III OSK 2948/21

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2021-04-20

Skład orzekający: Sędzia NSA Teresa Zyglewska, Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk, Sędzia NSA Olga Żurawska-Matusiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej wymaga poprzedzenia ponagleniem, o którym mowa w art. 37 k.p.a. lub art. 53 § 2b p.p.s.a.?
Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej nie wymaga poprzedzenia ponagleniem. Postępowanie w sprawie dostępu do informacji publicznej jest odformalizowane i nie toczy się w trybie Kodeksu postępowania administracyjnego, z wyjątkiem ściśle określonych sytuacji, dlatego przepisy dotyczące ponaglenia nie mają zastosowania.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zobowiązał Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków do wydania aktu lub dokonania czynności w zakresie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej, stwierdzając jednocześnie bezczynność organu z rażącym naruszeniem prawa i wymierzając grzywnę. Małopolski Wojewódzki Konserwator Zabytków zaskarżył ten wyrok, zarzucając m.in. naruszenie przepisów dotyczących konieczności poprzedzenia skargi na bezczynność ponagleniem oraz błędną wykładnię przepisów o informacji publicznej i rażącym naruszeniu prawa. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Teresa Zyglewska (spr.) Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk Sędzia NSA Olga Żurawska-Matusiak po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 5 grudnia 2019 r., sygn. akt II SAB/Kr 389/19 w sprawie ze skargi M.P. na bezczynność Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę kasacyjną. Wyrokiem z dnia 5 grudnia 2019 r., sygn. akt II SAB/Kr 389/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na skutek skargi M.P. (skarżący) na bezczynność Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w [...] w przedmiocie udzielenia informacji publicznej na wniosek z dnia [...] czerwca 2019 r. zobowiązał Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w [...] do wydania w terminie 14 dni aktu albo dokonania czynności w zakresie rozpoznania wniosku skarżącego (pkt 1), stwierdził, że Małopolski Wojewódzki Konserwator Zabytków w [...] dopuścił się bezczynności, a bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa (pkt 2), wymierzył organowi grzywnę w wysokości tysiąc złotych (pkt 3) praz zasądził zwrot kosztów postępowania. Z powyższym rozstrzygnięciem nie zgodził się Małopolski Wojewódzki Konserwator Zabytków i zaskarżając wyżej opisany wyrok w części, tj. w zakresie stwierdzenia: "a bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa", zawarte w pkt II sentencji tego wyroku oraz w części objętej pełną treścią pkt III sentencji, gdzie Sąd wymierza MWKZ grzywnę w wysokości 1000 złotych, zarzucił mu: 1) naruszenie prawa materialnego, to jest: a) art. 16 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2019 r., poz. 1429) - dalej "u.d.i.p." - poprzez jego błędną wykładnię i wskutek tego jego niewłaściwe zastosowanie, w szczególności sprowadzające się do tego, że w zaskarżonym wyroku, Sąd bezpodstawnie przyjął i na tym między innymi oparł swój wyrok, że przepis ten - stanowiący o stosowaniu przy odmawianiu udostępnienia informacji publicznych przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 - ze zm.) - dalej k.p.a. - skutkuje tak "znacznie ograniczonym stosowaniem przepisów Kpa w sprawach z zakresu dostępu do informacji publicznej", że ograniczenie to "wyłącza wymóg poprzedzenia skargi na bezczynność" organu w zakresie udzielenia informacji publicznej – ponagleniem, o jakim mowa w art. 37 k.p.a., wniesionym przez stronę na podstawie i w trybie art. 37 k.p.a.; b) art. 21 u.d.i.p. – stanowiącego o stosowaniu, przy rozpatrywaniu skarg w sprawach dotyczących udostępniania informacji publicznej, przepisów p.p.s.a. - poprzez całkowite pominięcie jego istnienia, znaczenia i zastosowania przy ferowaniu wyroku, a więc w konsekwencji nie poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, lecz poprzez bezpodstawny brak jego zastosowania i to wprost, bez potrzeby dokonywania wykładni - co w tym przypadku spowodowało bezpodstawnie taki skutek, że przy wydawaniu wyroku WSA nie uwzględnił, a nawet w ogóle nie wziął pod uwagę, przepisu art. 53 § 2b p.p.s.a. stanowiącego werbalnie, że skargę na bezczynność organu można wnieść dopiero po wniesieniu, we właściwym w tym przedmiocie trybie, ponaglenia do właściwego organu; c) art. 1 ust. 1, art. 2 i art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. - poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegające na tym, że WSA w Krakowie wskazał wymienione przepisy jako stanowiące i przesądzające wyłącznie o tym, że informacja wnioskowana w niniejszej sprawie miała charakter informacji publicznej i dlatego powinna ona być udostępniona bez zbędnej zwłoki oraz jako stanowiące wyłącznie o tym, że samo posiadanie takiego charakteru przez wnioskowaną informację już wystarcza do tego, aby bezwzględnie, to znaczy bez żądania i oczekiwania na przedstawienie przez wnioskującego interesu związanego z uzyskaniem informacji lub uzasadnienia wniosku, zobligować organ do udzielenia informacji - podczas gdy w myśl całościowej wykładni przepisów, w zasadzie obowiązującej, a także potwierdzonej licznymi, ugruntowanymi orzeczeniami i powszechną praktyką, w przypadku gdy wnioskowane informacje to według kryteriów u.d.i.p. informacje przetworzone - jak te, jakimi niewątpliwie były te informacje, o które wnioskowano w niniejszej sprawie - to mogą być one sporządzone i udostępnione jedynie wtedy, gdy wnioskodawca w swoim wniosku wykaże i uzasadni - czego wnioskodawca w niniejszej sprawie nie uczynił - że informacje te są szczególnie istotne z punktu widzenia interesu społecznego oraz że wnioskodawca działa w interesie publicznym, a sprawy, o jakich chce zostać poinformowany, mają szczególnie istotne znaczenie dla funkcjonowania określonych organów administracji państwowej; 2. naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, to jest określonych przepisów p.p.s.a. - a to: a) art. 149 § 1a p.p.s.a. - poprzez bezkrytyczne i nienależycie uwzględniające całokształt okoliczności niniejszej sprawy, stwierdzenie w przedmiotowym wyroku, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz poprzez przyjęcie za podstawę dokonania takiego stwierdzenia jedynie pewnego wyimka z uzasadnienia jednego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego (kazusu) wydanego w sprawie, która nie miała stanu faktycznego identycznego ze stanem faktycznym niniejszej sprawy, natomiast przy pominięciu tego, że art. 149 § 1a p.p.s.a. jak i też żaden inny przepis tej ustawy nie definiuje pojęcia "rażącego naruszenia prawa przy bezczynności organu" i dlatego też oceny i stwierdzenia w tym przedmiocie należy czynić w każdej sprawie indywidualnie oraz stosownie do wszechstronnej oceny całości istniejącego w niej stanu faktycznego - a także i dlatego, że według werbalnego brzmienia i znaczenia art. 149 § 1 - 1a p.p.s.a. stwierdzenie przez sąd, że stwierdzona bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, nie jest obligatoryjne w każdym przypadku stwierdzenia naruszenia prawa poprzez dopuszczenie się bezczynności, lecz jest tylko pierwszą z dwóch alternatyw, niewykluczającą zastosowania drugiej alternatywy, to jest stwierdzenia, że bezczynność nie mała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, a o tym, która z tym dwóch alternatyw powinna być zastosowana, powinna przesądzać wyłącznie wszechstronna ocena całości istniejącego w danej sprawie stanu fatycznego - czego zdaniem organu Sąd należycie nie dokonał; b) art. 149 § 2 p.p.s.a. - poprzez również nienależycie uwzględniające całokształt stanu faktycznego i okoliczności niniejszej sprawy oraz do nich nieadekwatne, skorzystanie przy wymierzaniu grzywny, z zawartej w tym przepisie dyspozycji stanowiącej jedynie o możliwości, a nie o obligatoryjności, wymierzenia organowi grzywny w przypadku stwierdzenia dopuszczenia się przez organ bezczynności oraz poprzez wymierzenie grzywny z urzędu, gdyż skarga strony nie zawierała wniosku o grzywnę, a także poprzez bezpodstawne, gdyż takiej dyspozycji ten przepis nie zawiera, twierdzenie o wymierzeniu grzywny jako bezpośredniej konsekwencji stwierdzenia, że przy bezczynności organu miało miejsce rażące naruszenia prawa, czyli twierdzenie o obligatoryjności wymierzania grzywny w takiej sytuacji; c) art. 37 k.p.a. - polegające na bezzasadnym pominięciu w postępowaniu, w wyniku którego został wydany wyrok, odpowiedniego zastosowania dyspozycji tego przepisu, w szczególności dotyczących nie tylko prawa, ale i obowiązku stosowania w postępowaniu administracyjnym instytucji ponaglenia - co jak wskazano powyżej w pkt 1a zarzutów naruszenia prawa materialnego, nastąpiło także wskutek błędnej wykładni i niewłaściwego zastosowania przepisu art. 16 ust. 2 u.d.i.p. - a co spowodowało rozpoznanie niniejszej sprawy i wydanie w niej wyroku, obejmującego także zaskarżony niniejszym jego zakres, pomimo braku zaistnienia w tej sprawie wniesionego we właściwym trybie, wcześniejszego ponaglenia; d) art. 53 § 2b p.p.s.a. - polegające również na bezzasadnym pominięciu w postępowaniu zakończonym zaskarżonym wyrokiem, odpowiedniego zastosowania dyspozycji także i tego przepisu, stanowiących werbalnie i wprost i o tym, że skargę na bezczynność organu można wnieść do sądu administracyjnego dopiero po uprzednim wniesieniu ponaglenia do właściwego organu - co jak z kolei wskazano powyżej w pkt 1b zarzutów naruszenia prawa materialnego, nastąpiło także wskutek całkowitego pominięcie istnienia, znaczenia i zastosowania przepisu art. 21 u.d.i.p. - a co spowodowało rozpoznanie sprawy i wydanie w niej wyroku, obejmującego także zaskarżony jego zakres, pomimo braku w tej sprawie uprzedniego wniesienia we właściwym trybie ponaglenia do właściwego organu. W oparciu o przytoczone zarzuty skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w części i rozpoznanie w tym zakresie, ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku we wskazanej części i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego - według norm przepisanych. Ponadto oświadczył, że zrzeka się rozprawy. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej organ wskazał, iż wniosek z [...] czerwca 2019 roku sporządzony i złożony w takiej formule redakcyjnej, uwarunkowaniach i okolicznościach zaistniałych w niniejszej sprawie powinno się ocenić i potraktować jako czynność wyraźnie pozorną sztuczną, stanowiącą co najmniej obejście i nadużycie prawa, a być może i pewnego rodzaju naruszenie prawa. Zdaniem organu z przedstawionych okoliczności faktycznych sprawy wyraźnie wynika, że czynność została podjęta dla ukrycia innych celów i osiągnięcia innych rezultatów niż te, jakie są przypisane instytucji informacji publicznej, bowiem trudno uznać za zrozumiałe i możliwe w praktyce zaistnienie rozdwojenia osobowości jednej osoby działającej w jednej sprawie, z jednoczesnym rozdwojeniem interesów/zainteresowań w tej samej sprawie. Tym samym zdaniem organu wniosek miał również taki cel, który polegał na uniknięciu - poprzez zwrócenie się o informację publiczną - trudu wykonania czynności o jakich mowa w art. 73 § 1 – 2 k.p.a. Organ podniósł, iż do bezczynności w przedmiotowej sprawie doszło w sposób nieumyślny i niezawiniony oraz że bezczynność ta była spowodowana uwarunkowaniami i okolicznościami na tyle specyficznymi, iż można ją także ocenić i uznać raczej jako popełnienie błędu w ocenie zaistniałej sytuacji i błędu w zachowaniu się organu wobec tej sytuacji. Okoliczność ta zdaniem skarżącego kasacyjnie nie pozwalała na przyjęcie, że doszło do rażącego naruszenia prawa i obciążanie go z tego powodu grzywną orzeczoną z urzędu. Autor skargi kasacyjnej podniósł, iż w treści uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie wskazano żadnego orzeczenia, które przedstawia utrwalone – zdaniem Sądu - stanowisko, iż art. 16 ust. 2 u.d.i.p. skutkuje tak daleko idącymi ograniczeniami stosowania k.p.a. w sprawach dotyczących bezczynności organu mającego udzielić informacji publicznej, iż wyłącza stosowanie art. 37 k.p.a. Wskazał także, że Sąd I instancji całkowicie pominął treść art. 21 u.d.i.p. Ponadto, w ocenie organu, Sąd, pominął takie znaczenie przepisów art. 1 ust. 1, art. 2 i art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., z którego wynika kwestia specyficznego postępowania w sprawach dotyczących udostępniania informacji publicznych mających charakter informacji przetworzonych w rozumieniu u.d.i.p., odmiennego od postępowania w sprawach o informacje niemające takiego charakteru. W szczególności została pominięta, wynikająca z całościowej wykładni tych przepisów, dyspozycja stanowiąca, że informacje przetworzone mogą być sporządzone i udostępnione jedynie wtedy, gdy wnioskodawca w swoim wniosku wykaże i uzasadni, że informacje te są szczególnie istotne z punktu widzenia interesu społecznego oraz że wnioskodawca działa w interesie publicznym, a sprawy, o jakich chce zostać poinformowany, mają szczególnie istotne znaczenie dla funkcjonowania określonych organów administracji państwowej. Zdaniem skarżącego kasacyjnie informacje żądane w niniejszej sprawie miały niewątpliwie charakter informacji przetworzonych, jednakże wniosek o ich udzielenie nie zawierał żadnego uzasadnienia. Organ podkreślił, iż z zachowaniem się organu wobec wniosku skarżącego nie powinno się łączyć przymiotu rażącego naruszenia prawa również dlatego, że zachowanie to nie polegało na celowej i rozmyślnej bezczynności, lecz raczej na zaniechaniu zajmowania się sprawą wskutek błędnej oceny sytuacji w danej sprawie, a zaistniało ono w wyjątkowo szczególnych okolicznościach i uwarunkowaniach spowodowanych w zasadzie wyłącznie przez wnioskującego. Ponadto w ocenie organu brak jest w treści art. 149 § 2 p.p.s.a. obligatoryjnego obowiązku orzekania grzywny w przypadku stwierdzenia rażącego naruszenia prawa przez organ, zwłaszcza w sytuacji, gdy strona nie wnioskowała o taką grzywnę. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej jako p.p.s.a., z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnymi jej podstawami, określonymi w art. 174 p.p.s.a. Nadto, zgodnie z treścią art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu. Zgodnie z art. 182 § 2 p.p.s.a., w związku z tym, że skarżący kasacyjnie zrzekł się przeprowadzenia rozprawy, NSA rozpatrywał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym. Skarga kasacyjna nie jest zasadna i nie zasługuje na uwzględnienie. Zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia art. 16 ust. 2, art. 21 u.d.i.p., 37 k.p.a. oraz art. 53 § 2b p.p.s.a. zmierzają do wykazania, że wniesienie skargi na bezczynność w sprawie dotyczącej wniosku o udzielenie informacji publicznej musi zostać poprzedzone ponagleniem, o którym mowa w art. 37 k.p.a. Stanowiska powyższego nie można podzielić. W orzecznictwie sądów administracyjnych w sposób jednolity wywodzi się, że dla dopuszczalności skargi na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej nie jest wymagane poprzedzenie jej jakimkolwiek środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej, czyli nie jest wymagane "wyczerpanie środków zaskarżenia" w rozumieniu art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a. ani wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 maja 2006 r. sygn. akt I OSK 601/05). Zasadnie wskazywał Sąd I instancji, że postępowanie w sprawie udostępnienia informacji publicznej nie toczy się w trybie unormowanym w Kodeksie postępowania administracyjnego, poza wyjątkiem wskazanym w art. 16 ust. 1 w związku z art. 14 ust. 2 ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej oraz wynikającym z regulacji art. 15 ust. 2 tej ustawy. Dlatego też skarga na bezczynność organu w przedmiocie informacji publicznej nie musi być poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej. Nie ma bowiem wątpliwości, że wniosek o udostępnienie informacji publicznej wszczyna postępowanie, w ramach którego mogą być podejmowane różnorakie czynności. Z założenia ma to jednak być postępowanie odformalizowane i szybkie, co wynika z celu ustawy oraz jej regulacji zawartej w art. 10 ust. 2, stanowiącym, że informacja publiczna, która może być niezwłocznie udostępniona, jest udostępniana w formie ustnej lub pisemnej bez pisemnego wniosku (por. wyroki NSA z: 14 września 2012 r. sygn. I OSK 1013/12 i 23 października 2018 r. sygn. akt I OSK 2463/18). Ustawodawca nie przewidział żadnych szczególnych wymagań ani co do wniosku, ani co do osoby wnioskodawcy, określił natomiast stosunkowo krótkie terminy dla podmiotu zobowiązanego (por. wyrok NSA z 14 września 2012 r. sygn. akt I OSK 1013/12). Zasady tej nie zmieniło w żadnym razie wprowadzenie do art. 37 k.p.a. i art. 52 § 2 p.p.s.a. z dniem 1 czerwca 2017 r. – mocą ustawy z 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2017 r., poz. 935) – nowego środka zaskarżenia bezczynności lub przewlekłości postępowania organu administracji w postępowaniu administracyjnym w postaci ponaglenia, w miejsce dotychczas stosowanego w takich przypadkach zażalenia albo wezwania do usunięcia naruszenia prawa (wyrok NSA z 21 listopada 2019 r. sygn. akt I OSK 4287/18). Dodany wówczas przez ustawodawcę art. 53 § 2 b p.p.s.a. mógłby sugerować, że każda skarga na bezczynność lub przewlekłość niezależnie od rodzaju sprawy, której ona dotyczy, powinna zostać poprzedzona ponagleniem, to jednak, mając na uwadze, że ponaglenie jest środkiem prawnym uregulowanym w k.p.a. przepis ten znajduje zastosowanie tylko w sprawach ze skarg na bezczynność lub przewlekłość, które toczą się w oparciu o przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Sprawa o dostęp do informacji publicznej nie jest natomiast sprawą administracyjną w rozumieniu art. 1 pkt 1 k.p.a. Tryb udostępniania informacji w całości reguluje ustawa o dostępie do informacji publicznej. Zawarte w niej odesłanie do przepisów kodeksu jest bardzo wąskie i dotyczy wyłącznie wydania decyzji o odmowie udostępnienia informacji i decyzji o umorzeniu postępowania (art. 16 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej). Stąd w sprawach z zakresu informacji publicznych nie może mieć zastosowania ta część art. 53 § 2 b p.p.s.a. w której mowa, że skarga na bezczynność lub przewlekłość "może być wniesiona (...) po wniesieniu ponaglenia". Przepis ten należy interpretować tak, że ponaglenie jest wymagane wtedy, gdy sprawa, której dotyczy skarga na bezczynność lub przewlekłość, prowadzona jest w oparciu o przepisy kodeksu postępowania administracyjnego lub przy ich zastosowaniu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 stycznia 2020r., sygn. akt I OSK 2433/18). Nie zasługuje na uwzględnienie także zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 1 ust. 1, art. 2 i art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Uzasadniając powyższy zarzut skarżący kasacyjnej stwierdził, że Sąd I instancji nie uwzględnił w swoich rozważaniach, że wniosek dotyczy udostępnienia informacji publicznej mającej charakter przetworzony, co wymaga odmiennego postępowania niż w sprawach nie mających takiego charakteru. Skarżący kasacyjnie nie kwestionuje więc, że przedmiotem wniosku jest informacja publiczna, a co za tym idzie obowiązkiem organu było rozpoznanie tego wniosku. Zasadnie więc Wojewódzki Sąd Administracyjny zobowiązał organ do wydania w terminie 14 dni aktu albo dokonania czynności w zakresie rozpoznania wniosku skarżącego kasacyjnie. Nie jest oparty na usprawiedliwionych podstawach także zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 149 § 1a p.p.s.a. Wbrew wywodom skargi kasacyjnej podstawą przyjęcia, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa nie była sama treść wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 czerwca 2019 r., sygn. akt II OSK 3374/18, lecz stan faktyczny sprawy. Sąd I instancji oceniając, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa uwzględnił fakt, że wniosek został złożony w dniu [...] czerwca 2019 r., a informacja taka nie została udzielona do dnia rozpoznania sprawy, co więcej z odpowiedzi na skargę wynika, że organ nie miał zamiaru rozpoznać tego wniosku. Zasadnie więc Wojewódzki Sąd Administracyjny przyjął, że powyższe okoliczności wskazujące na niewykonywanie przez organ swoich obowiązków, co nie może zostać zaakceptowane. Nie jest oparty na usprawiedliwionych podstawach także zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 149 § 2 p.p.s.a. Podkreślić trzeba, że z literalnej wykładni powołanego wyżej przepisu wynika, że wymierzenie grzywny zależy od uznania sądu (może nastąpić z urzędu, bez wniosku strony). Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 28 lipca 2020 r., sygn. akt II GSK 127/20 (CBOSA), środki wskazane w art. 149 § 2 p.p.s.a. są środkami dyscyplinująco-represyjnymi o charakterze dodatkowym, które powinny być stosowane z rozwagą, a więc w szczególnie drastycznych przypadkach zwłoki organu w załatwieniu sprawy Skoro zatem, w zakresie wyboru środka dyscyplinującego organ, sąd administracyjny dysponuje swobodą zbliżoną do uznania administracyjnego, to kontrola w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym zastosowanego środka pieniężnego polega przede wszystkim na ocenie zachowania ustawowych granic stosowanej instytucji materialnoprawnej, a nadto, czy wybór oparty został na obiektywnych kryteriach wynikających z celu stosowanych norm. Podkreślić przy tym trzeba, że uznanie sądowe cechuje brak sztywnych ram wartościowania danego stanu rzeczy, opiera się ono na analizie całokształtu okoliczności sprawy, przy uwzględnieniu pewnych wskazań ustawowych, zasad doświadczenia życiowego i zawodowego. Stwierdzić należy, że Sąd I instancji prawidłowo przyjął, iż okoliczności przedstawionej sprawy uzasadniały wymierzenie organowi grzywny, o której mowa w art. 149 § 2 p.p.s.a. Świadczą o tym okoliczności przedstawione powyżej odnoszące się także do uznania, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Mając na względzie powyższe skarga kasacyjna została oddalona w oparciu o art. 184 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło