IV SA/Po 775/19

WyrokWSA w Poznaniu2019-12-12

Skład orzekający: Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Grossmann, Sędzia WSA Monika Świerczak, Asesor sądowy WSA Katarzyna Witkowicz-Grochowska (spr.)

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zabudowanie zadaszonego tarasu ścianami i tym samym powiększenie kubatury budynku letniskowego stanowi jego rozbudowę w rozumieniu Prawa budowlanego, wymagającą pozwolenia na budowę?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zabudowanie zadaszonego tarasu ścianami i tym samym powiększenie kubatury budynku letniskowego stanowi rozbudowę w rozumieniu Prawa budowlanego, która wymaga pozwolenia na budowę. Organy nadzoru budowlanego prawidłowo wstrzymały prowadzenie dalszych robót budowlanych i nałożyły obowiązek przedstawienia dokumentów legalizacyjnych, ponieważ inwestor nie uzyskał wymaganego pozwolenia na budowę.
Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wstrzymał roboty budowlane dotyczące rozbudowy budynku letniskowego, uznając, że inwestor dokonał rozbudowy poprzez zabudowanie tarasu bez wymaganego pozwolenia na budowę. Inwestor wniósł zażalenie, kwestionując samowolę budowlaną i błędne ustalenia faktyczne. Organ II instancji utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji, uchylając je jedynie w części dotyczącej terminu przedstawienia dokumentów. Inwestor złożył skargę do WSA, zarzucając błędy w ustaleniach faktycznych, naruszenie przepisów KPA oraz wybiórcze traktowanie materiału dowodowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Grossmann Sędzia WSA Monika Świerczak Asesor sądowy WSA Katarzyna Witkowicz-Grochowska (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 12 grudnia 2019 r. sprawy ze skargi Z. W. na postanowienie Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2019 r. nr [...] w przedmiocie wstrzymania prowadzenia dalszych robót budowlanych oddala skargę w całości. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] postanowieniem z dnia [...] października 2018r. na podstawie art. 48 ust. 2 pkt 1 i 2 oraz art. 48 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy z 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane wstrzymał prowadzenie dalszych robót budowlanych dotyczących rozbudowy budynku letniskowego na dz. nr ewid. gr. [...] ob. [...] gm. [...], stanowiącego własność Państwa K. i Z. W. i nałożył na właścicieli obowiązek przedstawienia w terminie do dnia [...] listopada 2018 r.: - zaświadczenia Wójta Gminy [...] o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego; - dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2, i 3, tj. a) czterech egzemplarzy projektu budowlanego z pozwoleniami oraz zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7, tj. zaświadczenie o wpisie na listę OIIB; b) oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Nadto organ poinformował o dalszych czynnościach w sprawie oraz o skutkach niewykonania powyżej wskazanego obowiązku. Organ argumentował, że wstrzymanie prowadzenia dalszych robót oraz nałożenie obowiązków wynika z faktu, że inwestor dokonał rozbudowy budynku letniskowego bowiem zwiększeniu uległa powierzchnia zabudowy, a tym samym kubatura budynku o powierzchnię dobudowanego pomieszczenia kuchennego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Na postanowienie organu nadzoru budowlanego I instancji Z. W. złożył w ustawowym terminie zażalenie wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia jako bezprzedmiotowego i umorzenie postępowania. Argumentował, że na jego nieruchomości nie były prowadzone żadne roboty budowlane dotyczące rozbudowy budynku letniskowego. W postanowieniu wskazano numer działki, który do niego nie należy. Zarzucił, że akta sprawy nie były numerowane, co stwarza możliwość manipulacji. Wskazał, że aktem notarialnym z 1990r. nieruchomość została zakupiona. Zabudowa została wykonana zgodnie z projektem budowlanym, w tym taras zadaszony na fundamentach jako całość połączona z budynkiem. W 2013r. dokonał remontu budynku wraz z tarasem na podstawie zgłoszenia zgodnie z prawem budowlanym do Starostwa Powiatowego w [...]. Zdaniem żalącego się nie została zwiększona powierzchnia zabudowy, nie powstała nowa substancja budowlana, czy też nowy obiekt, nie rozszerzono budowli, czy też obszaru już zabudowanego, to brak jest podstaw do twierdzenia, że została dokonana rozbudowa domku letniskowego. Oczywistą omyłkę w zakresie błędnego oznaczenia nr działki w sentencji postanowienia z dnia [...] października 2018 r. PINB sprostował postanowieniem z dnia [...] października 2018 r., utrzymanym w mocy postanowieniem Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2019 r. (znak: [...]). Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z [...] czerwca 2019r. uchylił zaskarżone postanowienie organu I instancji w części dotyczącej terminu przedstawienia dokumentów i w tej części orzekł o obowiązku przedstawienia dokumentów w terminie do dnia [...] lipca 2019 r., a w pozostałym zakresie utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy. Organ nadzoru budowlanego przytoczył stan faktyczny sprawy wskazując, że budynek letniskowy, będący przedmiotem postępowania, jest obiektem wolnostojącym jedno- i dwukondygnacyjny o wymiarach 8,68 m x 7,70 m i wysokości od 3,30 m do 6,50 m. Posiada dach jednospadowy pulpitowy. Od strony zachodniej znajduje się pomieszczenie w kształcie trapezu o wym. 7,25 m w części szerszej, 5,90 m w części węższej i szerokości 2,40 m. Właściciel nie przedstawił decyzji o pozwoleniu na budowę od właściwego organu na rozbudowę budynku. W dalszej części organ nadzoru budowlanego wskazał elementy materiału dowodowego, na podstawie których ustalił stan faktyczny sprawy. Nadto organ wskazał, że w aktach Starosty [...] nie znaleziono dokumentów, które pozwoliłyby stwierdzić, że pomieszczenie to powstało w sposób zgodny z obowiązującymi przepisami. Organ nadzoru budowlanego w świetle przepisów Prawa budowlanego oraz orzecznictwa sądowego uzasadnił kwalifikację wykonanych w sprawie robót budowlanych jako rozbudowę w związku z powstaniem nowego pomieszczenia, w miejscu, w którym wcześniej znajdował się taras. W związku z powyższym organ stwierdził, że nastąpiła zmiana kubatury istniejącego obiektu budowlanego, a zatem, zgodnie z przyjętą w orzecznictwie definicją, nastąpiła rozbudowa obiektu budowlanego. Następnie w świetle art. 48 ust. 1 i 2 oraz 3 ustawy - Prawo budowlane, organ uzasadnił wstrzymanie prowadzenia dalszych robót budowlanych oraz nałożenie na inwestora obowiązków przedłożenia wymaganych dokumentów. Wskazał, że na przedmiotowym terenie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego z dnia [...] marca 2004 r. uchwalony uchwałą nr [...] Następnie organ odniósł się do zarzutów zażalenia. Skargę na postanowienie Inspektor Nadzoru Budowlanego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniósł Z. W. zaskarżając je w całości oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji. Skarżący zarzucił: - błąd w ustaleniach faktycznych, przez przyjęcie, że dopuścił się samowoli budowlanej poprzez rozbudowę pomieszczenia kuchennego na działce położonej w [...], - błędne przyjęcie, sprzeczne z zebranym materiałem dowodowym, że Starosta [...] pismem z dnia [...].10.2018 wskazał, że w 1997 roku, kiedy to dokonywano cyklicznego pomiaru - taras przylegał do budynku. Natomiast podczas pomiarów budynku w 2008 w miejscu tarasu znajdowało się wydzielone ścianami pomieszczenie kuchenne o pow. 11,30 m˛, zdaniem skarżącego jest to sprzeczne z treścią pisma Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego, na które powołuje się [...]WINB w uzasadnieniu, albowiem w tymże dokumencie urzędowym nie ma żadnej wzmianki, że w 2008 roku podczas pomiaru budynku we wsi [...] jeszcze raz zmierzono ten budynek, ale już nie pokazano tarasu, a zatem, na jakiej podstawie [...]WINB stwierdził, że zostało wydzielone pomieszczenie kuchenne. - obrazę art. 7 i 77 kpa, poprzez nierzetelne wyjaśnienie okoliczności sprawy, pobieżną analizę materiału dowodowego, nieustalenie stanu faktycznego, niewyczerpujące zebranie i rozpoznanie materiału dowodowego w sprawie, wręcz niechlujne i wybiórcze, mimo opieszałości i długotrwałości postępowania. - wybiórcze traktowanie materiału dowodowego, pominięcie treści niektórych dokumentów urzędowych wskazujących na brak samowoli budowlanej, w szczególności: zaświadczenia z dnia [...]. 11. 2018r., a także błędną interpretację pisma PINB w [...] z dnia [...].10.2018r., a mianowicie błędne przyjęcie, że pomieszczenie kuchenne o pow. użytkowej 11,30 m˛ powstało w 2008 r. co jest oczywistą nieprawdą. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonych postanowień, jako bezprzedmiotowych i umorzenie postępowania, ewentualnie uchylenie postanowienia organu II instancji i przekazanie sprawy organowi administracyjnemu II instancji do ponownego rozpoznania oraz obciążenie kosztami niniejszego postępowania organ II instancji. W uzasadnieniu skargi skarżący kwestionował ustalenie, że dopuścił się samowoli budowlanej w postaci rozbudowy domku letniskowego i dobudowania pomieszczenia kuchennego o pow. 11,3 m˛ w 2008 roku. Nie zgadzał się z twierdzeniem organu, że część niższa budynku została wykonana od podstaw w miejscu gdzie wcześniej był taras od strony jeziora. Takie stanowisko jest krzywdzące, wynika z braku wnikliwego rozpoznania sprawy i błędnej interpretacji dokumentów zawartych w aktach sprawy, albowiem z dokumentów tych wynika, że absolutnie nie dopuścił się samowoli budowlanej. Argumentował, że w 2014r. dokonał remontu budynku wraz z tarasem na podstawie zgłoszenia do Starosty. Po drugie, prawu budowlanemu nie jest znane pojęcie rozbudowy, jedynie w orzecznictwie mówi się o zmianie parametrów obiektu, takich jak powierzchnia, długość, czy szerokość w wyniku czego powstaje nowy obiekt. Skoro nie została zwiększona powierzchnia zabudowy to brak podstaw do twierdzenia, że została dokonana rozbudowa domku letniskowego. W odpowiedzi na skargę Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie odwołując się do argumentacji zawartej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga okazała się niezasadna. Na wstępie należy wskazać, iż złożona w sprawie niniejszej skarga została przez Sąd rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym. Od dnia 15 sierpnia 2015 r. obowiązuje bowiem regulacja art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 – dalej "P.p.s.a."), zgodnie z którą sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2019 r., poz. 2167) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu mających wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Przy czym podkreślenia wymaga, iż zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonując tak rozumianej kontroli zaskarżonego postanowienia, jak i poprzedzającego go postanowienia I instancji, Sąd nie dopatrzył się przy ich wydaniu naruszeń prawa skutkujących koniecznością wyeliminowania ich z obrotu prawnego. W ocenie Sądu organy nadzoru budowanego I i II instancji prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy wystarczający do rozstrzygnięcia sprawy, który Sąd podziela i czyni podstawą do swoich rozważań. Bezspornie Z. W. i K. W. są współwłaścicielami nieruchomości stanowiącej tereny mieszkaniowe - działka numer [...] - położonej w [...]. Stan faktyczny sprawy organy ustaliły w szczególności w oparciu o następując dokumenty: - decyzję z [...] listopada 1991r. o pozwoleniu na użytkowanie budynku letniskowego pobudowanego na działce [...] we wsi [...] udzielonego Z. W. z 1991r. wraz z załączonymi do niej rysunkami technicznymi, z których wynika, że decyzja dotyczy parterowego budynku letniskowego z poddaszem użytkowym oraz związanego z nim konstrukcyjnie zadaszenia tarasu (k. 14 i nast. akt adm. I inst.). - protokołu oględzin z [...] września 2018r., z którego wynika, że na przedmiotowej działce znajduje się budynek letniskowy stanowiący obiekt wolnostojącym jedno- i dwukondygnacyjny o wymiarach 8,68 m x 7,70 m i wysokości od 3,30 m do 6,50 m, którego część od strony zachodniej stanowi pomieszczenie kuchenne w kształcie trapezu o wym. 7,25 m w części szerszej, 5,90 m w części węższej i szerokości 2,40 m (k. 6 adm. I inst.); - dokumentacji fotograficznej wykonanej w trakcie przeprowadzonych czynności kontrolnych, z której wynika, że w miejscu, w którym zaznaczono taras obecnie, w wyniku wykonania ścian do wysokości zadaszenia, znajduje się pomieszczenie (k. 6 i nast. akt adm. I inst.). - pismo Starosty [...] z [...] października 2018 r., w którym wskazał, że w 1997 r., kiedy to dokonywano cyklicznego pomiaru, istniał taras, który przylegał do budynku, natomiast podczas pomiarów budynku w 2008 r., w miejscu tarasu znajdowało się wydzielone ścianami pomieszczenie kuchenne o powierzchni użytkowej 11,30 m2 (k. 16 akt adm. I inst.). Treść powyższych dokumentów jest jasna i nie budząca wątpliwości, zatem słusznie przyjęły organy nadzoru budowlanego, że przed 2008r. doszło do rozbudowy budynku letniskowego o pomieszczenie kuchenne poprzez zabudowanie zadaszonego tarasu ścianami. W ocenie Sądu zebrany materiał dowodowy był wystarczający do ustalenia stanu faktycznego pozwalającego na rozstrzygnięcie sprawy. W aktach Starosty [...] nie znaleziono dokumentów, które pozwoliłyby stwierdzić, że ww. pomieszczenie kuchenne powstało w sposób zgodny z obowiązującymi przepisami budowlanymi. Nie dysponował takimi dokumentami także Inwestor, który przedstawił jedynie skuteczne zgłoszenie z dnia [...].05.2013 r. do Starostwa Powiatowego w [...] na wykonanie robót budowlanych dotyczących: 1) remontu dachu, 2) wymiany okien drewnianych na PCV, 3) remontu instalacji elektrycznej i wod.-kan., 4) ocieplenia budynku styropianem, 5) remont schodów wejściowych. Wynika z tego, że zgłoszenie nie obejmowało rozbudowę budynku letniskowego o dodatkowe pomieszczenie w miejsce istniejącego wcześniej tarasu. Wobec powyższego niezasadne okazały zarzuty skarżącego dotyczące nierzetelnego i wybiórczego wyjaśnienia okoliczności faktycznych sprawy z naruszeniem art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a i art. 80 k.p.a. W tak ustalonym stanie faktycznym zasadnie organy nadzoru budowlanego wszczęły postępowanie w przedmiocie legalności przedmiotowej rozbudowy. Konsekwentnie na podstawie art. 48 ust. 2 i ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2018r., poz. 1332 ze zm.) organ nadzoru budowlanego zaskarżonym postanowieniem wstrzymał prowadzenie dalszych robót budowlanych dotyczących rozbudowy budynku letniskowego i zobowiązał do przedstawienia dokumentów zmierzających do doprowadzenia rozbudowy budynku letniskowego do stanu zgodnego z prawem. W tym miejscu wskazać należy, że organy prawidłowo zakwalifikowały przedmiotowe roboty budowlane jako rozbudowę. Słusznie wskazuje skarżący, że prawo budowlane nie definiuje rozbudowy, ale wskazuje jednak, że przez roboty budowlane rozumieć należy budowę, a także prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego (art. 3 pkt 7 Prawa budowlanego), przez budowę należy rozumieć wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę, nadbudowę obiektu budowlanego (art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego). Z powyższego wynika, co potwierdza orzecznictwo sądowoadministracyjne, że przez rozbudowę należy rozumieć zmianę charakterystycznych parametrów istniejącego obiektu budowlanego, jak kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość. Poprzez rozbudowę należy więc rozumieć wykonywanie robót budowlanych, na skutek których powiększeniu ulegnie obiekt budowlany, tj. ulegnie zmianie (powiększeniu) jego kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji. Istotą rozbudowy obiektu budowlanego jest zmiana jego kubatury poprzez jego powiększenie (wyr. NSA z dnia 6 września 2007 r., II OSK 1180/06, z dnia 7 kwietnia 2011 r., II OSK 586/10, z dnia 2 grudnia 2016 r. sygn. akt II OSK 1209/16, z 18.06.2019r., sygn. akt II OSK 2039/17, dostępne www.orzeczenia.nsa.gow.pl). O ile w przedmiotowej sprawie nie doszło do zmiany powierzchni zabudowy co podnosił skarżący, a organy tego nie kwestionowały, to w świetle zebranego materiału dowodowego przyjąć należy, że poprzez zabudowę ścianami tarasu doszło do powstania nowego pomieszczenia (kuchennego) i zwiększenia kubatury budynku letniskowego, zatem jego rozbudowy. Skarżący nie kwestionował, nawet sam podkreślał w zażaleniu, że z budynkiem letniskowym trwale związany jest przylegający do niego taras, który także posadowiony jest na fundamentach i trwale z gruntem związany. Słusznie zatem przyjął organ I instancji, że w przedmiotowym obiekcie budowlanym powstało nowe pomieszczenia (wykorzystywane jako kuchnia), w miejscu, w którym wcześniej znajdował się taras. Skoro doszło do zmiany – powiększenia - kubatury istniejącego obiektu budowlanego, to zgodnie z przyjętą w orzecznictwie definicją, nastąpiła rozbudowa przedmiotowego obiektu budowlanego. Niezasadny okazał się zatem zarzut skarżącego, że nie doszło do rozbudowy budynku letniskowego skoro nie dokonano zwiększenia powierzchni zabudowy. Przesłanką rozbudowy jest także zwiększenie kubatury budynku. Wobec powyższego, jeżeli w wyniku robót budowlanych w danym budynku następuje zmiana charakterystycznych parametrów użytkowych istniejącego obiektu budowlanego w postaci zmiany chociażby kubatury, to nie ulega wątpliwości, że na takie roboty budowlane, będące w istocie budową w rozumieniu art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego, istnieje obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 lipca 2011 r., sygn. akt II OSK 1234/10, LEX nr 1 083 590). Kontynuując, należy wskazać, że zaskarżone postanowienie zostało wydane w wyniku zastosowania przez organy nadzoru budowlanego przepisu prawa materialnego art. 48 ust. 2 i 3 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego odnoszącego się do samowolnie wykonanych robót budowlanych. Wobec powyższego w myśl art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego organ nadzoru budowlanego nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego: 1) bez wymaganego pozwolenia na budowę albo 2) bez wymaganego zgłoszenia dotyczącego budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1a, 2b i 19a, albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia. Natomiast na mocy art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1, jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem, organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych. W postanowieniu wydanym na podstawie powyższego przepisu art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego organ nadzoru budowlanego prawidłowo wstrzymał prowadzenie dalszych robót budowlanych oraz nałożył obowiązek przedstawienia, w wyznaczonym terminie: 1) zaświadczenia wójta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego 2) dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3 Prawa budowlanego. W świetle powyższego, przyjąć należy, że co do zasady budowa obiektu budowlanego, w tym prowadzenie robót budowlanych, bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia zamiaru wykonania określonych robót budowlanych albo pomimo wniesionego sprzeciwu do takiego zgłoszenia, skutkuje nakazem rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części (art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego). Nakaz rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części jest najdalej idącą, najbardziej dolegliwą sankcją za naruszenie przepisów Prawa budowlanego, dlatego organy zobowiązane są rozważyć wcześniej wszystkie inne możliwości przewidziane przez przepisy prawa, aby nakaz rozbiórki był ostatecznością i to tylko w takim zakresie, jaki jest niezbędny do przywrócenia stanu zgodnego z prawem (por. wyr. WSA w Olsztynie z 29.08.2017 r., sygn. akt II SA/Ol 526/17, LEX nr 2350837). Takim przepisem jest właśnie art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego, który wskazuje przesłanki jakie łącznie należy spełnić by samowolę budowlaną, o ile to możliwe, przy spełnieniu ustawowych przesłanek, przeprowadzić przez proces legalizacji celem doprowadzenia robót budowanych aż do stanu zgodnego z prawem. Przy czym podkreślić należy, że przed podjęciem decyzji o wszczęciu postępowania legalizacyjnego zawsze konieczne jest szczególnie staranne i dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy. Słusznie zatem wskazały organy nadzoru budowlanego, że wprawdzie Pan Z. W. dokonał zgłoszenia zamiaru budowy, jednakże nie obejmowało ono przedmiotowej zmiany tarasu na pomieszczenie pełniące rolę kuchni będące przedmiotem niniejszego postępowania. Skoro na terenie inwestycyjnym obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego z dnia [...] marca 2004 r. uchwalony uchwałą nr [...], to zasadnie organ I instancji orzekł o obowiązku przedłożenia zaświadczenia Wójta Gminy [...] o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a następnie sprecyzował obowiązek przedłożenia następujących dokumentów: - czterech egzemplarzy projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi oraz zaświadczeniem stanowiącym potwierdzenie uprawnień do wykonywania samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie, aktualnym na dzień opracowania projektu; - oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Drugą przesłanką umożliwiającą legalizację przedmiotowej samowoli budowlanej jest brak naruszenia przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem. Chodzi tu w ogólności o wszystkie przepisy Prawa budowlanego, jak art. 5, określający ogólne zasady prawidłowej budowy, ale w szczególności o warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane i ich usytuowanie, o których mowa w art. 7 ust. 1 Prawa budowlanego. Warunki takie określane są w drodze rozporządzenia przez właściwych ministrów na podstawie art. 7 ust. 2 Prawa budowlanego. Wyrazem zgodności rozbudowy z przepisami techniczno-budowlanymi będzie właśnie projekt budowany dotyczący rozbudowy opracowany przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia budowlane. Prawidłowo zobowiązano także skarżącego do przedłożenia oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, co wynika z art. 33 ust. 2 pkt 2 Prawa budowlanego. Zgodnie z art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a., organ odwoławczy wydaje postanowienie, w którym uchyla zaskarżone postanowienie w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy. Wobec uznania przez organ nadzoru budowanego II instancji, że organ I instancji w sposób prawidłowy zastosował przepisy prawa materialnego oraz procesowego i minął wskazany w zaskarżonym postanowieniu termin przedstawienia dokumentów, zasadne było uchylenie postanowienia w części wskazującej ww. termin oraz wyznaczenie innego terminu, a w pozostałej części utrzymanie postanowienia w mocy. Nadto, na wykonanie powyższych obowiązków organ I instancji zakreślił termin wykonania obowiązków zgodnie z art. 48 ust. 2 zd. 1 Prawa budowlanego. W ocenie Sądu, organy obu instancji prawidłowo uzasadniły swoje rozstrzygnięcia w stopniu spełniającym wymogi wynikające z art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 126 k.p.a. Część faktyczna uzasadnienia zawiera wskazanie faktów, które organy uznały za udowodnione, dowodów, na których się oparły. Część prawna uzasadnienia zawiera natomiast konieczne rozważania wyjaśniające podstawę prawną postanowienia, w tym wykładnię i sposób zastosowania relewantnych przepisów prawa materialnego. Organy nadzoru budowlanego obu instancji rozpoznały co do istoty kwestie będące przedmiotem zaskarżonego postanowienia, jak również odniosły się do wszystkich zasadniczych zagadnień będących przedmiotem zarzutów zażaleniowych. Mając, zatem na uwadze treść powołanych na wstępie przepisów, a także okoliczności wynikające z przedstawionych akt administracyjnych w zakresie zgromadzonego materiału oraz przebiegu postępowania należy uznać, że zaskarżone oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji odpowiadają prawu. Oba kontrolowane akty zostały wydane przez organy właściwe do rozpatrzenia sprawy, w niezawierającym wad procesowych postępowaniu, spełniają w szczególności wymogi wynikające z art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 1 i 3 k.p.a. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. skargę oddalił w całości, jako nieuzasadnioną, jak orzekł w wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło