I GSK 1675/19

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2020-05-25

Skład orzekający: Małgorzata Grzelak, Piotr Pietrasz, Anna Apollo

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy warunkiem uzyskania dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych jest terminowe ponoszenie kosztów płacy wszystkich pracowników, czy wyłącznie pracowników niepełnosprawnych?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że warunek terminowego ponoszenia kosztów płacy, o którym mowa w art. 26a ust. 1a1 pkt 3 i art. 26a ust. 4 ustawy o rehabilitacji, odnosi się wyłącznie do kosztów płacy pracownika niepełnosprawnego, a nie pracowników ogółem. Sąd oparł się na wykładni celowościowej przepisów oraz powołał się na wcześniejsze orzecznictwo NSA.
Stan faktyczny
Spółdzielnia A ubiegała się o dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych. Prezes Zarządu PFRON zobowiązał Spółdzielnię do zwrotu środków, uznając, że koszty płacy zostały poniesione z uchybieniem terminów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił tę decyzję, uznając, że nieterminowość dotyczy wyłącznie kosztów płacy pracownika niepełnosprawnego. Prezes PFRON wniósł skargę kasacyjną, zarzucając błędną wykładnię przepisów materialnych i naruszenie przepisów postępowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Grzelak Sędzia NSA Piotr Pietrasz Sędzia del. NSA Anna Apollo (spr.) po rozpoznaniu w dniu 25 maja 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 kwietnia 2019 r., sygn. akt V SA/Wa 2128/18 w sprawie ze skargi Spółdzielni A z siedzibą w K. na decyzję Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z dnia [...] października 2018 r., nr [...] w przedmiocie zobowiązania do zwrotu środków przekazanych tytułem dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych na rzecz Spółdzielni A z K. 5400 (pięć tysięcy czterysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 30 kwietna 2019 r. sygn. akt V SA/Wa 2128/18 uchylił decyzję Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z [...] października 2018 r., nr [...] w przedmiocie zobowiązania Spółdzielni A w likwidacji z siedzibą w K. ( dalej określanej jako spółdzielnia lub beneficjent) do zwrotu środków przekazanych tytułem dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych oraz zasądził na rzecz spółdzielni zwrot kosztów postępowania. Uznał bowiem, że nieterminowe pokrywanie przez pracodawców miesięcznych kosztów płacy, o którym mowa w art. 26a ust. 1a1 pkt 3 ustawy z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. z 2018 r, poz. 511 z późna zm., zwanej dalej "ustawą o rehabilitacji") i art. 26a ust. 4 ustawy o rehabilitacji odnosi się wyłącznie do kosztów płacy pracownika niepełnosprawnego, a nie pracowników ogółem. W wypadku, gdy nie ma żadnych wątpliwości, że koszty płacy osoby niepełnosprawnej zostały pokryte w zgodzie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami, to niepokrywania kosztów płacy osób pełnosprawnych w wymaganych terminach organ nie może oceniać w kontekście art. 26a ust. 1a1 pkt 3 i art. 26a ust. 4 ustawy o rehabilitacji, a jedynie w takim wypadku jest zobowiązany do ustalenia, czy przedsiębiorca nie znajduje się w trudniej sytuacji ekonomicznej wg kryteriów określonych w przepisach prawa Unii Europejskiej dotyczących udzielania pomocy publicznej (art. 48a ust. 3 pkt 1 ustawy o rehabilitacji). W konsekwencji, w ocenie sądu pierwszej instancji, Prezes PFRON badając, czy wystąpiła przesłanka z art. 26a ust. 1a1 pkt 3 i art. 26a ust. 4 ustawy o rehabilitacji powinien był ustalić, czy spółdzielnia poniosła koszty płacy pracownika niepełnosprawnego z uchybieniem terminów wynikających z odrębnych przepisów. Organ takiego ustalenia w sprawie jednak nie dokonał i nie przedstawił w zaskarżonej decyzji, czym - w ocenie sądu - naruszył art. 7 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2018 r. poz. 2096, dalej określanej skrótem K.p.a.) i art. 77 w zw. z art. 11 K.p.a. Ograniczył się jedynie do własnych ustaleń, opartych o informację uzyskaną z ZUS, że składki na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres od października 2012 r. do sierpnia 2013 r. zostały przez beneficjenta zapłacone z uchybieniem terminu. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Prezes Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych. Zaskarżając wyrok w całości zarzucił mu I. na podstawie przepisu art. 174 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, dalej określanej skrótem P.p.s.a.) naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię przepisu art. 2 pkt 4a ustawy o rehabilitacji polegające na przyjęciu, że definicja legalna kosztów płacy sformułowana w tym przepisie dotyczy wyłączne kosztów płacy pracowników będących osobami niepełnosprawnymi, a obowiązek terminowego poniesienia kosztów płacy określony w art. 26a ust.1a1 pkt 3 ustawy o rehabilitacji, stanowiący warunek uzyskania dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych dotyczy terminowego poniesienia kosztów płacy wyłącznie osób niepełnosprawnych, podczas gdy definicja legalna pojęcia kosztów płacy, o której mowa w art. 2 pkt 4a ustawy o rehabilitacji nie zawiera żadnego ograniczenia w tym zakresie, a obowiązek terminowego poniesienia kosztów płacy określony w art. 26a ust. 1a1 pkt 3 ustawy o rehabilitacji, stanowiący warunek uzyskania dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych dotyczy poniesienia terminowego kosztów płacy wszystkich pracowników zatrudnionych u danego pracodawcy ubiegającego się o to dofinansowanie; II. na podstawie przepisu art. 174 pkt 2 P.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, to jest: 1) naruszenie przepisu art. 141 § 4 P.p.s.a. polegające na nieprawidłowym uzasadnieniu wyroku, tj. braku uzasadnienia prawnego w zakresie wskazania podstawy prawnej i wyjaśnienia toku rozumowania Sądu, które pozwoliłoby zrozumieć adresatom, dlaczego Sąd uznał, że Prezes Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych jest obowiązany do samodzielnych ustaleń związanych z zakresem działalności Zakładu Ubezpieczeń społecznych w przedmiocie ustalenia terminów i wysokości ponoszenia przez pracodawcę kosztów płacy w stosunku do obowiązkowych składek na ubezpieczenia emerytalne, rentowe i wypadkowe, składek na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, na użytek postępowania o wypłatę miesięcznego dofinansowania pracodawcy do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych ze środków PFRON, co nie pozwala na kontrolę kasacyjną orzeczenia, natomiast w przypadku zastosowania się organu do poglądu Sądu może doprowadzić do załatwienia sprawy niezgodnie z obowiązującym prawem; 2) przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 7 K.p.a. w zw. z art. 77 § 1 K.p.a. i art. 80 K.p.a. polegające na uwzględnieniu skargi w wyniku błędnego uznania, że w postępowaniu prowadzonym w celu ustalenia , czy strona zgodnie z prawem uzyskała dofinansowanie do wynagrodzeń osób niepełnosprawnych, organ nie zebrał wszystkich niezbędnych dowodów i nie dokonał na ich podstawie ustalenia, czy strona poniosła koszty płacy pracowników niepełnosprawnych z uchybieniem terminów wynikających z odrębnych przepisów, co miało istotny wpływ na treść orzeczenia, bowiem gdyby sąd pierwszej instancji przyjął (zgodnie z zasadami wiedzy oraz na podstawie przepisów prawa), że organ w istocie zebrał w sposób wyczerpujący materiał dowodowy i w świetle obowiązujących przepisów w sposób prawidłowy poczynił te ustalenia na podstawie treści pisma Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z [...] sierpnia 2018 r., to w konsekwencji oddaliłby skargę; 3) przepisu art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez ogólnikowe, lakoniczne i niespójne - wewnętrznie sprzeczne, bez wskazania zastosowanych przepisów oraz wyjaśnienia przyjętego przez sąd sposobu ich wykładni i zastosowania uzasadnienie wyroku, w szczególności poprzez wskazanie na braki w postępowaniu dowodowym polegające na przyjęciu za podstawę w rozpoznaniu sprawy przez organ wyłącznie dokumentu urzędowego i powołanie się na nieustalenie okoliczności istotnych w sprawie, a następnie - bez wyjaśnienia podstaw takiego wnioskowania i bez wskazania na treści jakich przepisów oparł się sąd pierwszej instancji - wskazanie, w sposób wiążący organ przy ponownym rozpoznaniu sprawy, że organ ustali i jeśli taki fakt będzie miał miejsce, przedstawi informacje o niedopłacie za sporne miesiące na indywidualnym koncie ZUS każdego z niepełnosprawnych pracowników, podczas gdy wada ta nie pozwala na kontrolę kasacyjną orzeczenia, natomiast w przypadku zastosowania się organu do poglądu sądu, może doprowadzić do załatwienia sprawy niezgodnie z obowiązującym prawem. W oparciu o powyższe zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Argumenty na poparcie zarzutów przytoczono w uzasadnieniu skargi kasacyjnej. W odpowiedzi na skargę kasacyjną spółdzielnia wniosła o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie jest zasadna. Zgodnie z art. 174 P.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dodać należy, że w przypadku oparcia skargi kasacyjnej na naruszeniu prawa procesowego (art. 174 pkt 2 P.p.s.a.) wnoszący skargę kasacyjną musi mieć na uwadze, że dla ewentualnego uwzględnienia skargi kasacyjnej niezbędne jest wykazanie wpływu naruszenia na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem stosownie do treści art. 183 § 1 P.p.s.a., rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Ze wskazanych przepisów wynika, że wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania. Wychodząc z tego założenia, należy na wstępie zaznaczyć, że wobec niestwierdzenia z urzędu nieważności postępowania (art. 183 § 2 P.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny ogranicza swoje rozważania do oceny zagadnienia prawidłowości dokonanej przez sąd pierwszej instancji wykładni wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów prawa. Nadto należy wskazać, że stopień skuteczności skargi kasacyjnej zależy od stopnia precyzji określenia jej zarzutów. Autor skargi kasacyjnej wyznacza bowiem zakres kontroli instancyjnej, wskazując, które normy prawa zostały naruszone. Naczelny Sąd Administracyjny nie ma obowiązku ani prawa do domyślania się i uzupełniania argumentacji autora skargi kasacyjnej. Przytoczenie podstawy skargi kasacyjnej oraz jej uzasadnienie musi więc być precyzyjne, z uwagi na związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej. Przechodząc do oceny zarzutów opartych o podstawę z art. 174 pkt 2 P.p.s.a. za niezasadny uznać należało zarzut podważający zgodność z prawem zaskarżonego wyroku z punktu widzenia wadliwego - zdaniem skarżącego kasacyjnie organu - jego uzasadnienia. Wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić przedmiot skutecznego zarzutu kasacyjnego z art. 141 § 4 P.p.s.a. zasadniczo wówczas, gdy uzasadnienie wyroku sporządzone jest w taki sposób, że niemożliwa jest jego kontrola instancyjna. Funkcja uzasadnienia wyroku wyraża się bowiem i w tym, że jego adresatem, oprócz stron, jest także Naczelny Sąd Administracyjny, co tworzy po stronie wojewódzkiego sądu administracyjnego obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, który umożliwi przeprowadzenie kontroli instancyjnej zaskarżonego orzeczenia w sytuacji, gdy strona postępowania zażąda, poprzez wniesienie skargi kasacyjnej, jego kontroli. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, uzasadnienie kontrolowanego wyroku, gdy chodzi o analizę przedstawionych w nim argumentów, nie uniemożliwia przeprowadzenia kontroli prawidłowości tego orzeczenia, co prowadzi do wniosku, że sąd pierwszej instancji uczynił zadość obowiązkowi sporządzenia uzasadnienia w sposób uwzględniający konsekwencje wynikające z towarzyszącej uzasadnieniu każdego orzeczenia sądowego funkcji kontroli trafności wydanego rozstrzygnięcia. Natomiast inną kwestią jest siła przekonywania zawartych w nim argumentów, co prowadzi do wniosku, że brak przekonania strony o trafności rozstrzygnięcia sprawy, w tym do przyjętego kierunku wykładni i zastosowania prawa, czy też odnośnie oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, której rezultat nie koresponduje z oczekiwaniami strony, nie oznacza jeszcze wadliwości uzasadnienia wyroku i to w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Fakt, że stanowisko zajęte przez sąd administracyjny pierwszej instancji jest odmienne od prezentowanego przez wnoszącego skargę kasacyjną nie oznacza, iż uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wady konstrukcyjne, nie poddaje się kontroli kasacyjnej, czy też, że jest wadliwe w stopniu uzasadniającym uchylenie wydanego w sprawie rozstrzygnięcia. W konsekwencji polemika ze stanowiskiem sądu pierwszej instancji nie może sprowadzać się do zarzutu naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. Nie można bowiem skutecznie zwalczać, ani prawidłowości przyjętego za podstawę orzekania stanu faktycznego, ani stanowiska sądu co do wykładni bądź zastosowania prawa (por. wyroki NSA: z 26 listopada 2014 r. sygn. akt II OSK 1131/13; z 20 stycznia 2015 r. sygn. akt I FSK 2081/13; z 12 marca 2015 r. sygn. akt I OSK 2338/13; z 18 marca 2015 r. sygn. akt I GSK 1779/13; publ. w CBOSA). Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że orzekając na podstawie akt sprawy oraz w jej granicach, sąd pierwszej instancji dokonał oceny prawidłowości przeprowadzonego przez organ postępowania i wskazując na jego wady w zakresie ustalenia stanu faktycznego. wskazał również przepisy postępowania, które powinny mieć zastosowanie w rozpatrywanej sprawie, a nadto zawarł wskazówki dla organu co do dalszego sposobu procedowania w sprawie. Uwzględniając powyższe, zarzuty naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. uznać należało za niezasadne. Odnosząc się do zarzutu naruszenia prawa materialnego sformułowanego w pkt I. petitum skargi kasacyjnej i kwestii powiązania terminowego ponoszenia kosztów płacy z zatrudnieniem osoby niepełnosprawnej, czy też z zatrudnieniem wszystkich pracowników zauważyć należy na wstępie, że zgodnie z 26a ust. 1 ustawy o rehabilitacji, pracodawcy przysługuje ze środków Funduszu miesięczne dofinansowanie do wynagrodzenia pracownika niepełnosprawnego, o ile pracownik ten został ujęty w ewidencji zatrudnionych osób niepełnosprawnych, o której mowa w art. 26b ust. 1. Miesięczne dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych przysługuje pracodawcy po spełnieniu warunków określonych w art. 26a-26c ustawy o rehabilitacji. Zgodnie zaś z art. 26a ust. 1a1 pkt 3 ustawy o rehabilitacji, miesięczne dofinansowanie nie przysługuje jeżeli miesięczne koszty płacy zostały poniesione przez pracodawcę z uchybieniem terminów, wynikających z odrębnych przepisów, przekraczającym 14 dni. Koszty płacy oznaczają, zgodnie z art. 2 pkt 4a ustawy o rehabilitacji wynagrodzenie brutto oraz finansowane przez pracodawcę obowiązkowe składki na ubezpieczenia emerytalne, rentowe i wypadkowe naliczone od tego wynagrodzenia i obowiązkowe składki na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych. Należy zauważyć, że za terminowo poniesione koszty płacy uznaje się te, które zostały poniesione w terminach wynikających odpowiednio z przepisów ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (wynagrodzenie), ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (należności składkowe) oraz ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (zaliczki na podatek dochodowy od wypłaconych wynagrodzeń). W świetle przytoczonych regulacji zasadniczego znaczenia nabiera kwestia wykładni art. 2 pkt 4a ustawy o rehabilitacji. Niewątpliwie przepis ten nie zawiera wskazania, z zatrudnieniem jakich pracowników (niepełnosprawnych czy pełnosprawnych) koszty te są związane. Tym samym wykładnia językowa nie daje odpowiedzi na postawione pytanie. W wyroku z 26 lutego 2020 r. sygn. akt I GSK 1350/19, (podobnie w wyrokach w sprawach GSK 1256/19, I GS 1298/19, vide CBOiS NSA) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał na treść art.1 ustawy o rehabilitacji określający jej przedmiot. Zgodnie z nią ustawa dotyczy osób, których niepełnosprawność została potwierdzona orzeczeniem (...). Tym samym ustawodawca określił, że wszelkie uregulowania zawarte w przedmiotowej ustawie należy wiązać z "osobami niepełnosprawnymi". Wyprowadzanie z treści przepisów ustawy praw, czy też obowiązków innych podmiotów poza osobami z potwierdzoną niepełnosprawnością i ich pracodawcami nie znajduje uzasadnienia. Jednocześnie, w ślad za sądem pierwszej instancji, stwierdził, że przy stosowaniu przepisu art. 26a ustawy o rehabilitacji (stanowiącym przesłanki nabycia uprawnienia przez pracodawcę) oraz przy jego wykładni należy mieć na uwadze treść przepisów unijnych zezwalających na udzielanie tego rodzaju pomocy przepisami krajowymi. Wykładnia przepisów krajowych powinna być zgodna z wykładnią przepisów unijnych. Zgodnie z art. 48a ust. 2 ustawy o rehabilitacji środki Funduszu, przyznane pracodawcy wykonującemu działalność gospodarczą na podstawie art. 26, art. 26a, art. 26d i art. 32 ust. 1 pkt 2 stanowią pomoc na zatrudnienie pracowników niepełnosprawnych w rozumieniu rozporządzenia 651/2014. Art. 33 ust. 1 rozporządzenia 651/2014 stanowi, że pomoc na zatrudnianie pracowników niepełnosprawnych jest zgodna z rynkiem wewnętrznym w rozumieniu art. 107 ust. 3 Traktatu i wyłączona z obowiązku zgłoszenia, o którym mowa w art. 108 ust. 3 Traktatu, jeżeli spełnione są warunki ustanowione w niniejszym artykule i w rozdziale I. Intensywność pomocy nie przekracza 75 % kosztów kwalifikowalnych art. 33 ust. 5. Natomiast art. 33 ust. 2 rozporządzenia 651/2014 wskazuje, że za koszty kwalifikowalne uznaje się koszty płacy w danym okresie zatrudnienia pracownika niepełnosprawnego. Analogiczną regulację w art. 41 ust. 1 i 2 zawierało rozporządzenie Komisji (WE) nr 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008 r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne ze wspólnym rynkiem w zastosowaniu art. 87 i 88 Traktatu (zwanego dalej rozporządzeniem nr 800/2008). Rozporządzenie, które, jak trafnie skarżący kasacyjnie organ zauważył, obowiązywało w dacie przyznania beneficjentowi pomocy udzielonej przez państwo. Zatem to do przepisów tego rozporządzenia powinien był odwołać się sąd pierwszej instancji. Niemniej jednak, z uwagi na podobieństwo obu regulacji, uwag poczynionych przez sąd pierwszej instancji z tego powodu nie można uznać za całkowicie nietrafione. Rozporządzenie 800/2008 definiuje pojęcie pracownika niepełnosprawnego w art. 2 pkt 20. Zgodnie z tym przepisem, pracownikiem niepełnosprawnym jest każda osoba, która: jest uznana za osobę niepełnosprawną na mocy prawa krajowego; lub u której rozpoznano ograniczenie wynikające z upośledzenia sprawności fizycznej, umysłowej lub psychicznej. Zgodnie z treścią art. 2 pkt 10 ustawy o rehabilitacji, niepełnosprawność to trwała lub okresowa niezdolność do wypełniania ról społecznych z powodu stałego lub długotrwałego naruszenia sprawności organizmu, w szczególności powodującą niezdolność do pracy. Natomiast osobą niepełnosprawną, zgodnie z art. 1 ustawy o rehabilitacji jest osoba, której niepełnosprawność została potwierdzona orzeczeniem: 1) o zakwalifikowaniu przez organy orzekające do jednego z trzech stopni niepełnosprawności lub 2) o całkowitej lub częściowej niezdolności do pracy na podstawie odrębnych przepisów, lub 3) o niepełnosprawności, wydanym przed ukończeniem 16 roku życia. Skarżący kasacyjnie zarzucił sądowi pierwszej instancji, że pominął definicję legalną kosztów płacy zawartą zarówno w obecnie obowiązującym Rozporządzeniu nr 651/2014, jak i Rozporządzeniu Komisji (WE) nr 800/2008 Zgodnie z art. 2 pkt 31 Rozporządzenia nr 651/2014. Rzeczywiście sąd pierwszej instancji nie odwołał się do przytoczonych przez organ definicji, lecz one dotyczą kosztów płacy wszystkich pracowników, których dotyczą przepisy powołanych rozporządzeń. Natomiast regulacja art. 2 pkt 4a ustawy o rehabilitacji zawiera definicje ustawową stworzoną na potrzeby regulacji krajowej. Zasadnie zatem sąd pierwszej instancji wykładnię tego pojęcia powiązał z regulacjami tej ustawy. Zwłaszcza, że wspomniana definicja stanowi element wyłącznie hipotezy normy, którą dopiero dopełniają dalsze szczegółowe regulacje ustawy. Po drugie definicja ta zawiera wyłącznie enumeratywne wyliczenie składników tego, co należy zakwalifikować do kosztów płacy. Trafnie zatem sąd pierwszej instancji zwrócił uwagę na to że np. art. 26a ust, 4 ustawy o rehabilitacji jest mowa o "kosztach płacy" — bez bliższego doprecyzowania jakie tu koszty ustawodawca ma na myśli (każdego indywidualnie pracownika, czy też ich ogół lub tylko pracowników niepełnosprawnych) — oraz limitu dofinansowania (odpowiednio 75% oraz 90%). Jednakże zestawienie tej regulacji z regulacją art. 41 rozporządzenia nr 800/2008 pozwala na wniosek, że chodzi o koszty pracownika niepełnosprawnego, a nie każdego pracownika. Wskazane limity (75% oraz 90%) należy liczyć indywidulanie względem każdego jednego pracownika niepełnosprawnego a nie kosztów płacy ogółem u danego pracodawcy związanych z zatrudnieniem pracowników zarówno pełnosprawnych jak i niepełnosprawnych. Takie rozumienie art. 26a ust. 4 ustawy o rehabilitacji wynika z wykładni celowościowej, a nie z literalnego odczytania "poniesionych kosztów płacy" połączonego z definicją legalną tychże kosztów określoną w art. 2 ust. 4a ustawy rehabilitacji. Zgodnie z art. 26a ust. 1 ustawy o rehabilitacji pracodawcy przysługuje ze środków Funduszu miesięczne dofinansowanie do wynagrodzenia pracownika niepełnosprawnego. Wynagrodzenia określanego za pomocą definicji kosztów płacy, jakie pracodawca będzie musiał ponieść w związku z zatrudnieniem pracownika niepełnosprawnego. Analogicznie względem spornego ust. 1a1 pkt 3 art. 26a ustawy o rehabilitacji nieterminowość pokrycia miesięcznych kosztów płacy należy odnosić wyłącznie do pracowników niepełnosprawnych. Tym samym prawidłowo stwierdził sąd pierwszej instancji, że nieterminowe pokrywanie przez pracodawcę miesięcznych kosztów płacy, o którym mowa w art. 26a ust. 1a1 pkt 3 i art. 26a ust. 4 ustawy o rehabilitacji, odnosi się wyłącznie do kosztów płacy pracownika niepełnosprawnego, a nie pracowników ogółem. Naczelny Sąd Administracyjny, biorąc pod uwagę, że sprawach wystąpiły podobne stany faktyczne i prawne nie znalazł podstaw do odstąpienia od poglądu przedstawionego w powołanych już wyrokach z 26 lutego 2020 r. Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a. skargę kasacyjną oddalił. O kosztach Sąd orzekł na podstawie 204 pkt 2 P.p.s.a. w zw. z art.205 § 2 P.p.s.a. w zw. z § 14 ust.1 pkt.2 lit.b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło