istnienia dowiedział się dopiero w chwili wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Mając powyższe na uwadze skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i wznowienie przedmiotowego postępowania. W uzasadnieniu skargi podniesiono liczne argumenty dotyczące merytorycznego rozpatrzenia sprawy będącej przedmiotem wniosku o wznowienie postępowania. Wskazano m.in., że skarżący zgłosił fakt sprzedaży samochodu do Starostwa Powiatowego w O, a więc tego samego organu, który rozpatrywał sprawę obciążenia go kosztami związanymi z przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu S nr. rej."[...]". Nadto nie można zgodzić się z twierdzeniem, jakoby nie dochował terminu jednego miesiąca uprawniającego do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, gdyż decyzja nr "[...]"po dwukrotnym awizowaniu została doręczona na zasadzie fikcji prawnej w oparciu o tryb z art. 44 § 4 k.p.a. Organy orzekające nie zauważają jednak, że zdarzenie takie nie może być utożsamiane z początkiem biegu terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Zgodnie z art. 148 § 1 k.p.a podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzje w pierwszej instancji, w terminie miesiąca od dnia w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Zgodnej z art. 148 § 2 termin do złożenia podania o wznowienie postepowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt. 4 k.p.a biegnie natomiast od dnia w którym strona dowiedziała się o decyzji. Z powyższego wynika (art. 148 § 2 k.p.a.) jednoznacznie, że termin do wniesienia żądania w przedmiocie wznowienia postępowania jest liczony od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji, a nie od dnia w którym wykreowane zostało prawne domniemanie skutecznego doręczenia decyzji. Podobne stanowisko zajmuje w doktrynie P. Przybysz, stwierdzając, że z art. 148 § 2 k.p.a. wynika wprost, że termin do wniesienia żądania wznowienia postępowania jest liczony od dnia w którym strona dowiedziała się o decyzji, a nie od dnia w którym miała taką możliwość. Okoliczność, że strona nie dołożyła należytej staranności w celu zdobycia tej wiadomości, jest z punktu widzenia zachowania terminu bez znaczenia. Skarżący podnosił także, że nie można zaakceptować całkowitego pominięcia przez organ odwoławczy zarzutu związanego z nie uwzględnieniem przesłanki wskazanej w art. 145 § 1 pkt. 5 k.p.a. O ile bowiem organ przyjmuje stanowisko, że to skarżący zawinił nie składając stosownego dokumentu (umowy sprzedaży samochodu S nr. rej. "[...]" z "[...]"r.) w toku postepowania, przez co organ nie miał wiedzy o tym dokumencie i fakcie sprzedaży samochodu, to już we wniosku o wznowienie postępowania, skarżący przedstawił ten dokument, przez co organ powziął wiedzę o jego istnieniu, a także błędnym ustaleniu stanu faktycznego sprawy. Z perspektywy możliwości wznowienia postępowania najistotniejszym warunkiem jest istnienie określonych okoliczności i dowodów w dacie podejmowania decyzji ostatecznej. Mając na względzie datę zawarcia umowy, oraz jej zgłoszenie do organu, kwestią bezsporną jest istnienie dokumentu w chwili wydawania decyzji. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O wnosiło o jej oddalenie. W uzasadnieniu stanowiska, po przedstawieniu stanu faktycznego sprawy, powtórzono argumenty zawarte wcześniej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 2107 z późn.zm.) i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 z późn.zm) dalej jako: p.p.s.a., sąd administracyjny kontroluje legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia administracyjnego, czyli jego zgodność z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa, obowiązującymi w dacie jego wydania, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd ma obowiązek uwzględnienia skargi i wyeliminowania z obrotu prawnego aktu administracyjnego, jeżeli stwierdzi jakiekolwiek naruszenie przepisu prawa mogące mieć istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia. Sąd poddawszy kontroli zaskarżoną decyzję stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie zauważyć należy, że postępowanie wznowieniowe jest postępowaniem nadzwyczajnym. Warunkiem skutecznego jego wszczęcia jest po pierwsze powołanie się na jedną z przesłanek wymienionych w art. 145 § 1 pkt 1-8, art. 145a lub art. 145b k.p.a., a po drugie złożenie przez stronę wniosku o wznowienie postępowania w terminie przewidzianym w art. 148 § 1 lub 2 k.p.a. W rzeczonej sprawie skarżący we wniosku o wznowienie postępowania z "[...]"r. powołał się na dwie ustawowe przesłanki wznowienia, tj. okoliczności wskazane w art. 145 § 1 pkt 4 i 5 k.p.a. Co istotne w odniesieniu do obu przesłanek, ustawodawca, w odmienny sposób ustalił sposób obliczania terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Zgodnie z brzmieniem art. 148 § 1 k.p.a. podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Modyfikacji na podstawie art. 148 § 2 k.p.a. ulega zaś termin do złożenia podania o wznowienie postępowania, gdy przyczyną jego złożenia jest art. 145 § 1 pkt 4 (tj. niezawiniony brak udziału w postepowaniu). Biegnie on wówczas od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Organ administracji obowiązany jest z urzędu badać zachowanie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, bowiem wszczęcie postępowania wznowieniowego na wniosek strony, mimo uchybienia terminu, stanowi rażące naruszenie prawa i godzi w zasadę trwałości decyzji administracyjnych (por. wyrok NSA z 6 lipca 2006 r., sygn. akt II OSK 976/05, dostępny na stronie http://orzeczenia. nsa.gov.pl CBOSA). Uchybienie terminowi do złożenia podania o wznowienie postępowania jest zatem podstawą do wydania przez organ postanowienia o odmowie wznowienia postępowania (art. 149 § 3 k.p.a.) lub jeśli zostanie wykryte już w toku postępowania wznowieniowego umorzenia postępowania. Wskazać należy, że w kontrolowanej sprawie, organy obu instancji przyjęły, że skoro decyzja objęta wnioskiem wznowieniowym, doręczona została w przewidzianym prawem trybie art. 44 § 4 k.p.a. tj. fikcji doręczenia zastępczego po dwukrotnym awizowaniu przesyłki, to tak przyjęta data doręczenia uznana może być za moment w którym strona dowiedziała się o decyzji administracyjnej. Tym samym termin złożenia wniosku o wznowienie z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt. 4 k.p.a. tj. niezawinionego braku udziału strony w postępowaniu liczony powinien być od daty, w której na podstawie art. 44 § 4 k.p.a., ustalono moment doręczenia pisma stronie. Skład orzekający Sądu w niniejszej sprawie, nie podziela stanowiska organów, które opiera się na zrównaniu instytucji "fikcji prawnej doręczenia" decyzji ze zdarzeniem faktycznym wywołującym skutek w postaci rzeczywistego powzięcia wiadomości przez stronę o istnieniu i treści decyzji, do którego odnosi się art. 148 § 2 k.p.a. Jak słusznie podniesiono w wyroku WSA w Kielcach z dnia 28 stycznia 2015 r. (sygn. akt II SA/Ke 1054/14, dostępny w CBOSA), w przypadku przesłanki z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., początkiem terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, jest dzień, w którym strona dowiedziała się o decyzji (art. 148 § 2 k.p.a.). Początek biegu terminu wyznacza zatem dzień faktycznego powzięcia wiadomości o istnieniu decyzji i zawartym w niej rozstrzygnięciu i to niezależnie od źródła, z którego informacja pochodzi. Powzięcie wiadomości o wydaniu decyzji nie jest pojęciem tożsamym z doręczeniem decyzji w trybie art. 44 k.p.a. Z datą doręczenia decyzji związane są określone skutki prawne, tak dla organu administracji jak i strony. Dotyczą one między innymi kwestii rozpoczęcia biegu terminów do dokonania przez stronę określonych czynności procesowych np. wniesienia środków zaskarżenia, wniosku o uzupełnienie decyzji itp. Jak dalej wywodził Sąd, organ badając kwestie zachowania terminu z art. 148 § 2 k.p.a. winien jest ustalić, kiedy strona faktycznie dowiedziała się o decyzji, skoro przesłankę wznowienia opiera na tym, że nie brała udziału w postępowaniu. Temu celowi nie może służyć procesowa instytucja doręczenia zastępczego przewidziana w art. 44 k.p.a., właśnie dlatego, że nie można z jej pomocą wyjaśnić, w jakiej dacie strona dowiedziała się o decyzji. Podobne stanowisko zajął WSA w Lublinie w wyroku z 26 maja 2009 r. (sygn. akt II SA/Lu 25/09, dostępny w CBOSA) wskazując, że nie sposób przyjąć, że doręczenie zastępcze decyzji w trybie art. 44 k.p.a. uznać należy za tożsame z dowiedzeniem się o decyzji w rozumieniu art. 148 § 2 k.p.a. Sąd argumentował w przywołanym wyroku, że doręczenie przewidziane w art. 44 k.p.a. stwarza domniemanie doręczenia, co pozwala jedynie na usunięcie przeszkody w dalszym prowadzeniu postępowania w sprawie. Nie ma ono jednak żadnego związku z faktycznym dowiedzeniem się o decyzji przez jego adresatów. W tym kierunku wypowiedział się także Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 8 lutego 2008 r. (sygn. akt II OSK 2039/06, dostępny w CBOSA), w którym wskazał wyraźnie, że powzięcie wiadomości o wydaniu decyzji nie jest pojęciem tożsamym z doręczeniem decyzji. Z datą doręczenia decyzji, Kodeks postępowania administracyjnego wiąże określone skutki prawne, tak dla organu administracji jak i strony. Dotyczą one między innymi kwestii rozpoczęcia biegu terminów do dokonania przez stronę określonych czynności procesowych (np. wniesienia środków zaskarżenia, wniosku o uzupełnienie decyzji). Jasny w swej treści art. 148 § 2 k.p.a. nie wiąże natomiast daty otwarcia biegu terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania z faktem doręczenia decyzji, której wznowienie dotyczy, lecz ze zdarzeniem świadczącym o dotarciu do strony informacji o jej istnieniu (por. wyrok NSA z dnia 10 marca 2006 r. sygn. II OSK 622/05, ONSA i WSA Nr 5 z 2006 r. poz. 133). Z poczynionych rozważań Sądu wywieść można również, że jakkolwiek nie można wykluczyć, że w określonym stanie faktycznym datą powzięcia przez stronę wiadomości o decyzji okaże się data jej doręczenia, to kwestia ta musi zostać wykazana przez organy administracji w toku postępowania. Pogląd zbieżny z przedstawioną wyżej argumentacją przedstawiono także w wyroku WSA w Rzeszowie z dnia 23 października 2018 r. (sygn. II SA/Rz 946/18, dostępny CBOSA). Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, które Sąd w pełni podziela, wskazać pozostaje, że orzekające w tej sprawie organy administracji publicznej nie mogły a priori przyjąć, iż data doręczenia decyzji w trybie art. 44 k.p.a. jest tożsama ze zdarzeniem faktycznym wywołującym skutek w postaci rzeczywistego powzięcia wiadomości przez stronę o istnieniu i treści decyzji, na co wskazuje art. 148 § 2 k.p.a. Tym samym organy w kontrolowanym postępowaniu nie wykazały, że strona naruszyła termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Co więcej nie ustaliły momentu jaki uznać należy za początek biegu terminu z art. 148 § 2 k.p.a. Brak było zatem podstaw do umorzenia postępowania wznowieniowego z uwagi na naruszenie terminu do wniesienia wniosku o wznowienie postepowania przez skarżącego. Kwestia momentu, w jakim strona dowiedziała się o decyzji przez stronę, powinna podlegać wyjaśnieniu przez organy jako istotna okoliczność sprawy, zwłaszcza, że skarżący jednoznacznie określał ten moment na dzień powzięcia informacji o prowadzeniu przeciwko niemu postępowania egzekucyjnego w administracji. Do tej okoliczności orzekające organy w toku postępowania nie odniosły się. Skład orzekający Sądu w niniejszej sprawie, uznaje jednocześnie za przedwczesne odniesienie się do przedstawionych przez skarżącego zarzutów dotyczących merytorycznego rozpatrzenia sprawy, bowiem rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej miało na obecnym jej etapie jedynie charakter formalny. Brak jest zatem podstaw do formułowania merytorycznej oceny podstaw wznowieniowych, gdyż oceny takiej nie dokonały jeszcze orzekające w sprawie organy. Na obecnym etapie postepowania Sąd uznał jedynie, że w niniejszej sprawie dokonano błędnej wykładni art. 148 § 2 k.p.a. w zw. z art. 44 § 4 k.p.a. mającej istotny wpływ na wynik sprawy. Na marginesie jedynie wskazać należy, że organ I instancji w uzasadnieniu decyzji podał - przyjmując za początek biegu terminu wskazanego w art. 148 § 2 k.p.a. datę doręczenia decyzji - że termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania w oparciu o przesłankę z art. 145 § 1 pkt. 4 k.p.a. upływał w dniu "[...]"r. Organ nie podał jednak dokładnie z jaką datą uznał decyzję za doręczoną. Przyjmując zaś, że decyzja nr. "[...]" z dnia "[...]" r., doręczona stronie w trybie art. 44 k.p.a. była awizowana "[...]" r. i "[...]" r. (k. "[...]" akt adm.) data upływu miesięcznego terminu do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania została błędnie obliczona. Zgodnie z art. 44 § 4 k.p.a. doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1. Zgodnie z art. 44 § 1 w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43 operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej. Skutek doręczenia następuje zatem z upływem 14 dni od dnia pierwszej próby doręczenia (awizowania). Organ II instancji słusznie wskazał, że doręczenie nastąpiło w dniu "[...]" r. Tym samym miesięczny termin od tej daty mijał "[...]" r., jednakże z uwagi na wytyczne wskazane wyżej okoliczność ta nie ma w sprawie znaczenia prawnego. Ponieważ organy obu instancji nie ustaliły prawidłowo daty, w której skarżący dowiedział się faktycznie o decyzji nr "[...]" z dnia "[...]" r., tym samym doszło do naruszenia art. 7 i 77 § 1 k.p.a. w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z tego też powodu należało uchylić zarówno zaskarżoną decyzję, jak i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c orzekł jak w punkcie 1 wyroku. O kosztach orzeczono stosownie do art. 200 p.p.s.a. Orzekając w niniejszej sprawie ponownie organ, mając na uwadze przedstawione wyżej stanowisko prawne, ustali, kiedy skarżący faktycznie powziął wiadomość o decyzji nr. "[...]" z dnia "[...]" r., a następnie oceni, czy zachowany został termin, o jakim mowa w art. 148 § 1 i 2 k.p.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło